Үшінші тәртіп – христиан діни ордендерінің мирян мүшелері. Монастырларда тұрмай, орден киімдерін киіп, қайырымдылыққа қатысады. Католик, лютеран, англикан дәстүрінде бар.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Христиан діни орденінің түрі
Type of Christian religious order
"Үшінші орден" термині, жалпы алғанда, христиан діни ордендерінің мирян мүшелерін білдіреді, олар монастырь немесе қатындар монастыры сияқты діни қауымда тұрмайды, бірақ діни киім киюге және үлкен орденнің игі амалдарына қатысуға құқылы. Рим католиктері, лютерандар және англикандықтардың барлығы үшінші ордендерді мойындайды. Үшінші ордендер – ортағасырлық монастырлық бауырластықтардың 12 ғасырдағы бейімделуі. Үшінші орден мүшелері терциарлар (лат. tertiarii, tertius, "үшінші" деген сөзден) деп аталады. Кейбір жағдайларда олар "үшінші дәрежелі реттелген" деп аталатын діни институттың ("қауымның") мүшелері болуы мүмкін. Рим-католик канондық құқығында былай делінген: "Мүшелері діни институттың рухын бөлісіп, діни өмірден тыс өмір сүрсе де, апостолдық өмір салған және сол институттың жоғары басшылығымен христиандық кемелділікке ұмтылса, онда олар үшінші ордендер немесе басқа да тиісті атаулар деп аталады."
The term third order signifies, in general, lay members of Christian religious orders, who do not necessarily live in a religious community such as a monastery or a nunnery, and yet can claim to wear the religious habit and participate in the good works of a great order. Roman Catholicism, Lutheranism and Anglicanism all recognize third orders. Third orders were a 12th century adaptation of the medieval monastic confraternities. Members of third orders are known as tertiaries (Latin tertiarii, from tertius, "third"). In some cases, they may belong to a religious institute (a "congregation") that is called a "third order regular". Roman Catholic canon law states: "Associations whose members share in the spirit of some religious institute while in secular life, lead an apostolic life, and strive for Christian perfection under the higher direction of the same institute are called third orders or some other appropriate name."
Атауы
12-13 ғасырларда пайда болған діни ордендерде әдетте бірінші орден (әдетте бірінші болып құрылған еркек дін қызметкерлері), екінші орден (кейін құрылған монах әйелдер) және үшінші орден – мирян қауымы құрылған. Мысалы, Ассизилік Франциск әулиесі Кіші монахтар орденін, Кедейлер орденін және Франциск әулиесінің үшінші орденін құрған делінеді. "Үшіншілік" термині латын тіліндегі "tertiarius" сөзінен шыққан, ол "үшінші" деген мағынаны білдіреді. Бұл термин ғасырлар бойы үшінші орденге жататын адамдарды белгілеу үшін қолданылып келді. Үшіншіліктер – діни ордендердің үшінші ережесі бойынша өмір сүретін адамдар, олар монастырьдан тыс, әлемде немесе діни қауымдастықта өмір сүреді. Бұл институттың негізгі идеясы – белгілі бір жағдайларға байланысты діни орденге қабылдана алмайтын адамдар, мүмкіндігінше діни ордендердің артықшылықтары мен жеңілдіктерінен пайдалана алады. Бұл ең анық түрде Франциск әулиесінің үшінші орденінің ережесінде көрініс тапқан, ол ең ежелгісі болмаса да, көптеген басқа үшінші ордендердің ережелері үшін үлгі болып табылады. Үшіншіліктер тұрақты және мирян болып бөлінеді. Кейбір жағдайларда үшінші орденнің мүшелері, монастырьлық және реттелген өмір салтын қалауы себепті, діни институттың мүшелері ретінде "тұрақтыларға" (латын тілінде "regula" – қағида бойынша өмір сүретін дін қызметкерлері) айналған. Бұл діни институттар немесе "қауымдастықтар" үшінші орденнің тұрақты құрамына жатады.
Religious orders that arose in the 12th 13th centuries often had a first order (the male religious, who were generally the first established), the second order (nuns, established second), and then the third order of laity who were established third. Saint Francis of Assisi, for example, is said to have established the Friars Minor, the Poor Clares, and the Third Order of Saint Francis. The term tertiary comes from the Latin tertiarius, meaning "third". The term has been used for centuries to denote those who belonged to a third order. Tertiaries are those persons who live according to the Third Rule of religious orders, either outside of a monastery in the world, or in a religious community. The idea which forms the basis of this institute is typically that persons who, on account of certain circumstances cannot enter a religious order, may, nevertheless, as far as possible enjoy the advantages and privileges of religious orders. This is most clearly expressed in the Rule of the Third Order of St. Francis which, although not the oldest, has, nevertheless, become the model for the rule of almost all other Third Orders. Tertiaries are divided into Regular and Secular. In some cases the members of a third order, wishing to live in a more monastic and regulated way of life, became "regulars" (religious living under a rule, in Latin, regula) as members of a religious institute. These religious institutes or "congregations" are classified as belonging to the third order regular.
Тарих
Ежелгі монастырлық ордендер өздерінің аббатханаларына ерлер мен әйелдер қауымдастықтарын тіркеген, кейбір жағдайларда 8-ғасырға дейін тарихы бар. Дурхамның «Конфратерлік кітабы» сақталған және сегіз ғасыр бойында 20 000-ға жуық есімді қамтиды. Императорлар, патшалар және шіркеу мен мемлекеттегі ең көрнекті тұлғалар көбінесе үлкен бенедиктин аббатханаларының мүшелері болған. Қауым мүшелері мен серіктестері өздеріне тиіс болған қауымның барлық діни қызметтеріне және басқа да игі амалдарына қатыстырылды, ал олар оның мүдделерін қорғап, дамытуға міндетті болды; бірақ олардан ерекше өмір салтын ұстану талап етілмеді. Бұл, мүмкін, ең танымал үшінші орден болды. Басқа ордендер де, мысалы, Тринитариандар мен Доминикан сияқты, үшіншіліктерге ие болды. Уақыт өте келе, кармелиттер, сервиттер, августиндер, августин реколектілері, жалаңаяқ кармелиттер және тағы да басқалары олардың қатарына қосылды. Бірақ олардың бастапқыдағы аты қандай болмасын, көптеген адамдар өздерінің дүниелік өміріне бейімделген бауырластар ережесіне немесе олар үшін арнайы жасалған ережеге сәйкес өмір сүретінін жариялады. Олар ортақ руханилықты, ортақ басшыларды және тіпті солардың кейбір элементтерін, мысалы, скапулярийді бөлісті. Соңында «үшіншілік» атауы кеңінен танылып, осылай өмір сүргендердің барлығына қатысты қолданыла бастады. Көптеген үшіншіліктер мақұлданды немесе қасиетті деп жарияланды. Екінші Ватикандық собордың басталуымен діншi еместердің шақыруы кеңейтілді. Діншi еместердің шақыруы – қасиетті өмірге арналған шақырудан ерекшеленетін шақыру. Ол күнделікті өмірді, жұмысты, отбасылық өмірді және барлық түрлі дүниелік іс-әрекеттерді қасиеттендіруді қамтиды. Бұл – әлемнің ортасындағы ашытқы, уақыттық дүниені Құдайға бағыттаудың құралы. Әр түрлі үшінші ордендер кеңестен кейін әрбір үйлеріне қарап, өздерінің ережелерін және жарғыларын қайта қарауға кірісті. Ордендер өздерінің жаңа жарғыларын, ережелерін немесе конституцияларын қарау және бекіту үшін Киелі Таққа ұсынды. Осылайша, жаңа жарғылар және т.б. Киелілікке жалпыға бірдей шақыру және діншi еместердің шақыруының теологиясы, соның ішінде діншi еместердің дүниелік сипаты туралы кеңестің ілімімен сіңген. Әр түрлі ордендер «Үшінші Дінсіз Орден» атауын «Дінсіз Орден» деп өзгертуге (немесе кемінде оны қолдануға қосуға) орденнің дінсіз табиғатын көрсету үшін шешім қабылдады немесе олар осы мақсатта «Лейктер немесе Діншi еместер» терминін қолданды. «Үшінші орден» және «үшіншілік» әлі де қолданылады, бірақ басқа атаулар қосылды немесе ресми түрде қолданылды. Әр түрлі құжаттар әртүрлі ордендердің діншi еместерінің орденнің (немесе отбасының және т.б.) құрамында екенін, бірақ олардың жеке және дүниелік жағдайында толыққанды екенін көрсетеді. Олар үшіншіліктердің христиандық діншi еместердің шақыруын толыққанды қалай өмір сүру керектігін, сондай-ақ олардың дүниелік өмірде олар тиесілі болған орденнің харизмасын қалай өмір сүру керектігін көрсетеді. Олар сонымен қатар әлемнің ортасында қасиеттілікке ұмтылудың түрлі құралдарын ұсынады, бұл үшіншіліктің шақыруының маңызды бөлігі болып табылады – христиандық кемелділікке ұмтылу (CIC 303).
The old monastic orders had attached to their abbeys confraternities of lay men and women, going back in some cases to the 8th century. The Confraternity Book of Durham is extant and embraces some 20,000 names in the course of eight centuries. Emperors and kings and the most illustrious men in church and state were commonly confraters of one or other of the great Benedictine abbeys. The confraters and consorors were made partakers in all the religious exercises and other good works of the community to which they were affiliated, and they were expected in return to protect and forward its interests; but they were not called upon to follow any special rule of life. which possibly had the most popular third order. Other orders too had tertiaries such as the Trinitarians and the Dominicans. These were followed over time by a number of others such as the Carmelites, Servites, Augustinians, Augustinian Recollects, Discalced Carmelites and others. But by whatever name they were called in the inception, there have been lay persons who have professed to live according to either the Rule of the brothers adapted to their secular life or a rule drawn up particularly for them. They shared the same spirituality, the same superiors, and even aspects of the same habit such as the scapular. Eventually, the name "tertiary" became popularized and attached to all who lived in this way. There have been a number of beatified or canonized tertiaries. With the advent of the Second Vatican Council came an elaboration of the lay vocation. The lay vocation is a vocation distinct from that of the consecrated state. It involves the sanctification of ordinary life, of one's work, of family life, of all the various secular occupations. It is the leaven in the midst of the world to order the temporal world to God. As the various third orders secular began to look at each of their houses after the Council they began to revise their Rules and Statutes. The Orders submitted their new Statutes or Rules or Constitutions to the Holy See for review and approbation. Thus the new Statutes etc. are steeped in the doctrine of the Council regarding the universal call to holiness and the theology of the lay vocation including the secular character of the laity. Various Orders have opted to change the name from "Third Order Secular" to "Secular Order" (or at least add it to usage) to emphasize the secular nature of the Order or they used the term "Lay or Laity" to the same effect. "Third order" and "tertiary" is still used but other names were added or used in a formal sense. The various documents show how the laity of the various Orders are part of the Order (or family etc.) but fully within their particular lay and secular state. They show how tertiaries are to live fully their Christian lay vocation, as well as how they are to live the charism of the Order they belong to within secular life. They also provide various means to tending towards holiness in the midst of the world, which very much is part of the vocation of the tertiary—to strive for Christian perfection (CIC 303).
Ұйым
Осылайша үшінші топ мүшелері (а) тұрақты өмір салған, діни ереже бойынша бірлесіп өмір сүретін немесе (б) әлемде өмір сүретін зайырлы адамдар болып табылады. Тұрақты мүшелер үш канондық діни ант береді; ал зайырлылар діни институттардың анттарындай күнә жазасымен міндетті деп есептелмейтін уәде береді, немесе кейбір жағдайларда мойынсұну және пәктілік туралы жеке анттар қабылдайды, ал кейбір жағдайларда тіпті кедейлік, пәктілік және мойынсұну анттарын да қабылдауы мүмкін (барлығы олардың дүниелік жағдайына сәйкес). Олардың діни институтпен байланысы оларды басқа «христиандық сенімдестер қауымдарының» мүшелерінен ерекшелендіреді және олардың қауымдарын «үшінші топтар немесе басқа да тиісті атаулармен атауға» құқық береді. Үшінші Троицалық орденнің алғашқы белгілі Ережелері 1584 жылы жарияланды және орденнің генералы, әке Бернар Доминичи оларды бекітті. Босаяқ Троицалықтарға қосылған үшінші топқа арналған алғашқы Өмір Ережесі 6 маусым 1828 жылы Папа XII Леомен бекітілді. Рим-католик шіркеуіндегі Әйгілі Франциск ордені – францискандық діни ордендер отбасының бір бөлігі. Ол үшінші топтардың ең танымал және кең таралған түрі болып табылады және тұрақты және зайырлы тармақтары бар. Үшінші орденді Ассизилік Франциск құрды және ол басқаларының үлгісі болды.
Members of third orders are thus either (a) regulars, living in common under a religious rule of life, or (b) seculars, living in the world. The regulars take the three canonical religious vows; the seculars make promises, which are not considered binding under pain of sin, as are the vows of religious institutes, or in some cases may take private vows of obedience and chastity or in some cases even poverty, chastity and obedience (all according to their lay state). Their link with a religious institute is what distinguishes them from members of other "associations of the Christian faithful" and entitles their associations to be "called third orders or some other appropriate name". The first known Statutes of the Trinitarian Third Order were published in 1584, and were approved by the General of the Order, Father Bernard Dominici. The first Rule of Life for the Third Order attached to the Discalced Trinitarians was approved by Pope Leo XII on 6 June 1828. The Third Order of St. Francis in the Roman Catholic Church is part of the Franciscan family of religious orders. It is the best known and most widely distributed of the third orders, and has both regular and secular branches. The Third Order was created by Francis of Assisi, and was the exemplar after which the others were fashioned.
Франциск Тредье ордені
Франциск Тредье Ордені – Швеция шіркеуінің лютерандық үшінші ордені.
The Franciskus Tredje Orden is a Lutheran third order of the Church of Sweden.
Англикандық Қауымдастық
Англикандық қауымның үшінші ордендерінің ортақ белгісі – олар әртүрлі өмірлік жолдарымен әрекет ететін, дүниеде өмір сүріп жұмыс істейтін, әйелдер мен ерлердің, үйленбегендер мен үйленгендердің бірінен тұрады.
Third orders in the Anglican Communion have in common that they are composed of both men and women, single and married, who are living and working in the world in their various life callings.
Үшінші орден, Қасиетті Франциск қоғамы
Үшінші Орден (TSSF) 1950 жылы құрылған. TSSF-қа мирян және дін қызметкерлері кіреді. Ол бес провинцияға бөлінеді: Африка, Австралия, Жаңа Зеландия, Еуропа және Америка құлықтары.
The Third Order (TSSF) of the Society of St. Francis was founded in 1950. The TSSF consists of lay and ordained people. It is divided into five provinces: Africa, Australia, New Zealand, Europe, and the Americas.
Үшінші орден, Францискандар құдайлық жанашырлық ордені
Францискандықтардың "Құдайдың Мейірімі" ордені (FODC) 1981 жылы АҚШ-та құрылды. Оның үшінші ордені "Өкінішті Аға-қарындастар" деп те белгілі.
The Franciscan Order of the Divine Compassion (FODC) was founded in the United States in 1981. Its third order is also known as the Brothers and Sisters of Penance.
Англикандық уағыздаушылар ордені
Англикандық уағыздаушылар ордені – Англикандық қауымдастықтағы доминикандық руханиаттың негізгі көрінісі болып табылады. Бұл қауымдастықта доминикандық дәстүрдегі негізгі діни ордендер жоқ. Оның барлық мүшелері үшін үшінші тәртіп үлгісіндегі құрылым сақталады, олар Доминикандық ережесін сақтайды және "Христиандық қауым" (зайырлы діни орден) мәртебесіне ие.
The Anglican Order of Preachers is the primary manifestation of Dominican spirituality within the Anglican Communion, which has no primary religious orders in the Dominican tradition, It holds to a third order style structure for all of its members, who follow the Dominican Rule, and are a designated 'Christian Community' (secular religious order).
Үшінші Андрей ордені
Сент-Эндрю ордені – англикандық экуменикалық орден. Апостолдық тізбек бойынша мұрагерлікке ие кез келген христиан шіркеуінің жақсы қарым-қатынастағы кез келген мүшесі оған қосылу үшін өтініш бере алады.
The Order of Saint Andrew is an Anglican ecumenical order. Any member in good standing of any Christian Church in apostolic succession may make application to join.