Кіріспе
Арабтың исламға дейінгі ай құдайы Уэд (وَدّ) (Ежелгі Оңтүстік Арабия жазуы: 𐩥𐩵) – исламға дейінгі Араб құдайы. Ол Оңтүстік Арабиядағы, Йемендегі минайлықтардың ұлттық құдайы болған, және оған жылан байланысты болған. Оны Ваад және Вадум деп те атайды. Араб дәстүрінде Уэдке Бану Калб тайпасы табынып, оның сүреті Думат әл-Жандал қаласында орналасқан. Халид ибн әл-Валид оны жойған дегенді айтады. Ол сондай-ақ, Құранда Нух сүресінде жалған құдай ретінде еске алынады.
Wed (وَدّ) (Ancient South Arabian script: 𐩥𐩵) is a pre Islamic Arabian god. it was the national god of the Minaeans of South Arabia, Yemen, and the snake was associated with it. It is also called Waad and Wadum. In Arabian tradition, Wed was worshipped by the Banu Kalb tribe and his idol was located in the city of Dumat al Jandal. The idol was said to be destroyed by Khalid ibn al Walid. He is also mentioned in the Quran as a false god in Surat Nuh.
Исламға дейінгі дәуір
Уадд – Маин немесе Мина тайпаларының ұлттық құдайы; «Уадд – [менің?] әкем» деген сиқырлы формуласы Wd'b түрінде амулеттер мен ғимараттарға жазылған. Мұндай жазулар көбінесе символмен бірге келеді: кішкентай Венера дискісі бар жарты ай. Лихьяниттер билігі тұсында Мина тайпасының Дедан (қазіргі Аль-Ула) қаласындағы колониялары да оған табынған. Деданда Уаддқа арналған ғибадатхана болғанға ұқсайды. Мина жазуларында Уадд ғибадатханасында леуіліктердің болғанына куәлік бар, кейбір ғалымдардың пікірінше, олар дін қызметкерлері немесе культ қызметшілері болған, кейін жоғары лауазымдарға көтерілуі мүмкін. Уадд – Ассан патшалығының да ұлттық құдайы болды. Оның мүсіні мен ғибадатханасы Думат әл-Жандалда орналасқан, ал Уаддтың бұрынғы табынушысы Малик ибн Харитах оның мүсінін былай сипаттайды: «Бұл – екі киіммен жабылған, бірін киген, екіншісін жамылған, беліне қылыш, иығына садақ ілген, бір қолында байрақталған найза, екінші қолында жебеге толы қалқан ұстаған алып адамның мүсіні еді». Ол Құранда (71:23) Нұх пайғамбар заманындағы құдай ретінде еске алынады. «Ешқандай құдайларды тастамаңдар! Уадд, Сууа, Йағұс, Яғұқ және Насрды қалдырмаңдар!» (Құран 71:23). Уаддқа арналған ғибадатхана Мұхаммедтің бұйрығымен Халид ибн әл-Валидтің жорығында (Думат әл-Жандалдың екінші жорығы) қиратылды.
lt was the statue of a huge man, as big as the largest of human beings, covered with two robes, clothed with the one and cloaked with the other, carrying a sword on his waist and a bow on his shoulder, and holding in [one] hand a spear to which was attached a standard, and [in the other] a quiver full of arrows. He is mentioned in the Qur'an (71:23) as a deity of the time of the Prophet Noah. And they say: By no means leave your gods, nor leave Wadd, nor Suwa'; nor Yaghuth, and Ya'uq and Nasr. (Qur'an 71:23)
The temple dedicated to Wadd was demolished on the orders of Muhammad in the expedition of Khalid ibn al Walid (2nd Dumatul Jandal).