Кіріспе

Нимон мүйіздері – британдық ғылыми-фантастикалық телесериал «Доктор Ху»-дың 17-ші маусымының бесінші және соңғы эпизоды, ол алғаш рет 1979 жылдың 22 желтоқсанынан 1980 жылдың 12 қаңтарына дейін BBC1 телеарнасында апта сайын төрт бөлімнен көрсетілді. Бұл Дэвид Бриерлидің K9 даусының соңғы эфирі (келесі маусымда Джон Лисон қайта оралды). Эпизод Сконнос және Кринот планеталарында өтеді. Эпизодта Минотаврға ұқсайтын Нимондар деп аталатын шетелдіктер Сконносқа басып кіру үшін уақыт пен кеңістікте екі жасанды қара тесіктер арасында туннель құруға құрылыс салады.

Сюжет

Сконнан империясы Нимон деп аталатын құпия мүйізді жанның бақылауында. Ол Сконнос планетасындағы лабиринт тәрізді қуат кешенінде тұрады және тек Нимонды құдай ретінде құрметтейтін Сконнан көшбасшысы Солдидпен ғана байланыс жасайды. Нимон жақын орналасқан Анет планетасынан әкелінген жастардан тұрақты түрде сыйлық талап етеді, сондай-ақ гиметусит кристалдарымен қамтамасыз етуді қажет етеді. Анеттен құрбандықтарды тасымалдайтын кеме бұзылып, планетааралық кеңістікте, қара тесікке жақын жерде қалады. Кемеден тыс жерде ТАРДИС пайда болады. Төртінші Доктор ТАРДИС-ті күш өрісімен Сконнан кемесіне бекітіп, қара тесікке тартылуын болдырмауға тырысады. Содан кейін ол Романамен бірге кемеге өтеді, ал K9-ды қалдырады. Кемеге кіргенде олар гиметусит кристалдарымен және Сет басқаратын Анеттен келген жас тұтқындарға толы жүк табады. Доктор мен Романаны көмекші пилот қарумен ұстап алады, ол оларды гиметусит кристалдарын қолданып кемені жөндеуге мәжбүрлейді. Доктор ТАРДИС-ке керек заттар алу үшін қайта оралады, бірақ кеме қозғалтқыштары іске қосылғанда ол қалып қояды. ТАРДИС-ті қара тесіктен алысқа бұрып, Сконносқа сапар шегеді. Сконноста Нимон құрбандықтың кешігуіне ашуланып, Сконнан империясын қайта құруға көмектесетін уәделенген қару-жарақтарды бермеймін деп қорқытады. Кеме құрбандықтар мен Романаны алып келеді, олар гиметусит кристалдарын Қуат кешеніне алып кіруге мәжбүр болады. Лабиринт ішінде қабырғалар жылжып, өзгеріп, оларды Нимонға қарай итермелейді. Олар бұрынғы Анеттіктердің тірі қалған денелерінің қабықтарын табады. Олар мүйіздерінен өлімге әкелетін лазерлік сәулелерді атуға қабілетті Нимонмен кездеседі. Темірқасықта ТАРДИС Сконносқа келіп жетеді. Доктор лабиринтке кіреді және Нимонның назарын аударып, Романа, Сет және Теканың қашуына мүмкіндік жасайды. Қуат кешенінің ортасында Нимон транзиттік жүйені басқарады, қара тесіктер арқылы туннель ашады. Екі Нимонды тасымалдайтын үлкен шарлар пайда болады. Нимондар – планеталар арасындағы жасанды қара тесіктер арқылы саяхаттап, ресурстарын тозу арқылы жаңа әлемдерді жаулап алатын паразиттік нәсіл. Олар мұны "Өмірдің ұлы саяхаты" деп атайды. Олар қазір Кринот планетасынан кетуде және Сконносты басып алуда. Солдид бірнеше Нимонмен кездескенде, оның сенімі күңкейеді. Романа кездейсоқ түрде туннель арқылы Кринотқа өтеді, ол Нимондар басып алған. Оған Сезом есімді қарт адам көмектеседі, ол оған Нимондарды жою үшін қолданылатын жаценит деп аталатын минерал сыйлайды. Сезом Нимондардың билікті басып алуына көмектескенін мойындайды, олардың уәделеріне (Солдид сияқты) сенеді. Ол кішкентай сыйлықтардың бүкіл халықты жоюдың бастамасы ғана екенін тым кеш түсінеді. Романа Сконносқа қайтарылады. Күрес кезінде Сет Солдидтің қаруын, салтанатты таяғын алып, оған жаценитті бекітіп, Нимондарды есірткіштікке ұшыратады. Солдидтің зертханасында тұтқында ұсталған K9 қалған Нимонды атып өлтіреді. Солдидті де Сет атып өлтіреді, бірақ ол Қуат кешенін жою үшін өзін-өзі жою жүйесін іске қосады. K9 жетекшілігінде Доктор және оның серіктері лабиринттен қашып құтылады. Сконнандықтар Нимонның қуат кешені жарылғанда қаладан эвакуацияланады. Сет пен Тека Анетке оралу үшін ғарыш кемесіне мініп, ал Нимондардан зардап шеккен Кринот ыдырайды.

Сыртқы сілтемелер

Нимон мүйіздері – ежегі грек мифіндегі Тесей мен Минотавр туралы аңыздың аналогы. Ридтің сценарийіндегі бірнеше есімдер түпнұсқа аңызға сілтеме жасайды: Сконнос планетасының аты Кноссосқа ұқсас; Анетандықтар, ежелгі афиналықтар сияқты, лабиринтте өлуге жіберіледі; оның күзетшісі Солдед, оның аты лабиринтті жобалаған Дедалға байланысты; Нимон – бұқа басты, Минотаврдың бейнесінде жасалған; ал Анетандық батыр Сет Тесейден үлгі алынған. "Нимон мүйіздері" сериалының соңғы сахналарында Доктор Сетке кемесін ақ түспен бояуды еске салады (Тесейдің Афинаға қайтуына сілтеме), сондай-ақ ол Кностостағы оқиғаларға жеке қатысқандығын, "басқа уақытта, басқа жерде" үлкен қырқыстың себебі болғандығын айтады.

Баспаға шығарылған

Терренс Дикстің романы 1980 жылы қазан айында Target Books баспасында жарық көрді. Дикс Сконнан империясы мен Солдед тарихын баяндайды, бұл Нимонның келуімен аяқталады. Алғашқы автор Энтони Рид 2013 жылы AudioGO аудиокітап баспасы үшін жаңа романдық бейімдеуді аяқтады, бірақ компанияның қызметін тоқтатуы және 2015 жылы Ридтің қайтыс болуы оның жарық көру мүмкіндігін күмәнді етеді. Терренс Дикстің романының аудиокітабы 2024 жылдың сәуірінде BBC Audio баспасынан шықты.

Үй медиасы

Нимон мүйіздері 2003 жылғы маусымда VHS форматында жарық көрді. 2010 жылғы наурызда «The Time Monster» және «Underworld» фильмдерімен бірге «Myths and Legends» атты DVD жинағында шығарылды. Солтүстік Американың 1-аймағындағы DVD-де «Нимон мүйіздері» қосымша материалдар мен түсіндірмелермен бірге жеке тақырып ретінде 2010 жылдың 6 шілдесінде жарық көрді. «Доктор Кто» DVD файлдарының 139-шы санында, 2014 жылдың 30 сәуірінде қосымшасыз DVD шығарылды.