Кіріспе

Вьетнам соғысының бір бөлігі

"Одақ операциясы" – 1967 жылдың 21 сәуірінен 16 мамырына дейін 1-ші теңізшілер полкі Кве Сон аңғарында жүргізген іздеу және жою операциясы. Операцияның мақсаты Вьетнам Халық армиясының (ВХА) 2-ші дивизиясымен қақтығысу еді.

Өмірбаян

Кве Сон аңғары Кванг Нам және Кванг Тин провинцияларының шекарасында орналасқан. Вьетнам соғысы кезінде ол Оңтүстік Вьетнамның I корпусының оңтүстік бөлігінде жатқан. Халыққа толы және күрішпен бай болғандықтан, аңғар коммунистер тарапынан Оңтүстік Вьетнамның бес солтүстік провинциясын бақылаудың кілті ретінде қарастырылды. 1967 жылдың басына қарай, аймаққа ПАВН 2-дивизиясының кем дегенде екі полкі еніп кірді. 1966 жылдың ортасынан бері Вьетнамда күресіп, тәжірибелі болған 5-ші теңізшілер полкі, 2-ші батальонынан басқа, 1967 жылы Вьетнам Республикасы армиясының (ARVN) азаматтары аз болған күштеріне, атап айтқанда 6-шы ARVN полкі мен 1-ші Рейнджер тобына көмектесу үшін аңғарға жіберілді. 1967 жылдың қаңтар айының ортасынан бастап 2-ші батальонның 1-ші теңіз жаяу әскерінің күшейтілген F ротасы Кью Сон аңғарының оңтүстігіндегі Нуи Лок Сон (Лок Сон тауы) басындағы аванпостқа орналасты. PAVN және Вьетконг (VC) күштері аңғарда бастапқыда теңіз жаяу әскерлеріне көп назар бөлмесе де, 1967 жылдың 15 сәуірінде F ротасының командирі 1-ші теңіз жаяу әскері полковнигі Эмиль Радицке PAVN/VC бөлімшелерінің аванпостқа толыққанды шабуылға дайындалып жатқандай көрінетінін хабарлады. Радикс таудың маңынан ПАВН бірліктерін тазартуға бағытталған көп батальондық шабуыл және тазалау жоспарын жасады. Жоспар 20 сәуірде 1-ші теңізшілер дивизиясының қолбасшысы генерал-майор Герман Никкерсон ЖШ. тарапынан "Операция Одақ" деп мақұлданды және келесі күні таңертең іске асырылды.

Шайқас

Компания F-қа дұшпанды алдау үшін, ең жақын жау бақылауындағы Бинь Сон елді мекеніне қарай шығуға бұйрық берілді. PAVN жасақтарымен байланыс сағат 07:00 шамасында басталды, жақын арада толыққанды шайқасқа ұласты. PFC Гари В. Мартини шайқастағы ерлігі үшін қаза болғаннан кейін құрметті медальмен марапатталды. Теңізшілер ротасы көп ұзамай Бинь Сонға жақын орналасқан ағаштардың арасында қиын жағдайға түсті, осылайша PAVN күштері ауа және артиллериялық оққа ұшырады. Бұл F ротасына 3-ші батальон, 1-ші теңізшілер тікұшақпен келген көмек арқылы Бинь Сонға шабуыл жасауға мүмкіндік берді. 3/1 теңізшілер батальонының негізгі бөлігі F ротасына қосылып, ауылда жаумен шайқасты, ал батальонның қалған бөлімдері тікұшақтан соғыс алаңының шығыс жағына қонды, PAVN-нің қашу жолын кесу үшін. Түстен кейін АҚШ армиясының 175 мм өзі жүретін артиллериясы және теңізшілердің 105 мм гаубицалары майданға жақын жеке өрт позицияларын құрды, ал сол күні кешке 1-ші батальон, 1-ші теңізшілер Нуи Лок Сон төбесіне қонды. 22 сәуірде PAVN Бинь Соннан ығыстырылып, солтүстікке қарай шегінді. 25 сәуірде 5-ші теңіз жаяу әскері полкі 1-ші теңізшілер полкін ауыстырды. 27 сәуірде теңізшілердің бірі десант алаңында жер минасын жарды, осыдан кейін бірнеше қосымша жарылыс болды, нәтижесінде 1 теңізші қаза тауып, 43 жарақат алды. 10 мамырда C 1/5 ротасы 110-шы биіктікте PAVN атысымен тоқтатылды, оларды қолдау үшін 1/3 ротасынан тағы екі рота жіберілді, бірақ олар да атысқа ұшырап, алға жылжуға мүмкіндік таппады. Компания А 1/5 теңізшілері көмекке жіберілді, бірақ шабуыл басталғанда алдыңғы әуе бақылаушысы олардың орналасқан жеріне қателікпен әуе шабуылын ұйымдастырды, нәтижесінде 5 теңізші қаза тауып, 24 жарақат алды, шабуыл тоқтатылды. Содан кейін D 1/5 теңізшілер ротасы PAVN позициясын айналып өту үшін жылжыды, ал M 3/5 теңізшілер ротасы да шайқасқа қосылды. Кешке қарай теңізшілер PAVN позицияларын басып алды, 33 теңізшінің қаза болуымен және 135 жарақат алумен 116 PAVN сарбазын жойды. 13 мамырда 1/5 теңізшілері PAVN батальонымен шайқасып, 122 PAVN сарбазын өлтірді. 15 мамырда А және М роталары PAVN бекініс кешенін тауып, әуе және артиллериялық соққы шақырып, қираған орындан 22 PAVN денесі табылды.

Салдары

"Одақ" операциясы АҚШ күштерінің мәлімдемесі бойынша, Вьетнам халық армиясы (PAVN) 865 қаза тапқан, 110 теңізші қаза болып, 2 жоғалып, 473-і жараланған күйі аяқталды. 5-ші теңізшілер полкі президент Линдон Джонсонның Президенттік бірлік наградасымен марапатталды. 26 мамырда "Одақ" операциясының соңғы кезеңдерін басқаруды өз мойнына алған 5-ші теңізшілер полкі "Одақ II" операциясын бастады.