Батыс Австралияның алғашқы қоныс салушысы - Джон Молой
John Molloy (Australian settler)
Капитан Джон Моллой: ірландтық қоныс салушы, Батыс Австралияның тарихындағы маңызды тұлға. Августа мен Бассельтонды мекендеушілердің бірі. Биографиясы туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Батыс Австралияның алғашқы қоныс салушысы Капитан Джон Моллой (5 қыркүйек 1786 – 6 қазан 1867) – Батыс Австралияға ерте келген ирландтық қоныс салушы. Ол Аугуста қаласын алғашқы қоныстандырушылардың бірі және Бюсселтон қаласына ерте қоныс салған адамдардың арасында болды.
Early settler of Western Australia
Captain John Molloy (5 September 1786 – 6 October 1867) was an early Irish settler in Western Australia. He was one of the original settlers of Augusta and an early settler of Busselton.
Ерте өмір
Джон Моллойдың тууы мен ерте өмірінің шежіресі кейбір адамдарға белгілі болып көрінеді, бірақ егжей-тегжейлі мәлімет аз және жарияланған есептер өте көп нәрсеге қарама-қарсы келеді. Бұл – оның 8 қазан 1786 жылы Лондондағы Сент-Мартин-ин-зе-Филдс шіркеуінде Уильям мен Мэри Моллойдың ұлы ретінде крещениеден өткен Джон Моллоймен бір адам болуы мүмкін деген бір ғана болжам. Джон кейінірек өмірінде туған күнін 5 қыркүйекте тойлағандықтан, оның туған күні 5 қыркүйек 1786 жыл болуы мүмкін. Бұл Уильям Моллой Лондондағы Сент-Джайлс, 16-шы үй мекенжайында аяқ киім сататын дүкенге ие болған. Ол 1804 жылы өсиетнама жасап, ұлы Джон мен қызы Сузаннаға мүліктерінен үлес қалдырған. Олар 21 жасқа толғанда мұраларын алатын болды. Өсиетнамада сонымен қатар Уильям Моллойдың анасына, Ирландияның Кингс округінде тұратынына, мүліктен тұрақты төлем жасалатыны да көрсетілген. Сент-Джайлс ирланд саудагерлерінің қоныс тепкен жері ретінде жақсы танымал болған. Уильям Моллой 1804 жылдың желтоқсан айында қайтыс болды. Джон Моллой 1807 жылдың 17 желтоқсанында, 21 жасқа толғаннан кейін үш ай өткен соң, мұрасына қол жеткізген кезде Rifle Brigade-де офицерлік шен сатып ала алды. Ол 1808-10 жылдары Пиреней соғысында шайқасты және 1809 жылы лейтенант болып жоғарылатты. Содан кейін, әскери қызметтен екі жыл үзіліс жасағанда, ол Грейт-Марлоудағы Корольдік әскери колледжіне оқуға түсті. 1812-1814 жылдары Веллингтон басшылығымен Наполеон соғыстарында қатысып, сегіз шайқаста болды. 1815 жылы Ватерлоо шайқасында ауыр жарақат алды және Ватерлоо медалін алды. Денсаулығы жақсарғаннан кейін, ол қайтадан әскери қызметке оралды, 1819-20 жылдары Глазгоға, содан кейін 1825 жылға дейін Ирландияға тағайындалды. 1824 жылы капитан шеніне көтерілді.
The outline of John Molloy's birth and early life are believed by some to be clear, though there is little detail and published accounts vary greatly. This is just one possible version that he was the same John Molloy who was baptised at St Martin in the Fields in London, on 8 October 1786, the son of William and Mary Molloy. As John celebrated his birthday on 5 September in later life, his birth date may have been 5 September 1786. This William Molloy had a shoe warehouse at 16 High St, St Giles, London. He made his will in 1804, leaving bequests to his son, John, and his daughter, Susanna, who were to inherit their shares of the estate when they reached the age of 21. The will also stipulates regular payments from the estate to William Molloy's mother, who was living in King's County, Ireland. St Giles was well known as a quarter where Irish tradesmen settled. William Molloy died in December 1804. John Molloy was able to buy a commission in the Rifle Brigade on 17 December 1807, just over three months after his 21st birthday, when he came into his inheritance. He fought in the Peninsular War of 1808–10 and was promoted to lieutenant in 1809. Then, during a two year break in military engagements, he attended the Royal Military College, at Great Marlow. From 1812 to 1814, he fought in the Napoleonic Wars under Wellington, taking part in eight battles. In 1815 he fought at Waterloo where he was badly wounded and received the Waterloo Medal. After recovering his health, he returned to active duty, being posted to Glasgow in 1819–20, then Ireland until 1825. In 1824 he was promoted to captain.
Батыс Австралияға көшіп келу
1829 жылы 6 тамызда Моллой Джорджиана Кеннедиге үйленді және Батыс Австралияға көшіп кету мүмкіндігін қарастыра бастады. Молойлар 1829 жылдың қазан айында «Вориор» кемесімен Батыс Австралияға аттанды. 1830 жылдың наурыз айында Свон өзені колониясына келген соң, губернатор Стирлинг Моллойға аймақтағы ең жақсы жерлердің бұрыннан берілгенін хабарлады. Стирлинг оларға Лиувин мүйісі маңында басқа жаңадан келген қоныс аударушылармен бірге субколония құруды ұсынды. Сәуір айының соңында Молойлар мен Бусселдерді қоса алғанда, болашақ қоныс аударушылар тобы Стирлинг пен оның ресми өкілдерімен бірге ұсынылған субколония орнына сапар жасады. Блэквуд өзені бойымен төрт күндік барлау экспедициясынан кейін Стирлинг сол жерде қоныс салу туралы шешімін растады. Қоныс аударушылардың мүліктері түсірілді, ал Моллой Аугуста деп аталған елді мекеннің үкіметтік резиденты және тұрақты судьясы болып тағайындалды.
On 6 August 1829, Molloy married Georgiana Kennedy, and began to consider emigrating to Western Australia. The Molloys eventually sailed for Western Australia on board Warrior in October 1829. On arriving at the Swan River Colony in March 1830, Molloy was advised by Governor Stirling that the best land in the area had already been granted. Stirling suggested instead that the Molloys join with some other newly arrived settlers in forming a subcolony in the vicinity of Cape Leeuwin. Late in April, a group of prospective settlers including the Molloys and Bussells accompanied Stirling and his official party to the proposed site of the subcolony. After a four day exploratory expedition up the Blackwood River, Stirling confirmed his decision to establish a settlement at the location. The settlers' possessions were unloaded, and Molloy was appointed Government Resident and resident magistrate for the settlement, to be called Augusta.
Аугустада қоныстанды және Бюсселтонға көшті
Қоныстың алғашқы бірнеше жылында Моллойдың өз шаруашылығын құрудан басқа негізгі міндеттері жерді бөлу және қала орнын жоспарлау болды. 1832 жылы Молой Аугустаның көшелеріне және жағалау аймақтарына ат қойғанда, бес жыл бұрын қайтыс болған Фредерик принці, Йорк және Олбани герцогының есімдері мен лауазымдарын таңдады: Оснабург көшесі, Йорк көшесі, Олбани террасасы, Герцогтың басы және Фредерик мүйісі. 1839 жылы ол Бюсселтонға көшіп, қазіргі Бовелл аймағында «Фейр Лаун» деп аталатын мүлікті салуға кірісті. Ол қаланың алғашқы судьясы болды, бірақ Аугустадағыдан гөрі осы қызмет оған қиындықтар тудырды, себебі американдық кит аулаушылар және жергілікті австралиялықтармен қарым-қатынас күрделі болды.
For the first few years of the settlement, Molloy's main tasks, other than establishment of his own farm, were the allocation of land, and laying out of the townsite. When Molloy named the streets and coastal features of Augusta in 1832, he chose the names and titles of Prince Frederick, Duke of York and Albany, who had died five years previously: Osnaburg Street, York Street, Albany Terrace, Duke's Head and Point Frederick. In 1839 he moved to Busselton, and began to work on building a property called Fair Lawn in what is now Bovell. He became the town's first magistrate, which he found more complicated than at Augusta because of the presence of American whalers and difficult relationships with the Indigenous Australians.
Варданди еліндегі қырғын
1841 жылы Моллой Джордж Лейманды найзамен жаралағандарына жауап ретінде Варданди Нунгар халқының қырғынына басшылық етті. Бұл қырғын бірнеше күнге созылды, алдымен шамамен жеті адам қаза тапты. Бұл туралы 1841 жылдың наурыз айында "Перт газеті" жазды. Молойға екі Бусселл бауыры қосылды, ал Фрэнсис Бусселл 27 ақпандағы күнделігіне былай деп жазды: "Капитан Молой мұнда шай ішті. 7 жергілікті тұрғын өлтірілді". Кейін Моллой өзінің әскерлерімен және Бусселл бауырларын қоса, отарлаушылармен бірнеше күн бойы тағы бір қырғын жасады, ол жеке-жеке кісі өлтірулерден басталып, Миннинуп көлі маңында ондаған Варданди Нунгар адамдарын жаппай атумен аяқталды. Моллой әйелдер мен балаларды аялауға, бірақ ер адамдарға мейірім көрсетпеуге бұйрық берді. Нунгар ауызша тарихында "ақтардың қарулары көп болғандықтан, кейбір аборигендер қашып үлкерді, бірақ олар Капел өзенінің солтүстігінде ұсталып, атып өлтірілді" деп еске алынады. Георгиана Моллойдың толық емес жазбалар жинағында күйеуінің осы іс-әрекеттері туралы ештеңе айтылмаған, ал капитан Моллой екінші, одан да қатты қырғын туралы билік органдарына толыққанды хабарламады.
In 1841 Molloy led a massacre of Wardandi Noongar people in reprisal for the spearing of George Layman. The massacre took place over several days, with around seven people killed initially. This was reported in the Perth Gazette in March 1841. Molloy was joined by two Bussell brothers, and Frances Bussell noted in her diary on 27 February: "Captain Molloy drank tea here. 7 natives killed." Molloy subsequently led his soldiers and colonial settlers including the Bussell brothers in a further massacre over a number of days, starting out with isolated killings and then a mass shooting of dozens of Wardandi Noongar people at Lake Minninup. Molloy gave orders that women and children should be spared, but no mercy should be shown to the men. Noongar oral history remembers that "the white men's guns were too many so some of the Aboriginals got away but they were rounded up and shot north of Capel River". Georgiana Molloy's incomplete collection of writings does not mention her husband's activities and the second and more deadly massacre was not reported in detail by Captain Molloy to authorities.
Кейінгі өмірі
1843 жылы әйелі қайтыс болғаннан кейін ол Бюсселтон қаласында қалды. 1850 жылы Англияға барып, 1852 жылы Батыс Австралияға оралды. Оралғаннан кейін ол Бюсселтонның әкімшісі қызметін атқаруын жалғастырды, сотталғандардың келуімен айналысты. 1859 жылы 9-шы жаяу әскер полкіне ауысып, майор және подполковник шеніне көтерілді, бірақ сол күні шенінен айырылды. Ол 1851 жылғы наурыз айында қарттығына байланысты Үкімет резиденты лауазымынан кетті. 1860 жылдан бастап ол өзінің мүлкін Ричард Гейлге бірте-бірте басқаруға тапсырды. Ол 1867 жылдың 6 қазанында қайтыс болды және әйелінің қасына жерленді. Молойдың қабірінде көрсетілген 87 жас – қате ақпарат, дұрысы 81 жас болуы керек. Молойдың үлкен қызы Сабина Перт қаласының алғашқы англикан епископы болған Мэтью Блэгден Хейлге үйленді. Тағы бір қызы Флора Уильям Локк Брокманға үйленді.
When his wife died in 1843, he stayed on at Busselton. In 1850, he visited England, returning to Western Australia in 1852. On his return, he continued as Busselton's magistrate, dealing with the arrival of convicts. In 1859 he transferred to the 9th Foot and was promoted to major and lieutenant colonel, but sold the commission the same day. He resigned as Government Resident in March 1851 on the grounds of old age. From 1860 on, he gradually turned over management of his property to Richard Gale. He died on 6 October 1867, and was buried alongside his wife. The age given on Molloy's grave, 87, is inaccurate: it should be 81. Molloy's eldest daughter Sabina married Matthew Blagden Hale, who became the first Anglican Bishop of Perth. Another daughter Flora married William Locke Brockman.