Кіріспе
1990 жылы Уэйн Барлоудың ғылыми-фантастикалық кітабы «Экспедиция: 2358 жылғы Дарвин IV саяхаты туралы есеп» – 1990 жылы американ суретшісі және жазушысы Уэйн Барлоу жазған және суреттеген, болжамды эволюция мен ғылыми-фантастикалық кітап. «Экспедиция» 24 ғасырдағы экипаждың құрамындағы Дарвин IV экзопланетасына жасаған экспедиция туралы бірінші тұлғадан баяндайды, қиялдан жасалған ғарыштық экожүйені нақты сипаттап, талқылайды. Дарвин IV-тегі ғарыштық организмдер «шын мәнінде ғарыштық» болу үшін жасалған, Барлоу ғарыштық өмірдің Жердегі өмірге ұқсас болуы туралы ғылыми-фантастикалық қалыпты көзқарасқа, әсіресе ақылды ғарыштық гуманоидтар туралы түсінікке наразы болды. Дарвин IV-тегі жануарлардың көзі, сыртқы құлағы, шашы немесе жақ сүйегі жоқ, олар жер тұрғындарына ұқсамайды. Жануарлардың дизайны үшін динозаврлар, қазіргі заманғы аңдар және түрлі көлік құралдары сияқты әртүрлі шабыт көздері пайдаланылды. «Экспедиция» өте жағымды пікірлерге ие болды, әсіресе көптеген суреттері мен мәтіннің егжей-тегжейлілігі үшін мақталып, реализм сезімін сақтауға көмектеседі. Кейбір сарапшылар тіршілік формаларын сынға алды, олардың кейбіреулерін сенімсіз деп тапты немесе Дарвин IV-тің экожүйе ретінде жұмыс істей алатынына күмән келтірді. 2005 жылы «Экспедиция» Discovery Channel телеарнасы үшін «Alien Planet» атты арнайы телебағдарламаға бейімделді. Барлоу дизайн бойынша кеңесші және бейімделудің атқарушы продюсерлерінің бірі болды.
Expedition: Being an Account in Words and Artwork of the 2358 A. D. Voyage to Darwin IV is a 1990 speculative evolution and science fiction book written and illustrated by the American artist and writer Wayne Barlowe. Written as a first person account of a 24th century crewed expedition to the fictional exoplanet of Darwin IV, Expedition describes and discusses an imaginary extraterrestrial ecosystem as if it were real. The extraterrestrial or alien organisms of Darwin IV were designed to be "truly alien", with Barlowe having grown dissatisfied with the common science fiction trope of alien life being similar to life on Earth, especially the notion of intelligent alien humanoids. None of Darwin IV's wildlife have eyes, external ears, hair, or jaws, and they bear little resemblance to Earthlings. Various sources of inspiration were used for the creature designs, including dinosaurs, modern beasts and different types of vehicles. Expedition garnered very favorable reviews, being praised particularly for its many illustrations and for the level of detail in the text, which serves to maintain the illusion of realism. Several reviewers also criticized the life forms, finding some of them to be implausible or doubting that Darwin IV could actually function as an ecosystem. In 2005, Expedition was adapted into a TV special for the Discovery Channel titled Alien Planet. Barlowe served as the design consultant and one of the executive producers of the adaptation.
Негізгі идея
"Экспедиция" 2366 жылы жарық көргендей жазылған, Барлоу Дарвин IV планетасына адамдардан құралған экспедицияға қатысқаннан кейін бес жыл өткен соң. 24 ғасырда Жердің экожүйесін пайдалану ортаны соншалықты улап, жаппай жоғалулар нәтижесінде адам емес жануарлардың көбісі құрып кеткен. Қалған фаунаның көп бөлігі, адамдардан басқа, қорқынышты мутацияларға ұшырап, тек зоопарктарда ғана кездеседі. Жақсы ниетті және технологиялық тұрғыдан дамыған Yma атты шетелдік нәсілдің көмегімен адамзат өздерінің қираған әлемін жаңартқанда, сонымен бірге ғалам туралы білімін кеңейтеді. Yma-ның адамсыз зымырандық аппараты Дарвин IV-те өмірдің белгілерін тапқанда, "экспедиция" тергеу үшін жіберіледі. Барлоу өз зерттеулерінің нәтижелерін суреттер, эскиздер, далалық жазбалар мен Дарвин IV-ті зерттеу кезіндегі күнделік жазбаларынан тұратын жинақта ұсынады. Ол "Гироспринтерлер", "Жақшалы тілділер", "Жоталылар", "Ханжарлы білектер", "Шынылар", "Император теңіз серуеншілері" және "Эосапиендер" сияқты әртүрлі шетелдік тіршілік формаларын егжей-тегжейлі сипаттайды. Көптеген танымал ғылыми фантастикадағы жандардан айырмашылығы, олар көбінесе жердегі тіршілік формаларының өзгеруі болып көрінеді, Барлоудың жануарлары шынымен де шетелдік; олардың ешқайсысының көзі немесе нағыз жақтары жоқ, олардың дене құрылымы Жердегі ешбір тіршілікке ұқсамайды, және олардың қозғалу, сезіну және тамақтану әдістері ерекше. Экспедицияның соңына қарай, зерттеуші құралдарды қолданатын тіршілік формаларымен (Эосапиендермен) кездеседі, бұл олардың интеллектуалды екенін көрсетеді. Кітаптың негізгі тақырыбы – табиғатты қорғау. Экспедиция Дарвин IV-тің ортасына ең аз әсер ету үшін жоспарланған. Экспедицияның екі мүшесі қаза болғанда, Yma технологиясы Дарвин IV ортасынан апаттың барлық іздерін жою үшін қолданылады. Экспедиция аяқталғаннан кейін Дарвин IV экспедицияға дейін болған таза күйінде қалды, бірақ Yma алыс аймаққа металл обелискіні орналастырды.
Даму
Барлоудың сөзінше, кітаптың шабытының бір бөлігі палеонтолог Йозеф Аугуста мен палеосуретші Зденек Бурианның тарихқа дейінгі өмір туралы жариялаған кітаптарынан туды. Барлоу – екі табиғат тарихы суретшісінің ұлы, ол «Экспедицияны» олардың дәстүлін жалғастырудың және оны өзінің көзқарасымен дамытудың жолы ретінде қарастырды. Кітап үшін бірінші аяқталған сурет – «сұйық ішетін» жыртқыш «Рэйбек» суреті болды. Ол кезде бұл сурет әлі Барлоу кітап жазуды шешпеген «шетелдік жануарлар суреті» ғана еді. Жоба идеясы екінші суреттің, «Жанарық білегінің» бейнеленгенінде ғана қалыптасты. «Жанарық білегі» суретімен Барлоу тіршілік иелерінде көз, шаш немесе сыртқы құлақ болмауы керек деген ережені белгіледі. «Экспедиция» кітабын жазу мен сурет салуға бес жылға жуық уақыт кетті.
Қабылдау
Publishers Weekly журналында бұл кітапқа "көлемді, әсем түсті суреттер мен егжей-тегжейлі қара-ақ эскиздер" енгізілгені және кітаптағы Дарвин IV планетасы сияқты көптеген егжей-тегжейлі мәліметтер мен әртүрлі жаратылыстардың мінез-құлқы туралы күрделі сипаттамалар "бірінші тұлғадан баяндалған оқиғаға тән реализм мен тікелейлік сезімін сақтауға көмектеседі" делінген. 2005 жылы The Space Review журналындағы "Alien Planet" телеарнасының "Экспедиция" арнайы бағдарламасын қарастырған ғарыш тарихшысы Дуэйн А. Дей "Экспедицияны" "жоғары бағаланған" деп сипаттады. Кітап 1991 жылы Көркемдік жетістіктері үшін Чесли сыйлығына үміткер болды. Сондай-ақ 1991 жылы Нью-Йорк қалалық кітапханасы "Экспедицияны" "Жастарға арналған үздік кітап" деп таныды. Кітаптан алынған "Sea Strider Skull and Littoralope" бөлігі 1996 жылы Америкалық жағалау қоғамы тарапынан қайта басылды. The Vindicator журналында "Экспедиция" "әсем ғылыми-фантастикалық жануарлар жинағы" деп сипатталды, бірақ "ерекше жаратылыстардың сенімділік аурасы жетіспейді" делінді. Бұл шолуда кейбір жаратылыстардың ықтимал еместігі айтылды. 2005 жылы "Alien Planet" шолуында Дуэйн А. Дей "жануарлар ерекше және көбінесе сенбеуге болатын нәрселерге жақын" және "олар бірыңғай биологиялық теорияны ескере отырып жасалмаған" деді. Алайда, Дей олардың ойландыратындығын және олардың ерекшелігінің Жердегі өмірге ұқсас шектеулі көзқараспен ғарыштық өмірді бейнелеудің дәстүрлі ғылыми-фантастикалық тәсілінен жақсы қашықтық екенін атап өтті (мысалы, антропоморфты жаратылыстарды пайдалану). Дейдің сөзіне сүйенсек, Дарвин IV-тегі өмір "егер ғарыштық өмір табылатын болса, оны түсіну және қабылдау қабілетімізге үлкен сынақ қояды". Publishers Weekly журналындағы шолуда кейбір жаратылыстардың ерекшелігіне назар салынды, "Барлоудың шетелдік әлемді бейнелеуі өте жақсы орындалғанмен, қиялы жеткіліксіз және табиғи тұрғыдан сендірмейді. Көптеген жануарлар комиссия жасаған динозаврларға ұқсайды және білгір оқырмандар Дарвин IV экологиялық жүйе ретінде, қаншалықты ерекше болса да, жұмыс істемейтінін сезінеді". Wayne Barlowe-ның "The Alien Life of Wayne Barlowe" кітабында Барлоу Барлоу мен визуалды эффекттер жетекшісі Фил Типпеттің "Belon 3" деп аталатын тағы бір ойдан шығарылған планетаға қатысты бірлескен эволюциялық/ғылыми-фантастикалық жобасы туралы бөлімді қосты. Әзірге ештеңе іске аспағанымен, теңіздік жаратылыстың суреті де, Белон 3 суреті де Барлоудың веб-сайтындағы "Экспедиция II . . . ?" тақырыбымен "Экспедиция" бөлімінде орналасқан.
Бейімделу
2005 жылы «Экспедиция» телеарнасы үшін «Alien Planet» атты арнайы телешоуға бейімделді, ол 14 мамыр 2005 жылы Discovery арнасында тұңғыш рет көрсетілді. Барлоу осы бейімделудің атқарушы продюсері және дизайн кеңесшісі болды. «Alien Planet» телешоуындағы тіршілік формалары көбінесе кітаптағы бейнелеулеріне сәйкес келеді; алайда, экспедицияны адамдар емес, күрделі роботтық ұшу аппараттары жүргізеді.