Кіріспе
Польша Министрлер Кеңесі (Польша: Rada Ministrów Rzeczypospolitej Polskiej) – Польша үкіметінің бірлескен атқарушы шешім қабылдау органы. Кабинет Премьер-министрден, сондай-ақ Министрлер Кеңесінің Президенті (Prezes Rady Ministrów) ретінде белгілі, вице-премьер-министрден, ол кеңес төрағасының орынбасары қызметін атқарады, және басқа министрлерден тұрады. Кабинеттің қазіргі құзыреті мен рәсімдері Конституцияның 146-162 баптарында сипатталған.
Польша кабинеті
қазіргі кабинет
бұрынғы кабинеттер тізімі
the current Cabinet
a list of former Cabinets
The Council of Ministers of the Republic of Poland (Polish: Rada Ministrów Rzeczypospolitej Polskiej) is the collective executive decision making body of the Polish government. The cabinet consists of the Prime Minister, also known as the President of the Council of Ministers (Prezes Rady Ministrów), the Deputy Prime Minister, who acts as a vice chairman of the council, and other ministers. The current competences and procedures of the cabinet are described between Articles 146 to 162 of the constitution.
Тағайындау
Министрлер кеңесін құру процесі Польша Президентінің премьер-министрді ұсынуымен басталады. Премьер-министр содан кейін кабинет құрамын ұсынады, оны Президент бекітуі керек. Сонымен қатар, Президентке премьер-министр ұсынғаннан өзге кабинет құрамын таңдауға рұқсат етілмейді. Тағайындалғаннан кейін кабинет мүшелерінің барлығы Президент сарайындағы Колонналар залында Президент басқаратын салтанатты шарада қызметке кірісу анттарын қабылдайды. Премьер-министр басқаратын кабинет тағайындалғаннан кейін он төрт күн ішінде Сеймге сенім туралы ұсыныспен бірге күн тәртібін ұсынуға міндетті. Егер сенім туралы ұсыныс қабылданбаса, үкімет құру процесі Сеймге өтеді, ол он төрт күн ішінде премьер-министрді ұсынады, ол қайтадан кабинет құрамын ұсынады. Кабинетті бекіту үшін Сейм депутаттарының кем дегенде жартысының қатысуымен дауыс берудің абсолютті көпшілігі қажет, содан кейін Президент оларды қабылдап, қызметке кірісу анттарын қабылдатады. Егер сенім туралы ұсыныс қайтадан қабылданбаса, ұсыну процесі Президенттікке қайтарылады, ол премьер-министрді қайтадан тағайындауы керек, ол содан кейін кабинет мүшелерін ұсынады. Егер үшінші рет сенім туралы дауыс берілмесе, Президент Сеймнің өкілеттік мерзімін қысқартуға және жаңа сайлаулар тағайындауға міндетті. Алайда, 1997 жылғы Конституция қабылданғаннан бері барлық кабинеттер өздерінің өкілеттіктері үшін сенім туралы ұсынысты сәтті қабылдады және үкімет құрудың барлық қосымша шараларын қолдану қажет болған жоқ.
Құрамы
Министрлер кеңесіне премьер-министр жетекшілік етеді, ол Министрлер кеңесінің төрағасы деп те аталады. Премьер-министр кабинеттің қызметін басқарады және оның өкілі ретінде әрекет етеді. Бұдан әрі, премьер-министр кабинет саясатының іске асырылуын қамтамасыз етеді, министрлерінің жұмысын үйлестіреді және бақылайды, сондай-ақ қағидалар шығарады. Премьер-министрге кабинет төрағасының орынбасары ретінде қызмет ететін вице-премьер-министр де көмектесуі мүмкін. Премьер-министр де, вице-премьер де министрдің өкілеттіктерін атқара алады. Конституцияда вице-премьердің үкіметтегі функциялары толығырақ сипатталмаған, алайда оның міндеттерін премьер-министр белгілейді және ол дербес мемлекеттік орган деп есептелмейді. Министрлер заң шығарушы органнан тыс адамдардың арасынан да таңдалуы мүмкін. Екі түрлі министрлер бар. Біріншісі – орталық үкіметтің басқару құрылымында, оның ішінде министрліктер, ведомстволар және басқа да мекемелерде билік пен жауапкершілікті жүзеге асыратын "департамент министрлері". Премьер-министр кабинет мүшелерін қайта құруға немесе қызметтен босатуға құқылы. Үкіметтің стилі мен министрлерінің рөлі конституциялық түрде белгіленбеген, олар премьер-министрдің жеке ерекшеліктеріне байланысты болады.
Үлкендігі
Конституция кабинетті мемлекеттің ең маңызды регламенттерін және саясатын жасау мен іске асыруды тапсырады. Осылайша, Конституция атқару билігін кабинетке жүктейді. Конституция Министрлер кеңесін «үкімет» деп теңестірмесе де, Премьер-министрдің өкілеттіктері, басқа министрлердің құзыреттері, тәуелсіз органдар, сондай-ақ Премьер-министр мен кабинетінің тікелей өкілдері (воеводалар) аймақтық әкімшіліктерді бақылайтын воеводаларға байланысты, кабинет түрлі үкіметтік функцияларды атқарады. Кабинет сондай-ақ сұраныстарға 21 күн ішінде жауап беруге міндетті. Сеймге жауапты болғанымен, кабинет Сенатқа жауапты емес және өкілеттігін сақтау үшін жоғарғы палатаның сеніміне тәуелді емес. Егер ұсыныс көпшілік дауыспен қабылданса, Президент министрді қызметтен қайтарады. Сол сияқты, егер Министрлер кеңесі Сеймде көпшілік қолдауын жойса, кабинет конструктивті сенімсіздік дауысы арқылы отставкаға кетуге мәжбүр болуы мүмкін. Мұндай жағдайда жаңа Премьер-министр бірден тағайындалуы керек. Премьер-министр отставкаға кеткен немесе қайтыс болған жағдайда, Президент кабинеттің отставкасын қабылдауға не қабылдамауға құқылы. Парламент сайлауынан кейін Премьер-министр жаңа сайланған Сеймнің алғашқы отырысында кабинеттің отставкасын ұсынуы тиіс. Отставкадан кейін кабинет жаңа үкімет тағайындалғанға дейін мемлекеттік функцияларды атқаруға міндетті. Президент немесе 115 депутаттың ұсынысы бойынша кабинет мүшесі Мемлекеттік трибуналға шақырылып, іс қозғау үшін Сейм депутаттарының кемінде үштен екісінің келісімі қажет.
Жиналыстар
Министрлер кеңесі әр сейсенбі күні Кеңседе жиналады. Премьер-министр төтенше жағдайларда қосымша кабинет отырыстарын дары қана шақыруға құқылы.
Министрлер кеңесі
Сонымен қатар, президенттің Министрлер кеңесі төрағасы болатын кезде Кабинет кеңесін шақыруға құқығы бар. Мұндай Кабинет кеңесін шақыру президенттің еркінде, ол талқылау мен қарастыру үшін маңызды мәселелерді анықтайды. Президент Кабинеттің назарына ерекше маңызды мәселелерді жеткізе алады және үкіметтің ниеттері мен қадамдары туралы ақпарат сұрауы мүмкін.