Кіріспе
Монтерей шығанағының ұлттық теңіз қасиетті аймағы (МБНМС) – Калифорния штатының Биг-Сур және орталық жағалауында орналасқан, АҚШ федералды қорғауындағы теңіз аймағы. Бұл – АҚШ-тың ең ірі ұлттық теңіз қасиетті аймағы, оның жағалау сызығының ұзындығы 276 миль (444 км) – Сан-Францискодағы «Алтын қақпа» көпірінің солтүстігінен Сан-Луис-Обиспо округінің Камбриа қаласына дейін созылады. Әлемдегі ең байырғы теңіз экожүйелерінің бірін қамтитын бұл аймақта көптеген сүтқоректілер, теңіз құстары, балықтар, жұмырқасыз жануарлар мен өсімдіктер тіршілік етеді. MBNMS 1992 жылы ресурстарды қорғау, ғылыми зерттеулер жүргізу, білім беру және халыққа пайдалану мақсатында құрылған.
The Monterey Bay National Marine Sanctuary (MBNMS) is a federally protected marine area offshore of California's Big Sur and central coast in the United States. It is the largest US national marine sanctuary and has a shoreline length of 276 mile (444 km) stretching from just north of the Golden Gate Bridge at San Francisco to Cambria in San Luis Obispo County. Supporting one of the world's most diverse marine ecosystems, it is home to numerous mammals, seabirds, fishes, invertebrates and plants in a remarkably productive coastal environment. The MBNMS was established in 1992 for the purpose of resource protection, research, education, and public use.
Сипаттама
Монтерей шығанағының ұлттық теңіз қорығы (МБНМС) – АҚШ Сауда департаментіне қарасты Ұлттық мұхит және атмосфера басқармасы (NOAA) басқаратын 14 ұлттық теңіз қорығы жүйесінің ең ірілерінің бірі. Ол Марин округінің Рокки-Пойнт нүктесінен, Голден Гейт көпірінің солтүстігінен, Сан-Луис-Обиспо округінің Камбрия қаласына дейін созылып, 276 миль (444 км) жағалау сызығын және Монтерей шығанағын қоршаған 6094 шаршы миль (15 783 км²) мұхитты қамтиды. Оның теңізге қарайғы шекарасы шамамен 30 миль (48 км) қашықтықта, ал жағалауға қарайғы шекарасы орташа ең жоғары толқын деңгейінде орналасқан. Оның ауданы 6094 шаршы миль немесе 4024 шаршы теңіз миліне тең. Ең терең нүктесі – Монтерей суасты каньонында 3250 метр (10 663 фут) тереңдікке жетеді, бұл Гранд-Каньоннан да терең. Орташа мұхит бетінің температурасы – ...
The sanctuary provides habitat for 36 species of marine mammals, 94 species of seabirds, at least 525 species of fish, four of turtles, 31 phyla of invertebrates, and more than 450 species of marine algae. Historical sites include 1,276 reported shipwrecks and 718 prehistoric sites. The MBNMS has major programs for research and monitoring, and another for education and outreach. Public recreation activities such as kayaking, SCUBA diving, and surfing are permitted, along with commercial fishing. Oil drilling and seabed mining are banned to protect the sanctuary. The sanctuary provides economic value via ecotourism as well as fishery resources including the Dungeness crab and market squid. Otter trawling has been shown to have significantly negatively impact the benthic invertebrate biodiversity in areas where trawling is less restricted. Despite its protection as a National Marine Sanctuary MPA, a study found microplastic concentrations were higher than the global average, with a higher amount closer to shore. The Monterey Bay Marine Sanctuary Exploration Center opened on July 23, 2012 at 35 Pacific Ave. in Santa Cruz, CA.
Қорық 36 түрлі теңіз сүтқоректілеріне, 94 түрлі теңіз құсына, кем дегенде 525 түрлі балыққа, төрт түрлі теңіз тасбақасына, омыртқасыздардың 31 типіне және 450-ден астам теңіз балдырларына мекен етеді. Тарихи ескерткіштердің қатарында 1276 тіркелген кеме апаттары және 718 тарихқа дейінгі қоныстар бар. MBNMS зерттеулер мен мониторинг, сондай-ақ білім беру және насихаттау жөнінде маңызды бағдарламаларды жүзеге асырады. Қаяқпен жүзу, СКҮБА-дайвинг және серфинг сияқты қоғамдық демалыс түрлеріне, сондай-ақ коммерциялық балық аулауға рұқсат беріледі. Мұнай бұрғылау және теңіз түбін кенеттен қазуға тыйым салынған, осылайша қорықты қорғау мақсатында. Қорық экотуризм арқылы экономикалық пайда әкеледі, сонымен қатар Дунгенес крабы және базар кальмары сияқты балық ресурстарын ұсынады. Траулерлік балық аулаудың шектеулер аз аймақтардағы бентосты омыртқасыздардың биологиялық әртүрлілігіне айтарлықтай теріс әсер ететіні анықталды. Ұлттық теңіз қорығы ретінде қорғала тұрса да, зерттеулер көрсеткендей, микропластик концентрациясы әлемдік орташа көрсеткіштен жоғары, әсіресе жағалауға жақын аймақтарда. Монтерей шығанағының теңіз қорығының зерттеу орталығы 2012 жылдың 23 шілдесінде Санта-Круз қаласындағы 35 Pacific Ave. мекенжайында ашылды.
The sanctuary provides habitat for 36 species of marine mammals, 94 species of seabirds, at least 525 species of fish, four of turtles, 31 phyla of invertebrates, and more than 450 species of marine algae. Historical sites include 1,276 reported shipwrecks and 718 prehistoric sites. The MBNMS has major programs for research and monitoring, and another for education and outreach. Public recreation activities such as kayaking, SCUBA diving, and surfing are permitted, along with commercial fishing. Oil drilling and seabed mining are banned to protect the sanctuary. The sanctuary provides economic value via ecotourism as well as fishery resources including the Dungeness crab and market squid. Otter trawling has been shown to have significantly negatively impact the benthic invertebrate biodiversity in areas where trawling is less restricted. Despite its protection as a National Marine Sanctuary MPA, a study found microplastic concentrations were higher than the global average, with a higher amount closer to shore. The Monterey Bay Marine Sanctuary Exploration Center opened on July 23, 2012 at 35 Pacific Ave. in Santa Cruz, CA.
Іс-шаралар мен іс-шаралар
Кездесулер тізімі және Snapshot Day, Urban Watch, First Flush (су сапасын бақылау бағдарламалары) және TeamOCEAN (қайықпен жүзуші натуралисттер бағдарламасы) сияқты еріктілер шаралары туралы ақпарат алу үшін MBNMS оқиғалар күнтізбесіне қараңыз. Ұйым 2003 жылы әртүрлі бақылау жобалары үшін метадеректерді жинау мақсатында "Қорғалатын аумақтардың біріктірілген мониторинг желісі" (SIMoN) веб-сайтын іске қосты. 2012 жылы бұл ақпарат iOS қосымшасы ретінде жарияланды, бұл келушілерге жиналған 4200-ден астам фотосуреттерге оңай қол жеткізуге мүмкіндік берді.
Тарих
Теңіз қорықтарын зерттеу туралы заң жобасы алғаш рет 1967 жылы «Сьерра клубының» лоббилік күштерімен ұсынылды. 1972 жылғы Теңізді қорғау, зерттеу және қорықтар туралы заң АҚШ Қоршаған ортаны қорғау агенттігіне жағалауға тастауды бақылауға уәкілдік берді. 1975 жылы Калифорнияның жағалау аймағын сақтау комиссиясы теңіз қорығын ұсынды, ал 1976 жылы Санта-Крус және Монтерей округтері лоббилік күш-жігерге қосылды. 1983 жылы Рональд Рейган әкімшілігі осы аймақты қорық ретінде қарастырудан бас тартты. 1988 жылы Конгресс «Қорықтар туралы» заңды қайта бекітіп, Монтерей шығанағында қорық құруды ұсынды. Алайда, 1969 жылғы Санта-Барбара мұнай төгілуін еске түсіретін халыққа ашық тыңдаулар, аумақтың үлкен болуын талап ететін наразылықтарға әкелді. 1990 жылы қоршаған ортаға тигізетін әсер туралы алғашқы есеп жарияланды, ал 1992 жылдың маусымында кеңейтілген аумақты ұсынатын соңғы басқару жоспары шығарылды. 1992 жылдың 20 қыркүйегінде конгрессмен Леон Панетта ұсынған заңмен MBNMS құрылуына рұқсат берілді. Бұл – ең ірі федералды теңіз қорығы.
Солтүстік бөлімнің басқаруы
Фарлонес шығанағының ұлттық теңіз қорығы (GFNMS) ертерек құрылғандықтан және штаттық қызметкерлері болғандықтан, Сан-Матео округінің шекарасына жақын Ано-Нуево нүктесінің солтүстігіндегі аймақ GFNMS-тің Сан-Францискодағы кеңсесінен басқарылды. 1996 жылға қарай MBNMS-тің Терри Джексон басқару шекараларын қорықпен үйлестіруді ұсынды. Бірақ GFNMS-тен Эд Убер өзгертуге қажеттілік көре алмады.
Мұнай және газ қоры
Жағалауда мұнай мен газ қоры бар, бірақ барлауға рұқсат берілмеген. 1982 жылы ішкі істер министрі Джеймс Г. Уотт Орталық Калифорния жағалауының сыртқы континенттік шельфін мұнай мен газды барлауға ашуды ұсынды. Калифорния тұрғындары мен саясаткерлері бұл ұсынысқа қатты қарсылық білдірді және ол қабылданбады. 1990 жылы президент Джордж Буш 1953 жылғы заңға сәйкес Калифорнияның Монтерей шығанағында мұнай мен газ өндіруге толық тыйым салды. 2016 жылдың желтоқсан айының соңында президент Обама сол заңды пайдаланып, Калифорния штатының Мендосино округінде Хёрст Каслдан Пойнт Аренаға дейін мұнайды барлау жұмыстарын тоқтатты. 2017 жылдың шілдесінде президент Дональд Трамптың 13795 нөміріндегі жарлығы бойынша АҚШ Сауда департаменті Big Sur жағалауындағы Дэвидсон теңіз тауы кіретін қасиетті аумақтың қорғалатын статусын қайта қарауды бастады. Бұл теңіз тауының ұзындығы, ені және биіктігі жағынан әлемдегі ең ірі теңіз тауларының бірі болып саналады. Аймақты мұнай мен газды барлауға ашуға көптеген экологиялық белсенділер мен жергілікті тұрғындар қарсы болды.