Глостер соборының органисі және композиторы Герберт Уиттон Самсон

Кіріспе

Ағылшын органшысы және композиторы (1899–1995)

Герберт Уиттон Самсион (14 қаңтар 1899 – 11 тамыз 1995) – 1928 жылдан 1967 жылға дейін Глостер соборының органшысы болған ағылшын музыканты. Үш хор фестиваліндегі жетекші рөлі арқасында Самсион Англияның 20 ғасырдағы музыкалық жаңаруының көрнекті тұлғаларымен, оның ішінде Эдвард Элгар, Герберт Хауэллс, Джеральд Финци және Ральф Вон Уильямспен тығыз байланыс ұстады. Самсион көбінесе собор музыканты ретінде танымал болғанымен, оның кәсіби мансабы 60 жылдан астам уақытқа созылып, композиторлық, дирижерлік, орындаушылық, аккомпанемент және оқыту салаларын қамтыды. Оның шығармаларына хор және органға арналған туындылар, сондай-ақ аз танымал камералық және оркестрлік шығармалар кіреді.

Тәрбие және алғашқы мансап

Сэмсион Глостерде, Северн өзенінің жағасындағы кафедралық қалада дүниеге келді. 1908 жылы, тоғыз жасында, Сэмсион Глостер соборының хорында сынақтан өтті, сол кезде хорды Герберт Брюер басқарды. Екі жылдан кейін Сэмсион хордың толық құрамына қабылданды және 1914 жылға дейін хормен ән шырқады. 1911 жылдан 1915 жылға дейін ол Глостерден алты шақырым қашықтықтағы Ашлворт ауылында органшы болып жұмыс істеді, шіркеу хорына және «органды желдетушіге» ай сайын 5 фунт төленді, бұл 12 жасар бала үшін үлкен жауапкершілік еді. Глостер Ворстер және Херефорд қалаларымен бірге Үш хор фестивалінің үш қаласының бірі болды, бұл фестиваль 18 ғасырдың басында алғаш рет өткізілген және хор өнеріне баса назар аударатын жылдық шара. Сэмсион кейін собордағы музыкалық тәжірибесі туралы былай деп жазды: «Хорға келгеннен кейін көп ұзамай [Үш хор] фестивальдық хорымен ән шырқап, ұлы классикалық композиторлардың және замандас жазушылардың хор музыкасын сіңіре бастадым, олардың ішіндегі ең ірісі, әрине, Эльгар еді». 15 жасында Сэмсионның дауысы өзгергенде, ол Брюердің «оқушысы» атанды, бұл үш жылдық орган, хор жетекшілігі және музыка теориясы бойынша тәлімді білдірді. Брюердің оқушысы ретінде Сэмсион Герберт Хауэллс және Айвор Гурни сияқты өзінен біршама үлкен замандастарының ізімен жүрді. Сэмсион 1915 жылы Корольдік органшылар колледжінің бірінші сатысынан емтиханды тапсырды, ал 1916 жылдың шілдесінде Хауэллспен бірге екінші сатыдан емтихан тапсырды; ол бар болғаны 17 жаста болса да, практикалық бөлімде ең жоғары көрсеткіш үшін Турпин жүлдесіне ие болды. Сэмсион Финзидің жақын достарының қатарында болды және Гэмпширдегі Эшмансворттағы Финзидің үйінде жиі қонақ болып тұратын. Сэмсион мен Финзи отбасылары (Сэмсиондардың үш ұлы, Финзилердің екеуі) де бірге демалысқа шығатын. Сэмсион мен Хауэллс отбасылары да жақын болды, мысалы, 1935 жылы Хауэллстің ұлы Майкл қайтыс болғаннан кейін Сэмсиондар Хауэллс пен оның әйелін Рождествоға шақырды; Хауэллстің бір биографының айтуынша, дәл Сэмсион Хауэллсті Майклдың естелігіне жазылған «Hymnus Paradisi» шығармасын орындауға көндірген. Сэмсион собордан тыс өмірінде де белсенді болды. Ол жас кезінде шығармалар жазуды бастады және сексенге толғаннан кейін де тапсырыстарды қабылдай берді. Оның соңғы туындысы, мүмкін, Пол Вигмордың сөздеріне жазылған «Төрт әнұран» жинағы болды, ол 1995 жылдың күзінде Oecumuse баспасынан шықты, Сэмсионның қайтыс болғаннан кейін бірнеше апта өткен соң. Ол орган мен хорға арналған көптеген шығармалар, сондай-ақ камералық және оркестрлік туындылар мен фортепиано жаттығулары кітабын жазды. Сэмсион жеке фортепиано, орган және композиция сабақтарын берді, конкурстарда төрешілік етті, вокалистерге сүйемелдеді, камералық ансамбльдермен ойнады және орган рециталдары берді. Оның 1965 жылы жазылған Эльгардың орган сонатасы, ол бір рет жазылған, қазір осы шығарманың стандартты орындалуы деп есептеледі. Собордағы қызметімен қатар Сэмсион Челтенхэм әйелдер колледжінде музыка директоры болып жұмыс істеді (1935–1968 жж.) және Глостер хоры мен оркестріне жетекшілік етті. Мұғалім және хор жетекшісі ретінде ол талапкер, бірақ мейірімді және жігерлендіретін, «адамдарды өзі үшін жақсы орындауға ынталандыратын сирек сыйлыққа» ие болды. Сэмсион 1947 жылы Ламбет докторлық дәрежесімен марапатталды және 1961 жылы CBE орденімен марапатталды. 1967 жылы Глостер соборынан зейнеткерлікке шыққаннан кейін Сэмсион Глостерширде тұрып, сабақ беруді және шығармалар жазуды жалғастырды. Ол 1966 жылы өрт салдарынан толығымен қирағаннан кейін Ельсмир колледжі үшін Hill, Norman & Beard Chapel органының жобасын жасауға көмектесті. Ол 1995 жылы 96 жасында Северндегі Фрэмптон қаласында қайтыс болды.

Sumsion was born in Gloucester, a cathedral city on the River Severn. In 1908, at the age of nine, Sumsion became a probationer in the cathedral choir in Gloucester, which was then under the direction of Herbert Brewer. After two years Sumsion became a full chorister and sang with the choir until 1914. From 1911 to 1915 he was organist at Ashleworth, a small village six miles from Gloucester, responsible for the church choir and the "organ blower" for a fee of £5 a quarter, quite a responsibility for a 12 year old. Gloucester was (and is) one of the three host cities, along with Worcester and Hereford, of the Three Choirs Festival, an annual festival of choral emphasis first held in the early 18th century. Sumsion would later write of his musically formative experiences at the cathedral: 'Quite soon after my entry into the choir I was singing with the [Three Choirs] Festival Chorus and gradually absorbing the choral music of the great classical composers and the contemporary writers, of whom the giant was certainly Elgar.' When Sumsion's treble voice broke at age 15, he became an 'articled pupil' to Brewer, a designation connoting a three year apprenticeship in organ, choral direction, and music theory. As one of Brewer's articled pupils Sumsion was following in the footsteps of his slightly older contemporaries, Herbert Howells and Ivor Gurney. Sumsion passed the Associateship exam of the Royal College of Organists in 1915, and in July 1916 joined Howells in passing the Fellowship exam; though he was only 17, Sumsion was awarded the Turpin prize for the second highest marks in the practical component. Sumsion was considered part of Finzi's intimate circle and was a frequent guest at Finzi's home at Ashmansworth in Hampshire; the Sumsion and Finzi families (the Sumsions had three sons, the Finzis two) also went on holiday together. The Sumsion and Howells families were likewise close, evidenced by the fact that in 1935 the Sumsions hosted Howells and his wife for Christmas following the death of the Howells's son Michael; and according to one Howells biographer, it was Sumsion who first encouraged Howells to allow Hymnus Paradisi, written in Michael's memory, to be performed. Sumsion also led an active professional life outside the cathedral. He had begun composing as a young man and continued to accept commissions when he was well into his eighties. Possibly his last work was a set of hymns entitled 'Four Hymns', to words by Paul Wigmore, and published by Oecumuse in the autumn of 1995, only weeks after Sumsion's death. He composed many works for organ and choir, as well as chamber and orchestral pieces and a book of piano exercises. Sumsion also taught piano, organ, and composition privately, adjudicated at competitions, accompanied vocalists and played with chamber groups, and performed as an organ recitalist. His 1965 recording of Elgar's Organ Sonata, which he recorded in one 'take', is now regarded as the standard interpretation of that work. Concurrent with his post at the cathedral Sumsion served as director of music at Cheltenham Ladies' College (1935–1968) and directed the Gloucester Choral and Orchestral Societies. As a teacher and choir trainer he was said to be demanding yet kind and encouraging, displaying 'that rare gift that made people want to do well for him'. Sumsion was honoured with a Lambeth Doctorate in 1947 and was appointed CBE in 1961. After retiring from Gloucester cathedral in 1967, Sumsion remained in Gloucestershire and continued to teach and compose. He helped design the fabulous Hill, Norman & Beard Chapel Organ for Ellesmere College after a fire there had totally destroyed the Chapel in 1966. He died at Frampton on Severn in 1995 at age 96.

Шығармалары

Самсионның композициялық стилі оның белгілі замандастары Хауэллс, Финзи және Воган Уильямстың ықпалын көрсетеді, сонымен бірге Парри мен Брюер сияқты эдвардтық дәуір композиторларының «диатоникалық күшін» де сақтайды. Дегенмен, осы ықпалдарға қарамастан, Самсионның музыкасы жаңа және ерекше үнмен сөйлейді, ол орындаушылар мен тыңдаушыларға бірдей ұнайды. Оның гармониялық тілі берік және дәстүрлі, бірақ көбінесе модальдық бояумен, ал мелодиялық стилі ағыншақты және әдемі. Органдық және хорлық шығармаларында Самсион сүйемелдеуде параллельді третьяларға, ажыратылған бас партияларына және мелодияда төмендейтін кіші третьяға бейімділік танытады. Самсионның Глостердегі қызметі мен зейнеткерлік кезеңінде хорлық және орган музыкасы жиі кездеседі, көптеген хорлық шығармалар оның өмірінің соңғы он жылдығына жатады. G мажордағы Магнификат және Нунк димиттис, Прецес және Жауаптар, және «Теңізге кемемен түсетіндер» әнұраны сияқты шығармалар ағылшын шіркеу музыкасының стандартты репертуарына енген. Филип Стопфордтың жетекшілігімен Ecclesium хоры орындаған Самсионның хор музыкасының жаңа дискісі 2007 жылы Priory’s British Church Composers Series сериясының 9-шы нөмірі ретінде жарық көрді. Самсионның органға арналған ең маңызды шығармасы – бұл қиын «Кіріспе және Тақырып», оны Дональд Хант (басқалармен бірге) Helios лейблі үшін жазды. Самсионның көптеген камералық және оркестрлік шығармалары оның мансабының басында жазылған және жарияланбаған немесе басылымнан тыс; алайда, фортепиано триосы, оркестрлік шығармалар «Овертюра», «Котсуолдста» және «Идиллия», «Вэлли Гринде» және виолончель сонатасы әртүрлі Үш Хор Фестивальдерінде орындалды. Дэвид Ллойд Джонс және Корольдік Балет Симфониясы «Тау әуені» («Ағылшын струнный миниатюралары»/White Line/2003) атты тартымды шығарманы жазды, Самсион оны бастапқыда виолончель мен фортепианоға арнаған. 2014 жылдың желтоқсанында скрипкашы Руперт Маршалл Лак және пианист Дункан Хониборн EM Records үшін Самсионның 1920 жылғы скрипкалық сонатасын жазды; жазба 2015 жылдың мамырында жарық көрді («Аспаптардың патшасы; Патшалардың аспабы»/EM Records/EMR CD029). Бұрын жоғалған деп есептелген шығарма, Маршалл Лак, доктор Дональд Хант және композитордың немересі Пол Самсион арасындағы хат алмасу нәтижесінде Самсионның шығармаларының мұрағатында қайта табылды.

Sumsion's compositional style reflects the influence of his more famous contemporaries Howells, Finzi, and Vaughan Williams, while at the same time retaining something of the 'diatonic strength' of Edwardian composers like Parry and Brewer. Despite these influences, however, Sumsion's music speaks in a fresh and distinctive voice that is appealing to both performers and listeners. His harmonic language is sturdy and conventional, yet often tinged with modality, and his melodic style is fluid and elegant. In the organ and choral works Sumsion displays a fondness for parallel thirds in the accompaniment, detached bass lines, and the descending minor third in the melody. Choral and organ music appear most often in Sumsion's output during his Gloucester tenure and retirement, with many choral pieces dating from his last decade of life. Works such as the Magnificat and Nunc dimittis in G major, the Preces and Responses, and the anthem They that go down to the sea in ships have entered the standard repertoire of Anglican church music. A new disc of Sumsion's choral music featuring the Ecclesium Choir, directed by Philip Stopford, was released in 2007 as No. 9 in Priory's British Church Composers Series. Sumsion's most significant work for organ is the challenging Introduction and Theme, which has been recorded by Donald Hunt (among others) for the Helios label. Most of Sumsion's chamber and orchestral works were written earlier in his career and are unpublished or out of print; however a Piano Trio, the orchestral pieces Overture, In the Cotswolds and Idyll, At Valley Green, and the Cello Sonata have all had public performances, the first three at various Three Choirs Festivals. David Lloyd Jones and the Royal Ballet Sinfonia have recorded an attractive work for strings called A Mountain Tune ('English String Miniatures'/White Line/2003), which Sumsion originally wrote for cello and piano. In December 2014, the violinist Rupert Marshall Luck and the pianist Duncan Honeybourne recorded for EM Records Sumsion's Violin Sonata of 1920; the recording was released in May 2015 (King of Instruments; Instrument of Kings/EM Records/EMR CD029). The work, which was suspected to have been lost, was rediscovered in the archive of Sumsion's works following correspondence between Marshall Luck, Dr Donald Hunt and the composer's grandson, Paul Sumsion.