Кіріспе

Көшірмелі бүгілетін демалыс креслосы

Палуба креслосы – бұл әдетте өңделген ағаштан немесе басқа материалдан жасалған жақсы бүгілетін кресло. Бүгінде бұл термин көбінесе бір мата немесе винил жолағынан жасалған арқалық пен орындықпен жабдықталған, көшіруге оңай креслоны білдіреді. Ол бастапқыда мұхит лайнерінің немесе круиздік кеменің палубасында демалу үшін ойластырылған. Оны тасымалдау және жинау оңай, бірақ кейбір үлгілерін бүктеу және түзу қиын болуы мүмкін. Кейбір түрлері аяқ тірегі ретінде қолданылатын, биіктігі реттелетін ұзартылған орындыққа және қол тіректеріне ие болуы мүмкін.

Тарих және қолданылуы

Солтүстік Еуропада қола дәуірінен қалған бүгілетін орындықтардың қалдықтары табылған. Қалқалы орындықтар ежелгі Мысырда, Грецияда және Римде де қолданылған. Орта ғасырларда бүгілетін орындықтар діни ғұрыптарда қолданылатын жиһаз ретінде кеңінен таралған. Епископтың орнынан тұратын бөлігі – оның кафедрасы (ресми орындық немесе тағы) болды, ол оның кафедралық шіркеуінде (тағына орналасқан шіркеуде) орналасқан. Бірақ, оның міндеттері оның епархиясы бойынша уақыт-уақыт саяхаттауын талап еткендіктен, оның кафедрасының оңай тасымалданатын нұсқасы әрқашан оның багажында болар еді. Көбінесе бұл бүгілетін орындық түрінде болды (қадимгі римдік генералдар мен әкімшілер қолданған орындықтарға ұқсас), бірақ бірнеше бүгілетін немесе бөлінетін креслолар жасалды, олардың ең танымалсы – Гластонбери креслосы. Оның 19 ғасырдың басында қайта табылуы 19 ғасырда көптеген бүгілетін орындықтардың дамуына ықпал еткен болуы мүмкін (дегенмен, ол өзі бүгілетін орындық емес), оның көптеген көшірмелері жасалды. АҚШ-та 1855 жылы Джон Чам бүгілетін орындыққа патент алған. 1860 жылдардан бастап мұхит кемелерінің палубаларында тоқылған немесе ротангтан жасалған орындықтары мен арқалары бар бүгілетін ағаш орындықтар қолданыла бастады, сол кезде олар "палубалық орындықтар" деп аталды. Олардың алғаш рет АҚШ-та немесе Ұлыбританияда жасалғаны белгісіз. Англияда Джон Томас Мур (1864-1929) 1886 жылы реттелетін және тасымалданатын бүгілетін орындықтарға патент алып, оларды Макклсфилдте шығара бастады. Мур екі түр жасады: "ең жақсы кеме немесе теннис ойналатын орындық" деп сипатталған Уэверли және "ішек-қарнының қызметі бұзылғандар үшін пайдалы" шайқалатын Гигиеник. Палубалық орындықтың алғашқы нұсқалары екі тікбұрышты ағаш жақтаудан тұрды, олар біріктірілген, үшінші тікбұрыш оларды тік ұстап тұрды. Екі ағаш тікбұрыштың үстіне гамактарда қолданылатын матадан жасалған тікбұрышты бөлік бекітіліп, орындық пен тіреу қызметін атқарды. 19 ғасырдың соңында Аткинс есімді британдық өнертапқыш кең жолақты матаны қолдануға ұсыныс жасады, ол бастапқыда зәйтүн жасыл түсті болды, бірақ кейіннен көлденең жолақты түрге ие болды. Классикалық палубалық орындықты тек бір күйде бекітуге болады. Кейіннен артқа қарай бағытталған ағаш жолақтар ұзартылып, бірнеше отыру позицияларын қамтамасыз ететін тіреулермен жабдықталды. Алып тасталатын аяқ тіреуі де пайдаланушының ыңғайлылығын арттырады. Бүгілетін палубалық орындықтар 19 ғасырдың соңы мен 20 ғасырдың басында кеңінен танымал болды. Теңіз саяхатының алтын ғасырында кемелердің палубасындағы орындықтар кейде белгілі бір жолаушылар үшін резервтелген, экипаж олардың есімдерін қағаз тегтермен бекітетін. Мұндай тег 1912 жылы түсірілген апаттан аман қалғандардың суреттеріндегі бос орындықта көрінеді. Осындай жүйе екі жылдан кейін "Карпатия" кемесінде де қолданылды – 1914 жылғы суреттердің төменгі оң жағындағы бос орындықта резервтік тег көрінеді. Кейбір суреттерде көрсетілген орындықтар портативті матадан жасалған орындықтарға қарағанда, қатты "палубалық кресло" түрінде. "Титаник" кемесінде осындай 600 ағаш орындық болған.

Күнделікті демалыс

Күнге арналған шезлон - шатыр креслосына ұқсас, ал жатуға арналған бөлігі - табиғаттағыдай. Арқалық бөлігін пайдаланушыға отырып оқуға ыңғайлы болу үшін көтеріп еңкейтуге болады, немесе көлденең жатып ұйықтау үшін жазық күйге келтіруге болады.

Метафоралық қолданысы

"Көліктің орындықтарын ауыстыру" деген халық арасында жиі қолданылатын мақал, ол нәрсенің тек сырттай ғана өзгергенін көрсетеді. "Титаник кемесіндегі орындықтарды ауыстыру" деген тіркес осы мағынаны күшейте түседі, яғни біреудің дағдарыс кезінде маңызсыз ұсақ-түйектерге артық көңіл бөлгенін білдіреді.