Fianna Fáil – Ирландияның консервативті, христиан демократиялық саяси партиясы. 1926 ж. құрылған, республикалық идеологиясы бар, Ирландия саясатында маңызды рөл атқарады.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ирландиялық саяси партия
Irish political party
Фианна Файл ( /ˌfiːənə ˈfɑːɪl/ ; мағынасы «Тағдыр сарбаздары» немесе «Фал әскерлері»), ресми түрде Фианна Файл – Республикалық партия (audio=ga Fianna Fáil.ogg), Ирландия Республикасында да, Солтүстік Ирландияда да тіркелген консервативті және христиандық демократиялық саяси партия. Партия 1926 жылдың 16 мамырында Эмон де Валера және оның қолдаушылары Синн Фейннен бөлініп шыққаннан кейін республикалық партия ретінде құрылды. Де Валера мен оның ізбасарлары Оирехтаста орын алуға ниеттенген, ал Синн Фейннің саясаты оны мойындамау болды. 1927 жылдан бері Фианна Файл Ирландияның екі маңызды партиясының бірі болып табылады, 1933 жылдан бері Фине Гейлмен бірге; екеуі де Лейбористік партия мен Синн Фейннің оң жағындағы оңшыл орталық партиялар ретінде қарастырылады. Партия 20-шы ғасырдың көп бөлігінде Ирландияның саяси өміріне үстемдік етті және құрылғаннан бері ол немесе Фине Гейл барлық үкіметтерге жетекшілік етті. 1932-2011 жылдар аралығында ол Dáil Éireann-дегі ең ірі партия болды, бірақ соңғы кезде дауыс үлесі төмендеді; 1989 жылдан бастап үкімет құру кезеңдерінде сол немесе оң жақтағы партиялармен коалиция құрды. 2011 жылғы жалпы сайлауда Фианна Фейлдің дауысы күрт төмендеді, ол үшінші орынға шықты, бұл 2008 жылғы Ирландияның экономикалық дағдарысынан кейін саяси қайта құрылым ретінде қарастырылды. 2016 жылға қарай, ол жеткілікті деңгейде қалпына келтіріліп, ең ірі оппозициялық партияға айналды және Фине Гейл басшылығымен құрылған азшылық үкіметімен сенім мен қолдау туралы келісімге келді. 2020 жылы жалпы сайлаудан кейін бірнеше айлық саяси тұрақсыздықтан кейін Фианна Файл Фине Гейл және Жасыл партиямен бұрын-соңды болмаған коалиция құруға келісті, Фианна Файл мен Фине Гейл басшылары Таоиш пен Танайст лауазымдарын алмастырды. Фианна Файл Еуропалық либералдар мен демократтар альянсының және Либералды Интернационалдың мүшесі. 2019 жылдың ақпанынан 2022 жылдың қыркүйегіне дейін Фианна Файл Солтүстік Ирландиядағы Социал-демократиялық және Еңбек партиясымен серіктестік орнатты.
Fianna Fáil (,/f//iː//(//ə//)//n//ə// /'/f//ɔɪ//l//, // /'/f//ɔː//l/ FEE(ə )nə FOYL, FAWL, ; meaning "Soldiers of Destiny" or "Warriors of Fál"), officially Fianna Fáil – The Republican Party (audio=ga Fianna Fáil. ogg), is a conservative and Christian democratic political party registered in both the Republic of Ireland and Northern Ireland. The party was founded as a republican party on 16 May 1926 by Éamon de Valera and his supporters after they split from Sinn Féin. De Valera and his followers were determined to take seats in the Oireachtas while Sinn Féin's policy was to refuse to recognise it. Since 1927, Fianna Fáil has been one of Ireland's two major parties, along with Fine Gael since 1933; both are seen as centre right parties, to the right of the Labour Party and Sinn Féin. The party dominated Irish political life for most of the 20th century, and, since its foundation, either it or Fine Gael has led every government. Between 1932 and 2011, it was the largest party in Dáil Éireann, but latterly with a decline in its vote share; from 1989 onwards, its periods of government were in coalition with parties of either the left or the right. Fianna Fáil's vote collapsed in the 2011 general election; it emerged in third place, in what was widely seen as a political realignment in the wake of the post 2008 Irish economic downturn. By 2016, it had recovered enough to become the largest opposition party, and it entered a confidence and supply arrangement with a Fine Gael–led minority government. In 2020, after a number of months of political stalemate following the general election, Fianna Fáil agreed with Fine Gael and the Green Party to enter into an unprecedented coalition, with the leaders of Fianna Fáil and Fine Gael rotating between the roles of Taoiseach and Tánaiste. Fianna Fáil is a member of the Alliance of Liberals and Democrats for Europe and of Liberal International. From February 2019 to September 2022, Fianna Fáil was in partnership with the Social Democratic and Labour Party in Northern Ireland.
Тарих
Фианна Файл партиясын Синн Фейннің бұрынғы жетекшісі Эмон де Валера құрды. Алдыңғы жылы де Валера, егер даулы ант алынып тасталса, сайланған мүшелерге Dáil Éireann-те өз орындарын алуға рұқсат беруді талап ететін ұсыныс енгізді. Бұл ұсыныс Sinn Féin Ard Fheis-те қабылданбады, нәтижесінде де Валера және бірқатар басқа мүшелер, соның ішінде Sinn Féin-нің парламенттік саяхаттарының көп бөлігі, Sinn Féin-нен бөлініп кетті. Оның жаңа партиясы сол жылдың 2 сәуірінде атын қабылдады. Бұл партия келісімге де қарсы болды, бірақ дауыс беруден бас тартпай, Ирландия еркін мемлекетін іштен республикаландыруды мақсат етті. Фианна Фейлдің экономикалық тәуелсіздік платформасы шаруалар, жұмысшы табы және кедейлер арасында қолдау тапты, ал еңбекке жарамды топтардан алшақтады. 1927 жылы Dáil-ге кіргеннен кейін бұл партия жоғарыда аталған топтардың сайлаушыларын Лейбористік партиядан (оның экономикалық және әлеуметтік саясаты шамалы ерекшеседі) тартып алды. Фианна Фейл көптеген жылдар бойы өзін «нағыз Лейбористік партия» деп таныстырды. Cumann na nGaedheal партиясы Фианна Фейлдің коммунистерге бойұсынған партия екенін көрсетуге тырысты. 1932 жылғы жалпы сайлау науқаны кезінде Cumann na nGaedheal газетте жариялаған хабарламасында: «қарулы адамдар мен коммунистер бүгін Фианна Фейлге дауыс береді – үкіметтік партияға дауыс беріңіздер» деді. Алайда Фианна Фейл сайлауда жеңіске жетіп, 1932 жылдың 9 наурызында алғашқы үкіметін құрды. 2011 жылғы сайлауға дейін 79 жылдың 61 жылы билікте болды. Оның ең ұзақ үкіметтік мерзімі алғашқысы болды – 15 жыл 11 ай (1932 жылдың наурызынан 1948 жылдың ақпанына дейін). 20 ғасырдағы ең ұзақ үкіметтен тыс болған кезеңі – төрт жыл төрт ай (1973 жылдың наурызынан 1977 жылдың шілдесіне дейін) болды. Партияның барлық басшылары Таоишик қызметін атқарды. Партияның ең гүлденген кезеңі 1932 мен 1973 жылдар арасындағы 41 жыл болды, осы кезеңде партия басшылары Эмон де Валера, Шон Лемас және Джек Линч, Джон А. Костеллоның үш жылдық екі мерзімін қоспағанда, Таоишик қызметін тоқтатусыз атқарды. Де Валераның билігі Ирландияны Екінші дүниежүзілік соғыстан зардапсыз өткізгені үшін құрметке ие, бірақ Ирландияны экономикалық және мәдени тұрпатында қалдырғаны үшін сынға ұшырады. Алайда, оның Лемас сияқты ізбасарлары Ирландияның экономикалық жағдайын жақсарта алды және елді Еуропалық экономикалық қауымдастыққа, кейіннен Еуропалық Одаққа кіруге дайындады. Фианна Фейлдің сәттілігі 1970 және 1980 жылдары төмендеді. 1970 жылы қару-жарақ дағдарысы партияны екіге бөлуге қауіп төндірді, өйткені Фианна Фейл министрлері Чарльз Хоухи мен Нил Блейни, жаңадан құрылған Уақытша Ирландия Республикалық Армиясына қару-жарақ беруге тырысқандары үшін Джек Линч тарапынан қызметтен алынды. Солтүстік Ирландия, экономика және ажырасуды, абортты және контрацепцияны заңдастыру сияқты «моральдық мәселелер» бойынша фракциялық күрестер осы кезеңде партияны мазалады және Чарльз Хоухи партия басшысы болғаннан кейін одан да күшейді. Екі партия мүшелерінің арасындағы жеке даулар оларды жауластырғанмен, 1989 жылдан бастап Фианна Фейл және Прогрессивті демократтар бірнеше рет коалициялық үкімет құрып, Фианна Фейлді тұрақтандыруға көмектесті. 1994 жылы Фианна Фейл Хоухидің шәкірті Берти Ахерн басшылығына көшті, ол 1997 жылы Таоишик болды. Ахерн басшылығымен Фианна Фейл 1998 жылғы Ұлы жұма келісіміне қол жеткізуге көмектесті, бұл Солтүстік Ирландиядағы бейбіт процесті бастады, сондай-ақ 2000 жылдары Ирландия экономикасының өркендеуіне әкелген «Келттік жолбарыс» құбылысына ықпал етті. Екінші жағынан, партия, енді жаңа басшы және Таоишик Брайан Коуэн басшылығында, 2008 жылдан кейінгі Ирландияның экономикалық құлдырауының салдары үшін жауапты деп танылды. 2011 жылғы жалпы сайлауда ол Ирландия мемлекеті тарихындағы ең ауыр жеңіліске ұшырады. Бұл жеңіліс «тарихи» және «ойға келмейтін» деп сипатталды. Партия 78 орынның 58-ін жоғалтып, Dáil-дегі ең үлкен партиядан үшінші орынға түсті. Бұл 79 жыл бойы Фианна Фейлдің Dáil-дегі ең үлкен партия болып табылуын тоқтатты. Бұл сайлау Мишеал Мартин басшылығымен өтті, өйткені Коуэн 2011 жылдың қаңтарында партия басшысы лауазымынан кеткенімен, сайлауға дейін Таоишик қызметін сақтап қалды. Коуэннің премьер-министрлік қызметі бұқаралық ақпарат құралдарында қатты сынға ұшырады, The Sunday Times Коуэннің Таоишик қызметін «көңіл көншітпейтін сәтсіздік» деп сипаттады, ал 2011 жылы Irish Independent Коуэнды «мемлекет тарихындағы ең нашар Таоишик» деп атады.
Fianna Fáil was founded by Éamon de Valera, a former leader of Sinn Féin. The previous year, de Valera proposed a motion calling for elected members to be allowed to take their seats in Dáil Éireann if and when the controversial Oath of Allegiance was removed. It failed to pass at the Sinn Féin Ard Fheis, leading de Valera and a number of other members, including most of Sinn Féin's parliamentary talent, to split from Sinn Féin. His new party adopted its name on 2 April of the same year. While it was also opposed to the Treaty settlement, it rejected abstentionism, instead aiming to republicanise the Irish Free State from within. Fianna Fáil's platform of economic autarky had appeal among the farmers, working class people and the poor, while alienating more affluent classes. It largely pre empted voters of the aforementioned groups from the Labour Party (with its almost identical economic and social policy) following its entry into the Dáil in 1927. Fianna Fáil would go on to style themselves for several decades as "the real Labour Party." Cumann na nGaedheal sought to exploit the notion that Fianna Fáil was a party in thrall to communists. During the 1932 general election campaign, Cumann na nGaedheal declared in a newspaper advert that "the gunmen and Communists are voting for Fianna Fáil today – vote for the Government party." However, Fianna Fáil won the election, forming its first government on 9 March 1932. It was in power for 61 of the 79 years between then and the election of 2011. Its longest continuous period in office was its first, 15 years and 11 months (March 1932 – February 1948). Its longest single period out of office in the 20th century was four years and four months (March 1973 – July 1977). All of the party's leaders have served as Taoiseach. The party's most dominant era was the 41 year period between 1932 and 1973, when party leaders Éamon de Valera, Seán Lemass and Jack Lynch served as Taoiseach in an almost unbroken chain save for two three year stints by John A. Costello. De Valera's reign is acknowledged for having successfully guided Ireland through World War II unscathed but is criticised for leaving Ireland in economic and cultural stagnation. His successors such as Lemass however were able to turn around Ireland's economic fortunes as well as primed the country for entry into the European Economic Community, later the European Union.]] Fianna Fáil's fortunes began to falter in the 1970s and 1980s. In 1970 the Arms Crisis threatened to split the entire party in two when Fianna Fáil cabinet ministers Charles Haughey and Neil Blaney were dismissed by Jack Lynch after being accused of seeking to provide arms to the newly emergent Provisional Irish Republican Army. Factional infighting over Northern Ireland, economics and the "moral issues" such as the legalization of divorce, abortion, and contraception plagued the party in this era and grew particularly intense when Charles Haughey later became party leader. Although the two parties had seemed poised to be bitter enemies owing to the personal conflicts between the memberships, from 1989 onwards Fianna Fáil and the Progressive Democrats served repeatedly in coalition governments together, helping to stabilise Fianna Fáil. In 1994 Fianna Fáil came under the new leadership of Haughey protégé Bertie Ahern, who also became Taoiseach in 1997. Under Ahern, Fianna Fáil was able to claim credit for helping to broker the Good Friday Agreement in 1998 which began the peace process in Northern Ireland, as well the economic upswing caused by the Celtic Tiger which saw Ireland's economy boom during the 2000s. Secondly, the party, which was still in government under a new leader and Taoiseach Brian Cowen, was held responsible for the effects of the post 2008 Irish economic downturn. In the 2011 general election, it suffered the worst defeat of a sitting government in the history of the Irish state. This loss was described as "historic" in its proportions and "unthinkable". The party sank from being the largest in the Dáil to the third largest, losing 58 of its 78 seats. This broke 79 consecutive years of Fianna Fáil being the largest single party in the Dáil. That election took place with Micheál Martin as leader, as Cowen had resigned as party leader in January 2011, although retained his role as Taoiseach until the election. Cowen's premiership was sharply criticised in the media, with The Sunday Times describing Cowen's tenure as Taoiseach as "a dismal failure" and in 2011 the Irish Independent calling Cowen the "worst Taoiseach in the history of the State."
Жақында болған тарих
Мартин 2011 жылдан кейін де «Фианна Фейл» партиясына жетекшілік етті; 2016 жылғы жалпы сайлауда Мартиннің «Фианна Фейлі» орташа деңгейде қалпына келді, ал «Фине Гейл» партиясы «Фианна Фейл» партиясымен сенім мен қолдау туралы келісім арқасында азшылық үкімет ретінде үкіметті бақылауда ұстады. 2018 жылы партия Ірландия Конституциясында абортқа тыйым салған сегізінші түзетуге қатысты референдумды қалай өткізу мәселесі бойынша іштен бөлінді, парламенттік партияның және қатардағы мүшелердің көп бөлігі «Жоқ» деп дауыс беруді қолдады. Лидер Мишель Мартин «Иә» деп дауыс беруге ниеттенгенін білдірді, бірақ партияны бір ұстанымға келтіре алмады, нәтижесінде «Фианна Фейл» партиясының депутаттарының жартысынан астамы «Жоқ» деп дауыс беруді жақтады. Дауыс беру күні «Иә» жақтастары 66% - 33% есебімен жеңіске жетті. 2020 жылғы жалпы сайлаудан кейін «Фианна Фейл» партиясы тарихта алғаш рет дәстүрлі қарсыласы «Фине Гейл» және «Жасыл» партиясымен коалициялық үкімет құрды, бұл партия құрылғаннан бергі үкіметтен ең ұзақ үзіліске соқтырды. Келісімге сәйкес, «Фианна Фейл» партиясының лидері Мишель Мартин парламенттік мерзімнің бірінші жартысында Таоиш лауазымын атқарды. Сол жылы «Фианна Фейл» партиясының бірнеше мүшесі «Golfgate» жанжалына қатысты, бұл оқиға нәтижесінде «Фианна Фейл» партиясының орынбасары Дара Каллери отставкаға кетті. 2021 жылдың шілдесінде «Фианна Фейл» партиясы 2021 жылғы Дублин шығанағының оңтүстігіндегі қосымша сайлауда өте нашар көрсеткіш көрсетті, көптеген дереккөздер бұл партия тарихындағы ең нашар нәтиже болуы мүмкін екенін айтты. Бұл нәтиже Джим О’Каллахан мен Катал Кроудың Мартин партияны келесі жалпы сайлауға жетекшілік етуі керек пе деген сұрақтарын тудырды. 2023 жылдың ақпан айында бұрынғы лидер Берти Аерн 2012 жылы партиядан кеткеннен кейін қайтадан партияға қосылды.
Martin continued to lead Fianna Fáil past 2011; In the 2016 general election Martin's Fianna Fáil made a moderate recovery while Fine Gael retained control of the government as a minority government, made possible by a confidence and supply agreement with Fianna Fáíl. In 2018 the party was divided internally over how the party would handle that year's referendum on the Eighth Amendment, the provision in the Irish constitution which forbade abortion, with a significant portion of both the parliamentary party and the ordinary membership in favour of a No vote. Leader Micheál Martin signalled his own desire for a Yes vote, but was unable to bring the party under one stance, and ultimately more than half of Fianna Fáil's TDs campaigned for a No vote. On polling day the Yes side won, 66% to 33%. After the 2020 general election, for the first time in history, Fianna Fáil entered into a coalition government with its traditional rival Fine Gael, as well as the Green Party, ending its longest period out of government since its formation. Under the agreement, Fianna Fáil leader Micheál Martin served as Taoiseach for the first half of the parliamentary term. That same year a number of Fianna Fáil members were involved in the "Golfgate" scandal, an event that ultimately led to the resignation of Fianna Fáil deputy leader Dara Calleary. In July 2021 Fianna Fáil suffered what a number of sources suggested might have been the single worst result in its history when the party polled extremely poorly in the 2021 Dublin Bay South by election. The result prompted Jim O'Callaghan and Cathal Crowe to question whether Martin should lead the party into its next general election. In February 2023, former leader Bertie Ahern rejoined the party, having left in 2012.
Ұйымдастыру және құрылым
Фианна Файл «куманн» жүйесі деп аталатын құрылымды қолданады. Негізгі бөлімше – куманн (бөлімше); олар әрбір сайлау округінде аудандық бөлімшелер (comhairlí ceantair) және округтік бөлімшелер (comhairle dáil ceantair) болып топтастырылды. Партия 2005 жылы 50 000 тіркелген адам бар екенін, бірақ шамамен 10 000–15 000 мүшесі белсенді деп есептелгенін мәлімдеді. Алайда, 1990 жылдардың басынан бастап куманн құрылымы әлсіреп кетті. Әр куманнның іріктеу жиналысына қарамастан мөлшеріне қарай үш дауысқа құқығы болды; сондықтан көптеген куманндар іс жүзінде «қағаз куманнға» айналды, олардың жалғыз мақсаты – үміткер немесе қазіргі депутаттың жеткілікті дауыс жинауын қамтамасыз ету болды. Бұл құбылыс жаңа емес (нақты мысалы – Нил Блейнидің «Донагал мафиясы»). 2007 жылғы сайлаудан бері партияның құрылымы айтарлықтай әлсіреген. Бұл 2011 жылғы жалпы сайлауға дейін кандидаттар арасындағы күшті ішкі тартыстармен одан әрі ушықты. «Irish Times» газеті партияның 3000 куманнының жартысы дерлік тоқтап қалғанын хабарлады. Бұл көрсеткіш Дублинде, Дублин Весттен басқа, Брайан Ленихан аға және Брайан Ленихан кішінің бұрынғы округінде жоғарылады.
Fianna Fáil uses a structure called a cumann system. The basic unit was the cumann (branch); these were grouped into comhairlí ceantair (district branches) and a comhairle dáil ceantair (constituency branch) in every constituency. The party claimed that in 2005 they had 50,000 registered names, but only an estimated 10,000–15,000 members were considered active. However, from the early 1990s onward, the cumann structure was weakened. Every cumann was entitled to three votes to selection conventions irrespective of its size; hence, a large number of cumainn had become in effect "paper cumainn", the only use of which was to ensure an aspiring or sitting candidate got enough votes. Although this phenomenon was nothing new (the most famous example being Neil Blaney's "Donegal Mafia"). Since the 2007 election, the party's structure has significantly weakened. This was in part exacerbated by significant infighting between candidates in the run up to the 2011 general election. The Irish Times estimated that half of its 3,000 cumainn were effectively moribund. This fraction rose in Dublin with the exception of Dublin West, the former seat of both Brian Lenihan Snr and Brian Lenihan Jnr.
Идеология және платформа
Саяси спектрдің ортасында, оң ортасында немесе оң қанатында екені айтылатын Fianna Fáil консервативті, консервативті-либералды, ұлттық консервативті және христиан демократиялық сипаттамалармен әртүрлі жазылған. Қазіргі заманда Fianna Fáil – барлық топтарды біріктіретін партия ретінде танылып, өзін де осылай анықтайды. 1980 жылдары Брайан Ленихан Снр «партиямызда ешқандай идеология мен [идеалдық ұстаным] жоқ» деп мәлімдеді. Ал 2000 жылдардың басында Fianna Fáil жетекшісі Берти Аерн партияның барлық топтарды біріктіретін ұстанымын «қатардағы қарапайым адамдарға, орташа деңгейдегілерге көмектесетін және ірі бизнеске де қолдау көрсететін» партия ретінде бейнеледі. Бұл 20 ғасырдың басында Fianna Fáil-дің жұмысшы табына бағытталғандығынан өзгеше. 1926 жылы Сеан Лемас партияны «сол кездегі нақты жағдайларға негізделген прогрессивті республикалық партия» деп сипаттады.
Cited as being on the centre, centre right or right wing of the political spectrum, Fianna Fáil has been variously described as conservative, conservative liberal, national conservative, and Christian democratic. In the modern era, Fianna Fáil is seen as a typical catch all party and has defined itself as such. In the 1980s, Brian Lenihan Snr declared "there are no isms or [ide]ologies in my party"; further, in the early 2000s, Fianna Fáil leader Bertie Ahern affirmed the party's catch all stance by defining Fianna Fáil as a party that "looks out for the small ranking guy, the middle ranking guy and assists the big guy". This contrasts with the more working class orientation Fianna Fáil had in the early 20th century. In 1926, Seán Lemass described the party as "a progressive republican party based on the actual conditions of the moment"
1960 жылдары Сеан Лемас басшылығымен Fianna Fáil Рим-католик шіркеуінен әсер алып, корпоратистік саясатты (әлеуметтік серіктестік ұғымын қабылдау) пайдалана бастады. Сонымен қатар, Лемас кезінде партия автоархиялық ойлаудан алысырақ болып, Ирландияда еркін сауда мен тікелей шетелдік инвестицияларға берік сенімділікке көшті. 1990 жылдары Fianna Fáil консервативті және ұлтшыл партия ретінде сипатталды. Ол өзін «кең көлемді» партия ретінде көрсетіп, әртүрлі әлеуметтік топтардың қолдауын қамтыды. 1989 мен 2011 жылдар аралығында сол және оң жақтағы партиялармен коалициялық үкіметтер құрды. Fianna Fáil бағдарламасында тұрақты міндеттемелер бар: Ирландияның біртұтастығына; ирланд тілін дамыту мен қорғауға; және Ирландияның әскери бейтараптық дәстүрін сақтауға. Fianna Fáil, Fine Gael-ге қарағанда, көбірек популисттік, ұлтшыл және экономикалық тұрғыдан интервенционисттік болғанымен, өзінің қарсыласының Еуропалық Одақты қолдауына келіседі. Еуропалық парламенттегі либералды ALDE тобының мүшесі болғанымен, партия азаматтық бостандықтар жөніндегі топтың ұстанымын қолдамады, бірақ 2010 жылы бір жынысты азаматтық серіктестіктерді заңдастырды. Партияның атауы мен логотипі «Республикалық партия» деген сөздерді қамтиды. Fianna Fáil мәлімдемесіне сәйкес, «осы жердегі республикашылдық аралдың біртұтастығын және Еуропалық республикалық философияның тарихи принциптеріне, атап айтқанда, бостандыққа, теңдікке және бауырластыққа деген міндеттемені білдіреді». Партияның бастапқы мақсаты Солтүстік пен Оңтүстікті қайта біріктіру болды. Р. Кен Карти Fianna Fáil және Fine Gael туралы «олардың қолдау базасы әртүрлі, саясат немесе бағдарлама тұрғысынан айырмашылығы шамалы және қолдау деңгейлері тұрақты» деп жазды. Сарапшылардың сауалнамалары, пікірлер мен үміткерлер арасындағы зерттеулер екі партияның арасындағы айқын айырмашылықтарды анықтауға мүмкіндік бермеді.
During the leadership of Seán Lemass in the 1960s, Fianna Fáil began to utilise some corporatist policies (embracing the concept of 'social partnership'), taking some influence from the Roman Catholic Church. It was also during Lemass' time that the party shifted heavily away from autarkic thinking and towards a firm belief in free trade and foreign direct investment in Ireland. In the 1990s, Fianna Fáil was described as a conservative party but also as a nationalist party. It has presented itself as a "broad church" and attracted support from across disparate social classes. Between 1989 and 2011, it led coalition governments with parties of both the left and the right. Fianna Fáil's platform contains a number of enduring commitments: to Irish unity; to the promotion and protection of the Irish language; and to maintaining Ireland's tradition of military neutrality. While the party is distinctly more populist, nationalist, and generally more economically interventionist than Fine Gael, the party shares its rival's support of the European Union. Although part of the liberal ALDE group in the European Parliament, the party has not supported the group's positions on civil liberties though the party did legalize same sex civil partnerships in 2010. The party's name and logo incorporates the words 'The Republican Party'. According to Fianna Fáil, "Republican here stands both for the unity of the island and a commitment to the historic principles of European republican philosophy, namely liberty, equality and fraternity". The party's main goal at its beginning was to reunite the North and the South. R. Ken Carty wrote of Fianna Fáil and Fine Gael that they were "heterogeneous in their bases of support, relatively undifferentiated in terms of policy or programme, and remarkably stable in their support levels". Evidence from expert surveys, opinion polls and candidate surveys all fail to identify strong distinctions between the two parties.
Сенат төрағасы
Атауы Кезең Панель Эоин Райан Снр 1977–1982 Өнеркәсіптік және коммерциялық Панель Мик Лениган 1982–1990 Өнеркәсіптік және коммерциялық Панель (1982–1989) Сеан Фэллон 1990–1992 Өнеркәсіптік және коммерциялық Панель Г. В. Райт 1992–1997 Сенат Эйренің тағайындалған мүшесі Дони Кэссиди 1997–2002 Еңбек Панелі Мэри О'Рурк 2002–2007 Сенат Эйренің тағайындалған мүшесі Дони Кэссиди 2007–2011 Еңбек Панелі Дарраг О'Брайен 2011–2016 Еңбек Панелі Кэтрин Ардаг 2016–2020 Өнеркәсіптік және коммерциялық Панель Лиза Чемберс 2020–қазіргі уақыт Мәдени және білім беру Панелі
Name Period Panel Eoin Ryan Snr 1977–1982 Industrial and Commercial Panel Mick Lanigan 1982–1990 Industrial and Commercial Panel (1982–89)Nominated member of Seanad Éireann (1989–90) Seán Fallon 1990–1992 Industrial and Commercial Panel G. V. Wright 1992–1997Nominated member of Seanad Éireann Donie Cassidy 1997–2002 Labour Panel Mary O'Rourke 2002–2007 Nominated member of Seanad Éireann Donie Cassidy 2007–2011 Labour Panel Darragh O'Brien 2011–2016 Labour Panel Catherine Ardagh 2016–2020 Industrial and Commercial Panel Lisa Chambers 2020–present Cultural and Educational Panel
Сайлау кандидаты 1-ші преференциялық дауыс % +/– Орын 1938 Даглас Хайдты тәуелсіз кандидат ретінде қолдады 1945 Сеан Т. О'Келли 537,965 49,5% — 1 1952 Сеан Т. О'Келлиді тәуелсіз кандидат ретінде қолдады 1959 Эмон де Валера 538,003 56,3% — 1 1966 558,861 50,5% 5.8 1 1973 Эрскин Х. Чилдерс 635,867 52% 1.5 1 1974 Cearbhall Ó Dálaigh Үміткерсіз N/A N/A 1 1976 Патрик Хиллери Үміткерсіз N/A N/A 1 1983 Патрик Хиллериді тәуелсіз кандидат ретінде қолдады 1990 Брайан Ленихан 694,484 44,1% — 2 1997 Мэри МакАлизе 574,424 45,2% 1.1 1 2004 Мэри МакАлизеді тәуелсіз кандидат ретінде қолдады 2018 Майкл Д. Хиггинсті тәуелсіз кандидат ретінде қолдады.
Election Candidate 1st pref. votes % +/– Position 1938 Supported Douglas Hyde as an independent 1945 Seán T. O'Kelly 537,965 49.5% — 1 1952 Supported Seán T. O'Kelly as an independent 1959 Éamon de Valera 538,003 56.3% — 1 1966 558,861 50.5% 5.8 1 1973 Erskine H. Childers 635,867 52% 1.5 1 1974 Cearbhall Ó Dálaigh Unopposed N/A N/A 1 1976 Patrick Hillery Unopposed N/A N/A 1 1983 Supported Patrick Hillery as an independent 1990 Brian Lenihan 694,484 44.1% — 2 1997 Mary McAleese 574,424 45.2% 1.1 1 2004 Supported Mary McAleese as an independent 2018 Supported Michael D. Higgins as an independent
Еуропалық Парламент
Сайлау 1-ші дауыс % Орын +/– Еуропарламенттік топ 1979 464,451 34,7 (#1) EPD 1984 438,946 39,2 (#1) 3 EDA 1989 514,537 31,5 (#1) 2 EDA 1994 398,066 35,0 (#1) 1 EDA (1995 жылдан кейін: UFE) 1999 537,757 38,6 (#1) 1 UEN 2004 524,504 29,5 (#2) 2 UEN 2009 440,562 24,1 (#2) 1 ALDE 2014 369,545 22,3 (#1) 2 ALDE 2019 277,705 16,6 (#2) 1 Жаңару
Ógra Fianna Fáil партияның ресми жастар қанаты саналады.
Ógra Fianna Fáil serves as the party's official youth wing.
Фианна Фейл және Солтүстік Ирландия саясаты
2007 жылдың 17 қыркүйегінде Fianna Fáil партиясы Солтүстік Ирландияда алғаш рет ұйымдастыратынын жариялады. Сол кездегі Сыртқы істер министрі Дермот Ахернге осы мәселе бойынша комитетке төрағалық етуді сұрады: "Алдағы кезеңде Дермот Ахерн осы саясатты жүзеге асыру үшін стратегияны әзірлеуге, мерзімдер мен құрылымдарды қарастыруға бағытталған күш-жігерді жетекшілік етеді. Біз біртіндеп және стратегиялық түрде әрекет етеміз. Бізде ешқандай іллюзия жоқ. Бұл оңай болмайды. Ол бәрімізге де қиындық туғызады. Бірақ менің сенімділігім зор". Партия 2007 жылдың қыркүйегінде солтүстік университеттерде шекарадан солтүстікке қарай алғашқы қабылдау кампаниясын бастады және екі "саяси қоғам" құрды: Уильям Дреннан Куманн, Белфаст қаласындағы Куинз университетінде, және Уотти Грэм Куманн, Дерри қаласындағы UU Magee университетінде. Бұл қоғамдар кейіннен Fianna Fáil жастар қанатының ресми бөлімшелеріне айналып, толық мүшелікке және дауыс беру құқығына ие болды, сондай-ақ 2012 жылғы Ard Fheis-те ресми дауыс беру делегаттарының мәртебесіне қол жеткізді. 2008 жылдың 23 ақпанында бұрынғы Ольстер Юнионисттік партиясының (UUP) кеңесшісі, полковник Харви Бикердің Fianna Fáil-ге қосылғаны хабарланды. Берти Ахерн 2007 жылдың 7 желтоқсанында Ұлыбританияның сайлау комиссиясы Солтүстік Ирландияда Fianna Fáil партиясын тіркегенін мәлімдеді. Партияның 2009 жылғы Ard Fheis-і Солтүстік Ирландиядағы алты округтің әрқайсысында cumainn емес, форумдар құру арқылы ұйымдастыру туралы ұсынысты бірауыздан қабылдады. 2009 жылдың желтоқсанында Fianna Fáil Солтүстік Ирландия Ассамблеясына алғашқы депутатын енгізді, ол тәуелсіз депутат Джерри МакХью партияға қосылғанын жариялады. МакХью партияға қосылғанымен, ол тәуелсіз депутат ретінде отыруын жалғастыратынын растады. 2010 жылдың маусым айында Fianna Fáil Солтүстік Ирландиядағы өзінің алғашқы ресми кеңсесін Армаг графтығының Кросмаглен қаласында ашты. Сол кездегі Taoiseach Брайан Коуэн кеңсе ашылуына қатысты, оған министрлер Эймон О’Куив және Дермот Ахерн, сондай-ақ депутаттар Рори О’Ханолон және Маргарет Конлон сүйемелдеді. Партияның барлық Ирландия саясатына қарай дамуын талқылай келе, Коуэн мырза: "Бізде өте ашық және прагматикалық көзқарас бар. Біз конституциялық республикалық партиямыз және партияның негізінде жатқан ұмтылыстарды жасырмаймыз. Бізге әрқашан біз неге қол жеткізуге тырысып жатқанымыз анық болды, ол – осы елді татуластыру және өткен тарихымыздың тұтқыны болмау. Жаңа Ирландияны құратын ұрпақтың бір бөлігі болу, біз бәріміз мақтана алатын Ирландия" деді. Fianna Fáil 2007 жылы тіркелгеннен бері Солтүстік Ирландияда ешқандай сайлауға қатыспаған. Партияның 2014 жылғы Ard Fheis-і 2019 жылы шекарадан солтүстікке сайлауға кандидаттарды ұсыну туралы ұсынысты талқылаусыз қабылдады. 2019 жылдың 24 қаңтарынан бастап партия Солтүстік Ирландиядағы негізгі ирландтық ұлтшыл партиясы болған, бірақ қазір Синн Фейннен кішірек Социал-демократиялық және Еңбек партиясымен (SDLP) серіктестікке келді. Осы серіктестік туралы бірнеше жыл бұрыннан болжамдар айтылып келді. Бұл бастапқыда SDLP-нің бұрынғы басшы орынбасары Сеймус Маллоннан теріс реакция күтті, ол мұндай бірігуге қарсы екенін мәлімдеді. SDLP-нің бұрынғы жетекшісі Маргарет Ричи бастапқыда кез келген бірігуге қарсы екенін мәлімдеді және Лейбористік партияның конференциясында мұндай бірігу оның "қадағалауында" болмайтынын жариялады. 2019 жылдың 10 қаңтарында Ричи енді Fianna Fáil-мен жаңа серіктестікті қолдайтынын мәлімдеді. Қазіргі уақытта Fianna Fáil және SDLP Солтүстік Ирландиядағы қазіргі саяси жағдайды шешу, Ирландияның екі юрисдикциясындағы мемлекеттік қызметтерді жақсарту (денсаулық сақтау, тұрғын үй, білім беру және үкіметтік реформа сияқты), аралдағы адамдардың одан әрі бірлігі мен ынтымақтастығын қамтамасыз ету және Ирландияның қайта бірігуі туралы болашақ референдумға дайындық сияқты маңызды мәселелер бойынша ортақ саясат ұстанады. 2022 жылдың қыркүйегінде SDLP партиясының басшысы Колум Иствуд "өз аяғында тұрып" SDLP-ге алға жылжу қажеттігін айтып, Fianna Fáil-мен серіктестігінің аяқталғанын жариялады.
On 17 September 2007, Fianna Fáil announced that the party would for the first time organise in Northern Ireland. The then Foreign Minister Dermot Ahern was asked to chair a committee on the matter: "In the period ahead Dermot Ahern will lead efforts to develop that strategy for carrying through this policy, examining timescales and structures. We will act gradually and strategically. We are under no illusions. It will not be easy. It will challenge us all. But I am confident we will succeed". The party embarked on its first ever recruitment drive north of the border in September 2007 in northern universities, and established two 'Political Societies', the William Drennan Cumann in Queens University, Belfast, and the Watty Graham Cumann in UU Magee, Derry, which subsequently became official units of Fianna Fáil's youth wing, attaining full membership and voting rights, and attained official voting delegates at the 2012 Ard Fheis. On 23 February 2008, it was announced that a former Ulster Unionist Party (UUP) councillor, Colonel Harvey Bicker, had joined Fianna Fáil. Bertie Ahern announced on 7 December 2007 that Fianna Fáil had been registered in Northern Ireland by the UK Electoral Commission. The party's Ard Fheis in 2009 unanimously passed a motion to organise in Northern Ireland by establishing forums, rather than cumainn, in each of its six counties. In December 2009, Fianna Fáil secured its first Northern Ireland Assembly MLA when Gerry McHugh, an independent MLA, announced he had joined the party. Mr. McHugh confirmed that although he had joined the party, he would continue to sit as an independent MLA. In June 2010, Fianna Fáil opened its first official office in Northern Ireland, in Crossmaglen, County Armagh. The then Taoiseach Brian Cowen officially opened the office, accompanied by Ministers Éamon Ó Cuív and Dermot Ahern and Deputies Rory O’Hanlon and Margaret Conlon. Discussing the party's slow development towards all Ireland politics, Mr. Cowen observed: "We have a very open and pragmatic approach. We are a constitutional republican party and we make no secret of the aspirations on which this party was founded. It has always been very clear in our mind what it is we are seeking to achieve, that is to reconcile this country and not being prisoners of our past history. To be part of a generation that will build a new Ireland, an Ireland of which we can all be proud". Fianna Fáil has not contested any elections in Northern Ireland since its registration and recognition there in 2007. At the party's 2014 Ard Fheis, a motion was passed without debate to stand candidates for election north of the border for the first time in 2019. Since 24 January 2019, the party have been in partnership with the Social Democratic and Labour Party (SDLP) formerly the main Irish nationalist party in Northern Ireland, but now smaller than Sinn Féin. There had long been speculation about the eventual partnership for several years prior. This was initially met with a negative reaction from Seamus Mallon, former Deputy Leader of the SDLP, who stated he would be opposed to any such merger. Former leader of the SDLP Margaret Ritchie originally stated publicly that she opposed any merger, announcing to the Labour Party Conference that such a merger would not happen on her "watch". On 10 January 2019, Richie stated that she now supported a new partnership with Fianna Fáil. Both Fianna Fáil and the SDLP currently have shared policies on key areas including addressing the current political situation in Northern Ireland, improving public services in both jurisdictions of Ireland, such as healthcare, housing, education, and governmental reform, and bringing about the further unity and cooperation of the people on the island and arrangements for a future poll on Irish reunification. In September 2022, SDLP party leader Colum Eastwood announced the end of its partnership with Fianna Fáil, saying that the SDLP needed to move forward by "standing on its own two feet".
Еуропалық институттардағы өкілдік
Фианна Файл 2009 жылғы 16 сәуірде Еуропалық либералдар мен демократтар альянсына (АЛДЕ) қосылды, ал партияның Еуропалық парламент депутаттары (ЕПД) 2009 жылғы маусымнан 2014 жылғы 1 шілдеге дейінгі 7-ші Еуропалық парламенттің сессиясында АЛДЕ тобында отырды. Партия Либералдық интернационалдың толық мүшесі болып табылады. Бұрын партия 1999-2009 жылдар аралығында Еуроскептиктердің «Еуропа ұлттары» парламенттік тобының құрамында болды. Партия штаб-пәтері кейбір ЕПД мүшелерінің қарсылығына қарамастан, партияның еуропалық оңшылдармен байланысын үзуге бірнеше рет әрекеттенді, соның ішінде 2004 жылы Еуропалық либералды демократтар мен реформа партиясына (ELDR) қосылу туралы келісімді тоқтатуға тырысты, олармен ол бұрыннан Еуропа Кеңесінде Либералдар мен демократтар альянсы (АЛДЕ) туы астында отырған. 2009 жылғы 27 ақпанда Таоисах (премьер-министр) Брайан Коуэн Фианна Файл ELDR партиясына қосылу ниетін білдіргенін және 2009 жылғы Еуропалық сайлаулардан кейін Еуропалық парламенттегі Либералдар мен демократтар альянсы (АЛДЕ) тобында олармен бірге отыруды жоспарлап отырғанын мәлімдеді. 2009 жылғы қазан айында Фианна Файл Италиядағы баспасөз бостандығы жөніндегі резолюцияға дауыс бермеуі және партияның гей құқықтарын қолдау туралы бастамаларын құрылысқа салуға тырысуы туралы хабарлар тарады. 2010 жылғы қаңтарда votewatch.eu сайты үшін жазған академиялық сарапшылардың баяндамасында Фианна Файлдың «бюджет және азаматтық бостандықтар мәселелерінде» АЛДЕ тобының «саяси бағытына сәйкес келмейтіні» айтылды. 2014 жылғы Еуропалық сайлауда Фианна Файл бірінші дауыс беруде 22,3% қолдау алды, бірақ тек бір ЕПД депутатын сайлады, бұл бұрынғы сессиядағы өкілдер санының екеуге азайғанын білдірді. Бұл партияның Дублиндегі дауыс санының одан әрі төмендеуіне және Мидлендс Солтүстік-Батыс сайлау округіндегі екі кандидаттық стратегияға байланысты болды, ол сәтсіз аяқталды, нәтижесінде отырған ЕПД депутаты Пэт «Коп» Галлахер мандатын жоғалтты. 2014 жылғы 23 маусымда Еуропалық парламент депутаты Брайан Кроули алдағы 8-ші сессияда Еуропалық консерваторлар мен реформаторлар (ECR) тобымен емес, АЛДЕ тобымен отыруға ниеттенгенін мәлімдеді. Келесі күні, 2014 жылғы 24 маусымда Кроулидің Фианна Файл партиясының тәртіптік шарасы алынды. Кейін ол Фианна Файл сайтына қайта қосылды. Еуропалық өңірлер комитетінде Фианна Файл «Жаңару Еуропасы» тобында 2020–2025 жылдарға арналған мандат бойынша екі толық және екі орынбасар мүшемен өкілдік етеді. Кейт Фини – топтың үшінші вице-президенті.
Fianna Fáil joined the Alliance of Liberals and Democrats for Europe (ALDE) party on 16 April 2009, and the party's Members of the European Parliament (MEPs) sat in the ALDE Group during the 7th European Parliament term from June 2009 to 1 July 2014. The party is a full member of the Liberal International. Prior to this, the party was part of the Eurosceptic Union for Europe of the Nations parliamentary group between 1999 and 2009. Party headquarters, over the objections of some MEPs, had made several attempts to sever the party's links to the European right, including an aborted 2004 agreement to join the European Liberal Democrat and Reform (ELDR) Party, with whom it already sat in the Council of Europe under the Alliance of Liberals and Democrats for Europe (ALDE) banner. On 27 February 2009, Taoiseach Brian Cowen announced that Fianna Fáil proposed to join the ELDR Party and intended to sit with them in the Alliance of Liberals and Democrats for Europe (ALDE) Group in the European Parliament after the 2009 European elections. In October 2009, it was reported that Fianna Fáil had irritated its new Liberal colleagues by failing to vote for the motion on press freedom in Italy (resulting in its defeat by a majority of one in the Parliament) and by trying to scupper their party colleagues' initiative for gay rights. In January 2010, a report by academic experts writing for the votewatch. eu site found that FF "do not seem to toe the political line" of the ALDE Group "when it comes to budget and civil liberties" issues. In the 2014 European elections, Fianna Fáil received 22.3% of first preference votes but only returned a single MEP, a reduction in representation of two MEPs from the previous term. This was due to a combination of the party's vote further dropping in Dublin and a two candidate strategy in the Midlands North West constituency, which backfired, resulting in sitting MEP Pat "the Cope" Gallagher losing his seat. On 23 June 2014, returning MEP Brian Crowley announced that he intended to sit with the European Conservatives and Reformists (ECR) rather than the ALDE group during the upcoming 8th term of the European parliament. The following day on 24 June 2014 Crowley had the Fianna Fáil party whip withdrawn. He has since been re added to Fianna Fáil's website. In the European Committee of the Regions, Fianna Fáil sits in the Renew Europe CoR group, with two full and two alternate members for the 2020–2025 mandate. Kate Feeney is third vice president of the Group.