Кіріспе

Джон Милиус режиссері 1978 жылғы фильм. "Үлкен сәрсенбі" – Джон Милиус режиссері 1978 жылғы американдық өмірге келу, дос ашу, спорттық комедиялық драма. Милиус пен Деннис Аберг жазған бұл фильм Калифорниядағы Малибудағы олардың өзінің басынан өткен оқиғаларға шала-шала негізделген. Фильмде Жан Майкл Винсент, Уильям Катт және Гэри Бузи Калифорниялық серфингшілер ретінде өмірмен және Вьетнам соғысымен күреседі, бұл күрестің фонында серфингке деген махаббаттары жатыр. Оңтүстік Калифорнияда өскен Милиус "Үлкен сәрсенбі" фильмін жастық шағында Малибуда өткізген уақытына деген құрмет ретінде түсірген. Милиус және оның достары Джордж Лукас пен Стивен Спилберг 1977-1978 жылдар аралығында "Үлкен сәрсенбі", "Жұлдызды соғыстар" және "Үшінші дәрежедегі кездесулер" фильмдерінің көрсетіліміне дейін фильмдердің кірісінен бір проценттік үлесті алмасуға келісіп білді. Әсіресе Спилберг "Үлкен сәрсенбінің" кассада сәтті болатынына сенімді болды, оны "Америкалық граффити мен Жүзгіштер" сияқты деп бағалады, олар осы онжылдықтың ең табысты фильмдерінің екеуі еді.

Сюжет

Фильмде серфингпен айналысатын үш жас дос туралы оқиға айтылады. Достардың қатарында өзін-өзі жоққа шығаратын, ешнәрсеге немқұрайлы қараушы Мэтт Джонсон; осы топтың тыныш және жауапкершілігі жоғары азаматы Джек Барлоу; және есімінен-ақ мінез-құлқына толықанды сипаттама беретін Лерой "Мазохист" Смит бар. Олардың серфинг өмірі 1962 жылдың жазынан бастап, 1965 жылы Вьетнам соғысына қатарына алудан қашу әрекеттерімен (ақыл-есінен жаңылу, гомосексуализм және түрлі ауруларды мойындау сияқты) және 1968 жылы олардың бірі Вьетнамда қаза тапқанда олардың әдемі шағының аяқталуымен суреттеледі. Үшеуі де кешіріп, ересек өмірге қадам басады: кештер, серфинг саяхаттары, неке және соғыс. Достар жылдар өткен соң, Барлоу Вьетнамда қызметтен кейін, "74 жылғы үлкен толқын" үшін қайта кездеседі. Осы кездесу олардың өміріндегі өзгерістер 1960 жылдар көптеген адам үшін нені білдіргенін көрсетеді, өйткені олар заман өзгергенін, ал әдемі шақ мәңгілікке кеткенін түсінеді.

Сценарий

Милиус сценарийді өзінің досы және серфингпен бірге айналысқан әріптесі, журналист Денни Абергпен бірге жазды. Ол 1974 жылы Surfer Magazine журналында жарияланған Абергтің "No Pants Mance" атты қысқа әңгімесінен, сондай-ақ 1973 жылғы сәуірде австралиялық серфинг журналы Tracks-те жарияланған материалдардан және Аберг пен Милиуспен бірге серфинг жасаған достарының, оның ішінде Лэнс Карсонның өмірінен шабыт алды. Сценарийді жазу барысында Милиус пен Аберг 1960 жылдардағы көптеген достарымен әңгімелесті. "Бұл ерекше кезең болды", - деді Аберг 1960 жылдар туралы. "Серфинг – өзінің аристократиясы бар, жаңа спорт түрі еді." "Мен серфингпен айналысқандықтан, оның фильмін түсіре алатын жалғыз режиссермін", - деді Милиус. "Сізге айта аламын, бұл өте қиын, ешкім оны қайта жасамайды."

Кастинг

Бас рөлдерді Жан Майкл Винсент, Гэри Бузи және Уильям Катт ойнады. "Бұл менің ең жеке фильмім болды", - деді Катт. "Мен он жасымнан бері сол өмірді басынан өткердім". Милиус бір кезде өзі Аюдың рөлін ойнауға ниеттенген. "Бірақ мен оны іске асыра алмадым", - деді ол. "Бұл рөл мен үшін тым ауыр". Уильям Катттың анасы Барбара Хейл фильмде шағын рөл ойнайды. 1940 жылдардағы киножұлдыз болғанымен, ол ұзақ жылдар бойы көрсетілген "Перри Мейсон" телесериалындағы "Делла Стрит" рөлімен көбірек танымал, және бұл Хейлдің көркем фильмдегі соңғы пайда болуы болды.

Фильм түсіру орындары

Үлкен сәрсенбінің финалында қолданылған серфинг сахналары фильм түсірілген Калифорнияда емес, Гавайидің Пупукеадағы Sunset Beach жағажайында түсірілген. Басқа түсірілім орындарының ішінде Эль-Пасо, Техас; Санта-Барбара маңындағы Холлистер ранчосы; Surfrider Beach (Малибуда); Вентура, Калифорния; және Ла Либертад, Сальвадор болды. "Түсірілім кезінде менің сақтануым керек нәрсе – қайтадан серфингте жоғалып кету", – деді Милиус. "Ол қатты тартып, адасу оңай. Мен кейіпкерлерді ұмытып қалмасқа уайымдаймын. Серфинг туралы жасалған басқа фильмдерден өзгеше, осы фильмде толқындар емес, кейіпкерлер маңыздырақ."

Bear серфинг тақтасы

Милиус фильмде қолдану үшін Bear серфинг тақтасының брендін ойдан шығарып тапты, тіпті калифорниялық дизайнерге логотип жасау үшін серфинг тақталарын жасап, дайындады. Логотип – ішінде аю бейнеленген қызыл ромб – фильмде дүкендердің терезелерінде, футболкаларда, машиналардың және серфинг тақталарының үстінде жиі кездеседі. Алғашқы тақталар 1977 жылы әйгілі тақта жасаушы Билл Гамильтон жасаған. Фильмнің халықаралық таралымы Bear брендін бүкіл әлемде танымал етті, адамдар аю логотипі бар тақталарды іздеді. Фильм шыққаннан кейін бренд нағыз табысты компанияға айналып, жүздеген тақталар шығарды және бүгінге дейін әртүрлі елдерде әртүрлі адамдар Bear бренді тақталарын жасап шығаруда.

Шығару

Фильмнің тұңғыш көрсетілімі 1978 жылғы 26 мамырда АҚШ-та кең ауқымда өтті. Сурет түрлі кинофестивальдерде көрсетілді, оның ішінде: Филиппиннің Давао қалалық кинофестивалі, Италияның Турин кинофестивалі және тағы да басқалары. 1998 жылы Ньюпорт кинофестивалінде актерлер мен түсірілім тобының қатысуымен 20 жылдық мерейтойлық көрсетілім өтті.

Сыни жауап

Джанет Маслин, «The New York Times» газетінің киносыншысы, актерлердің ойынынан ләззат алмады және былай деп жазды: «Таң қалғаны – мырза Милиус мұндай қорқынышты фильм түсіргені емес, керісінше, ол жай фильм түсіргені. Фильм көбінесе осындай материалға қарағанда оқиғасыз болып көрінеді, ал Милиус мырза актерлердің кеуде бұлшықтарына олардың ойынынан гөрі көбірек назар аударады. Ол актерлерінде мұндай қатаңдыққа ынталандырады, мысалы, Барбара Хейл мырза Катттың анасы рөлінде өте сенімсіз. Бұл үлкен қателік; әрі, мисс Хейл шын мәнінде мистер Катттың анасы». «Variety» журналының қызметкерлері былай деп жазды: «Джон Милиус үшін резеңке мөр жеткіліксіз болды. Сондықтан ол балға алды және «Үлкен сәрсенбі» фильміне «Маңызды» дегенді қақты. 1960 жылдардағы Малибу серферлері туралы бұл фильм маңызды мәлімдеме деп танылды және онда жасөспірімдік шақ, достық және 1960 жылдар туралы үлкен идеялар бар». Rotten Tomatoes шолулар жинағы 12 шолу негізінде 67% мақұлдау рейтингін, ал салмақталған орташа бағасы 6,50/10 екенін хабарлайды. Милиус кейінірек бұл фильм «өмірімдегі бір қызықсыз кезең» екенін айтты. Бұл өте жеке фильм болды және оны ешкім көрмегендей сынға ұшыратқан кезде мен қатты қиналдым.

Басқа мәдени нысандардағы сілтемелер

Фильмдегі диалог Андерсон Пактың "The Season / Carry Me" және "Your Prime" әндерінде, "Malibu" альбомында қолданылды. * "Покемон" анимациялық сериалының 2-маусымының 13-шы бөлімінің сюжеті осы фильмге сілтеме жасайды.