Кіріспе
Кентерберийлік ертегілердің бір бөлігі – 1913 жылғы «Монахтың әңгімесі» фильмі. Джеффри Чосердің Кентерберийлік ертегілерінің бірі – «Монахтың әңгімесі». Монахтың басқа саяхатшыларға айтқан әңгімесі – трагедия тақырыбындағы 17 қысқа әңгімелер, мысалдар жинағы. Бұл әңгімелерде Луцифер, Адам, Самсон, Геркулес, Навуходоносор, Валтасар, Зенобия, Кастилиялық Педро, Кипрлық I Петр, Бернабо Висконти, Пизалық Уголино, Нерон, Холоферн, Антиох, Ұлы Александр, Юлий Цезарь және Крезос сияқты тарихи тұлғалардың трагикалық соңы баяндалады. Кейбір әдеби сыншылар, әңгіменің көп бөлігі Кентерберийлік ертегілердің қалған бөлігінен бұрын жазылған болуы мүмкін екенін, ал төрт ең заманауи тұлға кейінірек қосылған деп санайды. Бұл гипотетикалық алғашқы нұсқаның 1370 жылдарға, Чосер Италияға саяхаттан оралғаннан кейін, Джованни Боккаччоның «Даңқты адамдардың құлауы туралы» және «Декамерон» сияқты басқа да туындыларымен танысқан кезде жазылғаны болжамдалады. Бернабо Висконтидің трагедиясы, басты кейіпкердің қайтыс болған күнінен кейін, 1385 жылдан соң жазылған болуы керек. Әңгіменің негізгі құрылымы Боккаччоның «Даңқты адамдар» туындысына негізделген, ал Пизалық Уголино туралы әңгіме Дантенің «Тозақ» поэмасынан қайта айтылған. Монах өз прологында жасушасында осындай жүздей әңгіме бар екенін мәлімдейді, бірақ рыцарь оны 17 әңгімеден кейін тоқтатып, оларға жеткілікті қайғылы оқиғалар жеткенін айтады. Әңгімелердің реті бірнеше ерте қолжазбаларда әртүрлі, егер заманауи әңгімелер оның әңгімесінің соңында болса, Чосер рыцарьдің жалыққандықтан басқа да себеппен үзіліске ұшырағанын көрсеткісі келуі мүмкін. Жалпы прологтың 51-жолында рыцарь туралы былай делінеді: «Алисаундрда ол болды, қашан ол жеңіске жетті». Егер рыцарь Александрияны басып алуға қатысқан болса, онда ол Кипрлық I Петр ұйымдастырған крест жорығының бір бөлігі болғаны және оқырман өзінің бұрынғы әскери қолбасшысының трагедиясын естіп, монахты үзіп тастауға итермелегенін болжауы керек.
the 1913 film
"The Monk's Tale" is one of the Canterbury Tales by Geoffrey Chaucer. The Monk's tale to the other pilgrims is a collection of 17 short stories, exempla, on the theme of tragedy. The tragic endings of these historical figures are recounted: Lucifer, Adam, Samson, Hercules, Nebuchadnezzar, Belshazzar, Zenobia, Pedro of Castile, Peter I of Cyprus, Bernabò Visconti, Ugolino of Pisa, Nero, Holofernes, Antiochus, Alexander the Great, Julius Caesar, and Croesus. Some literary critics believe that a large portion of the tale may have been written before the rest of the Canterbury Tales and that the four most contemporary figures were added at a later point. A likely dating for this hypothetical first draft of the text would be the 1370s, shortly after Chaucer returned from a trip to Italy, where he was exposed to Giovanni Boccaccio's Concerning the Falls of Illustrious Men, as well as other works such as the Decameron. The tragedy of Bernabò Visconti must have been written after 1385, the date of the protagonist's death. The basic structure for the tale is modeled after the Boccaccio's Illustrious Men, while the tale of Ugolino of Pisa is retold from Dante's Inferno. The Monk, in his prologue, claims to have a hundred of these stories in his cell, but the Knight stops him after only 17, saying that they have had enough sadness. The order of the stories within the tale is different in several early manuscripts, and if the more contemporary stories were at the end of his tale, Chaucer may wish to suggest that the Knight has another motivation for interrupting than sheer boredom. In line 51 of the General Prologue, it is said of the Knight that: "At Alisaundre he was, whan it was wonne". If the Knight were at the capture of Alexandria, then the implication is that he was probably part of the crusade organised by Peter I of Cyprus and that the reader should presume that hearing of the tragedy of his former military commander is what prompts him to interrupt the monk.
Тақырыптар
"Монхтың ертегісі" трагедиясының түрі Аристотельдің "Поэтикасында" келтірілгендей емес, қайта "басты кейіпкердің батыр емес, құрбандыққа шалынған тұлға ретінде бейнеленетін ортағасырлық идея, ол Тағдырдың әрекетімен көтеріліп, содан кейін құлатылады". Мәтін, Монах трагедияның қатаң, біртекті анықтамасын қатты талап етсе де, мазмұны, әуені және формасы жағынан күрт өзгешеленетін бірқатар әңгімелерді бірдей трагикалық ретінде көрсетеді. Мысалы, Уголино мен Неронның әңгімелері бір-бірінің кері бейнесіндей. Чосердің мақсаты, Монахтың әдеби догмаларын және шамадан тыс қатаң түрлік жіктелімдерін оқырманға сенімсіз көрінуі үшін ұсыну болуы мүмкін.
Стиль
"Монхтың әңгімесі" – барлық саяхатшылардың әңгімелерінің ең күрделі ұйқас түрі, сегіз жолдан тұратын өлең, ABABBCBC ұйқас схемасымен. Көбінесе, төртінші және бесінші жолдардың арасында берік синтаксистік байланыс болады, кейбір әдебиет теорияшыларының пікірінше, бұл өлеңнің ортасынан бөлінуіне кедерес жасайды. Осы метрикалық стиль "Монхтың әңгімесіне" көтеріңкі, кең ауқымды әуен береді, бірақ мұндай әуен әрқашан сөздерде байқала бермейді. Шындығында, тіл көбінесе қарапайым және тікелей болады, алайда, Құдай немесе Тағдыр туралы сөз қозғалғанда, әдеби тіл ауырлап, салмақты болады.