Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Италиялық анархист (1873–1910)
Italian anarchist (1873–1910)
Луиджи Лучени (22 сәуір 1873 – 19 қазан 1910) – итальяндық анархист және Австрия императрицасы Елизаветаны өлтірген адам.
Luigi Lucheni (22 April 1873 – 19 October 1910) was an Italian anarchist and the assassin of Empress Elisabeth of Austria.
Ерте өмір
Луиджи Лучени 1873 жылдың 22 сәуірінде Парижде Луи Лучени болып дүниеге келді. Оның әкесі белгісіз болса, анасы Луигия Луччини нәрестені табылған балалар үйіне тастап кетті. Бала 1874 жылдың тамызында Италияға жеткізіліп, жетімдер үйлері мен асырап алу отбасылары арасында ауыстырылды. Лучени Италияда, Швейцарияда және Австро-Мажарстанда кездейсоқ жұмыстар істеді. Ол үш жыл әскери қызметтен өтіп, Швейцарияға көшті, онда Лозаннада анархистермен танысты.
Luigi Lucheni was born Louis Luccheni in Paris on April 22, 1873. His father, unknown, and his mother, Luigia Lucchini, left the baby to a foundling hospital. The child was moved to Italy in August 1874 and transferred between orphanages and foster families. Lucheni worked odd jobs in Italy, Switzerland, and Austria Hungary. He served in the military for three years and moved to Switzerland, where he befriended anarchists in Lausanne.
Құрлық
1898 жылдың 10 қыркүйегінде Люкени Женеваға келген кезде Австрия императрицасы Елизаветаны өлтіру үшін тік жалпақ тілімді қайрақ қолданды. Елизавета мен оның сүйегі графня Сстарай Женева көліндегі қонақ үйінен Монтрёға айналмалы кемемен сапар шегуге шықты. Елизавета патшалық салтанатты процестерді ұнатпағандықтан, олар күзетшілерсіз жүрді. Түстен кейін Люкени портына жақындап, Елизаветаның сол жақ көкірегінің астына ағаш сапты, 10 сантиметрлік (төрт дюйм) тілімді қайрақпен шапты, осындай қайрақтар өнеркәсіптік инелердің көзін кескенде қолданылады. Ауыр жарақат алған Елизавета, екі адамның көмегімен 90 метр (100 ярд) қашықтықты жүріп, кемеге отырды. Графня Сстарай Елизаветаның қан кетуін байқағаннан кейін кеме жағаға қайтып келді, содан кейін императрица импровизацияланған мүшеқаппен қонақ үйге қайтарылды. Екі дәрігер шабуылдан кейін бір сағат ішінде оның қайтыс болғанын анықтады. Денсаулық сақтау актілері жойылды. Люкени оқиға орнынан қашқан кезде ұсталды, ал оның қайрағы бір күні кейін табылды. Ол билік органдарына өзі анархист екенін және басқаларға үлгі көрсету үшін кез келген монархты өлтіру мақсатымен Женеваға келгенін айтты. Оның соты келесі айда, қазан айында басталды. Люкени Женевада өлім жазасы жойылғанын білгенде ашуланды және өзін шейіт ету үшін басқа кантонда сотталуын талап етіп хат жазды. Оның орнына оған өмір бойы түрме жазасы берілді.
On September 10, 1898, Lucheni used a tapered file to fatally stab Empress Elisabeth of Austria during her visit to Geneva. Elisabeth and her lady in waiting Countess Sztáray had departed their hotel on Lake Geneva to ride a paddle steamer to Montreux. They walked without their attendants, as Elisabeth disdained royal processions. On the docks in the early afternoon, Lucheni approached and stabbed Elisabeth below her left breast with a wooden handled, four inch file, the kind used to file the eyes of industrial needles. Badly wounded, she nevertheless continued walking, with the support of two other people, 100 yards to board the departing steamer. The steamer returned to shore after Countess Sztáray first noticed Elisabeth's bleeding, whereupon the Empress was carried back to the hotel on a makeshift stretcher. Two doctors pronounced her dead within an hour of the attack. Documentation of the autopsy was destroyed. Lucheni was apprehended upon fleeing the scene and his file was found the next day. He told the authorities that he was an anarchist who came to Geneva with the intention of killing any sovereign as an example for others. Lucheni used the file because he did not have enough money for a stiletto. His trial began the next month, in October. He was furious to find that capital punishment had been abolished in Geneva, and wrote a letter demanding that he be tried in another canton, such that he could be martyred. He received the sentence of life imprisonment instead.
Өлім және мұра
Лучени Женеваның Эвеше түрмесінде балалық шағы туралы естеліктерін жазды. Ол түрмеде мазасыздыққа ұшырады және оның жазбалары ұрланды. 1910 жылғы 19 қазанда ол өзінің камерасында асылып өлген күйде табылды. Оның басы формальдегидте сақталды және 1986 жылы Венаға жеткізілді. Бас 2000 жылға дейін Венаның Наррентурмінде қойылды, содан кейін оның қалдықтары Вена орталық зиратына жерленді. Осы қастандық 21 елдің өкілдерінен құралған халықаралық конференцияны бастады, онда анархизм терроризм деп белгіленді және күдікті анархистерді бақылауға арналған агенттіктер құруға және тәжді кісілерді өлтіргендерге өлім жазасын қолдануға келісім берілді. Элизабеттің өмірі мен одан кейінгі қаныкейлігі көптеген сахналық қойылымдарда, фильмдерде және романдарда бейнеленген. Лученидің балалық шағы туралы естеліктері 1998 жылы жарияланды.
Lucheni wrote his childhood memoirs while in Geneva's Évêché prison. He was harassed in prison and his notebooks were stolen. He was found hanged in his cell on October 19, 1910. His head was preserved in formaldehyde and transferred to Vienna in 1986. The head was on display in Vienna's Narrenturm until 2000 when the remains were interred at the Wiener Zentralfriedhof. The assassination began an international conference at which delegates from 21 nations defined anarchism as terrorism and resolved to begin agencies to surveil suspected anarchists and permit capital punishment for assassination of sovereigns. Elisabeth's life and subsequent murder are depicted in many stage productions, films and novels. Lucheni's childhood memoirs were published in 1998.