Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Тікелей дәлелсіз адамды заңды түрде қайтыс деп жариялау
Declaring person legally dead absent direct proof
Егер адамның өлімі туралы тікелей дәлел болмаса да, оның дене қалдықтары (мысалы, мәйіт немесе қаңқа) табылмайынша, адамның қайтыс болғаны туралы болжам жасалуы мүмкін. Мұндай болжам әдетте, егер адам ұзақ уақыт бойы хабарсыз жоғалып кетсе және оның әлі тірі екенін көрсететін ешқандай мәлімет болмаса жасалады. Сонымен қатар, адамның жоғалу жағдайлары оның қайтыс болғанына күшті дәлел болған жағдайда, мерзім қысқарақ болуы да мүмкін (мысалы, ұшақ апаты). Егер адамның жоғалу мерзімі оның шамамен өмір сүру ұзақтығынан асып кетсе, онда бұл болжам нақтылыққа айналады, мысалы, Амелия Эрхарт немесе Джек-Жабдықшының жағдайларында. Адамды қайтыс деп жариялау басқа да "алдын ала сот шешімі" түрлеріне ұқсас, мысалы, декларативтік сот шешімі. Әртүрлі заң жүйелері мұндай жариялауды алу үшін әртүрлі талаптар қояды, ал кейбір заң жүйелерінде адамның белгілі бір жағдайларда және белгілі бір уақыт ішінде жоғалып кеткенінен кейін қайтыс болғаны туралы болжам туындауы мүмкін.
A presumption of death occurs when a person is believed to be dead, despite the absence of direct proof of the person's death, such as the finding of remains (e. g., a corpse or skeleton) attributable to that person. Such a presumption is typically made by an individual when a person has been missing for an extended period and in the absence of any evidence that person is still alive—or after a shorter period, but where the circumstances surrounding a person's disappearance overwhelmingly support the belief that the person is dead (e. g., an airplane crash). The presumption becomes certainty if the person has not been located for a period of time that has exceeded their probable life span, such as in the case of Amelia Earhart or Jack the Ripper. A declaration that a person is dead resembles other forms of "preventive adjudication", such as the declaratory judgment. Different jurisdictions have different legal standards for obtaining such declaration and in some jurisdictions a presumption of death may arise after a person has been missing under certain circumstances and a certain amount of time.
Үндістан
Өлім туралы болжамды дәлелдеуді Дәлелдеу туралы заңның 107 және 108-баптары регламенттейді, олар 7 жылдан бері хабарсыз жоғалған адамның өлімі туралы болжамды сотта тиісті іс жүргізу барысында қарауға мүмкіндік береді.
Presumption of death is governed by sections 107 and 108 of the Evidence Act, which allows for presumption of death for a person missing for 7 years to be raised in appropriate proceedings before the court.
Ирландия
Егер жоғалған адамның қайтыс болғанына күшті дәлелдер болса, сот-медициналық сарапшы 1962 жылғы Сот-медициналық сарапшылар заңының 23-бабына сәйкес тергеу сұрауымен шығуы мүмкін. Егер Әділет министрі тергеуге рұқсат берсе, онда тергеу қорытындысы бойынша адам заңды түрде қайтыс болған деп жариялануы мүмкін. Балама ретінде, жоғары сотқа өтініш беруге болады; 2019 жылдың 1 қарашасына дейін адам заң алдында қайтыс деп есептелуі үшін кем дегенде 7 жыл бойы жоғалған болуы керек еді, бірақ жағдайлар адамның қайтыс болғанын күшті түрде көрсететін ерекше жағдайларда бұл мерзім ертерек болуы мүмкін еді. Бұл олардың жақын туыстарына зейнетақы, өмірлік сақтандыру немесе әлеуметтік көмек схемалары бойынша қайғыға байланысты кез келген төлемдерден айырылғанын білдірді. 2019 жылдың 1 қарашасынан бастап, Азаматтық құқық (Қайтыс болу болжамы) заңы 2019 күшіне енгеннен бері, сот жоғалған адамның қайтысы дерлік нақты немесе жоғары ықтималды екенін көрсе, «қайтыс болу болжамы туралы» шешім шығара алады. Егер мұндай шешім қабылданып, сәтті шағымдану болмаса, ол өлім туралы куәлікке тең мәртебеге ие болады.
If there is strong evidence a missing person is dead the coroner may request an inquest under Section 23 of the Coroners Act 1962. If the Minister for Justice grants the inquest then the person may be declared legally dead if that is the outcome of the inquest. As an alternative an application may be made to the high court; before November 1, 2019, the general position was that a person needed to be missing for at least 7 years before a person could be treated as dead in the eyes of the law, but exceptionally may be earlier if there is strong implication from the circumstances the person is dead. This meant that their next of kin were denied any bereavement related entitlements under any pension, life insurance or social welfare scheme. Since November 1, 2019, when the Civil Law (Presumption of Death) Act 2019, commenced, a court can make a "presumption of death order" if it is satisfied that the circumstances suggest that the missing person's death is either virtually certain, or highly probable. If such an order is made and not successfully appealed, it has the same status as a death certificate.
Италия
Жоғалған адамды қайтыс деп жариялауға он жыл уақыт кетеді. Бір адамның жоғалып кеткеніне он жыл толғаннан кейін, оны заңды түрде қайтыс деп жариялау үшін сотқа өтініш беруге болады.
It takes ten years to declare a missing person dead. After ten years from someone's disappearance, a motion to declare the person legally dead can be filed in court.
Қайта пайда болуы
Жоғалған адамдар, сирек жағдайларда, заң бойынша қайтыс болған деп жарияланғаннан кейін де тірі табылған жағдайлар болған (төменде қараңыз). Соғыс тұтқындары, психикалық денсаулығы нашарлаған және үйсіз қалған адамдар, сондай-ақ, өте сирек жағдайларда, ұрланған адамдар жоғалып кеткеннен кейін жылдар өткен соң табылған. Кейбір адамдар тіпті салықтан, қарыздан және басқа да жауапкершіліктерден жалғыз өмір сүру үшін өз өлімдерін жалған көрсеткен.
Missing persons have, on rare occasions, been found alive after being declared legally dead (see below). Prisoners of war, people with mental illnesses who become homeless, and, in extremely rare circumstances kidnapping victims, may be located years after their disappearance. Some people have even faked their deaths to avoid paying taxes, debts, and so on.
Қайтыс болғандар
Стив Фоссет, авиация және теңіз саяхаттарына құмар авантюрист, 2007 жылы ұшақ апатында қаза тапты, ал 2008 жылы денесі табылмай тұрып, қайтыс болды деп жарияланды. Индонезияның Батыс Ява облысының губернаторы Ридван Камильдің ұлы Эммерил Кан Мумтадж 2022 жылдың 26 мамырында Швейцариядағы Ааре өзенінде жоғалып кеткеннен кейін, 2022 жылдың 3 маусымында отбасымен бірге қайтыс болды деп хабарланды. Оның денесі 9 маусымда Энгэхальде бөгетінен табылды. Джулиан Сэндс, актер. 2023 жылдың 13 қаңтарында Балды тауында жорықтап бара жатып жоғалып кетті. Оның денесі 2023 жылдың 27 маусымында табылып, қайтыс болғаны расталды.
Steve Fossett, aviation/sailing adventurer, died in a plane crash in 2007, declared dead before remains were found in 2008. Emmeril Kahn Mumtadz, the son of the governor of West Java, Indonesia, Ridwan Kamil, was declared dead by his family on June 3, 2022, after being lost at the Aare, Switzerland on May 26, 2022. His body was then discovered on June 9 at the Engehalde Dam. Julian Sands, actor. Went missing on January 13, 2023, while hiking in Mount Baldy. His remains were found and confirmed dead on June 27, 2023.