Фиджи ақсақалы: Cakaudrove провинциясының бас ақсақалы – Туи Какау лауазымы, тарихы, қазіргі иесі Рату Наиқама Лалабалаву және бұрынғы басшылары туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Туи Какао – Фиджидегі Какаудров провинциясының бас әміршісі.
The Tui Cakau is the Paramount Chief of Cakaudrove Province in Fiji.
Жақында болған тарих
Қазіргі Туи Какао - Рату Наикама Лалабалаву. Ол 1999 жылы қайтыс болған әкесі Рату Гланвилл Лалабалавудың орнын басып, 2001 жылдың 8 мамырында тағайындалды. 2002 жылдың сәуірінде сот бәсекелес үміткер Рату Эпели Ганилаудың наразылығын қабылдамады. Заманауи дәуірдегі ең танымал Туи Какао 1988 жылдан 1993 жылға дейін осы лауазымды атқарған Рату Сэр Пеная Ганилау болды. Ол Фиджидің соңғы генерал-губернаторы және алғашқы президенті болды. Қазіргі Туи Какао, Рату Наикама Лалабалаву, «Консервативті Альянс» (CAMV) саяси партиясын басқарды және 2000 жылдан 2005 жылға дейін премьер-министр Лайсения Карасе үкіметінде министр болды. Ол 2000 жылы сайланған үкіметті құлатқан төңкеріске қатысы бар деп айыпталды. 3 сәуірде ол қызмет ете жүріп түрмеге қамалған тұңғыш министр атанды және төрт күннен кейін министрліктен кетті. 14 сәуірде босатылып, қалған сегіз айлық жазасын ішкі жағдайда өтеуге жіберілді. Ол заманауи дәуірде түрмеге қамалған ең жоғары дәрежелі басшы. Босатылғаннан кейін Лалабалаву министрліктің құрамына қайта оралды. 2006 жылғы сайлауға дейін CAMV премьер-министр Карасе басқаратын «Soqosoqo Duavata ni Lewenivanua» (SDL) партиясымен бірікті, ал Лалабалаву 2006 жылдың 5 желтоқсанында әскери төңкеріс үкіметті құлатқанға дейін Парламент пен Министрлер кабинетінде қызмет етті. Ол 2014 жылғы сайлауда SDL партиясының мұрагері – «Социал-демократиялық либералдық партиясының» (SDLP) үміткері ретінде Парламентке оралды.
The current Tui Cakau is Ratu Naiqama Lalabalavu; he was installed on 8 May 2001 in succession to his father, Ratu Glanville Lalabalavu, who died in 1999. In April 2002, the courts dismissed a challenge from a rival claimant, Ratu Epeli Ganilau. Perhaps the best known Tui Cakau in modern times was Ratu Sir Penaia Ganilau, who held the title from 1988 to 1993. He was Fiji's last Governor General and first President. The present Tui Cakau, Ratu Naiqama Lalabalavu, led a political party, the Conservative Alliance (CAMV) and was a Minister in the government of Prime Minister Laisenia Qarase from 2000 to 2005, when he was convicted of involvement in the coup d'état that deposed the elected government in 2000. On 3 April he became the first ever Cabinet Minister to be imprisoned while in office, and resigned from the Cabinet four days later. He was released on 14 April, to serve the remainder of his eight month sentence extramurally. He is the highest ranked chief in modern times to have been imprisoned. Following his release, Lalabalavu was reinstated as a Cabinet Minister. The CAMV merged with Prime Minister Qarase's Soqosoqo Duavata ni Lewenivanua (SDL) ahead of the 2006 elections, and Lalabalavu remained in both Parliament and the Cabinet until a military coup deposed the government on 5 December 2006. He returned to Parliament at the 2014 elections as a candidate of the Social Democratic Liberal Party (SDLP), the successor to the SDL.
Қысқаша тарихы
Туи Какао 1865 жылға дейін дербес мемлекет сияқты билік етті, содан кейін Какаудрове Баудың Вунивалуы Серу Эпениса Какобау төрағалығымен Витидің Тәуелсіз Корольдіктерінің Конфедерациясына қосылды. Бұл 1867 жылға дейін сақталды, одан кейін Конфедерация екіге бөлінді: Бау Корольдігі (Какобау басқарды) және Лау Конфедерациясы (қазіргі Какаудрове, Буа және Лау провинцияларынан құралды). Сол кездегі Туи Какао, Рату Голеанавуа, Лау Конфедерациясының алғашқы Бас капитаны атанды; ол екі жылдан кейін Энеле Маафу, Туи Лаумен алмастырылды, ол Лау Конфедерациясы Біріккен Вити Корольдігіне қосылған 1871 жылға дейін билік етті.
The Tui Cakau ruled what was effectively an independent state until 1865, when Cakaudrove joined the Confederacy of Independent Kingdoms of Viti under the chairmanship of Seru Epenisa Cakobau, the Vunivalu of Bau. This lasted only until 1867, when the Confederacy was split into two units, the Kingdom of Bau (ruled by Cakobau) and the Confederation of Lau (consisting of the present day provinces of Cakaudrove, Bua, and Lau). The then Tui Cakau, Ratu Goleanavanua, became the first Captain Supreme of the Confederation of Lau; he was succeeded two years later by Enele Ma'afu, Tui Lau, who reigned until the Confederation of Lau joined the united Kingdom of Viti in 1871.
Құжаттың иелері
Түй Какао басқарғандар:
OrderTui CakauReignedLived1. Rokevuunknown2. Ratu Ratavounknown3. Ratu Vakaminounknown4. Ratu Naiqama? c.1829? c.18294. Ratu Yavalac.1829 1845? 1845 (Buli mai Vuna)5. Ratu Ralulu1845? 18456. Ratu Tuikiakila1845 1854? 18547. Ratu Raivalita1854 1862? 18628. Ratu Goleanavanua1862 1879? 18799. Ratu Josefa Lalabalavu1879 19051860 190510. Ratu Joni Antonio Rabici1905 1925? 192511. Ratu Glanville Wellington Lalabalavu1925 1946? 194612. Ratu Josefa Ratavo Lalabalavu? ?13. Ratu Sir Penaia Ganilau1988 199328 July 1918 15 December 199314. Ratu Glanville Lalabalavu1993 19991929 29 October 199915. Ratu Naiqama Lalabalavu8 May 2001 – present
1. Рокеву белгісіз
2. Рату Ратаво белгісіз
3. Рату Вакамино белгісіз
4. Рату Найкама? шамамен 1829 ж. шамамен 1829 ж.
5. Рату Явала шамамен 1829 – 1845 ж. 1845 ж. (Були май Вуна)
6. Рату Ралулу 1845 ж.? 1845 ж.
7. Рату Туикикила 1845 – 1854 ж.? 1854 ж.
8. Рату Раивалита 1854 – 1862 ж.? 1862 ж.
9. Рату Голеанавануа 1862 – 1879 ж.? 1879 ж.
10. Рату Жозефа Лалабалаву 1879 – 1905 ж. 1860 – 1905 ж.
11. Рату Джони Антонио Рабичи 1905 – 1925 ж.? 1925 ж.
12. Рату Гланвилл Веллингтон Лалабалаву 1925 – 1946 ж.? 1946 ж.
13. Рату Жозефа Ратоба Лалабалаву белгісіз
14. Рату сэр Пенаия Ганилау 1988 – 1993 ж. 28 шілде 1918 – 15 желтоқсан 1993 ж.
15. Рату Гланвилл Лалабалаву 1993 – 1999 ж. 1929 – 29 қазан 1999 ж.
16. Рату Найкама Лалабалаву 8 мамыр 2001 ж. – қазіргі уақытқа дейін.
OrderTui CakauReignedLived1. Rokevuunknown2. Ratu Ratavounknown3. Ratu Vakaminounknown4. Ratu Naiqama? c.1829? c.18294. Ratu Yavalac.1829 1845? 1845 (Buli mai Vuna)5. Ratu Ralulu1845? 18456. Ratu Tuikiakila1845 1854? 18547. Ratu Raivalita1854 1862? 18628. Ratu Goleanavanua1862 1879? 18799. Ratu Josefa Lalabalavu1879 19051860 190510. Ratu Joni Antonio Rabici1905 1925? 192511. Ratu Glanville Wellington Lalabalavu1925 1946? 194612. Ratu Josefa Ratavo Lalabalavu? ?13. Ratu Sir Penaia Ganilau1988 199328 July 1918 15 December 199314. Ratu Glanville Lalabalavu1993 19991929 29 October 199915. Ratu Naiqama Lalabalavu8 May 2001 – present