Кіріспе

Дәстүрлі емес сауна түрі, оның пайдасы туралы ғылыми емес пікірлер айтылады. Инфрақызыл сауналар жылу көзі ретінде инфрақызыл сәулелерді пайдаланады.

Инфрақызыл сауна инфрақызыл шамдар арқылы инфрақызыл сәулелерді шығарады, олар тері бетіне сіңірілетін жылу ретінде сезіледі. Инфрақызыл сауналар баламалы емдеулерде кең таралған, онда олар аутизм, қатерлі ісік және COVID-19 сияқты бірқатар медициналық мәселелерге көмектеседі деп есептеледі, бірақ бұл мәлімдемелердің барлығы ғылыми дәлелдемесіз. Дәстүрлі сауналар инфрақызыл сауналардан өзгеше, олар денені негізінен қыздырылған ауаның өткізгіштігі және конвекциясы арқылы, сондай-ақ сауна бөлмесіндегі қыздырылған беттердің сәулеленуі арқылы қыздырады, ал инфрақызыл сауналар негізінен сәулеленуді ғана қолданады. Инфрақызыл сауналар инфрақызыл терапия және Ваон терапиясында да қолданылады; бұл терапиялардың қан қысымын төмендету, жүрек соғуының артуы және сол жақ қарыншаның қызметін жақсарту сияқты бірқатар пайдалармен байланысты екенін көрсететін алдын ала нәтижелердің шамалы бөлігі болғанымен, бұл нәтижелерді денсаулыққа пайдалы деп санауға қатысты бірнеше мәселе бар.

Тарих

Джон Харви Келлог 1891 жылы шаммен жарықтандырылатын электрлік ванна арқылы сәулелі жылу саунасын ойлап тапты. Ол бұл ваннаның денедегі емдік процестерді жеделдететінін айтқан, ал 1893 жылы өзінің бұл өнертабысын Чикаго әлемдік көрмесінде көрсетті. 1896 жылы Келлог сәулелі жылу ваннасына патент алды, онда бұл ванна денеге жылу беру үшін ауадағы температураға тәуелді емес, керісінше, дәстүрлі түрік немесе орыс ванналарына қарағанда төмен температурада тез тер шығаруға қабілетті екені сипатталды. Бұл идея, әсіресе Германияда танымал болды, онда «Жарық институттары» ашылды. Англия королі Эдуард VII және Германия императоры Вильгельм II өздерінің сарайларында сәулелі жылу ванналарын орнатты. Инфрақызыл саунаның қазіргі заманғы түсінігі 1970 жылдары Жапонияда «Ваон» (жапон тілінде – «жайлы жылу») терапиясы ретінде қайта жандандырылды, ал нәрестелерге арналған инфрақызыл элементтері бар төсектер жаңа туған сәбилерді ыстықтап, тұншықтырмайды.

Сипаттама

Инфрақызыл сауналар дәстүрлі сауналарға ұқсас етіп жасалуы мүмкін, бірақ арзан үлгілері ішінде инфрақызыл элементі бар шатыр түрінде болуы мүмкін. Соңғы жылдары инфрақызыл саунаның бірқатар пайдасын ұсынатын инфрақызыл сауна кілемдері де әзірленді. Инфрақызыл сауналар, негізінен, дәстүрлі фин сауналарынан жылу беру тәсілімен ерекшеленеді. Инфрақызыл саунада шамамен 10 мкм толқын ұзындығында шығарылатын алыс инфрақызыл сәулелер, денеді қоршаған ауаны алдымен қыздыру қажеттілігінсіз, сәулеленген жылу түрінде тікелей денеге әсер етеді. Бұл ауа температурасының төмендеуіне мүмкіндік береді, соның арқасында саунада ұзақ уақыт бойы болуға болады. Инфрақызыл сәулелер денеге тереңдеп еніп, нәтижесінде қарқынды және көп мөлшерде тер шығаруға себеп болады. Инфрақызыл саунадағы орташа ауа температурасы әдетте дәстүрлі сауналармен салыстырылады.

Альтернативті терапияда қолдану

Инфрақызыл саунаның денсаулыққа тигізетін әсері туралы айтылған көптеген сөздер ғылыми негізге жатқан жалған ойларға құрылған және оларды қолдайтын ешқандай дәлел жоқ.

Токсикация туралы мәлімдемелер

Инфрақызыл сауналарды қолдайтындар дәлелсіз түрде уықтардан арылудың пайдасын жариялап, немесе инфрақызыл сауналар дәстүрлі сауналардан гөрі жақсырақ уықтарды шығарып тастайды деп мәлімдей алады. Инфрақызыл сауналарды қолдайтындар көбінесе инфрақызыл сәулелер организмге терең бойлап өтетіндіктен, терлеуді қоздыратын басқа әдістерге қарағанда уықтарды жақсы тазартады деп есептейді. Инфрақызыл сауналар дене температурасын және терлеуді дәстүрлі сауналарға немесе жаттығуларға қарағанда төмен температурада күштірек қоздырады; бірақ бұл олардың уықтарды тиімдірек немесе мүлдем тазартатынын білдірмейді. Терлеу организмнен уықтардың аз ғана бөлігін шығарып жібереді және организмнің уықтарды тазартатын нақты жүйесі – бауыр мен бүйректердің жұмысына кері әсер ете алады. Көбірек тер шығару организмнің несеп шығаруын азайтады, бұл уықтардың шығарылуын нашарлатады.

Қолданбалар

Техас және Индиана штатындағы өрттен қорғау департаменттері инфрақызыл сауналарды сатып алды, олардың қатерлі ісіктің алдын алуға және өрт сөндірушілердің дем алған зиянды заттарды термен шығаруға көмектеседі деген үмітпен. Натуропаттар сияқты балама емшілер қатерлі ісік пен аутизмді емдеу үшін инфрақызыл сауналарды қолдануға кеңес берді. Wellness орталықтары оны организмнен радиация мен ауыр металдарды шығару және COVID-19 жұқпасын алдын алу үшін ұсынады. Гвинет Пэлтроу COVID-19 кейінгі емдеу ретінде инфрақызыл сауналарды ұсынғаны үшін сарапшылардың сынына ілікті.