Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Бунде (нем. Bünde) – Германияның Солтүстік Рейн-Вестфалия жеріндегі Херфорд ауданындағы қала.
Bünde (; Low German Buine) is a town in the Herford district, in North Rhine Westphalia, Germany.
География
Бюнде Оснабрюк (батыс), Ганновер (шығыс) және Билефельд (оңтүстік) қалаларының арасында орналасқан.
Bünde is situated between Osnabrück (west), Hannover (east) and Bielefeld (south).
Су жолдары
Қаланың батысынан шығысына қарай Ельза өзені ағып өтеді, бұл әлемдегі көздерінен емес, екіге бөліну нәтижесінде пайда болатын сирек өзендердің бірі. Ол бүкіл аймақты сумен кемеліп, Верре және Везер арқылы Солтүстік теңізіне құяды. Қала шегінде оған оңтүстік және солтүстіктен көптеген шағын арналар қосылады. Солтүстік арналарының бірі – Гевингаузер Бах, ол Эльзаға қарай өтетін жолында Энниглох-Гевингаузен ауданындағы сулы жайылымдарды кесіп өтеді. Солтүстіктен келген басқа арналар – Ахлер Брухбах, ол Родингаузеннен басталып, негізінен Ахлер Брух ауданынан ағып, Мелле аймағында Эльзаға құяды; сондай-ақ Дармюленбах та Родингаузенде басталады; одан кейін Спрадовер Мюленбах және соңында Эселсбах. Оңтүстіктен Эльзаға Верфенер Бах қосылады.
The town is crossed from west to east by the River Else, one of the few rivers in the world that does not originate from a spring, but as a result of bifurcation. It drains the whole area and discharges via the Werre and Weser into the North Sea. Within the town area it is joined by numerous small streams from the south and north. One of the northern streams is the Gewinghauser Bach, which on its way to the Else crosses water meadows in the district of Ennigloh Gewinghausen. Other tributaries coming from the north in downstream order are the Ahler Bruchbach, which starts in Rödinghausen, flows mainly through the district of Ahler Bruch and enters the Else in the Melle area; in addition there is the Darmühlenbach, which also rises in Rödinghausen; then the Spradower Mühlenbach and finally the Eselsbach. From the south the Else is joined by the Werfener Bach.
Тарих
Бунде алғаш рет 853 жылы Бугинити деп аталады. Ол Вестфалияның ең көне шіркеулердің біріне, Лоренций шіркеуіне (шамамен 778–840 жылдар аралығында салынған) ие. Суық соғыс кезеңінде, 1993 жылы жабылған британдық әскери база (BAOR құрамында) осы қалада орналасқан еді.
Bünde was first mentioned, as Buginithi, in 853. It has one of the oldest church foundations of Westphalia, the Laurentius Church (founded about 778–840). During the Cold War, it was home to a British military base (part of the BAOR) which closed in 1993.
Елтаңба
Қаланың елтаңбасында қол алысып тұрған екі жауынгер – Хенгист пен Хорса, 5 ғасырда оңтүстік Британияны германдықтар басып алғанын айтатын саксон князьдері. Аңыз бойынша, осы жерде осы бауырластар араздасуларын ұмытып, аралды бірге жаулап алуға ант берген, және осы оқиға қала атауында сақталған (неміс тілінде "Bund", көшесі "Bünde" сөздері "одақ" немесе "келісім" деген мағынаны білдіреді).
The two warriors shaking hands on the city's coat of arms are Hengist and Horsa, Saxon princes said to have led the Germanic conquest of southern Britain in the 5th century. Legend holds that it was here the brother warriors put aside their differences and swore to conquer the island together, a fact commemorated in the town's name (Bund, plural Bünde, means "league" or "covenant" in German).
Табиғат тарихы
Добергте шамамен 30 миллион жылдық қазбалар табылды, оның ішінде тісті кит (Eosqualodon langewieschei) бас сүйегі және манаттың (Anemotherium langewieschei) қаңқасы бар. Екеуі де 1911–1912 жылдары Фридрих Лангевише тауып алды, ол Бюнде қаласының құрметті азаматы атанды. Бұл қазбалар Бюндедегі "Доберг мұражайында" көрсетілген.
About 30 million year old fossils were found in the Doberg, including a skull of a toothed whale (Eosqualodon langewieschei) and a skeleton of a manatee (Anemotherium langewieschei). Both were found in 1911–1912 by Friedrich Langewiesche, who became an honorary citizen of Bünde. The fossils are presented in 'Doberg Museum' in Bünde.
Экономика
Негізгі салалар – ас үй жиһаздары мен сигар өндірушілер. Бұл қала Германияның «Сигар қорабы» деп аталады. Мұнда көптеген темекі тауарлары, мысалы, құрыш қамыштар мен темекі сақтайтын ыдыстар да өндіріледі. Вестфалиялық темекі өнеркәсібі осы жерде негізделген, сондай-ақ темекі музейлері де осы жерде орналасқан. Қаладағы компаниялардың арасында модель жасаушы Revell халықаралық деңгейде танымал. Оның еуропалық бөлімі 1957 жылдан бері осы жерде орналасқан.
The main industries are kitchen furniture and cigar manufacturers. The town is called the Cigar Box of Germany. Many tobacco products such as pipes, and tobacco jars are also produced here. The Westphalian tobacco industry is based here, as well as the tobacco museums. Among companies based in the town, the model maker Revell is known on the international stage. The European arm has been based here since 1957.
Мәдениет
Қала Nordwestdeutsche Philharmonie оркестрін тұрақты симфониялық концерттер өткізуге қолдайды.
The town supports the Nordwestdeutsche Philharmonie for regular symphony concerts.