Уралвагонзавод: Ресейдің танк өндірушісінің тарихы мен қазіргі жағдайы

Кіріспе

Орыс машина жасау және әскери өндіруші UralVagonZavod (ОАО «Ғылыми өндірістік корпорация «УралВагонЗавод») – Ресейдің Нижний Тагил қаласында орналасқан ресейлік машина жасау компаниясы. Ол Ресейдегі ең ірі ғылыми-өндірістік кешендердің бірі және әлемдегі ең ірі негізгі жауынгерлік танк өндірушісі.

Этимология

Уралвагонзавод атауы "Урал теміржол вагондары" зауытын білдіреді.

Тарих

Зауыт 1931–1936 жылдары, көбінесе екінші Советтік бесжылдық жоспар кезінде салынды. 1936 жылдың 11 қазанында ашылып, Феликс Дзержинскийдің есімімен аталады. Бастапқыда жүк вагондарын өндірді. 1941 жылы Германияның шапқынынан кейін Иосиф Сталин Украина мен Батыс Ресейдегі жүздеген зауыттарды шығысқа көшіруге бұйрық берді. Харьковтағы ХПЗ зауыты №183 теміржол арқылы Нижний Тагилге көшіріліп, Дзержинский зауытымен бірігіп, №183 Сталин атындағы Урал танк зауытын құрды. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде ол әлемдегі ең ірі танк өндірушісіне айналды, оның ішінде Т-34 танкісі де бар. 1941–1945 жылдары көрсеткен қызметтері үшін «Уралвагонзавод» бірнеше құрметті наградаларға ие болды, соның ішінде Еңбек Қызыл Ту ордені (1942), Қызыл Ту ордені (1943), Ленин ордені (1944), Отан соғысы ордені (1945). Соғыстан кейін танк өндірісі азайтылды. 1945–1951 жылдары «Вагонканың» өндірістік және жобалау активтерінің бір бөлігі Харьковтың №75 дизель зауытына қайтарылды. «Уралвагонзавод» ауыл шаруашылығы, құрылыс, авиация және ғарыш салаларында, соның ішінде «Восток», «Восход», «Протон» және «Энергия» зымырандарын жобалау және өндіру үшін кеңейтілді. 1951 жылы Александр Морозов УВЗ-дан кетіп, Карковтағы танк конструкторлық бюросын басқарды, көптеген инженерлерін өзімен бірге алып кетті. Морозовтың орнын уақытша А.В. Колесников басты. Леонид Н. Карцев 1953 жылы, Иосиф Сталин қайтыс болғанға дейін 520-ші бөлімнің бас конструкторы болып тағайындалды. Карцевті жоғарылатудан кейін НКВД өкілдері оған еврей жұмысшыларын тапсыруды талап етті. Карцев бас тартты. Бұл қақтығыс Никита Хрущев басқарған Лаврентий Берияны биліктен ығыстырған төңкерістен кейін шешілді. Карцев-Венедиктов конструкторлық бюросында (ОКБ 520) Т-54А және Т-55 (Морозовтың Т-54 танкісінің жетілдірілген нұсқасы), Т-62, Т-72 және Т-90 танкілері жобаланды. Конструкторлық бюро T-95 деп аталған келесі буынның негізгі ұрыс танкісін жобалаумен айналысты, бірақ бұл жоба 2010 жылдың мамырында тоқтатылды. Бүгінде компания Ресейдің ең жаңа негізгі танкісі – Т-14 «Армата» танкісін өндіреді. 2014 жылдың шілдесінде Обама әкімшілігі АҚШ Қаржы министрлігінің Шетелдік активтерді бақылау бюросы (OFAC) арқылы санкциялар салды, «Уралвагонзаводты» және басқа да ұйымдарды Ресей Федерациясының Қырымды аннексиялауы мен Украина ішкі істеріне араласуына жауап ретінде «Арнайы тағайындалған азаматтар тізіміне» (SDN) қосты. Ұлыбритания да 2014 жылдың 12 қыркүйегінен бастап санкциялар енгізді. 2016 жылдың желтоқсанына қарай УВЗ президенттік жарлық бойынша «Ростехке» берілді. 2020 жылы компанияның кірісі 28 миллиард рубльді құрады. 2022 жылы Украинаға Ресейдің басып кіруі салдарынан «Уралвагонзавод» қосымша санкцияларға түсті. 2022 жылдың наурызында ЕО 2022 жылы Ресейдің Украинаға басып кіргенінен кейін «Уралвагонзаводқа» санкциялар салды.

The plant was built during 1931–1936, mostly during the second Soviet five year plan. It opened on October 11, 1936, and was named after Felix Dzerzhinsky. Initially it manufactured freight cars. After the German invasion of 1941, Joseph Stalin ordered hundreds of factories in Ukraine and western Russia to be evacuated east. The KhPZ Factory No. 183 in Kharkiv was moved to Nizhny Tagil by rail, and merged with the Dzerzhinsky Works, to form the Stalin Ural Tank Factory No. 183. During the Second World War it became the largest producer of tanks in the world, including the T 34. For its services, Uralvagonzavod received several honorary awards between 1941–1945, including the Order of the Red Banner of Labour (1942), Order of the Red Banner (1943), Order of Lenin (1944), Order of the Patriotic War (1945). After the war, tank production was scaled down. Part of the Vagonka's manufacturing and design assets were transferred back to Kharkiv's Diesel Factory No. 75 during 1945–1951. Uralvagonzavod was expanded to produce other kinds of machinery: agricultural, construction, aviation, and space, including design and production of the Vostok, Voskhod, Proton and Energia expendable rockets. Aleksandr Morozov left UVZ to lead the tank design bureau in Karkov in 1951, taking many of his engineers with him. Morozov was replaced by A. V. Kolesnikov in the interim. Leonid N. Kartsev was promoted to Section 520 chief designer in 1953 days before the death of Joseph Stalin. After his promotion Kartsev was approached by the NKVD and told to hand over his jewish workers. Kartsev refused. The conflict was resolved following a coup led by Nikita Khrushchev that removed Lavrentiy Beria from power. At the Kartsev Venediktov Design Bureau (OKB 520), the T 54A and T 55 (a development of Morozov's T 54), T 62, T 72, and T 90 tanks were designed. The design bureau was working on a next generation main battle tank, rumored to be called the T 95, until this project was cancelled in May 2010. It manufactures Russia's newest main battle tank, the T 14 Armata. In July 2014, the Obama administration imposed sanctions, through the US Department of Treasury's Office of Foreign Assets Control (OFAC) by adding Uralvagonzavod and other entities to the Specially Designated Nationals List (SDN) in retaliation for the ongoing annexation of the Crimean Peninsula by the Russian Federation and the Russian interference in Ukraine. The United Kingdom also imposed sanctions from 12 September 2014. As of December 2016, UVZ has been transferred to Rostec, following a presidential decree. In 2020, the company's revenue amounted to 28 billion rubles. In 2022, Uralvagonzavod was placed under additional sanctions as a result of the Russian invasion of Ukraine. In March 2022, the EU imposed sanctions on Uralvagonzavod after the 2022 Russian invasion of Ukraine.

Операциялар

Компанияның негізгі өнімдері теміржол вагондары, танктер, жол құрылысы машиналары, RT M 160 сияқты ауыл шаруашылығы машиналары, металлургиялық өнімдер, құрал-жабдықтар және тұтыну тауарлары. 2008 жылы "Уралвагонзавод" шамамен 175 танк өндірді, оның ішінде 62 Т-90А Ресей Қорғаныс министрлігіне, ал 60 Т-90С Үндістанға жіберілді. 2011 жылы компанияның кірісі 3 миллиард долларды құрады. Таза пайда 0,33 миллиард долларды құрады. 2023 жылдың шілдесінде Ресей Қорғаныс министрі Сергей Шойғу "Уралвагонзавод" компаниясының 2022 жылдың басынан бері Т-72 және Т-90 танктерін жеткізуі мен күрделі жөндеуі 3,6 есеге артқанын мәлімдеді. Компания 2023 жылдың желтоқсан айының соңында Т-90М және жаңартылған Т-72Б3М танктері бойынша мемлекеттік қорғаныс тапсырысын сәтті орындағанын хабарлады.