Вануатудың Ұлттық Біріккен Партиясы: Тарихы мен саяси жолы
National United Party (Vanuatu)
Вануатудың Ұлттық Біріккен Партиясы (NUP) – Вануату тәуелсіздігінің көшбасшысы Уолтер Лини құрған социал-демократиялық саяси партия. Тарихы, жетекшілері туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Ұлттық Біріккен партия (НБП, көбінесе «noop» деп айтылады) — Вануатудағы саяси партия. Ол Вануатудың тәуелсіздік көшбасшысы Уолтер Лини, бизнесмен Джин Вань Тханмен бірге Вануа’аку Патиден бөлініп шыққанда құрылған. Бұл партия дәстүрлі түрде ағылшын тілінде сөйлейтін халықтан көп қолдау алатын социал-демократиялық партия. 1991 жылы Вануаку Пати мүшесі болып 12 жыл қызмет еткен және партия ішіндегі бөлістен кейін лауазымын жоғалтқан Уолтер Лини Ұлттық Біріккен партияны құрып, жақын арада оның төрағасы болды. 1999 жылы Уолтер қайтыс болғаннан кейін оның інісі Хэм Лини партия төрағасы болды. Партия Вануаку партиясы мен Орташа партиялар одағымен бірге Вануатудағы ең ірі саяси партиялардың біріне айналды және әртүрлі уақыттарда екеуімен де коалиция құрды. 2004 жылғы шілдедегі сайлауда партия 52 орынның 10-ын жеңіп алды, ал басқа ірі партиялардың жеңілісіне байланысты парламенттегі ең ірі партияға айналды. 2004 жылғы желтоқсанда Хэм Лини премьер-министр болды, ол партия мүшесі болып тұрғанда бұл лауазымға тағайындалған НБП-нің алғашқы өкілі болды. 2008 жылғы сайлауда НБП 2 орыннан айырылып, парламентте 8 орынға ие болды, екінші ірі партия атанды. Хэм Лини жаңа үкімет құра алмады, бірақ Ұлттық Біріккен партия Вануаку партиясы құрған жаңа үкіметте маңызды коалициялық серіктес болды. 2012 жылғы сайлаудан кейін НБП Килман үкіметінде Халықтың прогресс партиясымен коалицияда қалды. 2013 жылы Моана Каркасс премьер-министр болып сайланғаннан кейін партия оппозицияға өтті. 2014 жылы Жо Натуман үкіметіне қарсы сенімсіздік білдіру ұсынысы нәтижесінде үкімет құралып, Хэм Лини вице-премьер болды, бірақ 2015 жылы Сато Килман үкіметі кезінде қайтадан оппозицияға көшті. Килман үкіметін құлатып жіберген парақорлыққа қатысы болмағанмен, НБП келесі жалпы сайлауда тек 4 орынды жеңіп алды, олардың 3-і Пентекост аралында болды. Осыған байланысты партия Шарлот Салуайды премьер-министр ретінде қолдап, Хэм Линиді Климаттық өзгерістер министрі етіп тағайындап, кең коалицияға қосылды. Партия 2020 және 2022 жылғы сайлауларда 4 орынды сақтап қалды және екі жағдайда да құрылған үкіметтік коалицияларға қосылды.
The National United Party (NUP, generally pronounced noop) is a political party in Vanuatu. It was founded by Vanuatu's independence leader Walter Lini when he broke away from the Vanua'aku Pati, alongside businessman Đinh Văn Thân. It is a social democratic party which traditionally received most of its support from English speakers. In 1991, Walter Lini, who had served as prime minister of Vanuatu for 12 years as a member of the Vanua'aku Pati and lost his position after a split in the party, founded the National United Party, soon becoming its leader. Following Walter's death in 1999, his brother Ham Lini became party leader. The party became one of the largest political parties in Vanuatu along with the Vanua'aku Party and the Union of Moderate Parties, and participated in coalitions with both at various times. In the July 2004 elections, the party won 10 of the 52 seats, and because of losses by the other major parties, it became the largest single party in Parliament. In December 2004, Ham Lini became prime minister, the first member of NUP to take this position while a member of the party. At the 2008 elections, the NUP lost 2 seats, and received a total of 8 seats in Parliament, becoming the second largest party. Ham Lini was not able to form another government, but the National United Party became an important coalition partner in the new government formed by the Vanua'aku Party. After the 2012 elections NUP remained in coalition with the People's Progress Party in the Kilman government. The party went into opposition upon the election of Moana Carcasses as Prime Minister in 2013. It returned to government in 2014 when a motion of no confidence brought the government of Joe Natuman to power, with Ham Lini as Deputy Prime Minister, then returned to opposition in 2015 during the Sato Kilman government. Although untarnished by the bribery scandal that brought down Kilman's government, NUP won only 4 seats in the subsequent general election, 3 of them on Pentecost Island. As a result the party joined a broad coalition in support of Charlot Salwai as Prime Minister, with Ham Lini as Minister for Climate Change. The party retained its 4 seats in both the 2020 and 2022 elections, joining the government coalitions that emerged in both cases.