Кіріспе

Пилар муниципалитеті (Capiznon/Hiligaynon: Banwa sang Pilar; ), Филиппиннің Капиз провинциясындағы 3-ші сыныпты муниципалитет. 2020 жылғы санақ бойынша халқы 47 100 адамды құрайды. Пилар Роксас қаласынан шалқақтап жатыр.

Тарих

Жағалаудағы қала 16 ғасырдың басында австронезиялық қоныстанған жерде пайда болды, осы кезде жергілікті тұрғындар испан отаршыларының қысымынан құтылуға үміттенеді. Бұл елді мекен Сибала деп аталды, ол арқылы ағып өтетін өзеннің атымен байланысты. Алайда, 1570 жылы елді мекен испан әскерлері басып алды, ал "guardia civil" ауылды әскери гарнизонмен нығайтып, толық бақылауға алды. Кейіннен ол үлкен қалаға айналып, өзінің қамқоршысы Ла Нуэстра Сеньора дель Пиллар (Сырықтың Анасы) деп аталады. 18 ғасырда ол (Киелі Үштік) Ла Сантисима Тринидадты муниципалитетінің қамқоршысы ретінде қабылдады, себебі Мексикадан келе жатқан испандық галеон кемесінің құлауынан табылған Киелі Үштіктің ағаштан жасалған бейнесі қаланың жағалауында жатыр. Августиндік монахтар бастапқыда қалада уағыз айтуға тағайындалды, содан кейін қала тұрақты діни қызметкер мен Рим-католик шіркеуін алды. 1897 жылы Филиппин революциясы кезінде, испан билігін құлату мақсатымен, Капистің басқа да қарсылық топтарының, атап айтқанда көршілес Панай және Понтеведра қалаларының қолдауымен жергілікті революционерлер басқарған Балисонг шайқасы деп аталатын қарулы көтеріліс болды. 1949 жылы Арангуэль, Кулиланг, Пандан, Пинамихаган, Кадулан, Квиахо, Сангкал, Пондол, Марита, Мадулано, Джабуяна, Боак, Кабугкабуг, Госе Бадиагон, Баюян, Агбоболо, Кубай, Ибака және Лотудлотудтың, Элизальде ауданына айналған сайтосы, Пилар муниципалитетінің құрамынан бөлініп, Республика заңы № 374 негізінде жеке қала – Президент Роксас құрылды.

Демография

2020 жылғы санақта Пилар, Капис қаласының халқы 47 100 адамды құрады, халық тығыздығы жоғары. Қала тұрғындарының басым бөлігі Каписнон және Хилігайнон сияқты австронезиялықтардың ұрпақтарынан тұрады, одан кейін Аета тайпасы және аз мөлшерде қытай және испан тегі бар адамдар кездеседі.

Экономика

Пилар үшінші санаттағы табысқа жатады. Соңғы онжылдықтарда негізгі инфрақұрылымның дамуы тоқырап қалды. Жылдық табыс төмен, кедейлік деңгейі жоғары делінеді, бірақ қала жақсы жылдарды да көрген. Ауылдық муниципалитет су және минералдық байлық сияқты табиғи ресурстарға бай. Бұл аймақ бұрын провинциядағы теңіз өнімдерін өндіруде маңызды орын алған, тіпті қант және кен өнеркәсібі де болған. Қаланың негізгі ауыл шаруашылығы өнімдері: балық, креветка, краб, күріш, қант, мал және құс. Сонымен қатар, қабықтан бұйым жасау және ағаштан жиһаз жасау салалары да дамыған.

Мәдениет

Рим католиктері жергілікті сенімдер мен ырым-жырымдармен бірігіп, қаланың мәдениетіне терең із қалдырды. Роксас қаласынан келген бай филиппин-қытай бизнесмені салған 12 фут биіктіктегі Әзіре Марияның бейнесі Барангай Дуландандағы тау басында орналасқан. Бейнеге қарап тұрған шағын шіркеу салынған, онда ерекше жағдайларда шүкіршілік айту рәсімдері өткізіледі. Қала жыл сайынғы мерекесін қасиетті Сантисима Тринидадтың (Киелі Үштік) келуімен атап өтеді. Бұл 18 ғасырдың басында Мексикадан келген, 1762 жылы Филиппинге британдықтар шабуыл жасаған кезде жергілікті балықшылар қала жағалауында тапқан ағаштан жасалған мүсін. Мүсіннің Мексиканың Акапулько портынан сауда кемесімен келгені айтылады, бірақ Лусонға жол тартқанда британдық кемелерімен жойылған және Пилар жағалауына жағаланған. Қазіргі кезде мүсін қаланың шіркеуінде, Ең Қасиетті Үштік шіркеуінің алтарында қойылған. Қаланың баптист шіркеуі, Iglesia Filipina Independiente және Iglesia ni Kristo приходтары да бар. Дулаган және Касанаян барангайлары муниципалитеттің серіктес ауылдары болып есептеледі. Қала бай мәдени мұрасымен, ауызша фольклорымен және мистикалық тәжірибелерімен де танымал. Құдайларға тиесілі, параллель әлемге қарайтын сауда кемесі – «Алтын кеме» туралы аңыз және әдемі, бірақ өте қатаң феялар мекендейтін сиқырлы Балисонг үңгірлері ұрпақтан-ұрпаққа жеткен танымал әңгімелер. Барангай Касанаянда Лола Бебе немесе Мария де Хуан Басаньестің мумияланған денесі сақталған. Бұл әйел Кавитеден көшіп келген, қала тұрғынына үйленген, бірақ 1929 жылы жүрек ауруынан қайтыс болған. Бірнеше он жылдықтан кейін оның қабірінен толыққанды сақталған күйде табылған. Мәйіттің керемет күшке ие екеніне сенеді, себебі ол көптеген тұрғындарды аурудан айықтырған және оның отбасы мүшелері оны жұртшылыққа көрсету үшін сақтап қалған.