Кіріспе

Natural World – BBC Two және BBC Two HD телеарналарында көрсетілетін британдық табиғат туралы деректі бағдарламалар циклы. Бұл британдық теледидардағы осы жанрдағы ең ұзақ жүрген деректі фильм, 1983 жылдан бері 500-ге жуық бөлім көрсетілді. Natural World бағдарламалары әдетте әлемнің түкпір-түкпірінен табиғаттағы белгілі бір оқиғаларға, құбылыстарға немесе тақырыптарға терең үңілетін жеке фильмдер болып табылады. Natural World бағдарламаларын Бристольдегі BBC Табиғи тарих бөлімі жасады, ал серия редакторы контентті тапсыру немесе сатып алуға жауапты болды. Бағдарламалар BBC-нің өндірісі, басқа телерадиокомпаниялармен бірлескен өндіріс немесе тәуелсіз өндірушілерден алынған материалдардың үйлесімінен тұрады. Жыл сайын 10 бағдарлама көрсетіледі, олардың шамамен жартысы BBC-нің өндірісі болып табылады. Бұл серия PBS телеарнасы арқылы көрсетілетін Nature сериалымен тығыз байланыста.

Тарих

Natural World 1983 жылы BBC Two телеарнасының ұзақ жылдар бойы көрсетіліп келген «The World About Us» деректі фильмінің табиғатқа қатысты жекеленген буыны ретінде бастау алды. «The World About Us» 1967 жылы сол кездегі BBC Two бақылаушысы Дэвид Аттенбороудың британдық көрермендерге жаңа түсті теледидар қызметін насихаттау мақсатымен тапсырыс берілді. Лондондағы BBC Саяхат және зерттеу бөлімінің бұрынғы басшысы болғандықтан, Аттенборо көптеген телекинофильмдерінің түсті түсірілгенін, ал Бристоль бөлімшесінің және шетелдегі телеарналардың табиғат тарихы мазмұнымен бірге олардың деректі фильмдер сериясы үшін өте қолайлы тақырыптар болатынын түсінді. «The World About Us» 1967 жылдың 3 желтоқсанында Ұлыбританияда түсті теледидардың алғашқы толық кешін тамашалаумен бірге іске қосылды, ал Аттенбороның өзі серия редакторы қызметін атқарды. Алғашқы бағдарлама француз вулканологы Харун Тазиевтің «Вулкан» фильмі болды, ал Табиғат тарихы бөлімінің алғашқы үлесі жарқын қызыл ибистері бар «Орман және от құсы» болды. Мұндай бағдарламалар кездейсоқ болған жоқ: «The World About Us» туралы Бари Пэйн, оның алғашқы екі онжылдығында жиі продюсерлік жасаған және баяндаған адам, «түсті теледидар жиынтығын сатуға арналған серия» деп сипаттады. Сол кезде түсті фильмдерді табудың қиындығына байланысты «The World About Us» география, антропология және табиғат тарихын қамти бастады. Біртіндеп Саяхат және зерттеу бөлімінің үлесі азайды, ал Табиғат тарихы бөлімінің бағдарламалары маңыздырақ болды. BBC 1983 жылы серияны «Табиғат әлемі» деп қайта іске қосқанда бұл мойындалды, ал атау 2003 жылы қазіргі түріне дейін қысқартылды. Жаңа атаумен алғашқы эпизод «Панданы құтқару», 1983 жылдың 30 қазанында жексенбі кештерінде тұрақты уақытқа айналды (серия редакторы Питер Джонс көрермендердің «табиғат тарихына құштар» екенін мәлімдеді). Сонымен қатар, зерттеушілер мен далалық биологтар жабайы табиғат туралы көптеген жаңа жаңалықтарды ғылыми журналдарда жариялап, BBC-ге жаңа бағдарламалық идеялар үшін мол материал берді. Нәтижесінде, 1985 жылға қарай бағыт 10 орыннан 20 орынға дейін кеңейтілді және BBC Enterprises (қазір BBC Worldwide) қосымша қаржысының көмегімен бірқатар арнайы бағдарламалар тапсырылды. Соңғы кезде оның ұзақтығы 60 минутқа дейін ұзартылды. Серияның алғашқы редакторы Питер Джонс өзінің фильм жасаушыларына тақырыптарды егжей-тегжейлі зерттеуге уақыт пен бюджет берді. Ол сондай-ақ үй стилін таңдаудың орнына, стильді таңдап, оны деректі фильмнің тақырыбына сәйкес етуге бағытталған икемді тәсілді ұстануға ұмтылды. Бұл стильдік шектеулерден босату фильм жасаушыларға өздері қалаған бағдарламаларды жасауға мүмкіндік берді. «Табиғат әлемі» телеарналар кестесіне тез енгендіктен, серия редакторлары әдеттегідей емес тақырыптармен тәуекелге бара алды, әйтпесе телеарналар олардан аулақ болуы мүмкін еді. Джонстың айтуынша, «мақсат – әр апта сайын көрермендерді таң қалдыру еді. Бұл қазіргі заманғы форматталған теледидардан өте алыс еді», әртүрлі әңгімелеу тәсілдерімен. 2001 жылдан 2004 жылға дейін серия редакторы болған Майк Гантон бағдарламаларға көбірек адамдық элементтерді енгізді, фильм жасаушыларға қажетті кадрларды алу үшін қосымша уақыт берді және стильмен тәжірибе жүргізуді жалғастырды. «Серенгети жұлдыздарының астындағы мысықтар» толығымен қара-ақ түсті түсірілді, ал «Құмды дала» құм түйіршігінің көзқарасынан баяндалды.

Марапаттар

"Табиғи әлем" бағдарламалары телеиндустрияның сыйлықтарына және жануарлар дүниесі туралы кинофестивалдерге үнемі ұсынылып тұрды. Сериалдың алғашқы жылдарындағы ең танымал жүлдегерлердің қатарында 1986 жылғы "Жұмбақ Жер" үшін Prix Italia сыйлығы және "Боз аю патшалығы" фильмі үшін "Эмми" сыйлығы бар. Корольдік теледидар қоғамы 1999 жылы "Табиғи әлемді" үздік деректі фильмдер циклы деп таныды, ал 2005 жылы "Миссисипи, соңғы өзен тышқанының әңгімелері" және 2007 жылы "Уай, аңғардан келген дауыстар" эпизодтарына фотосуреттер бойынша сыйлықтар берді. "Миссисипи, соңғы өзен тышқандарының әңгімелері" 2005 жылы Grierson Trust ұйымның британдық деректі фильмдер сыйлығында да мойындалды. Басқа кейінгі марапатталған эпизодтарға "Бұзылған құйрықты жолбарыс" кіреді, ол 2011 жылы Джексон Хоул жабайы табиғат кинофестивалінде және 2012 жылы Миссула халықаралық жабайы табиғат кинофестивалінде (IWFF) жалпы жеңімпаз атанды, "Мадагаскар, лемурлар және тыңшылар" 2012 жылы IWFF-де үш рет жеңімпаз атанды, "Менің өмірім түйеқұс ретінде" 2012 жылы Wildscreen фестивалінде Алтын Панда сыйлығын алды, ал "Кенгуру Дунди" 2013 жылы Джексон Хоул және IWFF кинофестивальдерінде жүлделі орынды иеленді.