Солец-Куявский: Тарихы мен қазіргі жағдайы

Кіріспе

Солец Куявски (полякше айтылуы: ; Schulitz) – Польшаның солтүстік-орталық бөлігінде орналасқан, 15 505 тұрғыны бар қала. Ол Куявия-Померания воеводствосының Быдгощ округінде орналасқан. Қала Куявия тарихи аймағында, Быдгощ қаласының оңтүстік-шығысынан шамамен жерде жатыр. Қаланың гербінде әулие Станислав суреті бейнеленген.

Тарих

Солец туралы ең алғашқы жазба 1263 жылға дейін барып жетеді, ол кезде ол Пяст әулеті билеген Польшаның бөлігі болған Куявия герцогтығының құрамына кірген. 1267 жылдан бастап ол Польшаның Инороцлав герцогтығының бір бөлігі болды, ал 14 ғасырда Польша Корольдігінің Инороцлав воеводтығына айналды, ол көп ұзамай Үлкен Польша провинциясының құрамына енді. 1325 жылы Инороцлав герцогы Пржемысл Солецке қала құқығын берді, оны келесі ғасырларда әртүрлі польша патшалары бекітті. 1772 жылы Польшаның бірінші бөлінісі кезінде қала Пруссияның құрамына қосылды, ол германизация саясатын енгізіп, поляктарға тиесілі жерлерді тартып алды және поляк білімін шектеді. 1807 жылы Солец поляктарға қайтарылды және қысқа ғана өмір сүрген Варшава герцогтығының құрамына кірді, ал 1815 жылы Пруссия оны қайтадан басып алды, бастапқыда жартылай тәуелсіз Познань Ұлы Герцогтығының бөлігі ретінде. Соңында қала Польшаға қайта қосылды. Екінші дүниежүзілік соғысқа дейін поляктар неміс басқындығына қарсы дайындалып жатқанда, жергілікті неміс азшылығы поляктарға қарсы қылмыстар жасауға дайындалып жатты. Жергілікті немістер 1939 жылдың 7 қыркүйегінде неміс әскері қалаға кірмей тұрып-ақ, поляк армиясына қарсы саботаж жасады, содан кейін олар поляктарды жою мақсатымен «Selbstschutz» ұйымын құрды. Қала 1945 жылға дейін Германияның оккупациясы астында болды. 1939 жылдың қазан және қараша айларында немістер Солецтен 42 полякты қаланың әртүрлі жерлерінде атып өлтірді. Кейбір поляктарды «Selbstschutz» түнде үйлерінен алып шығып, қалалық саябақта атып тастады. Қала қатал германизация саясатына ұшырады, поляк мектептері жабылып, поляк тілін пайдалануға тыйым салынды. Немістер қалаға ағылшын, итальян, француз және орыс соғыс тұтқындарын мәжбүрлі еңбекке алып келді. Соғыстың соңғы кезеңінде Солец Польшаға қайтарылды. 1918-1919 жылдардағы поляк көтерілісшілерінің ескерткіші мен қабір тасы қайта жаңартылды, ал 1999 жылы Екінші дүниежүзілік соғыста қаза тапқандарды еске алатын жаңа ескерткіш орнатылды.

The oldest known mention of Solec dates back to 1263, when it was part of the Duchy of Kuyavia within fragmented Piast ruled Poland. From 1267 it was part of the Polish Duchy of Inowrocław, which in the 14th century was transformed into the Inowrocław Voivodeship of the Kingdom of Poland, which soon became part of the larger Greater Poland Province. In 1325 Duke Przemysł of Inowrocław vested Solec with town rights, which were confirmed by various Polish kings in the following centuries. In the First Partition of Poland in 1772, the town was annexed by Prussia, which introduced Germanisation policies, confiscated Polish estates and limited Polish education. In 1807 Solec was regained by Poles and included within the short lived Duchy of Warsaw, and in 1815 it was re annexed by Prussia, initially as part of the semi autonomous Grand Duchy of Poznań. and the town was eventually reintegrated with Poland. Just before the outbreak of World War II, the Poles were preparing for the German invasion, while the local German minority members were preparing to carry out crimes against Poles. Local Germans carried out acts of sabotage against the Polish Army even before the German army entered the town on September 7, 1939, and afterwards they were organized into the Selbstschutz whose task was to exterminate Poles. The town was then occupied by Germany until 1945. 42 Poles from Solec were executed by the Germans in October and early November 1939 in various places in the town. Some Poles were dragged out of their homes at night by the Selbstschutz and shot in the municipal park. The town was subjected to harsh Germanisation policies, Polish schools were closed down, and the usage of the Polish language was forbidden. The Germans brought English, Italian, French and Russian prisoners of war to the town as forced labour. In the final stages of the war Solec was restored to Poland. The memorial and the tombstone of Polish insurgents of 1918–1919 were rebuilt, and a new monument, which also commemorates the fallen in World War II, was erected in 1999.

Қызықты орындар

Динозаврлар паркі қалада орналасқан. Герцог Пржемыслдың Солец мұражайы (Muzeum Solca im. księcia Przemysła) – жергілікті тарихи мұражай. Солец Куявскиден оңтүстікке қарай Солец Куявски ұзын толқынды хабар тарату станциясы орналасқан.

Спорт

Жергілікті футбол командасы – ол төменгі лигаларда өнер көрсетеді.