Элис, тәтті Элис: 1976 жылғы қорқыныш фильмі

Кіріспе

1976 жылы түсірілген американдық қорқыныш фильмі Альфред Соле

«Алиса, Татты Алиса» (алғашқы атауы – «Коммунион») – 1976 жылы Альфред Соле жазып, түсірген американдық психологиялық қорқыныш фильмі. Басты рөлдерді Линда Миллер, Паула Шепард және Брук Шилдс ойнайды, бұл оның кинодағы дебюті. Оқиға 1961 жылы Нью-Джерси штатында өтеді. Фильмде қиын жағдайдағы жасөспірім қыз, бірінші қасирет кезінде кіші қарындасын қатыгездікпен өлтірген күдікке ілігеді, сондай-ақ одан кейін болған бірнеше түсіндірілмейтін пышақталған оқиғалар туралы айтылады. Жазушы-режиссер Соле, Николас Рогтың «Қазір қарама» (1973) және Альфред Хичкок фильмдерінен шабыттандырылып, сценарийді көршісі, ағылшыз тілінің профессоры Розмари Ритвомен бірге жасады. Сол кезде Соле туған қаласы Патерсон (Нью-Джерси) штатындағы тарихи ғимараттарды қайта жаңартумен айналысқан сәулетші болып жұмыс істеді, ал ол жұмыс істеген бірнеше ғимарат түсірілім алаңдары ретінде пайдаланылды. Фильм түсірілімі 1975 жылдың жазында Патерсон және Ньюарк қалаларында өтті. Фильмнің тұңғыш көрсетілімі 1976 жылдың қараша айында Чикаго халықаралық кинофестивалінде «Коммунион» деген атаумен өтті, ал 1977 жылдың қыркүйегінде Лондон қаласында осы атаумен шықты. «Allied Artists» компаниясы сатып алғаннан кейін фильм «Алиса, Татты Алиса» деп аталып, 1977 жылдың 18 қарашасында АҚШ-та көрсетілді. 1981 жылы «Киелі террор» деген атаумен тағы бір театрлық қайта шығарылым болды, ол Шилдстің Луи Маллдың «Сүйкімді бала» (1978) фильміндегі рөлінен кейін танымалдылығын арттырды. Фильм әдепсіздік үшін қудаланбағанымен, Ұлыбританияда 1959 жылғы «Әдепсіз жарияланымдар туралы» заңның 3-бабы бойынша тәркіленіп, конфискацияланды, ал Ирландияда католиктерге қарсы тақырыптарға байланысты дау тудырды. Шығарылғаннан бері «Алиса, Татты Алиса» культті фильмге айналып, сыншылар ортасында слэшер жанрының классикасы саналады. Сондай-ақ ол қорқыныш фильмдерін зерттеу саласындағы ғалымдардың назарында, әсіресе Рим католиктігі, балалардың эмоционалдық қанағатсыздығы және американдық отбасының ыдырауы туралы бейнелеуіне қатысты.

Alice, Sweet Alice (originally titled Communion) is a 1976 American psychological slasher film co written and directed by Alfred Sole, and starring Linda Miller, Paula Sheppard, and Brooke Shields in her film debut. Set in 1961 New Jersey, the film focuses on a troubled adolescent girl who becomes a suspect in the brutal murder of her younger sister at her First Communion, as well as in a series of unsolved stabbings that follow. Inspired by Nicolas Roeg's Don't Look Now (1973) and the films of Alfred Hitchcock, writer director Sole devised the screenplay with Rosemary Ritvo, an English professor who was his neighbor. At the time, Sole had been working as an architect restoring historic buildings in his hometown of Paterson, New Jersey, and several properties he had worked on were used as shooting locations. Filming took place throughout the summer of 1975 in Paterson and Newark. The film premiered at the Chicago International Film Festival under its original title, Communion, in November 1976, and was released under this title in London in September 1977. After being acquired by Allied Artists, it was re titled Alice, Sweet Alice, and released in the United States on November 18, 1977. Another theatrical re release occurred in 1981 under the title Holy Terror, which marketed the popularity of Shields after her performance in Louis Malle's Pretty Baby (1978). While not prosecuted for obscenity, the film was seized and confiscated in the UK under Section 3 of the Obscene Publications Act 1959 during the video nasty panic, and was controversial in Ireland due to its apparent anti Catholic themes. In the years since its release, Alice, Sweet Alice has gained a cult following and is considered a contemporary classic of the slasher subgenre in critical circles. It has also been the focus of scholarship in the areas of horror film studies, particularly regarding its depictions of Roman Catholicism, child emotional neglect, and the disintegration of the American nuclear family.

Сюжет

1961 жылы Нью-Джерси штатының Патерсон қаласында ажырасқан ана Кэтрин Спейджс екі қызымен, тоғыз жасар Карен және он екі жасар Элиспен, екеуі де Сент-Майкл шіркеуінің қыздар мектебінде оқитын әке Томға барады. Карен өзінің алғашқы Қасиетті Құтқарылу рәсіміне дайындалуда, ал әке Том оған анасының айқышқа шегеленгенін сыйлық ретінде береді. Қызғанышпен күлген Алиса Хэллоуин күніне арналған маска киіп, Том атаның үй шаруасындағы әйелін, миссис Тредониді қорқытады. Алиса Кареннің фарфор қуыршағын ұрлап, қорқытады және егер ол біреуге айтса, оған қауіп төндіреді. Бірінші Қауымның күні Каренді шіркеудің трансептісінде Хэллоуин маскасы мен сары жаңбыр жамылғысын киген адам шамымен өлтіреді; оның айқышқа ілінген бағанасы мойнынан жұлып алынады және денесі өртеледі. Бір монах әулие бұл қорқынышты жайтты ашып, құдай рәсіміне кедергі келтіреді. Кареннің жерлеуінен кейін Кэтриннің бұрынғы күйеуі Доминик оның өлтіруін тәуелсіз тергей бастайды, ал детектив Спина істі ресми түрде қарайды. Кэтриннің қарындасы Энни оған көмектесу үшін көшіп келеді, бірақ Элис пен Энни бір-бірін жек көреді. Кэтрин Алисті үй иесіне, қатты семіздікке шалдыққан Альфонсо мырзаға, үй жалдау ақысын беру үшін жібереді, ал ол оны қорлауға тырысады. Энниге бетперделі адам шабуыл жасайды. Ауруханада ол Элис өзін өлтіргісі келгенін айтады. Элис психиатриялық мекемеге тексерілуге жіберіледі. Доминикке Эннидің қызы Анжела екенін айтып, Кареннің айқыш ағашқа ілінгенін айтып, біреудің истерикалық телефон қоңырауы түседі. Доминик онымен бос ғимаратта кездесуге келіседі. Сол жерде кейіпкер оны арқанмен байлаудан бұрын пышақпен шағады. Доминик кісі өлтіруші шын мәнінде миссис Тредони екенін көреді, ол Доминик пен Кэтринді некеге дейінгі жыныстық қатынас пен ажырасулары үшін күнәкар деп айыптайды. Доминик Кареннің айқыш ағашқа ілінген бағанасын Миссис Тредонидің мойнынан тістеп алғаннан кейін, ол оны терезеден өлімге итеріп жібереді. Кэтрин Том атаға барады. Ол үйде жоқ, бірақ миссис Тредони оны кіргізеді. Ол өзінің қызы бірінші рет құрбандыққа шалынған күні қайтыс болғанда, балалардың ата-аналарының күнәсі үшін жазаланатынын түсінгенін айтады. Қайғысы мен ақымақтығынан ол өзін шіркеуге бағыштады. Том ата келіп, Кэтринге Домның қайтыс болғанын айтады. Доминиктің өлтіру рәсімінен өту барысында патолог Кареннің айқышқа шегеленгенін аузынан табады, ал Элис күдікті ретінде жойылады. Том ата мен Кэтрин Алисті ауруханадан алып кетеді. Миссис Тредони Кэтриннің үйіне кіреді. Алфонсо мырза айқайлап оянады, өйткені Әлиса ұйықтап жатқанда оған қарақшылардан тұратын ыдыс қойды. Алфонсо мырза баспалдақта Тредони ханымға кездеседі және оны Әлиса деп қате қабылдайды. Ол оны қабырғаға итеріп, баспалдақтан қашып құтылуға тырысқан кезде ұстап алады және бетпердесін алып тастайды, ол оны өлтіріп, қашып кетеді. Детектив Спина оның бетпердесіз сыртқа қашып шыққанын көреді. Миссис Тредони полиция орналасқан шіркеуге қарай жүгіреді. Спина Альфонсо мырзаны құтқару үшін тым кеш келеді. Қасиетті Құран кезінде Әкесі Том миссис Тредониді құтқаруға рұқсат бермейді. Полиция кіргенде, ол діни қызметкердің мойнына пышақ салады. Әкесі Том қан құйып өлгенде, Элис миссис Тредонидің сауда қапшығын алып, шіркеуден шығып, қанды касағатты оған қояды.

In 1961, in Paterson, New Jersey, divorced mother Catherine Spages visits Father Tom with her two daughters, nine year old Karen and twelve year old Alice, who both attend St. Michael's Parish Girls' School. Karen is preparing for her First Communion, and Father Tom gives her his mother's crucifix as a gift. A jealous Alice puts on a Halloween mask, frightening Father Tom's housekeeper, Mrs. Tredoni. Alice steals Karen's porcelain doll, scares her, and threatens her if she tells anyone. On the day of her First Communion, Karen is strangled to death with her candle in the church transept by a person wearing a Halloween mask and a yellow raincoat; her crucifix is ripped from her neck and her body is set on fire. A nun makes the horrific discovery, disrupting the communion ceremony. After Karen's funeral, Catherine's ex husband Dominick begins to investigate her murder independently while Detective Spina handles the case formally. Catherine's sister Annie moves in to help her, though Alice and Annie despise each other. Catherine sends Alice to deliver a rent check to their landlord, the morbidly obese Mr. Alphonso, and he attempts to molest her. Annie is attacked by a masked figure. At the hospital, she claims that Alice tried to kill her. Alice is sent to a psychiatric institution for evaluation. Dominick receives a hysterical phone call from someone claiming to be Annie's daughter Angela, saying that she has Karen's crucifix. Dominick agrees to meet her at an abandoned building. There, the figure stabs him before binding him with rope. Dominick sees that the killer is in fact Mrs. Tredoni, who chastises Dominick and Catherine as sinners because of their premarital sex and divorce. After Dominick bites Karen's crucifix off Mrs. Tredoni's neck, she pushes him out a window to his death. Catherine goes to visit Father Tom. He is not home but Mrs. Tredoni invites her in. She explains that when her own daughter died on the day of her First Communion, she realized that children are punished for their parents' sins. In her grief and madness, she devotes herself to the church. Father Tom arrives and tells Catherine that Dom has died. During Dominick's autopsy, the pathologist finds Karen's crucifix in his mouth, and Alice is eliminated as a suspect. Father Tom and Catherine go get Alice from the institution. Mrs. Tredoni sneaks into Catherine's apartment building. Mr. Alphonso wakes up screaming, as Alice had mischievously placed a jar of cockroaches on him while he slept. Mr. Alphonso encounters Mrs. Tredoni in the staircase and mistakes her for Alice. When he shoves her against a wall, grabs her as she tries to escape the stairs and takes her mask off, she stabs him to death and flees. Detective Spina witnesses her running out maskless through the back door. Mrs. Tredoni rushes to the church, where the police are stationed. Spina arrives too late to save Mr. Alphonso. During Mass, Father Tom denies Mrs. Tredoni communion. She stabs the priest in the throat as the police rush in. While Father Tom bleeds to death, Alice walks out of the church with Mrs. Tredoni's shopping bag, and places the bloodstained butcher knife into it.

Католицизм

Көптеген кинотанушылар фильмдегі католицизм мен діни мекемелердің гистериялық бейнелеуінің, оның зұлым кейіпкері, миссис Тредонидің ниеттерімен тікелей байланысты екенін атап өтті, оның басты мақсаты – қауымының күнәлі мүшелерін "жазалау"; осының нәтижесінде фильмді ашық түрде "католиктерге қарсы" деп санаушылар пайда болды. Жазушы-режиссер Соленің өзін "бұрынғы католик" деп жариялауы фильмнің діни тақырыптары мен мәндік тұстары туралы осы түсінікті нығайтады. Alice, Sweet Alice фильмін жазып, түсіруден бұрын, Соле 1972 жылы Deep Sleep атты ересектерге арналған фильмді түсірген. Фильмнің көрсетілуі оған қатысты Нью-Джерси штатындағы әдепсіздік айыптауларына және Нью-Джерси штатының Патерсон Рим-католик епархиясынан ресми түрде шіркеуден шығарылуына себеп болды. Осы оқиға Алисаның дінге қарсы бағытының қалыптасуына ықпал еткен деп есептеледі. Фильмдегі қылмыс көріністерін Джон Кеннет Мьюр сияқты жанр зерттеушілері "қатты және шоқтықтыратын" деп сипаттады, сондай-ақ фильмнің діни мәндік тұстарымен байланысты "күшті бейнелерді" пайдаланғаны үшін атап өтті. Мьюр бұл фильмді Seven (1995) сияқты фильмдерге арналған алғыкөз ретінде қарастырады, олар өздерінің күнәлары мен мінез-құлықтарының кемшіліктері үшін өлім жазасына ұшыраған адамдарға назар аударады. Фильмде католик иконалары кеңінен бейнеленген, оның ішінде дауыс шамдары, айқышқа ілінген мүсіндер мен розарийлер, сондай-ақ Мәриям ананың мүсіндер мен суреттердегі көркем бейнелері бар. Film Comment журналынан Шила О'Мэлли былай деп жазады: "Бір көріністен екіншісіне, діни иконалар экранды басып алады: Мәриям мен Мәсіхтің суреттері, мәрмәрдан жасалған мүсіндер, қабырғалардағы айқыштар, кейіпкерлердің артынан қарап тұрған дін. Қауым мүшелері құрбандық тақтасының алдында тізе бүгіп, қасиеттілікке (фильмнің бастапқы атауы Communion болған) майлы тілдерін созып, агрессивті Rolling Stones логотиптерінің шеруіне ұқсайды. Дін Алиса үшін пана емес. Бұл – дененің өзінен бас тарту, бірақ дененің – тілінің, тістерінің, менструациясының – бас тартуға болмайды". Сонымен қатар, Slant Magazine журналынан Чак Боуэн шіркеу сахналарын бейнелеудің жабық сипатта екенін, "шешілген орташа және клаустрофобияны тудыратын жақын кадрларға ұмтылатынын" атап көрсетеді. Кейіпкерлер әрқашан шіркеуде, бір-бірінің үстінде тығырыққа түскендей көрінеді, ал олардың үйлері де ұқсас кішкентай өткелдерден тұрады". 2007 жылғы мақаласында ғалым Клэр Сиско Кинг фильмнің ата-аналарынан эмоционалдық қолдау алмаған балалардың жасаған театрлық өнер тақырыбымен айналысатынын атап өтеді. Кингтің пікірінше, Алисаның басты кейіпкері анасы мен әпкесінен шеттетілген, ал жоқ әкесі тек Кареннің өлімінен кейін ғана оралады. Кинг Алисаның өнер тақырыбын кеңейте түсіндіреді: Жазушы Дэвид Хоган Алиса, Татты Алисаны 1970-1980 жылдар аралығында туған бауырлардың бәсекелестігімен айналысқан және "ядролық отбасының тұтастығын бұзу" туралы фильмдер сериясының бірі деп санайды. Хоган бұл фильмді "Бейби Джейнге не болды?" (1962) сияқты фильмдердің жалғасы ретінде қарастырады, бұл ертеректе туған бауырлар арасындағы отбасылық драманы қорқынышпен біріктірген фильм.

Numerous film scholars have noted the film's hysterical portrayal of Catholicism and religious institutions to be in direct confluence with the motives of its villain, Mrs. Tredoni, whose ultimate goal is to "punish" the sinning members of her parish; this has resulted in some claiming the film to be overtly "anti Catholic". Writer director Sole's own proclaiming of himself as an "ex Catholic" supports this interpretation of the film's religious themes and undertones. Prior to writing and directing Alice, Sweet Alice, Sole had directed his debut feature, an adult film titled Deep Sleep, in 1972. The release of the film resulted in obscenity charges being brought against him in the state of New Jersey, as well as formal excommunication from the Roman Catholic Diocese of Paterson, New Jersey. This event has been credited as influential to the apparent anti religious bent of Alice, Sweet Alice. The murder scenes in the film in particular have been described by genre scholars such as John Kenneth Muir as "stark and shocking," and noted for their use of "powerful imagery" correlating with the film's religious overtones. Muir views the film as a precursor to such films as Seven (1995), which focus on individuals being punished by death for their sins and character flaws. Catholic iconography is featured prominently throughout the film, including votive candles, crucifixes, and rosaries, as well as artistic depictions of the Virgin Mary in sculptures and paintings. Sheila O'Malley of Film Comment notes that: "From one scene to the next, religious iconography overwhelms the screen: paintings of Mary and Christ, marble statues, crosses on every wall, religion leering at the characters from behind. Parishioners kneel at the altar, pushing out fat tongues for communion (Communion was the film's original title), looking like a parade of aggressive Rolling Stones logos. Religion is not a refuge in Alice, Sweet Alice. It is a rejection of the body itself, but the body—its tongues, its teeth, its menstruation—will not be denied." Additionally, Chuck Bowen of Slant Magazine observes that the presentation of the church sequences signifies a closed in nature that "favors cramped medium shots and close ups that induce claustrophobia. The characters always appear to be cramped together in the church, on top of one another, and their homes are composed of similarly small passageways." Scholar Claire Sisco King notes in a 2007 essay that the film is preoccupied with the theme of theatrical performativity perpetrated by children who are emotionally neglected by their parents. King suggests that the title character of Alice is ostracized by her mother and aunt, and lacking attention from her absent father, who only returns after Karen's murder. King elaborates on Alice's performativity:

Writer David J. Hogan considers Alice, Sweet Alice among a series of films made between the 1970s and 1980s preoccupied with sibling rivalry, and which feature "violations of the integrity of the nuclear family." Hogan views the film as an extension of such features as What Ever Happened to Baby Jane? (1962), an earlier film that blended horror with familial drama between siblings.

Даму

Режиссер Альфред Соле 1974 жылы фильмнің сценариін жазуды бастады, сценарий бойынша бірлесіп жазушы Розмари Ритвомен жұмыс істеді. Ритво, Фордхэм университетінің ағылшын тілі докторанты, Соленің көршісі болды, және екеуі жиі фильмдер туралы әңгімелесетін. "Ол католик еді, біз католик шіркеуі, дін және осы сияқты нәрселер туралы сөйлесетінбіз. Содан кейін кино және театр туралы сөйлесе бастадық, мен оның қорқыныш фильмдерін өте жақсы көретінін білдім", - деп еске алды Соле. Екеуі демалыс күндері кездесіп, сценарийді бірге жетілдіріп жатты. Сол кезде Соле Нью-Джерсиде сәулетші болып жұмыс істеді. Соле 1973 жылы Николас Рогтың Дафне дю Мориердің романы негізінде түсірген "Қазір қарама" психологиялық триллерін көргеннен кейін фильмді түсіруге шабыттанды. Нәтижесінде, "Алиса, тәтті Алиса" фильмінде "Қазір қарама" фильмінің бірнеше визуалдық сілтемелері бар, атап айтқанда екі фильмдегі де жаман жігіттердің киетін жаңбырлықтары. Алисаның кейіпкерін жасау кезінде Соле және сценарист Ритво "қанағаттандырылмаған және кез келген жаққа бұрыла алатын баланы" жасауға тырысты, оның жасаған қылмыстарда кінәлі ме, әлде кінәсіз бе деген мәселеде көрермендерді бөліп тастады. Соле фильмді 1960-шы жылдардағы Патерсон, Нью-Джерсиде, өзінің туған қаласында түсіруді шешті және отбасылық драманың және қарым-қатынастардың көп бөлігін өзінің итальяндық католик тәрбиесінен алды. Зұлым Тредони ханымның кейіпкері оның әжесінің үйіне жақын орналасқан католик шіркеуінде тұратын және дін қызметкерлеріне қараған әйелдің бейнесінде жасалған. Соле Альфред Хичкок пен 1955 жылғы француздық "Les Diaboliques" фильмінен де шабыттанды, фильмдегі кадрларды құрастырғанда. Көптеген сыншылар итальяндық giallo фильмдерімен, әсіресе Дарио Аржентоның туындыларымен салыстырғанмен, Соле сол кезде Аржентоның жұмыстарын көрмегенін мәлімдеді. Дегенмен, фильмнің нәзік қараңғы юморды және дінге немқұрайлылықпен қарауын қолдануы – бұл giallo триллерлерінің ерекшеліктері, фильмнің тарихтағы ең "gialloesque" американдық фильм ретінде танылуына себеп болды.

Director Alfred Sole began writing the film in 1974, collaborating with co writer Rosemary Ritvo on the script. Ritvo, an English doctoral student at Fordham University, was Sole's neighbor, and the two often talked about films together. "She was a Catholic and we would talk about the Catholic church, religion and stuff like that. Then we started talking about films and theater and I discovered she had a great love of horror films," Sole recalled. The two began meeting during weekends and workshopping the screenplay together. At the time, Sole was working as an architect in New Jersey. Sole was inspired to make the film after seeing Nicolas Roeg's 1973 psychological thriller, Don't Look Now, based on the novel by Daphne du Maurier. As a result, Alice, Sweet Alice makes several visual references to Don't Look Now, namely the usage of the raincoat which is featured on the villains in both films. In developing the character of Alice, Sole and screenwriter Ritvo aspired to create a "child who has been neglected, and who could go either way," dividing the audience in regards to her guilt or innocence in the crimes committed. Sole chose to set the film in 1960s era Paterson, New Jersey, his hometown, and culled much of the family drama and dynamics from his own Italian Catholic upbringing. The character of Mrs. Tredoni, the villain, was based on a woman who lived at the Catholic rectory next door to his grandmother's house and looked after the clergy. Sole was also influenced by the works of Alfred Hitchcock, as well as the 1955 French film Les Diaboliques, while assembling compositions in the film. Although many critics have drawn comparisons to Italian giallo films and the works of Dario Argento in particular, Sole claimed to have not seen Argento's work at the time. Nonetheless, the film's incorporation of subtle dark humor and its unsympathetic portrayal of religion—both motifs of giallo thrillers—led to the film's reputation as the most "gialloesque" American film in history.

Кастинг

Сол кездегі тәжірибесіз режиссер Соле фильмді түсіру үшін кастинг директоры болмаған, сондықтан рөлдерге әртүрлі сахна актерлерін шақыруға тырысты. "Актердің не істейтіні туралы толық түсінігім болмады, - деп еске алады Соле, - сондықтан көп театрға қатыстым". Фильм шыққаннан кейін Соле Шилдс пен Шепардты жақсы жайттармен еске алды, бірақ актерлердің көпшілігі "Маған көмектесіп тұрған Нью-Йорк актерлері" екенін айтты. Ол сондай-ақ Миллермен күрт дауласқанын, оны "өте қиын адам, жұмыс істеуге шынымен қиын" деп сипаттады. Дегенмен, ол: "Линда - өте жақсы актер, олардың бәрі де сондай", - деп мойындады.

Түсірілім

Фильм негізінен 1975 жылдың жазында Нью-Джерси штатының Патерсон қаласында түсірілді, ал команданың көп бөлігі Нью-Йорк қаласында орналасқан еді. Кейбір газеттер бюджеті 1 миллион доллар болғанын хабарласа, Соле фильмнің ақырында 350 000 долларға түскенін айтты. Үнемі басталып, тоқтатылып отырғандықтан, түсірілім тобы жиі жаңа операторларды шақыруға мәжбүр болды; Соле фильмде барлығы алты түрлі оператор жұмыс істегенін естіді. Соле болжағандай, түсірілім күндерінің саны шамамен 20-ға жуық болды. Фильмнің арнайы эффектілері үшін, оның ішінде соққы және пышақпен жасалған бірнеше кісі өлтіру сахналары үшін, Соле досы Уильям Лустигті шақырды, ол кейіннен культтік хоррор фильмін – «Маньяк» (1980) түсірді. Лустиг сонымен қатар фильмде көмекші оператор ретінде де жұмыс істеді. Дик Ворисек, бұрын «Көктің түскі асқыны» (1975) және «Кэрри» (1976) фильмдерінде жұмыс істеген, Соле Техниколор арқылы оған байланысқа шыққаннан кейін фильмге бас дыбыс инженері ретінде қабылданды. Фильмдегі арнайы эффекттер нақты әдістер арқылы жасалды, мысалы, пышақтау сахналары Соледің досы, инженер жасаған кері тартылатын жалған пышақпен түсірілді.

Театрлық көрсетілім

Фильмнің премьерасы 1976 жылдың күзінде Чикаго халықаралық кинофестивалінде «Communion» деген атпен өтті, онда ол күміс медальмен марапатталды. 1977 жылдың 8 қыркүйегінде Лондон қаласында алғашқы «Communion» атауымен көрсетілді. Кейіннен «Allied Artists» компаниясы фильмді Солтүстік Америкада тарату үшін сатып алып, фильм жасаушыларды атауын «Алиса, тәтті Алиса» деп өзгертуге мәжбүр етті, себебі жұртшылық оны христиандық фильм деп қабылдауы мүмкін деген қорқыныш болды. «Allied Artists» компаниясының жаңартқан «Алиса, тәтті Алиса» атауы 1898 жылы жарық көрген Католиктік Шындық Қоғамының басылымдарының 16-томындағы бір сөйлемнен алынған: «Содан кейін Алиса – тәтті Алиса – сіздің үлкен балаңыз, ол сіздің креслоңыздың артына еңкейіп, қоңыр шаштарымен сіздің бетіңізге тиеді». Режиссер Соле атауды өзгертуге қарсы күрескенмен, нәтиже болмады; фильм ақыры 1977 жылдың 18 қарашасында АҚШ-та «Alice, Sweet Alice» деген атпен шықты. Кейбір қалаларда, мысалы, Флорида штатының Пенсакола қаласында фильм «Маскадағы кісі өлтірулер» деген атаумен көрсетілді. Брук Шилдстің «Pretty Baby» (1978) фильміндегі рөлінен кейін даңқы артып, фильм 1981 жылы үшінші рет «Киелі террор» деген атпен көрсетілді.

Сыни жауап

Alice, Sweet Alice жарық көрген кезде сыншылардың пікірлері әртүрлі болды. Роджер Эберт фильмге жағымды баға беріп, «Режиссер Альфред Соле зұлымдыққа ерекше сезімталдық танытады және қорқынышты көріністер өте әсерлі», – деді. US Magazine фильмді «тамаша заманауи готикалық триллер» деп атады. The Tampa Tribune газетіндегі Дэниел Рут сценарийді жоғары бағалап, оны «жетілдірілген, қарқыны дұрыс мелодрама, көрерменді соңғы сәттерге дейін кімнің қылмыскер екенін болжай беруге мәжбүр етеді» деді. Ал Леонард Мальтин фильмге 4 жұлдыздың 2-сін беріп, оны «жақсы деңгейдегі детективтік оқиға» деп сипаттады. Монреаль газетінің Билл Браунштейн фильмді «қанды және тиімді» сюрприз деп атады, оның түсірілімін жоғары бағалап, сюжетінде «кейбір олқылықтар мен үйлесімсіздіктер» бар екенін мойындады. Кейбір сыншылар, мысалы, The New York Times газетінің Винсент Канби, фильмнің кейіпкерлері мен оқиға оқиғасының шынайылығына назар аударды: «Мырза Соле, бұл оның толық метражды алғашқы фильмі, актерлермен қалай жұмыс істеуді, күдіс тудыруды және оқиғаның барысын қалай өзгертуді біледі: кісі өлтірушінің кім екені көрермен анықтауға дайын болған сәтте ашылады, содан кейін фильм қорқыныштан гөрі күдіс пен шиеленіс тудыратын туындыға айналады. Ол сондай-ақ төменгі орта таптың тұрмыс салтын және онда өмір сүретін адамдардың өмірін жақсы түсінеді». New York Daily News газетінің журналисі Эрнест Леогранд Канбитің пікірін қолдап, фильмге төрт жұлдыздың екі жарым жұлдызын берді және «бұл фильмді әдеттегі қанды қылмыстық оқиғалардан ерекшелендіретін қасиеттері бар, әңгімелесуге, оқиға оқиғасының шынайылығына және атмосфералық детальдарға назар аудару» деді. Жағымды пікірлерге қарамастан, көптеген сыншылар фильмді зорлық-зомбылық пен діни мазмұнына байланысты әдепсіз деп санады. Олардың қатарында Los Angeles Times газетінің Линда Гросс болды, ол Шепард пен Шилдстің актерлік шеберлігін жоғары бағалап, фильмді «қорқынышты Әлиса» деп сипаттады. «Бұл фильм 105 минут бойы қорқынышты және қанды оқиғаларды көрсетеді, онда балалар және мүгедек ересектер тарапынан жасалған қылмыстар көрсетілген, бұл әдепсіздік». The Boston Globe газетінің Майкл Блоуэн де осы пікірді қолдап, фильмді «жағымды триллер ретінде басталып, біртіндеп қанды хаоске айналған эксплоатациялық туынды» деп бағалады. «Соле шеберлікпен түсірілген кадрлар мен жылдам монтаж арқылы сценарийдегі олқылықтарды жасыруға тырысады, бірақ бұл фильмнің түпкілікті жаңалықсыздығын жасыру мүмкін емес». Abilene Reporter News газетінің Уильям Уитакер фильмдегі зорлық-зомбылықты «кейбір сәттерден кейін тым көп» деп сынға алды, бірақ «сценарийде осындай фильмдерге сай қиял мен режиссураның шеберлігі жеткілікті» деп мойындады. Фильмдегі католицизмнің жағымсыз бейнеленуі де сыншылардың наразылығын тудырды: The Cincinnati Enquirer газетінің Том МакЭлфриш осыны ерекше сынға алып, фильмді «толыққанды, толығымен қорқынышты» және «католик шіркеуіне деген жыныстық қызығушылық пен ашу-ызаға толы шатақ» деп сипаттады. Ирландияда фильм антикатоликтік тақырыптарына байланысты қызу пікірталас тудырды.

Alice, Sweet Alice received mixed reviews from critics upon release. Roger Ebert gave the film a favorable review, stating: "Director Alfred Sole has a brilliant touch for the macabre and there are some splendidly chilling scenes," while US Magazine called the film a "superior modern Gothic thriller." Daniel Ruth of The Tampa Tribune praised the screenplay, referring to it as "a tight, well paced melodrama that keeps its audience guessing who the murderer is until the last possible moment," while Leonard Maltin awarded the film a mixed 2 out of 4 stars, calling it "[an] OK murder mystery." Bill Brownstein of the Montreal Gazette deemed the film "a gory and effective" surprise, praising its cinematography despite its story having "gaps and inconsistencies." Some critics, such as Vincent Canby of The New York Times, noted the authenticity of the film's characters and settings: "Mr. Sole, whose first feature this is, knows how to direct actors, how to manipulate suspense and when to shift gears: the identity of the killer is revealed at just that point when the audience is about to make the identification, after which the film becomes less of a horror film than an exercise in suspense. He also has a good feeling for the lower middle class locale and the realities of the lives of the people who live in it." Ernest Leogrande of the New York Daily News echoed Canby's sentiment, awarding the film two and a half stars out of four and writing that it "has qualities that take it out of the usual run of sanguinary homicidal horror movies, an attention given to dialogue, to authenticity of setting and to revelatory and atmospheric touches." Despite favorable reviews, numerous critics deemed the film obscene due to its violent and religious content, among them Linda Gross of the Los Angeles Times, who, though praising of Sheppard and Shields's performances, summarized the film as "foul Alice, which offers 105 minutes of atrociousness and bloody homicides perpetrated upon children by other children and infirm adults, is an obscenity." The Boston Globes Michael Blowen similarly deemed the film a "gross vulgarity of an exploitation picture [that] begins as a slick, glossy thriller [but] gradually degenerates into a bloody mess Sole employs craftsmanlike camerawork and swift editing in an attempt to gloss over the inconsistent script, but this film's complete lack of originality cannot be hidden." William Whitaker of the Abilene Reporter News similarly criticized the film's violence as "a little too much after awhile," but conceded that the "script has enough imagination and the direction enough insight to make it passable fare as far as these kind of films go." The film's depiction of Catholicism in an unfavorable light also drew ire from reviewers: Tom McElfresh of The Cincinnati Enquirer was particularly critical of this, describing the film as "wholly, totally terrible," and a "mishmash full of sexual innuendo and rage at the Catholic church." In Ireland, the film was notably controversial due to its perceived anti Catholic themes.

Үй медиасы

Дистрибьюторлардың ауысуы және көптеген заңдық мәселелерге байланысты фильм 1975 жылы түсірілімі кезінде АҚШ Авторлық құқық кеңсесінде тиісінше тіркелмеді. Осының салдарынан фильм келесі жылдары кеңінен пираттыққа ұшырады. 1980-жылдары шыққан фильмнің кейбір VHS нұсқаларында фильмнің 98 минуттық қысқартылған түрі болды, мысалы, Celebrity Home Entertainment 1987 жылы шығарған нұсқа. 1997 жылы Anchor Bay Entertainment фильмді 108 минуттық, толыққанды кесілмеген нұсқада, режиссер Альфред Соле бақылауымен жаңартылған күйде VHS форматында шығарды. Кейін Anchor Bay 1999 жылы DVD нұсқасын шығарды. Фильмнің бұл нұсқасы басылымнан тыс қалғаннан кейін, 2007 жылы Hen's Tooth Video компаниясы оны DVD форматында қайта шығарды. Arrow нұсқасы камера негативін 2K сапасында қалпына келтірді, ол "Communion" және "Holy Terror" нұсқаларын, сондай-ақ бірнеше жаңа қосымша материалдар мен "Alice, Sweet Alice" ашық тізімін қамтиды.

Мұра

Шығарылғаннан кейінгі жылдары «Алиса, тәтті Алиса» культты фильм ретінде танылды. Rotten Tomatoes веб-сайтында «Алиса, тәтті Алиса» он үш сыншының пікіріне сүйене отырып, 77% мақұлдау рейтингісіне ие, орташа бағасы 6,60/10. AllMovie-ден Патрик Легар фильмді «көңілді, тиімді қорқыныш» деп атап, фильмнің операторлық жұмысын жоғары бағалады және оған бес жұлдыздың төртеуінің жартысын берді. Ал TV Guide оны «режиссер Соленің тамаша, төмен бюджетті қорқыныш фильмі» деп мақтады, оның кино өнерін меңгеруі және гротескке деген көзі фильм бойы көрерменді ширықтырып ұстайды. 2005 жылы Slant Magazine журналынан Эд Гонсалес фильм туралы былай деп жазды: «Бәлкім, итальяндық джалло жанрының ең жақын американдық нұсқасы, фильм басын шатырлататын қызық (Джейн Лоури, Энни тәте ретінде, кино тарихындағы ең ақымақ айқайлаушы болуы мүмкін) және сіз қорқыныш фильмінде көрген ең алаңдататын эпизодтардың бірін ұсынады». Time Out, Лондон фильмді «Альфред Хичкок тақырыптарына жасалған тұрақты түсініктеме үшін мақтады: католицизмнің мұқият бейнеленген фонында репрессия мен кінәнің екі тақырыбы қатар көрінеді». Қорқыныш фильмдерінің зерттеушісі Скотт Аарон Стайн 1960 және 1970 жылдардағы «Қанға жанып, шашыраған фильмдер жөніндегі нұсқаулықта» фильмді «Қызықты, және толығымен болжауға болмайтын, Соленің алғашқы (және шынымен құнды) жұмысы католиктерге қарсы күшті хабарламалармен (Пит Уокер сияқты) және – одан да маңыздысы – [Дарио] Арджентоның бұрынғы қатыгездігін еске түсіретін, ойын-сауықтан тыс зорлық-зомбылық көріністерімен толы» деп сипаттайды. 2005 жылы «Алиса, тәтті Алиса» Алисаның Каренды қоймада қорқытқан көрінесі үшін Bravo телеарнасының «100 ең қорқынышты кино сәттері» тізімінде 89-орынды иеленді. 2017 жылы Complex журналы фильмді барлық уақыттағы ең үздік слэшер фильмдердің төртіншісі деп таныды.

Ұсынылған қайта жасау

2007 жылы режиссер Данте Томаселли түпнұсқа фильмді қайта түсіру ниетін жариялады және Майкл Гингольдпен бірге сценарийді аяқтағанын растады. Томаселли фильмнің музыкасын түпнұсқа музыкамен қатар, қайта өңделген және ремикстелген түпнұсқа фильмнің музыкасымен безендіруді жоспарлаған. Қайта түсіру 1970-ші жылдарда өрбуі тиіс болды, себебі Томаселли "ретро стилін мүлдем жоғалтпай, біршама жаңарып" тұрғысы келді.