Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Сапорыж әскерінің гетманы (1646–1722)
Hetman of the Zaporizhian Host (1646–1722)
Иван Скоропадский (Іван Скоропадський; 1646 – 3 шілде 1722 [е.с. 22 маусым 1722]) – 1708–1722 жылдары Сапорыж әскерінің гетманы, гетман Иван Мазепаның ізбасары.
Ivan Skoropadsky (Іван Скоропадський; Iwan Skoropadski; 1646 – 3 July 1722 [O. S. 22 June 1722]) was a Cossack Hetman of the Zaporizhian Host from 1708 to 1722, and the successor to the Hetman Ivan Mazepa.
Өмірбаян
1646 жылы Польша-Литва одағындағы Умань қаласында асыл казак отбасында дүниеге келген Скоропадский Киев Могила академиясында білім алған. 1675 жылы ол гетман Иван Самойловичтің басшылығымен казак әскери қызметіне қатысып, 1676-1681 жылдардағы орыс-түрік соғысында және 1688 жылы Осман империясы мен Қырым хандығына қарсы жасалған Қырым жорығында көзге түсті. Иван Скоропадский қысқа мерзімге Ресей патшасы Ұлы Петрмен келіссөздер жүргізген казак гетмандығының елшісі болды. Ұлы Солтүстік соғысы кезінде Скоропадский украиндық Стародуб полкінің казак полковнигі болды. 1708 жылы швед әскері Украинаға енген кезде Иван Мазепаның Ресейге қарсы жаққа өтуіне қарсы тұрып, оның қатарына қосылудан бас тартты. Мазепаны шамамен 3000 казак, көбінесе запорожецтер, қолдады, ал қалғаны патшаға адал болды. Мазепа тақтан түсірілгеннен кейін Иван Скоропадский 1708 жылдың 11 қарашасында жаңа гетман болып сайланды. Украина халқы Мазепаның жаңа одақтасы Карл XII-ге күдікпен қарағандықтан, көтерілісшілердің жағына көп шықпады. Иван Скоропадский казак гетмандығының астанасын Мазепаның бүліктері үшін орыс әскерімен қиратылған Батуриннен Хлюхив қаласына көшірді. Полтава шайқасында Мазепа жеңілгеннен кейін Скоропадский Петр I-нің сенімін қайтаруға тырысып, сонымен қатар Гетмандық үшін үлкен автономия мен казак дворяндарының құқықтарын кеңейтуді көздеді. Ол көбінесе Ұлы Петрдің Гетмандық жерлерін Ресей империясына қосу саясатына қарсылық көрсетті. Оның сақтықпен жүргізген келіссөздері оған екеуіне де қол жеткізуге мүмкіндік берді, және Гетмандық жоғалтқан ықпалын қайта алды. 1718 жылы оның қызы Пётр Андреевич Толстойдың ұлы, граф Пётр Петрович Толстойға үйленді. Гетманның ұлдары болмады, бірақ оның інісінің ұрпағы Павло Скоропадский 200 жылдан кейін Украинаны қысқа мерзімге басқарды және өзінің гетмандық үкіметінде гетман атағын сақтап қалды.
Born into a noble Cossack family in Uman, Podolia, Polish–Lithuanian Commonwealth in 1646, Skoropadsky was educated in Kyiv Mohyla Academy. In 1675 he joined Cossack military service under Hetman Ivan Samoylovych and distinguished himself in Russo Turkish War of 1676–1681 and once again in the Crimean expedition against the Ottoman Empire and Crimean Khanate in 1688. Ivan Skoropadsky was briefly an ambassador representing Cossack Hetmanate in negotiations with the Russian Tsar Peter the Great. During the Great Northern War Skoropadsky was a Cossack colonel of the Ukrainian Starodub regiment and after Swedish army crossed into Ukraine in 1708, refused to join Ivan Mazepa who decided to switch sides and fight against Russia. Only about 3,000 Cossacks, mostly Zaporozhians, followed Mazepa, while others remained loyal to the Tsar. With Mazepa deposed, Ivan Skoropadsky was elected as new Hetman on 11 November 1708. The fear of other reprisals and suspicion of Mazepa's newfound Swedish ally Charles XII prevented most of Ukraine's population from siding with the rebels. Ivan Skoropadsky moved the capital of the Cossack Hetmanate from Baturyn which was razed by the Russian army for Mazepa's rebellion, to the town of Hlukhiv. Following Mazepa's defeat in the Battle of Poltava, Skoropadsky thought to regain Peter I's trust and yet negotiate greater autonomy for the Hetmanate and greater rights for the Cossack nobility, often resisting Peter the Great's policy of incorporation of the Hetmanate lands into the Russian Empire. His careful negotiations allowed him to achieve both, and the Hetmanate regained much of its lost prominence. In 1718 his daughter married Count Pyotr Pyotrovich Tolstoy, the son of Pyotr Andreyevich Tolstoy (a prominent Russian statesman) and Ivan Skoropadsky was granted numerous estates in Ukraine becoming its largest land owner. The Hetman had no male children but Pavlo Skoropadsky, a descendant of his brother, briefly ruled Ukraine 200 years later, and also carried the title of Hetman in his Hetmanate influenced government.