Панай, Филиппин қаласының тарихы мен ерекшеліктері

Кіріспе

Панай муниципалитеті (Capiznon/Hiligaynon: Banwa sang Panay;), Филиппиннің Капиз провинциясындағы 3-ші сыныпты муниципалитет. 2020 жылғы санақ бойынша халқы 48 890 адамды құрайды. «Панай» деп айтылатын бұл муниципалитет, бұрын Капиз провинциясының астанасы болған. Панай, Роксас қаласынан шығысқа қарай орналасқан. Панайда Азиядағы ең үлкен католик шіркеуінің қоңырауы бар, атақты коралл тас Санта Моника шіркеуі орналасқан.

Тарих

Бастапқыда Бамбан деп аталған қала испандықтар тарапынан Панай деп өзгертілді, бұл сөздің мағынасы «өзен сағасы» немесе «өзен аузы». Осы жерде 1570 жылдың соңында Хуан де ла Исла салған бекініс орналасқан. 1566 жылғы Paseo de Evangelización қала алаңында табылады және ол Rev. Msgr. Бенджамин Ф. Адвинкуланың күш-жігері арқасында салынды. 1566 жыл испандықтардың Панай аралына келген және Себудан кейінгі екінші испандық елді мекені болған жыл. Мигель Лопес де Легаспи 1569 жылы азық-түлік тапшылығына байланысты испандық қонысын Себудан Панайға көшірді. Қала ресми түрде 1572 жылы (Жорде бойынша 1581 жылы) негізі қаланды, бірақ сол кезде Лопес де Легаспи Филиппин астанасын солтүстікке, Манилаға көшірді. Fr. Бартоломе де Алькантара қаланың преоры болып тағайындалды, ал Fr. Агустин Камачо оның көмекшісі болды. Сауда арқасында гүлденген Панай қаласы екі ғасыр бойы Капис провинциясының астанасы болды, содан кейін ол Капис қаласына (қазіргі Роксас) ауысты. Қаланың аты ақырында бүкіл аралға берілді. 1607 жылдан кейін Fr. Аллонсо де Ментрида, лингвистикалық зерттеулерімен және Висай сөздігімен танымал болды, преор болды. 18 ғасырда Панай тоқыма өнеркәсібімен мәшһүр болды, ол suerte деп аталатын мата өндіріп, Еуропаға экспорттады. 19 ғасырда Дон Антонио Роксас, Президент Мануэль Роксастың атасы, қаладағы ең ірі ром және шарап құю зауыттарының бірін ашты. Августиндіктер 1898 жылға дейін приходты ұстады, содан кейін басқару секулярларға берілді. Бірінші шіркеу 1698 жылға дейін салынды, бірақ тайфун оны қиратты. 1774 жылы Fr. Мигель Мургиа шіркеуді қайта салды, бірақ ол 1875 жылдың 15 қаңтарында тайфуннан қайта зақымданды. Fr. Жозе Белосо 1884 жылы шіркеуді қалпына келтірді. Шіркеу 10,4 тонна салмақты, «даконг лингганай» (үлкен қоңырау) деп аталатын қоңырауымен танымал. Қоңырауды 1868 жылы Илоилоға көшіп келген Дон Хуан Рейна құйды. Рейна, қалалық стоматолог болған, сонымен қатар металл құюшы және темірші ретінде де танымал болды. Қоңырау Панайда қала тұрғындары сыйлаған 70 қап монетадан құйылды. Қоңырау 1878 жылы аяқталды. Ондағы жазудың мағынасы: «Мен – Құдайдың дауысымын, ол Панай қаласының бір шетінен екінші шетіне дейін мақтауды қайталайды, сонда Мәсіхтің адал ізбасарлары Құдайдың осы үйіне көктегі игіліктерді алу үшін кіре алады».

The town originally called Bamban was changed by the early Spaniards to Panay, a word which means “mouth of the river.” This is also the location of a fortress built by Juan de la Isla in late 1570. The Paseo de Evangelización 1566 can be found in the town plaza and was erected through the efforts of Rev. Msgr. Benjamin F. Advíncula. 1566 was the year the Spaniards arrived in the island of Panay and became the second Spanish settlement in the country next to Cebu. Miguel López de Legazpi transferred the Spanish settlement from Cebu to Panay in 1569 due to the lack of food. The town was formally founded in 1572 (1581 according to Jorde), although by that time López de Legazpi had moved the capital of the Philippines, further north, to Manila. Fr. Bartolomé de Alcántara was named the prior of the town with Fr. Agustín Camacho as assistant. A prosperous town due to trade, Panay was capital of the province of Capiz for two centuries until it changed to the town of Capiz (present day Roxas). The town name was eventually given to whole island. After 1607, Fr. Alonso de Méntrida, noted for his linguistic studies and Visayan dictionary became prior. In the 18th century, Panay was famous for its textile industry which produced a cloth called suerte and exported to Europe. In the 19th century, Don Antonio Roxas, grandfather of Pres. Manuel Roxas, opened one of the largest rum and wine distilleries in the town. The Augustinians held the parish until 1898, when administration transferred to the seculars. The first church was built before 1698 when it was reported to be destroyed by a typhoon. In 1774, Fr. Miguel Murguía rebuilt the church, but was again damaged by a typhoon on January 15, 1875. Fr. José Beloso restored the church in 1884. The church is best known for its 10.4 ton bell popularly called dakong lingganay (big bell). The bell was cast by Don Juan Reina who settled in Iloilo in 1868. Reina, who was the town dentist, was also noted for being a metal caster and smith. The bell was cast in Panay from 70 sacks of coins donated by the townspeople. The bell was completed in 1878. It bears an inspiring inscription which translated reads: “I am God’s voice which shall echo praise from one end of the town of Panay to the other, so that Christ’s faithful followers may enter this house of God to receive heavenly graces.”

Демография

2020 жылғы санақта Панай, Капиц қаласының халқы 48 890 адамды құрады, халық тығыздығы .