Кіріспе

Шындықтың табиғаты - Серджио Тронкосоның 2003 жылы алғаш рет Northwestern University Press баспасында жарық көрген романы. Ол туралық пен жамандық, Йель университеті мен Холокост тақырыптарын зерттейді. 2014 жылы Arte Público Press Тронкосоның романының қайта өңделген және жаңартылған қағаздық басылымын шығарды.

Сюжеттің қысқаша мазмұны

Гельмут Санчес - жас зерттеуші, ол Йель университетінің атақты профессоры Вернер Хопфгартнердің қызметкері. Кездейсоқ, Хельмут онжылдықтар бұрын өзінің бастығы жазған хатты табады. Ол Холокост туралы кінәсін мазақ етеді. Шындықты білген Хельмут ғалымның өмірін зерттейді. Ол Австрия мен Италияға барып, Хопфгартнердің жеккөрушіл өткенінің дәлелін табады. Сонымен қатар, Хопфгартнердің әріптесі және бәсекелесі Регина Нойман профессордың зейнетке шығуынан бұрын оның әлсіз студенттермен жыныстық қатынасы туралы шындықты ашуды қалайды. Нейман Сара Гудманды, Йельде өз орнын табуға тырысатын, өзін қауіпсіз сезінбеген аспирант студентті, Хопфгартнерге қарсы жыныстық асырау туралы ресми айыптауды бастауға мәжбүр етеді. Көп ұзамай Хелмуттың шындықты іздеу жолы әділет пен қанды саяхатқа айналады, оның салдары күтпегендей болады.

Негізгі тақырыптар

Тронкосоның романы мексика-неміс мұрасынан туған адамның күрделі моральдық әлемді қалай бағдарлайтынын, ал оның тәжірибесі ақиқатты іздеудегі туралық пен жамандық арасындағы айырмашылықтар мен байланыстарды қалай көрсететінін зерттейді. 2015 жылы Prime Number Journal журналына берген сұхбатында Тронкосо: «Мен Йель университетінде аспирант кезімде Хайдеггерді оқыдым, және "Болу және уақыт" маған қызығушылық тудырды, әсіресе "Өлімге қарай болу" тұжырымдамасы. Мен көптеген Ivy League семинарларында байқаған интеллектуалдық зорлық-зомбылықтан әрдайым қорқып жүрдім, адамдар "Ақиқатты" іздеуде бір-бірін сөздермен қалай жоққа шығаратынын, сондай-ақ олар осы пікірталастарда қаншалықты жиі адасып кететінін көрдім. Менің ойымша, олар адамгершілігін жоғалтатын. Мен философ ретінде, өз мұранымды және адамгершілігімді жоғалтқым келмеді. Мен моральдық және жеке бастың мәселелерімен күресіп, өзінің жолын және кім екенін өзі таңдайтын адам туралы роман жазғым келді, "Ақиқатты" іздеуге беріліп, қатты қателесіп, кейін достарының көмегімен өзін табатын адам туралы жазғым келді».

Әдеби мәні және сын

Prime Number Journal журналының сыншысы былай деп жазды: "Серджио Тронкосоның алғашқы романы – жақында Arte Publico Press басылымы қайта қараған, кеңейткен және қайта шығарған – Тронкосоның жеке эсселерінен батыл айырмашылық. Шындықтың табиғаты – пульпалық көркем әдебиеттей триллер емес; керісінше, Тронкосоның Шындықтың табиғаты Ричард Райттың "Туған ұлы" романындай триллер. Бұл Филип Роттың "Адамдық дақ" романы сияқты оқырманды ойландыратын туынды. Тронкосоның шығармалары оқырманды күмәннің қылышымен ойнатады, сонымен бірге оқырманға шындықтың табиғатын зерттеуге және оған сұрақ қоюға шақырады – бұл шындық нәсілдік тұрғыдан анықталған болса да, зияткерлік тұрғыдан құрылған болса да, немесе дұрыс пен бұрыс туралы ежелгі идеалдардан туған билік болса да. Тронкосоның "Шындықтың табиғаты" оның піскен туындыларын – "Бұл зұлым шаңнан" және "Шекараларды кесіп өту: Жеке эсселер" – анықтайды, олар шекаралардың идеяларын, олардың өтімділігін және олардың нақты және қиялдың екіұшты табиғатын зерттейді. Менің ойымша, "Шындықтың табиғатында" шындыққа қатысты зияткерлік сұрақтар қойылмаса, оның піскен туындылары мүмкін болмас еді. Тронкосо, негізінен АҚШ-тың Мексика шекарасы бойынша еңбектерімен танымал, "Шындықтың табиғаты" көрсеткендей, қазіргі шекаралық жазушылар мен ойшылдардың ең ақылдысы және қабілеттісі. Тронкосоның трансұлттық диаспорадағы өскен кезінде ол шындықтың табиғаты тек өзіміздің, отбасымыздың, қоғамның және шындықты қалай түсінеміз дегеннің шегінде ғана болатынын түсінді. Континентальдық философия, әдебиет және феноменологиялық психология журналының Janus Head журналының бір сарапшысы былай деп жазды: "Осы үштікпен [Хелмут Санчес, Ариан Сассолини және детектив Джек Росселли] автор көркем әдебиетші де, моральдық эпистемолог та ретінде өзгеше көзге түседі. Хельмут жақсылық пен жамандықтың шегінен өте қалғанда, Тронкосо оқырманын тастап кетпейді. Бұл тек азаттық әлемі ғана емес, Тронкосо айтуынша, ол қорқынышты әлем де, тіпті ең жақсы ниетті тұрғындарының өзінде психоздың ең жаман белгілерін тудырады. Бұл туралы айта келе, Тронкосоның кейіпкерлерді сипаттау және бейнелеу қабілеті оның талдау қабілетімен тең: "Оның қолындағы пышақ айдың жарығында жарқырады. Ол қолының майлы тінін кесіп алды. Ол өте ауырсынуды сезінді. Қаны, ыстық қан, қолынан ағып шықты. Хельмут жұдырығын қысып, қызыл ағын толырақ, жылырақ, жылдамдады". Ариан Сассолинимен Troncoso бізге романның ішкі мәтінінде ойналатын оқиғаның батырын сыйлайды. Хельмут сияқты қызығушылықты ғалым Ариан Хельмут тастап кеткен шындықты жүзеге асырады: дәстүрлі табулар, әдеттегідей болса да, үлкен этикалық мақсатқа қызмет етеді. Оның дағдарысы келгенде, ол өмірін өзгертетін шешім қабылдауы керек, ал оның Хельмутқа көрсеткен жанашырлығы мен кешірімі оның жақынынан әлдеқайда жоғары моральдық күшін көрсетеді. Ал Росселлиде мұндай үлкен мейірімділікке қажетті қиял жоқ. Ол криминологияның деректеріне тым көп кіріп кеткендіктен, қылмыскерді толықтай түсіне алмайды. Нағыз қылмыскерді анықтай алмаған Росселли кекшілдік емес, идеализмға сүйеніп, кінәсіз Атвотердің қылмыскерлердің қолынан зардап шегуіне жол береді. Осыдан-ақ "Шындықтың табиғаты" – бұл әңгіме емес екені анық. Үш кейіпкердің де философиялық идеяларды бейнелейтін рөлі бар. Бірақ олардың әрқайсысының санасында жұмыс істейтін эпистемиялық тәжірибелер жиынтығы, Troncoso шеберлікпен қарама-қайшылық жасайды. Санчестің ницшеандық құндылықтары, Сассолинидің христиандық прагматизмі және Росселлидің соқыр индуктивизмі қатар келгенде, олар баяндауға толыққанды толықтыратын тұрақты, зияткерлік шиеленісті тудырады. Егер Тронкосо кейде ойын ашып, Хельмуттың "Әдеп деген не?" деген сұрағына жауап берсе, немесе көшедегі ақылды Росселли нәсілдік бөлінудің академиялық дыбысталған теориясын ұсынса да, автор кейіпкерлерінің "ақиқаттары" арасындағы қайшылықты тым айқын етуге тырыспайды. Тронкосо осы қарама-қайшылықтарды бейнелеудегі нәзіктігі мен әділдігі романның ең жоғары зияткерлік жетістігі болып табылады, оның қатар тұрған көркемдік жетістігі – кісі өлтіру және кінәлілік туралы сенімді әңгіме. "Форвард" газетінің бір сыншысы былай деп жазды: "Ақиқаттың табиғаты" – фанатизм мен фанатизмді жеңіп шыққан махаббат туралы сезімтал әңгіме, оның философиялық авторы жүрегін жеңінен ашып, қиялға салынған сары жұлдыздың қасында жүректерін кие алады. Йельде оқыған және дәріс берген Тронкосо университет кампусын қаланың бұзылуына немқұрайлылық танытатын зияткерлік оазис ретінде бейнелейді. Нью-Хейвен мен Йельдің шиеленісті қарым-қатынасы туралы ол былай деп жазады: "Бірі арықта, екіншісі бұлтта". "Шындықтың табиғаты" – өтіріктің өмірімізді қалай бұрмалайтынының зерттелуі. Романның соңындағы кеште, Джонатан Атвотер – нацистердің шабуылына ұшыраған еврей сияқты, гомофобтардың шабуылына ұшыраған гея кітапханашы – өркениеттің құлдырауы туралы өз теориясын ұсынады. "Менің ойымша, екі маңызды нәрсе жоғалып кетті, – дейді ол, – және олар бір-біріне қатты әсер етті деп санаймын. Отбасы және шындық". Атвотердің айтуынша, шындық, оған мағына беретін тірі қоғамдардан бөлінгенде, мәнсіз абстракцияға айналған. "Шындықтың табиғаты" Чиканоның Жаңа Мексикасындағы la familia құшағында аяқталады. Бірақ Тронкосо шындық қоғамда жатқанын мойындайды, бірақ басқа қоғамдардың жарамдылығын мойындамау өлімге алып келетін өтіріктің түбінде жатыр". "Шындықтың табиғаты" ForeWord Reviews журналынан көпмәдениеттік көркем әдебиет саласында қола жүлдесін жеңіп алды. Бұл роман сонымен қатар TheLatinoAuthor.com сайтының 2014 жылғы ең жақсы он көркем әдебиет кітабының тізіміне енді.