Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Спорттық іс-шараның басталуында қатысатын ойыншылардың ресми тізімі.
Official list of players set to participate upon the beginning of a sporting event
the line of action figures
Спортта бастапқы құрам – ойын басталғанда іс-шараға қатысатын ойыншылардың ресми тізімі. Бастапқы құрамдағы ойыншылар көбінесе "негізгі ойыншылар" деп аталады, ал қалғандары – қосалқы немесе төңкерілген ойыншылар. Негізгі ойыншылар әдетте командадағы өз позицияларындағы ең жақсы ойыншылар болып табылады. Сондықтан, көбінесе негізгі құрамға ілігуге беделділік қосады. Бұл әсіресе алмастыру мүмкіндігі шектеулі спорт түрлерінде, мысалы бейсболда немесе футболда (ағылш. soccer) жиі кездеседі. Команданың құрамын жариялағанда, кейбір спорт түрлерінде әр ойыншының жеке нөмірін, позициясын және атын көрсету қалыпты жағдай. Позициялар көбінесе спортқа тән аббревиатуралармен белгіленеді (мысалы, американдық футболда "SS" – қауіпсіздік қорғаушысы). Бейсбол мен баскетболда ойыншының позициясын санмен көрсету де жиі кездеседі, мысалы: бейсболдағы есептеуші шортстоп позициясын "6" деп, ал баскетболдағы шағын шабуылшы позициясын "үш" деп атайды. Осылайша, кейбір спорт түрлерінің құрамында жеке нөмір, ойыншының аты және позициясын көрсететін әріптер мен сандардан тұратын аббревиатуралар болуы мүмкін.
In sports, a starting lineup is an official list of the set of players who will participate in the event when the game begins. The players in the starting lineup are commonly referred to as starters, whereas the others are substitutes or bench players. The starters are commonly the best players on the team at their respective positions. Consequently, there is often a bit of prestige that is associated with being a starter. This is particularly true in sports with limited substitutions, like baseball or association football (soccer). When listing a team's lineup, it is common in some sports to include each player's uniform number and their position, along with their name. Position are often designated by abbreviations that are specific to the sport (for example, in American football; "SS" for strong safety). In both baseball and basketball, it is common for a player's position to be denoted by a number, for example: in baseball scorekeeping the shortstop position is "6", while in basketball the small forward position is known as the "three". Thus, the lineups for some sports can include a uniform number, the player's name, and an abbreviation (consisting of letters or numbers) denoting a position.
Американдық футбол
1950 жылдан бері американдық футболда жоғары деңгейдегі командалардың көпшілігі үш топтық жүйені қолданады, әрқайсысының өз негізгі құрамы бар. Шабуыл мен қорғаныстың негізгі құрамдары, әрқайсысы он бір ойыншыдан тұрады, көбінесе ең көп назар аударады. Негізгі құрам – бұл белгілі бір ойынның алғашқы шабуылдық немесе қорғаныс әрекетін бастаған он бір ойыншы. (Шабуылшы ойыншы бірінші болып допты иеленген командада болуы міндетті емес, ал қорғанысшы ойыншы доп иеленуі ауысқаннан кейін бірінші әрекетте ойнаса да, негізгі құрамға жатады.) Үшінші топ, арнайы командалар, қазіргі заманда көбінесе шабуылдық немесе қорғаныс топтарынан резервтегі және қосалқы ойыншылардан құралады, бірақ бұл позицияға допты соққымен беруші (плейскикер) немесе допты тепкілеуші (пантер) кірмейді; мысалы, бастапқы тепкі қоюға қатысқан ойыншылар негізгі құрамға жатпайды. Ойыншы позициялары допты ұстауға қатысты белгілі бір міндеттемелер мен құқықтарды анықтайды. Біркелкі нөмірлеу жүйесі ойыншылардың ойын барысында позицияларын өзгерту мүмкіндігін шектейді.
In American football since the 1950s, most upper level teams use a three platoon system, each with its own starting lineup. The starting lineups for offense and defense, each with eleven players, typically get the most attention. The starting lineups are defined as the eleven players who take the first offensive or defensive play from scrimmage of a given game. (An offensive player does not have to be on the team that gets possession first to be considered a starter, nor does a defensive player have to be on the team that does not; the first play from scrimmage after the first change of possession counts as well.) The third platoon, special teams, in modern times is composed mostly of backup and reserve players from the offensive or defensive platoons, with the exception of the placekicker or punter; the players who, for instance, take part in the opening kickoff are typically not considered starters. The player positions dictate certain responsibilities and privileges in regard to handling the ball. A uniform numbering system restricts players' ability to change positions in the middle of the game.
Қылмыс
Шабуылдық құрамды ойынның даму барысында қабылданған ережелер қатаң шектейді. Бірнеше позиция (төмендегі тізімде * белгісімен көрсетілген) міндетті және кез келген құрамда, бастапқы немесе резервті болсын, болуы керек. Басқалары команданың жаттықтырушысының қалауы бойынша қолданылуы немесе қолданылмауы мүмкін, егер алаңда кез келген уақытта 11 ойыншыдан аспаса және кем дегенде жеті (әдетте дәл жеті) ойыншы шабуылдық сызық бойымен орналасса. Квартербек – Жоғары мектеп ережелерінде ресми түрде «допты ұстаушы» деп тіркелген, бастапқы квартербек әдетте команданың шабуылының басты нүктесі болып табылады. Техникалық тұрғыдан міндетті болмаса да (снаппер теориялық түрде допты жерге түсіре алады), бұл позиция барлық командаларда қолданылады. Жүгіруші – Про және I формацияларында екі жүгіруші болады: жартылай жүгіруші және фулбек. Кейбір командалар фулбек тағайындамайды, оның орнына оны қосымша тығыз қорғаушы, H-back немесе кең қабылдаушымен алмастырады. Басқа командалар үш жүгірушіні пайдалануы мүмкін, әсіресе ойынның жоғары деңгейде дамымаған жағдайларда. Тарихи тұрғыдан алғанда, T және Single wing формацияларын қолданған командаларда да үш жүгіруші болған. Орталық* – Шабуылдық сызықтың ортасындағы ойыншы. (Бұл ойыншы әдетте допты ұстайды, бірақ ереже бойынша осы рөлді сызықтағы кез келген ойыншы орындай алады.) Сол және оң қанаттар* – Орталықтың екі жағында тұрады. Сол және оң қапталдағылар* – Қанаттардың сыртында тұрады. Тығыз қорғаушы – қапталдағылардың сыртында тұрады. Көптеген командалар кем дегенде бір бастапқы тығыз қорғаушыны белгілейді, бірақ кейбіреулері екі тығыз қорғаушыны да қолдануы мүмкін (бір кең қабылдаушыны немесе жүгірушіні кем қалдыру арқылы). Кейбір шабуылдық философиялар, мысалы, жүгіру және лақтыру шабуылы, тығыз қорғаушыдан толығымен бас тартады. Кең қабылдаушы – Қазіргі заманғы шабуылдарда әрқашан кем дегенде екі бастапқы кең қабылдаушы болады, бірақ тарихи тұрғыдан бұл позиция соңғы болып дамыды, бастапқыда командалар тығыз қорғаушыны (аты «бөлінген қабылдаушы» деп өзгертілді) немесе жүгірушіні (аты «жанама қабылдаушы» деп өзгертілді) қорғаныстан алыс қабылдауға ыңғайлы жағдайға жеткізу үшін сыртқа шығарды. Көптеген қазіргі заманғы шабуылдар үш кең қабылдаушыны бастапқы құрамға қосады, сирек (бірақ мүмкін емес емес) командалар төрт кең қабылдаушыны тағайындайды, мысалы, 1990 жылдары танымал болған жүгіру және лақтыру шабуылы. Слотбек, вингбек немесе H-back сияқты стандартты емес позициялар да команданың шабуылдық философиясына байланысты бастапқы құрамға кіруі мүмкін. Орталықтан, қанаттардан және қапталдағылардан басқа, құрамда кем дегенде екі қанат болуы керек (олар тығыз қорғаушы немесе бөлінген кең қабылдаушылар болсын).
The offensive lineup is heavily restricted by rules that have been adopted over the course of the game's development. Several positions (indicated with * in the list below) are mandatory and must appear in any lineup, starting or otherwise. Others can be used or unused at the discretion of a team's coach, provided that no more than 11 players are on the field at any given time and at least seven (usually exactly seven) are positions along the line of scrimmage. Quarterback – Officially listed in the high school rulebooks as a "snap receiver," the starting quarterback is usually the focal point of a team's offense. Though technically not required (the snapper can in theory snap the ball onto the ground), the position is universally used. Running back – In the pro set formation and the I formation, there are two, the halfback and the fullback. Some teams forgo designating a full back, and instead replace him with an extra tight end, H back, or wide receiver. Other teams may utilize three starting running backs, especially at lower levels of play where the passing game is not as developed. Historically, teams which utilized the T formation or the Single wing formation had three starting running backs as well. Center* – The player in the middle of the line of scrimmage. (This player is almost always the player who snaps the ball, although this role by rule can be taken by any player on the line of scrimmage.) Left and right guards* – Lines up on each side of the center. Left and right tackles* – Lines up outside the guards. Tight end – lines up outside the tackles. Most teams designate at least one starting tight end, though some may have two starting tight ends (by playing with either one less wide receiver or one less running back). Some offensive philosophies, such as the run and shoot offense forgo the tight end entirely. Wide receiver – Modern offenses always have at least two starting wide receivers, though historically the position was the last to develop, originally gaining its modern form as teams moved either a tight end (whose name was changed to a "split end") or running back (whose name was changed to "flanker") out wide to be in a better position to catch passes away from the defense. Many modern offenses designate three wide receivers as starters, rarely (but not unknown) are teams that will designated four starting wide receivers, such as the run and shoot offense popular in the 1990s. Nonstandard positions such as slotback, wingback, or H back may also be starters depending on the offensive philosophy of the team. In addition to the center, guards and tackles, at least two ends (be they tight ends or split end wide receivers) must also be in the lineup.
Арнайы топтар
Үшінші кезең, арнайы командалар, әдетте, бірнеше позицияларды "бастаушылар" деп белгілейді; осы мамандардан басқа алаңдағы қалған позицияларды әдетте шабуыл немесе қорғаныспен ойнайтын ойыншылар қосымша рөлдерде атқарады. Кикер – Сондай-ақ, "плейскикер" деп те аталады, допты жерден тепкілеу қажет болатын ойындарда – старттық тепкілерде немесе алаңға соққыларда – допты тебуге жауапты. Панткер – Допты қолынан түсіріп, тепкілеу қажет болатын жағдайларда допты тебуге жауапты. Бұл панттар мен бос соққыларда орын алады. Ұзын снэппер – Алаңға соққылар мен панттарда допты ұстайды, мұнда доп әдетте орталықтан әдеттегіден гөрі қашыққа жіберілуі керек. Қайтарушы маман – Старттық тепкілерді, бос соққыларды және панттарды ұстап алып, кері қашуға тырысады. Командалар старттық тепкілерді және панттарды қайтару үшін жеке ойыншыларды пайдалана алады немесе екеуіне де бір қайтарушы маманды қолдануы мүмкін. Мерген – Старттық тепкілерде, бос соққыларда және панттарда алаңның шетінде ойнайды; әдетте қарсы команданың қайтарушысына жеткен алғашқы ойыншы болады. Көптеген жағдайларда, бұл бастауыш деңгейдегі ойыншы болмайды, бірақ Стив Таскер және Мэтью Слейтер сияқты кейбіреулері негізінен мерген ретінде өздерінің шеберлігі үшін кең танылды.
The third phase, special teams, generally designates only a few positions as "starters"; other than these specialists the other positions on the field are taken up as secondary positions by players who normally play offense or defense. Kicker – Also called the placekicker, kicks the ball on plays where it must be kicked from the ground, either kickoffs or field goals. Punter – Kicks the ball in situations where it must be kicked by dropping it from his hand. This occurs on punts and free kicks. Long snapper – Snaps the ball on field goals and punts, where the ball must normally go much farther than the center usually snaps it. Return specialist – Catches and attempts to run back kickoffs, free kicks and punts. Teams may use separate players to return kicks and punts respectively, or may use the same return specialist for both. Gunner – Plays outside on kickoffs, free kicks, and punts; is usually the first player to reach the other team's returner. Rarely has been a starting level player, though some such as Steve Tasker and Matthew Slater have achieved wide recognition for their skills primarily as gunners.
Қауымдастық футболы
Қауымдастық футболында бастапқы құрам бастапқы 11 (бастапқы он бір) немесе бастапқы XI деп аталады. Бастапқы 11 немесе бастапқы XI – бұл матч басталғанда белсенді түрде ойынға қатысатын ойыншылардың тізімі. Бастапқы 11 құрам 11 ойыншыдан тұрады, оның ішінде 1 қақпашы болады. Қалған барлық позициялар ерікті, және командалар қолданатын ойыншылар құрамын өзгерте алады. Құрамалар көбінесе қорғаушылар, жартылай қорғаушылар және шабуылшылар санымен сипатталады. Мысалы, жиі қолданылатын құрама 4-4-2, яғни 4 қорғаушы, 4 жартылай қорғаушы және 2 шабуылшы бар. Кейбір құрамалар 4 саннан тұруы мүмкін, бұл әдетте қорғаныс және шабуылдаушы жартылай қорғаушыларды ажыратады, мысалы, 4-2-3-1 дегеніміз 4 қорғаушы, 2 қорғаныс жартылай қорғаушы, 3 шабуылдаушы жартылай қорғаушы және 1 шабуылшы.
In association football, the starting lineup is termed a starting 11 (starting eleven) or starting XI. The starting 11 or starting XI is a list of the players who will actively participate in the game when the match begins. The starting 11 consists of 11 players, with 1 designated goalkeeper. All other positions are optional, and teams can vary the player formations they use. The formation are often described using the numbers of defenders, midfielders and forwards. For example, a commonly used formation is 4 4 2, which means there are 4 defenders, 4 midfielders and 2 strikers. Some formations may list 4 numbers, which usually differentiates between defensive and attacking midfielders, e. g. 4 2 3 1 would mean 4 defenders, 2 defensive midfielders, 3 attacking midfielders, and 1 striker.
Канадалық футбол
Канада футболында команда шабуылда 12 ойыншыдан, қорғаныста 12 ойыншыдан және соққылар, бастапқы тепкілер мен қосымша ұпайға талпыну үшін 12 ойыншыдан арнайы командадан тұрады. Американдық футболдағыдай, арнайы команданың көп бөлігі шабуыл немесе қорғаныс құрамындағы негізгі ойыншылар немесе қосалқылар болып табылады. Екі ереже арасындағы маңызды айырмашылықтар – ең алдымен үлкен ойын алаңы және 10 ярдты алға жылжыту үшін төрт емес, үш мүмкіндік болғандықтан – канадалық футболдағы шабуылдық құралымдар шамалы өзгеше. Көзге түріп тұрғаны, Канадада тар ұшты ойыншылар дерлік жоқ. Канада Футбол Лигасының қосымша ережесі бар: ойын барысында шабуыл мен қорғаныстағы 24 негізгі ойыншының кем дегенде жетісі Канада азаматы болуы керек. Бұл жеті ойыншы қақпашыдан басқа кез келген позицияда ойнауға құқылы.
In Canadian football, a team starts with 12 players on offense, 12 players on defense, and a special teams squad of 12 players for punts, kickoffs, and extra point attempts. As in American football, most of the special teams players are starters or bench players for offence or defence. Because of substantial differences between the two codes – most notably the larger field and only having three downs to advance the ball 10 yards instead of four – offensive formations are somewhat different in the Canadian game. Most notably, tight ends are almost completely absent in Canada. The Canadian Football League has an additional rule that at least seven of the 24 offensive and defensive starters in a game be Canadian citizens. These seven starters can be of any position except quarterback.
Қылмыс
QB – Quarterback – 2009 жылға дейін міндетті түрде; содан кейін тиімді түрде міндетті. RB – Running back (қорғаушы). Опциялы, бірақ көбінесе қолданылады, әсіресе негізгі құрамда. Канадада halfback термині қорғаныс позициясын білдіреді және шабуылшыға қатысты қолданылмайды. FB – Fullback (қорғаушы). Опциялы. C – Centre (орталық). Міндетті. LG, RG – Орталықтың сол және оң жағындағы қорғаушылар. Міндетті. LT, RT – Шабуыл сызығының екі шетіндегі сол және оң жақтанғы шабуылшылар. Міндетті. SB – Slotback, кең қабылдағышқа ұқсас позиция (америкалық футболда слотбек кең қабылдағыштың бір түрі саналады), бірақ шабуыл сызығының ішкі ойыншыларына жақын және бастапқы сызықтан сәл артта тұрады. WR – Wide receiver (кең қабылдағыш). Канадалық футболда көбінесе tight end (тығыз ұш) позициясы қолданылмайды, сондықтан кең қабылдағыштар көбінесе екі жаққа таралады.
QB – Quarterback – Explicitly mandatory until 2009; effectively mandatory since then. RB – Running back. Optional, but almost universally used, especially in a starting lineup. Note that the term halfback in Canada refers to a defensive position and is not used in regard to a running back. FB – Fullback. Optional. C – Centre. Mandatory. LG, RG – Left and right guards on either side of the centre. Mandatory. LT, RT – Left and right tackles on either end of the five man offensive line. Mandatory. SB – Slotback, a similar position to the wide receiver (in fact, in the American game a slotback is considered a type of wide receiver), but lines up closer to the interior linemen and just off the line of scrimmage. WR – Wide receiver. Canadian football typically does not use tight ends, and so wide receivers are almost always split ends.
Қорғаныс
Қорғаныс тактикасы америкалық футболдағыдай, бірақ қорғаныс шебінде бір ойыншы артық болады. Позициялардың көпшілігі америкалық футболдағыдай болғандықтан, тек басты айырмашылықтар тізімделеді. S – Қорғаушы (Safety), негізінен алысқа лақтырылған допты ұстауға көмектеседі. Шамамен америкалық футболдағы "еркін қорғаушыға" (free safety) сәйкес келеді. DH – Қорғаушы жартылай қорғаушы (Defensive halfback), көбінесе жеке қорғаныста слотбекті (slotback) қадағалауға тағайындалады. Көптеген құралымдар екі жартылай қорғаушыны қолданады. Шамамен америкалық футболдағы "күшті қорғаушыға" (strong safety) сәйкес келеді.
Defences are broadly similar to those in American football, with an extra player used as a defensive back. Since most of the positions are essentially identical to those in American football, only the main differences will be listed here. S – Safety, plays mainly deep pass support. Roughly corresponds to the "free safety" in the American game. DH – Defensive halfback(s), generally assigned to cover the slotback(s) when in man to man coverage. Most formations will use two halfbacks. Roughly corresponds to the "strong safety" in the American game.
Арнайы топтар
Жалпы алғанда, американдық футболдағыдай ұстанымдар.
Positions generally similar to those in American football.