Кіріспе

Нью-Йорк мемлекеттік кітапханасының Джефферсон нарығы филиалы, бұрын Джефферсон нарығы соты деп белгілі болған, 425 Америка даңғылы (Алтыншы даңғыл) мекенжайында орналасқан Ұлттық тарихи ескерткіш. Ол бастапқыда 1874-1877 жылдары Үшінші сот округінің соты ретінде салынған және Vaux and Withers фирмасының сәулетшісі Фредерик Кларк Уизерс жобалаған. 1958 жылы бұзу қаупіне тап болғанымен, халықтың қарсылығы оның Нью-Йорк мемлекеттік кітапханасының филиалы ретінде қайта пайдалануына әкелді. Қазіргі таңда ғимарат Нью-Йорк қаласының тарихи ескерткіштерді сақтау комиссиясының 1969 жылы құрылған Гринвич ауылының тарихи ауданының бөлігі болып табылады. Сонымен қатар, ғимарат 1972 жылы Ұлттық тарихи орындар тізіліміне енгізілді. Уизерс, Vaux-пен бірдей білім алған, оның болашағы белгісіз болды және оны бұзу қаупі болды. Марго Гейл мен Рут Виттенберг басқаратын қоғамдық сақтаушылар тобы Джефферсон нарығындағы сағатты сот ғимаратына орнату үшін "Көршілер комитетін" құрды және ғимаратты кітапханаға айналдыру үшін үгіт жүргізді. 1961 жылы Нью-Йорк мемлекеттік кітапханасы жобаға келісті және сәулетші Джорджио Кавальери ғимараттың сыртқы түрін қалпына келтіру үшін шақырылды. 1967 жылы ашылған кітапхана 1974 жылы бюджеттің қысқаруына байланысты Нью-Йорк мемлекеттік кітапханасының қамқоршылар кеңесінің үш филиалды жабу туралы шешім қабылдауына себеп болды. Ғимарат 1972 жылы Ұлттық тарихи орындар тізіліміне, ал 1977 жылы "Үшінші сот округінің соты" деген атаумен Ұлттық тарихи ескерткіш ретінде тіркелді. 1994 жылы ғимарат сақтаушы-сәулетші Джозеф Пелл Ломбардидің реставрациялық жұмыстарын өткізді. Мұнараға жыл сайын экскурсиялар ұйымдастырылады, әдетте қазан айындағы Open House New York апталығында. 2012 жылға қарай ғимараттың сыртқы жағына қайта реставрация қажет болды, нашарлаған әшекейлер Огайо штатының түпнұсқалық құмтасынан қайта жасалды. Мұнараның қоршаулары мен финиалы жөнделіп, қайта бекітілді. Шатырдың жоғалған және сынған тақташалары ауыстырылды, сондай-ақ мыстан жасалған жаңа су ағызу жүйесі орнатылды. Кірпіш пен тас қайта тігіліп, тазартылды. "SUPERSTRUCTURES Engineers + Architects" компаниясы реставрациялық жұмыстарды жүргізді. Иелері мен жобалық топ 2014 жылы Нью-Йорк ескерткіштерін сақтау қорының Люси Г. Мозес сақтау сыйлығымен марапатталды. 1990 жылғы Мүгедектерге қатысты заңға сәйкес ғимаратты жетілдіру жұмыстары 2019 жылы жүргізілді. Кітапхана 2022 жылдың шілдесінде қайта ашылды. Кітапхана директоры – Фрэнк Коллериус, ол сонымен қатар Нью-Йорк мемлекеттік кітапханасының "The Librarian Is In" подкастын жүргізеді.