Кіріспе
Американдық жарыс жүргізушісі (туған 1948)
Томас Эдсол Снева (1 маусым 1948 жылы туған) – 1983 жылы Индианаполис 500 жарысын жеңіп алған зейнеткер американдық жарыс жүргізушісі. Ол негізінен Инди-көліктерде жарысқан, ал 2005 жылы Американың Мотор спортының Даңқ залына енгізілген. Бұрын математика пәнінің мұғалімі және Вашингтон штатының Спокан қаласындағы орта мектеп директоры болған Снева, 1975 жылы Индианаполисте үш мәрте екінші орынға ие болғаннан кейін және бір керемет апаттан кейін жеңіске жеткен. "Газ адамы" деген лақап атымен танылған ол, үздік біліктілік көрсетуші болды, үш рет поул-позицияны жеңіп алды (1977, 1978, 1984). 1981 жылы төртінші рет ең жылдам көрсеткішті көрсеткенімен, біліктілік ережелеріне байланысты сол жылы жарысты поул-позициядан бастамады. Снева 1977 және 1978 жылдары Инди-көліктері бойынша USAC Ұлттық чемпионатын екі рет қатарынан жеңіп алды.
Мансап
Спокан қаласында Эдсол "Эд" және Джоанның ұлы болып дүниеге келген Сневаның алғашқы қозғалтқышты көлігі 14 жасында алған гоу-карт болды; 18 жасында ол акциялық жарыстарға қатысты. Снева Льюис және Кларк орта мектебін бітірді, онда футбол және баскетбол ойнады, содан кейін Шығыс Вашингтон мемлекеттік колледжінде бір жыл баскетболмен айналысты. Шығыс мектебін бітіргеннен кейін ол Sprague орта мектебінде математика және дене тәрбиесі пәнін оқытты. Снева бес бауырдың ең үлкені болды, барлығы жарысқа қатысты; одан кейінгі үлкені Джерри болды, ол да Индиде жарысты. 1977 жылы Индианаполисте Снева Роджер Пенскеге тиесілі Norton Spirit McLaren M24/Cosworth жарыс машинасымен жүргізіп, Индианаполис 500-ге жылдамдық бойынша немесе одан да жоғары жылдамдықпен іріктеуден өткен алғашқы жүргізуші болды. Оның 14 мамырдағы бір айналымдағы рекордтық көрсеткіші болды. Снева 1977 жылы 2 жарыста жеңіске жетті, оның ішінде Team Penske командасының Поконо 500-де 1-2 финиші болды, және команда тарихында чемпиондық жеңіп алған алғашқы жүргізуші атанды. 1978 жылы Снева жарыста жеңіске жетпеді, бірақ 5 екінші орын және 16 үздік бестікке іліге отырып, чемпион атанды. Осыған қарамастан, Снева 1978 жылғы маусымнан кейін Пенскемен келісімді бұзды. Оның жұмыстан шығарылуы Пенскенің үмітін ақтамағаны үшін болғаны туралы болжамдар айтылса да, Пенске кейіннен 2009 жылғы Centennial Era сұхбатында шын мәнінде, ол және Том команданың бағыты туралы келіспеушіліктерге тап болғанын айтты, және осы себепті жолдары айырылды. (30) Снева Penske Automotive Group акцияларына опциясын жұмыстан босатылғаннан кейін көп ұзамай пайдаланды, бұл сақтықпен қабылданған шешім болашақта дивидендтер әкелді. 1984 жылы Снева өзінің Texaco Star March 84C/Cosworth машинасымен жаңа Mayer Motor Racing командасы үшін Индианаполис 500-ге бірінші болып іріктеуден өтті. Оның 12 мамырдағы бір және төрт айналымдық рекордтары болды. Сневаның Индианаполис 500-дегі мансабы жылдам іріктеу, екінші орын алу, шамадан тыс жақын болу және бірнеше апаттармен ерекшеленді. 1981 жылы Снева жарыстың басында 20-шы старт позициясынан бастап көш бастады, бірақ оның сынақтан өтпеген Blue Poly March 81 C/Cosworth машинасы нашар болды және оның тұтқасы ерте бұзылды. Бір жылдан кейін Снева соңғы жеңімпаз Гордон Джонкокпен және екінші орын алған Рик Мэрспен дуэльге түсті, бірақ оның Texaco Star March 82 C/Cosworth машинасының қозғалтқышы қуатын жоғалта бастады және жарыстың соңына қарай істен шықты. 1983 жылы Снева өзінің алғашқы Индианаполис 500 жеңісін тойлады, соңғы 20 айналымда Аль Унсер және оның ұлымен дуэльге түсті. Аль Унсер-младший жарыстан кейін Сневаға әкесінің жеңісіне кедергі келтіруге тырысқаны үшін, сондай-ақ бірнеше машинаны ескерту кезінде өткізіп, соңғы қайта бастауға асығып, екі айналым айыппұл алғаны үшін көп сынға ұшырады. 1984 жылы чемпиондықты қорғаған Снева финиш сызығына 32 айналым қалғанда Мэрспен дуэльге түсті, бірақ CV буыны бұзылып, Мэрске жеңіске жетуге мүмкіндік берді. 1985 жылғы жарыста Сневаның қабілеті тағы да дәлелденді, өйткені ол Рич Фоглердің машинасымен соқтығысқанға дейін жақсы басқарылмаған Skoal Bandit Eagle/Cosworth машинасымен екінші орынға өтті. Бұл сериядағы қатерлі жағдайлар, екінші орындар, жылдам іріктеу және жарыс стилі Сневаны Индианаполистегі жанкүйерлердің сүйіктісіне айналдырды. 1975 жылы жарыста, екінші рет қатысқанда, Индианаполистегі ең танымал апаттардың біріне ұшырады. Эльдон Расмуссенмен дөңгелектеріне тиіскеннен кейін 26 жасар Снева тосқауылға ұшып, көлігін екіге бөлді, бірақ өрттен дененің 15% -ы шамалы күйді. Ол жедел жәрдемге дейін жүрді, бірақ негізінен өрт сөндіруге арналған заттардың әсерінен өкпе мәселесімен Методист ауруханасының жандандыру бөлімшесіне орналастырылды. Кейінгі жылдары апатты сипаттап, Снева: "Осындай жағдайда өзіңізге: "Құлап түс, қорқақ, құлап түс!" - деп айту маңызды", - деп әзілдеді. 1986 жылы ол жарыс басталмас бұрын машинасын жылытып жатқанда бақылаудан шығып, апатқа ұшырады. 1987 жылы Снева үш автокөлікті апатқа ұшыратты, екеуі жаттығу кезінде, біреуі жарыста. Ол 1975, 1979, 1985, 1986, 1987, 1988 және 1992 жылдары Индианаполис 500 жарысында апатқа ұшырады, бұл жарыста апатқа ұшырау бойынша рекордты көрсеткіш. 1983 жылы Сневаның Индиде жеңіске жеткеннен кейін ол жарысты ешқашан аяқтамады. Ол 1984-1990 жылдары жарыстан шықты, 1991 жылы іріктеуден өтпеді, 1992 жылы жарыстан да шықты. Кейбір бақылаушылар оның табысының төмендеуін радиалды шиналарға ауысумен байланыстырады (серия 1985 жылдан 1987 жылға дейінгі аралықта радиалды шиналарға көшті). Оның жүргізу стилі бейсплейлік шиналарға көбірек сәйкес келді. Снева өзінің жан-жақтылығын NASCAR Winston Cup Series жарыстарында 1977 жылдан 1987 жылға дейінгі кезеңде сегіз рет қатысу арқылы көрсетті. Ол бір үздік ондыққа ие болды, 1983 жылғы Daytona 500-де 7-орын алды. Сневаның соңғы қатысуы 1992 жылғы Индианаполис 500 болды. Ол 1993 жылы Индианаполиске жарысқа қатысу үшін машина табуға мүмкіндік таппады және мансабын аяқтады, 13 Indycar жеңісі және 14 поул позициясы бар. Снева жүргізуді тоқтатқаннан кейін ABC телеарнасының Wide World of Sports бағдарламасында түс комментаторы болды және бірнеше Индианаполис 500 жарысын баяндады. Ол сонымен қатар Аризона штатының Paradise Valley қаласында орналасқан гольф алаңдарымен белсенді түрде айналысады.
Sneva won 2 races in 1977, including a 1 2 finish for Team Penske at the Pocono 500, and became the first driver in Team Penske history to win a championship. In 1978, Sneva did not win a race but with 5 second place finishes and 16 top fives, Sneva still won the championship. Despite this, Sneva was released by Penske after the 1978 season. Although it was speculated that his dismissal was for not winning to Penske's expectations, Penske later said in a 2009 Centennial Era interview that, in reality, he and Tom had disagreements on the direction of the team, and that was the reason for them parting ways. (30) Sneva exercised a stock option on Penske Automotive Group shortly after his dismissial, a prudent decision that paid dividends down the road. In 1984, Sneva became the first to qualify for the Indianapolis 500 over in his Texaco Star March 84C/Cosworth driving for the new Mayer Motor Racing team. His one and four lap track records on May 12 were and
Sneva's career at the Indianapolis 500 was known for fast qualifying, second place finishes, near misses and several crashes. In 1981, Sneva charged hard from his 20th starting position to lead early in the race, but his untested Blue Poly March 81 C/Cosworth was fragile and his clutch failed early on. One year later, Sneva was in a duel with eventual winner Gordon Johncock and eventual runner up Rick Mears when his engine in his Texaco Star March 82 C/Cosworth began losing power and eventually failed near the end of the race. In 1983, Sneva captured his first Indianapolis 500 win, engaging in a duel with Al Unser and his son in the final 20 laps. Al Unser Jr. was widely criticized after the race for trying to impede Sneva to help his father win, as well as having passed several cars under caution, and jumping the final restart for which he received a two lap penalty. As defending champion in 1984, Sneva dueled with Mears only 32 laps from the finish, but a CV joint failed, enabling Mears to win. The 1985 race was a testament to Sneva's ability as he drove an ill handling Skoal Bandit Eagle/Cosworth to second place before exiting in a crash with the lapped car of Rich Vogler. It was this series of near misses combined with second place finishes and hard charging qualifying and racing style that made Sneva a fan favorite at Indianapolis. He suffered one of the most famous crashes at Indianapolis during the 1975 race, his second. After touching wheels with Eldon Rasmussen, 26 year old Sneva flipped up into the catch fence and tore his car in half, but suffered mostly minor burns on 15% of his body in the fiery crash. He walked to the ambulance but was placed in the intensive care unit at Methodist Hospital, mainly for lung issues due to the fire retardant. Describing the crash years later Sneva quipped, "In a situation like that it's important to talk to yourself: 'Faint, you coward, faint!'" In 1986, he was warming up his car during the pace lap, but lost control and crashed before the race started. In 1987, Sneva crashed three cars, two in practice, and one during the race. He crashed during the Indianapolis 500 in 1975, 1979, 1985, 1986, 1987, 1988, and 1992, a record for crashes during the race. After Sneva's Indy victory in 1983, he never finished the race again. He dropped out of the race in 1984–1990, failed to qualify in 1991, and dropped out of the 1992 race as well. Some observers have attributed his decline in success to the switch to radial tires (the series transitioned to radials over a period from 1985 to 1987). His driving style was more apropos to bias ply tires. Sneva showed his versatility by competing in eight NASCAR Winston Cup Series events in his career, spanning from 1977 to 1987. He earned one top ten, a 7th in the 1983 Daytona 500. Sneva's final start was the 1992 Indianapolis 500. He arrived at Indianapolis without a ride for 1993, and was unsuccessful in landing a car for the race. He retired with 13 career Indycar wins and 14 pole positions. After Sneva retired from driving, he was a color commentator for ABC television network's Wide World of Sports program and called several Indianapolis 500s. He is also heavily involved in the golf course business where he resides in Paradise Valley, Arizona.
PPG Indy Car World Series жарысы
PPG Indy Car World Series нәтижелері Жыл Команда Шасси Қозғалтқыш 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 Ұп Реф 1979 Jerry O'Connell Racing McLaren M24 Cosworth DFX V8t PHX ATL ATL INDY TRE TRE MCH MCH WGL TRE ONT MCH ATL PHX 7-ші 1360 1980 Jerry O'Connell Racing McLaren M24 Cosworth DFX V8t ONT INDY MIL POC MDO MCH WGL ONT MCH MEX 3-ші 2930 Phoenix 80 MIL PHX 1981 Jerry O'Connell Racing Phoenix 80 Cosworth DFX V8t PHX 8-ші 96 Bignotti Cotter Racing Phoenix March MIL ATL ATL March 81C MCH RIV MIL MCH WGL MEX PHX 1982 Bignotti Cotter Racing March 81C Cosworth DFX V8t PHX ATL 5-ші 144 March 82C MIL CLE MCH MIL POC RIV ROA MCH PHX 1983 Bignotti Cotter Racing March 83C Cosworth DFX V8t ATL INDY MIL CLE MCH POC RIV MDO MCH CPL PHX 4-ші 96 Theodore T83 ROA LAG 1984 Mayer Motor Racing March 84C Cosworth DFX V8t LBH PHX INDY MIL POR MEA CLE MCH ROA POC MDO SAN MCH PHX LAG CPL 2-ші 163 1985 Curb All American Racers Eagle 85GC Cosworth DFX V8t LBH INDY MIL MEA CLE MCH ROA POC MDO MCH MIA 7-ші 66 Lola T900 POR SAN LAG PHX 1986 Curb Racing March 86C Cosworth DFX V8t PHX LBH INDY MIL POR MEA CLE TOR MCH POC MDO SAN MCH ROA LAG PHX MIA 10-шы 82 1987 Curb Racing March 87C Cosworth DFX V8t LBH PHX MIL POR MEA CLE TOR MCH POC ROA MDO NAZ LAG 14-ші 37 March 86C Buick 3300 V6t INDY Group 44 Racing Cosworth DFX V8t MIA 1988 Hemelgarn Racing Lola T88/00 Judd AV V8t PHX LBH INDY MIL POR CLE TOR MEA 45-ші 0 Cosworth DFX V8t MCH POC MDO ROA NAZ LAG MIA 1989 Vince Granatelli Racing Lola T88/00 Buick 3300 V6t PHX INDY MIL DET MEA TOR MCH POC MDO ROA NAZ LAG 28-ші 3 March 86C LBH POR CLE 1990 Vince Granatelli Racing Penske PC 18 Buick 3300 V6t PHX LBH INDY MIL DET POR CLE MEA TOR MCH DEN VAN MDO ROA NAZ LAG 44-ші 0 1991 Team Menard Lola T89/00 Buick 3300 V6t SRF LBH PHX INDY MIL DET POR CLE MEA TOR MCH DEN VAN MDO ROA NAZ LAG NA 1992 Team Menard Lola T91/00 Buick 3300 V6t SRF PHX LBH INDY DET POR MIL NHA TOR MCH CLE ROA VAN MDO NAZ LAG 62-ші 0 center|small|Көз: 1981 5 Buick RSD DAY RCH CAR ATL BRI NWS DAR MAR TAL NSV DOV CLT TWS RSD MCH DAY NSV POC TAL MCH BRI DAR RCH DOV MAR NWS CLT CAR ATL RSD NA 1982 Rogers Racing 37 Buick DAY RCH BRI ATL CAR DAR NWS MAR TAL NSV DOV CLT POC RSD MCH DAY NSV POC TAL MCH BRI DAR RCH DOV NWS CLT MAR CAR ATL RSD 53-ші 285 1983 Bay Darnell 53 Chevy DAY RCH CAR ATL DAR NWS MAR TAL NSV DOV BRI CLT RSD POC MCH DAY NSV POC TAL MCH BRI DAR RCH DOV MAR NWS CLT CAR ATL RSD 75-ші 1984 Harrington Racing 2 Buick DAY RCH CAR ATL BRI NWS DAR MAR TAL NSV DOV CLT RSD POC MCH DAY NSV POC TAL MCH BRI DAR RCH DOV MAR CLT NWS CAR ATL RSD NA 1985 Curb Racing 42 Pontiac DAY RCH CAR ATL BRI DAR NWS MAR TAL DOV CLT RSD POC MCH DAY POC TAL MCH BRI DAR RCH DOV MAR NWS CLT CAR ATL RSD NA 0 1987 Jackson Bros. Motorsports 66 Olds DAY CAR RCH ATL DAR NWS BRI MAR TAL CLT DOV POC RSD MCH DAY POC TAL GLN MCH BRI DAR RCH DOV MAR NWS CLT CAR RSD ATL 90-шы 76
Дейтона 500
Жыл Команда Өндіруші Бастау Аяқтау 1981 Buick DNQ 1982 Rogers Racing Buick 25 22 1983 Bay Darnell Chevrolet 22 7 1984 Harrington Racing Buick DNQ 1985 Curb Racing Pontiac DNQ 1987 Jackson Bros. Motorsports Oldsmobile 29 29
Халықаралық жарыстар
(түйін) (Қалың – Бірінші орын. * – Көптеген айналымдарды бастап өткен.) Халықаралық жарыс чемпиондарының нәтижелері Маусым Маркасы Q1 Q2 Q3 1 2 3 4 Орын. Ұпайлар Сілтеме 1977–78 Chevy MCH RSD RSD DAY 11-ші 1978–79 MCH MCH RSD RSD ATL 7-ші 1979–80 MCH MCH RSD RSD ATL Қ.а. 0 1984 Chevy MCH CLE TAL MCH 10-шы 29 1985 DAY MOH TAL MCH 4-ші 32
Марапаттар
2004 жылы Снева Индианаполис Мотор Спидвейінің Даңқ залына енгізілді. Келесі жылы ол Америка Мотор спортының Даңқ залына енгізілді.