Кіріспе

Француз клавесині, органшы және композитор

Франсуа д’Агинкур (сондай-ақ d’Agincour, Dagincourt, Dagincour) (1684 – 30 сәуір 1758) – француз клавесині, органшы және композиторы. Өмірінің көп бөлігін туған қаласы Руанда өткізді, онда Руан соборында және үш кіші шіркеуде органшы болып жұмыс істеді. Өмірінде жоғары бағаланған д’Агинкур патшалық капелланың органшыларының бірі болды. Оның клавесин музыкасының сақталған жалғыз кітабында Франсуа Купереннің ықпалымен жазылған шеберлік туындылары бар; сонымен қатар қолжазба түрінде сақталған 40-қа жуық орган шығармалары да бар.

Өмірбаян

Д'Агинкур Руан қаласында дүниеге келді және алғашқы музыкалық білімін сол жерде алды. Көп ұзамай ол Парижге кетіп, шамасы Николя Лебегтің шәкірті болды. 1701 және 1706 жылдар аралығында Париждегі Сент-Мадлен-ан-ла-Сите шіркеуінде органшы болып жұмыс істеді, ал 1706 жылы Руанға оралып, Жак Буавеннің орнын басып, Руан соборының органшысы болды. Ол бұл қызметте 52 жылдай уақыт өткен соң қайтыс болды. Кейін ол Сент-Гербланд, Сент-Уэн аббаттығында (олар екеуін де өмірінің соңына дейін сақтап қалды) және Сент-Жанда, барлығы Руанда жұмыс істеді. 1714 жылға қарай ол жеткілікті деңгейде танымал және құрметті болғандықтан, патшалық капелланың төрт органшысының бірі болып тағайындалды. Жак Дюфли шамамен 1730-31 жылдары Д'Агинкурдан сабақ алды, бірақ оның сақталған шығармалары ұстазының стиліне айтарлықтай әсер тигенін көрсетпейді. Д'Агинкур өзінің музыкасының тек бір жинағын жариялады – «1er livre de clavecin» (Париж, 1733). Онда Франсуа Купереннің ықпалымен жазылған 43 клавесин пьесасы бар: пьесалар «ордерлерге» бөлінген, әшекейлеуді тиімді пайдаланады, ал көптегендары жанрлық сахналар, портреттер (кейде жұп портреттер) сияқты кейіпкерлік пьесалар болып табылады. Д'Агинкурдың орган музыкасы француз дін қызметкері және ғалымы Александр Ги Пингре жасаған қолжазба көшірмесі арқылы сақталған. Қазір Франция Ұлттық кітапханасында сақталатын қолжазба 46 пьесадан тұрады, олар діни қызметтерде қолдануға арналған. Олар Купереннің орган шығармаларына қарағанда прогрессивтірек, «галант стилінің» элементтері жиі қолданылады. Пьесалар француз орган музыкасындағы дәстүрге сәйкес режим бойынша ұйымдастырылған, бірақ белгісіз себептермен Д'Агинкур үшінші режимді мүлдем жіберді. Бірінші үш режимдегі (яғни 1, 2 және 4) сюиталар қалғандарына қарағанда нашар дамыған. Клавиатуралық шығармалардан басқа, 1713 және 1716 жылдары «Recueil d'airs sérieux et à boire» антологиясында жарияланған солист және бассо континуоға арналған үш ән ғана белгілі. Бартелеми Жан-Клод Пюпильдің портреті жиі Д'Агинкурдың портреті деп жаңылыс жатады.