Кіріспе

Психикалық ауру

Хвабьён немесе Хвапьён (hangul=화병) – корейлік соматизациялық бұзылыс, адамдардың әділетсіз деп санайтын жағдайлардың салдарынан ашу-ызасын шеше алмауынан туындайтын психикалық ауру. Хвабьён корей мәдениетіне тән синдром ретінде белгілі. Хвабьён – бұл кең таралған атау, ол аурудың себептерін, симптомдарын немесе белгілі бір ерекшеліктерін емес, көрсетеді. Бір зерттеуде Кореяның ауылдық аймағындағы халықтың 4,1% Хвабьёнға шалдыққандығы анықталды. Хвабьён Амуққа ұқсас. "Хвабьён" сөзі "hwa" (қытай-корей тілінде 火 – "от", сонымен қатар контекстке байланысты "ашу" мағынасын да білдіреді) және "byeong" (қытай-корей тілінде 病 – "синдром" немесе "ауру" дегенді білдіреді) сөздерінен құралған. Оны "ulhwabyeong" (울화병, 鬱火病) деп те атайды, яғни "депрессиялық ашу ауруы".

Емдеу

Батыс дәрігерлері оны стресс немесе депрессия деп диагноз қоюға бейім. Психикалық аурулардың диагностикалық және статистикалық нұсқаулығында қазіргі уақытта хвабьён мәдениетке байланысты аурулардың тізіміне енгізілген. Кореядан тыс жерлерде хвабьёнды ресми емес жағдайда ашушаңдықпен, жарылғыш немесе жалпы ұрысқақ мінез-құлықпен сипатталатын психологиялық бейнеге сілтеме ретінде жаңылыстыруы мүмкін. Керісінше, хвабьён – пассивті күйзеліспен сипатталатын жағдайды білдіретін дәстүрлі психологиялық термин, депрессиямен салыстыруға болады және көбінесе егде жастағы әйелдермен байланысты. Хвабьёнды диагноз қойғанда пациенттің мәдениетін жақсы түсіну маңызды. Хвабьёнды көбінесе депрессия деп қате диагноз қоюға болатындықтан, симптомдар мен мәдениетті нақты және жан-жақты зерттеу қажет. Хвабьён диагнозы қойылғаннан кейін, бұрынғы емдеу тарихын қарап шығу керек. Пациентке емдеу фармакологиялық және терапиялық араласулардың үйлесімді комбинациясы болуы мүмкін. Хвабьёнмен күресу үшін қолданылатын емдеу әдістеріне психотерапия, дәрі-дәрмекпен емдеу, отбасылық терапия және қоғамдық тәсілдер кіреді. Психиатрлар табысқа жету үшін дәстүрлі және діни емдеу әдістерін немесе хан пуриді пайдалануы керек, ол – жағымсыз эмоцияларды оң эмоциялармен шешу, босату, ажырату және басу сезімі. Хан пуридің бір мысалы – кедейлік, білімсіздік, зорлық көрген күйеуі немесе қатал енесінен зардап шеккен ана, оның ұлының жетістігі арқасында көп жылдардан кейін шешімін таба алады, оған ол қиындықтар мен құрбандықтарға төтеп келді.