Кіріспе

Венгр суретшісі Пал Синей Мерсе (4 шілде 1845, Синеюффалу – 2 ақпан 1920, Йерне) – венгр суретшісі және өнер оқытушысы.

Өмірбаян

Ол Венгрия революциясын қолдаған ескі дворяндық отбасында дүниеге келді. Саяси тұрақсыздық салдарынан жеке мектептерде оқыды. 1864 жылы ата-анасының қолдауымен Мюнхендегі Көркемсурет академиясына түсті, онда Александр фон Вагнерден сабақ алды. Кейін, 1867-1869 жылдары оның ұстазы Карл фон Пилоти болды. Ол жерде Вильгельм Лейбльмен танысты, ол оны ашық ауада сурет салумен таныстырды. 1869 жылы өткен маңызды көркемсурет көрмесінен кейін, ол жұмысқа кірісуге құштар болды және академияны тастап кетті. 1870 жылы Франко-прусс соғысы басталғанда Генуяға көшті, бірақ 1872 жылы әкесінің шақыруымен қайтып келді. Ол досы Арнольд Беклиннің студиясына жақын студия ашты. Келесі жылы үйленді. Ұзақ уақыттан кейін ол негізгі көңілін қаржы мәселелеріне бөлді, бұл оның сурет салуына кері әсер етті. Жылдар бойына сынға ұшырағаннан және отбасылық проблемалардың күшеюінен кейін, 1882 жылдан бастап он жылдан астам сурет салуды тоқтатты. 1887 жылы ол ажырасып кетті. Келесі бірнеше жыл бойы өзімен бірге қалған ұлы Феликсті тәрбиелеуге көңіл бөлді. Феликс үйден кеткеннен кейін, достары оны сурет салуға қайта оралуға көндіру үшін үгіт бастады. 1894 жылы олар ретроспективті көрме ұйымдастырды, онда оның бір туындысын император Франц Иосиф сатып алды. Өмірінің соңына дейін ол үздіксіз сурет салды, бірақ өзін әлі де қатал сынға алып, бұрынғыдан азырақ картина жасайтын. 1896 жылы ол Венгрия диетасына сайланды, онда өнер біліміндегі маңызды реформаларды жақтады. Ол өмірінің соңына дейін осы лауазымда болды, жас суретшілерді қолдады және Нагбаньядағы өнер ошағын демеушілік етті. 1912 жылы Эрнст мұражайында оның сол кезге дейінгі ең ірі көрмесі ұйымдастырылды және оған Венгрияның Әулие Стефан орденінің кішкентай кресі табысталды. Кейіннен Көркемсурет мұражайы оның картиналарына жеке бөлме бөлді. Ол қайтыс болғаннан кейін, оның достары жаңа, жас суретшілерді табу және насихаттау жұмысын жалғастыру үшін «Сзиней Мерсе қоғамын» құрды.