Уақыт монстры: Доктор Кто және Атлантиданың құпиясы
The Time Monster
Доктор Кто: "Уақыт монстры" – 1972 жылғы 9 маусымның соңғы бөлімі. Мастер Кронос күшін бағындырып, ғаламды басқаруға тырысады. Атлантида, уақыт эксперименттері.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Уақыт жындысы – британдық ғылыми фантастикалық телесериал «Доктор Ху» сериалының тоғызыншы маусымының бесінші және соңғы бөлімі, ол алғаш рет 1972 жылдың 20 мамырынан 24 маусымына дейін BBC1 арнасында аптасына алты бөлімнен көрсетілді. Бұл бөлім Кембридж қаласына жақын жердегі ауылда және мифтік Атлантида қаласында өтеді. Бөлімде шетелдік уақыт саяхатшысы Қожайын (Роджер Дельгадо) уақыт пен кеңістіктен тыс күш иесі Кронос (Марк Бойл және Ингрид Бауэр) күшін іздейді, осы арқылы ол ғаламды бақылауға алуды көздейді.
The Time Monster is the fifth and final serial of the ninth season of the British science fiction television series Doctor Who, which was first broadcast in six weekly parts on BBC1 from 20 May to 24 June 1972. The serial is set in a village near Cambridge as well as the mythical city of Atlantis. In the serial, the alien time traveller the Master (Roger Delgado) seeks the power of Kronos (Marc Boyle and Ingrid Bower), a being that exists outside of time and space, so that he can control the universe.
Сюжет
Профессор болып көрінген Шебер Кембриджге жақын Уоттон ауылында физикалық ғылымдар зерттеу бөліміне кіреді. Ол уақытпен байланысты эксперименттер жүргізеді, материалды жарық толқынына бөліп жіберу арқылы. Ол әсіресе, өзінің қолында бар үшбұрышты кристалды зерттеуге қызығушылық танытады, оны Кронос деп аталатын бір нәрсені тарту үшін пайдаланады. Үшінші Доктор мен Джо Грант институтқа келіп, Шебердің ТАРДИС-імен Жерге оралғаны туралы болжамға сүйенеді. Эксперименттер уақыттың қалыпты ағысын бұзады, және бір жағдайда Хайд, зерттеуші, эксперимент өрісіне түсіп, сексен жастан асып кетеді. Бригадир Летбридж Стюарт жобаны эвакуациялап, Шеберді іздеуді бастайды. Доктор Кронос – бұл "хроновор", уақыттан тыс жаратылыс, ол оны жейді, және ол айналып өткеннен бері ежелгі Атлантисқа Шебер қолданғаннан гөрі үлкен кристалдан жасалған үшбұрышпен тартылады дейді. Доктор хроноворды ұстау – Шебердің мақсаты деп күтеді, және бұл бүкіл ғаламға қауіп төндіреді. Сонымен қатар, Посейдонның атланттық бас діни қызметкері Красис Шебердің көмегімен интерстициалдық уақыт арқылы институттың кеңсесіне жеткізіледі. Шебер діни қызметкерден Кронос мөрін тартып алады және онымен Кроносты шақырады, ол институттың директоры доктор Персивалды жұтып қоятын ақ, құсқа ұқсас бейне. Кронос Шебермен қысқа уақытқа ұсталады, бірақ босатылады, Красис Шеберде тек бастапқы кристалдың кішкентай бөлігі бар деп болжайды. Шебердің әрекеттерінен хабардар болған Доктор және оның одақтастары эксперименттерді тоқтату үшін уақыт ағынына ұқсас құрылғыны жасайды. Уақыт иелері уақытты қару ретінде қолданады, бұл бірқатар таңғаларлық уақыт эффектілеріне әкеледі. Олар бір-біріне қарсы ТАРДИС-терді жібергенде, Доктор айналып кетеді, бірақ Джо мен оның ТАРДИС-інің арқасында аман қалады. Ежелгі Атлантидада патша Далиос Красистің жоғалуынан және лабиринттің жүрегінде Минотавр күзетіп отырған Кронос кристалдарына төнген қауіптен уайымдайды. Шебер кристалды іздеу үшін Атлантиске сапар шегеді және көп ұзамай патша сарайында патшайым Галлеяға шабуыл жасап, онымен бірге жүреді. Доктор мен Джо келгенде, табиғатынан тыс ұзақ өмір сүрген Король Атлантида Кроностан бұрылып, хроноворды басқаруға мүмкіндік беретін байланысты жоюға тырысқанын айтады, кристалды жою арқылы, бірақ олар оны тек жарып тастады. Содан кейін Доктор Минотаврды Джоны құтқару үшін қарсы алады, оны Красис лабиринтке алдап кіргізеді, және жаратылыс жойылды. Кристалл лабиринттен шығарылды, бірақ Шебердің жоспары жүзеге асты, ол таққа ие болды. Джо мен Доктор көп ұзамай ұсталып, Далиос үшбұрышпен соққыға ұшырағаннан кейін өлтірілгеніне куә болады. Красис кристалды қолданып, Кроносты Атлантиске қайта шақырады. Ашулы хроновор Атлантисті жоя бастайды, ал Шебер өзінің ТАРДИС-імен, Джо Грантпен бірге қашып кетеді. Доктор өзінің ТАРДИС-імен қуып барады, ал Кронос Атлантис қаласы мен халқын жояды. Вортексте Доктор екі ТАРДИС-ті де "уақыт соғысы" арқылы өзара жоюын қорқытады, онда екі көлік те бірдей кеңістік/уақыт координаттарында болады. Ол осы қатерлі істі жүзеге асырғанда, риза болған Кронос босатылады, Доктор мен Джоны құтқарып, оларды ТАРДИС-ке қайтарады. Доктордың талап етуі бойынша, Шебер де аман қалады, бірақ ол ұсталмас бұрын өзінің ТАРДИС-імен қашып кетеді. Доктор мен Джо институтқа оралады, онда қалыпты жағдай Шебердің машинасының соңғы рет пайдалану арқылы қалпына келеді, ол қазір жүктемеден өтеді, және уақыт эксперименттері аяқталады.
The Master, posing as a professor, gains access to a physical science research unit in the village of Wootton, near Cambridge. He conducts time experiments focused around transmitting matter by breaking it down into light waves. He is particularly interested in examining a trident shaped crystal in his possession, using it to attract a being he addresses as Kronos. The Third Doctor and Jo Grant visit the institute, following his hunch that the Master is back on Earth with his TARDIS. The experiments disrupt the normal flow of time and in one instance, Hyde, a researcher, is caught in the field of the experiment, and ages to more than eighty years. Brigadier Lethbridge Stewart has the project evacuated and begins a hunt for the Master. The Doctor explains that Kronos is a "chronovore", a creature from outside time that feeds on it, attracted from the vortex to ancient Atlantis using a crystal trident larger than one seen to have been used by the Master. The Doctor suspects capturing the chronovore is the Master’s purpose, and that this represents a danger to the entire universe. Meanwhile, the Atlantean High Priest of Poseidon, Krasis, is transported through interstitial time by the Master and brought to an office at the institute. The Master seizes the Seal of Kronos from the priest and uses it to conjure Kronos, a white, bird like figure, who devours the Institute's Director, Dr Percival. Kronos is briefly contained by the Master, but breaks free, Krasis surmising the Master only has the smaller fragment of the original crystal. The Doctor and his allies, alerted by the Master's actions, build a time flow analogue to interrupt the experiments. The Time Lords then duel using time as a weapon, leading to a series of bizarre temporal effects. When they pit their TARDISes against one another, the Doctor is ejected into the vortex, but survives thanks to Jo and his TARDIS. In ancient Atlantis, King Dalios is troubled by the disappearance of Krasis and the threat to the Kronos crystal, which is guarded by the Minotaur at the heart of a maze. The Master has travelled to Atlantis in search of the crystal and soon inveigles himself at court, wooing Queen Galleia. When the Doctor and Jo arrive, the unnaturally long lived King confides that Atlantis turned from Kronos and sought to end the link by which the chronovore could be controlled, by destroying the crystal, but they could only splinter it. The Doctor then faces the Minotaur to rescue Jo, duped into the maze by Krasis, and the creature is destroyed. The crystal is now produced from the maze – but the Master’s schemes have borne fruit and he has usurped the throne. Jo and the Doctor are soon detained and witness Dalios' death after being smitten with a trident. Krasis uses the crystal to summon Kronos to Atlantis once more. The enraged chronovore begins to destroy Atlantis while the Master flees in his TARDIS, with Jo Grant in tow. The Doctor heads off in his own TARDIS in pursuit while Kronos destroys the city and people of Atlantis. In the vortex, the Doctor threatens the mutually assured destruction of both TARDISes by a "time ram" in which both vehicles would occupy the same space/time co ordinates. When he carries this threat out, a thankful Kronos is set free, saving the Doctor and Jo and returning them to their TARDIS. On the Doctor’s insistence, the Master is spared, too, but he flees in his own TARDIS before he can be apprehended. The Doctor and Jo return to the institute, where normality is returning, through a final use of the Master's machine, which now overloads, and the time experiments end.
Өндіріс
2023 жылы «9-шы маусымның Blu-Ray жинағының» құрамында жарияланған толық өндіріс құжаттамасына сәйкес, Сломанға 1971 жылдың мамыр айында маусымның соңғы алты бөлімді жазуға тапсырыс берілген кезде, ол «Лондондағы Далектер» деп аталған. 1971 жылдың желтоқсанына қарай бұл идеядан бас тартылып, Сломанның шарты «Уақыт монстры» деп өзгертілді. Бұл эпизодта ТАРДИС-тің ішкі дизайны жаңадан жасалды. Продюсер Барри Леттс жаңа дизайнға наразы болды. Осы эпизодтың түсірілімі аяқталғаннан кейін декорациялар зақымданып, кейін тасталып кетті. PAL негізгі таспалар жойылғанымен, 1983 жылы Канададағы TVOntario телеканалынан BBC-ге NTSC көшірмелері қайтарылды. 1987 жылы BBC-де 6-шы эпизодтың 625 жолды монохромды таспасы табылды. Бұл эпизодтың 525 жолды түсті сигналымен қара-ақ суретті біріктіру арқылы қайта боялды, нәтижесінде NTSC көшірмесінен артық сапалы көшірме жасалды.
According to the comprehensive production documentation released in 2023 as part of the 'Season 9 Blu Ray Collection', when Sloman was commissioned to write the final six part story for the season in May 1971, it was titled "The Daleks in London". By December 1971, the idea had been abandoned and Sloman's contract was amended to write "The Time Monster". This story sees a redesign of the TARDIS interior. Producer Barry Letts was unhappy with the redesign. The set was damaged shortly after recording on this particular serial wrapped and, as a result, was discarded. Although the PAL mastertapes had been wiped, NTSC copies were returned to the BBC from TVOntario in Canada in 1983. In 1987, a low band 625 line monochrome tape of Episode Six was discovered at the BBC. It was recoloured by combining the black and white picture with the 525 line colour signal of the episode, creating a superior copy to the NTSC one.
Қалыптастыру жазбалары
Джордж Кормак сонымен қатар 1974 жылғы "Қоңыз планетасы" фильмінде К'анпо рөлін ойнады. Ингрид Питт кейінірек 1984 жылғы "Теңіз жауынгерлері" фильмінде Солоу рөлін ойнады. 2010 жылы Radio Times газетінің журналисі Марк Брэкстон бұл сериалдың "керемет" абсурд пен "ашық-айқын, шапшаң ақымақтық" арасында тепе-түстеп тұрғанын, өкінішке орай, көбінесе соңғысына қарай еңкейтінін айтты. Ол "Атлантида" мен "Доктор мен Джо" бейнелеуін мақтағанмен, өндірісте көптеген дұрыс емес шешімдер қабылданғанын және "барлық драма жай ғана жойылып кететінін" жазды. DVD Talk-тың Стюарт Галбрейт "Уақыт монстрына" бес жұлдыздың екісін берді, сюжеттік құрылымда және Кронос персонажында мәселелерді анықтады. 2010 жылы SFX журналы Доктордың TOMTIT-ке қарсы әдеттегі заттарды теңестіретін көрінесін Doctor Who тарихындағы ең ақымақтық сәттердің бірі деп атады.
George Cormack also played K'anpo in Planet of the Spiders (1974). Ingrid Pitt later played Solow in Warriors of the Deep (1984). In 2010, Mark Braxton of Radio Times felt that the serial teetered between "delightful" absurdity and "outright, galloping stupidity, and sadly it tips too often into the latter." While he praised the realisation of Atlantis and the Doctor and Jo, he wrote that many poor decisions were made in production and "any drama just dribbles away". DVD Talk's Stuart Galbraith gave The Time Monster two out of five stars, finding problems in the plot structure and Kronos. In 2010, SFX named the scene where the Doctor balances ordinary objects to counter TOMTIT as one of the silliest moments in Doctor Who history.
Баспаға шығарылған
Терренс Дикс жазған осы сериалдың романға айналдырылған нұсқасы 1985 жылдың қыркүйегінде Target Books баспасында қатты мұқабамен, ал 1986 жылдың ақпан айында жұмсақ мұқабамен жарық көрді. Кейіннен ол Target's Doctor Who Classics сериясының аясында қайта басылды, Барри Леттстің "The Dæmons" романымен бірге шығарылып, металл қаптамамен берілді.
A novelisation of this serial, written by Terrance Dicks, was published in hardback by Target Books in September 1985, and in paperback in February 1986. It was reprinted again as part of Target's Doctor Who Classics range back to back to Barry Letts' novelisation of The Dæmons and bound in a metallic cover.
Үй медиасы
Бұл әңгіме 2001 жылы "Colony in Space" VHS жинағында, "The Master" атты қорапшада жарық көрді. 2008 жылдың 5 тамызынан бастап бұл сериал iTunes-та сатылымға қойылды. "The Time Monster" 2010 жылдың 29 наурызында "Мифтер мен аңыздар" деп аталған 2-ші аймақ DVD жинағында, "Underworld" және "The Horns of Nimon" фильмдерімен бірге шықты. Ол 2010 жылдың 6 шілдесінде 1-ші аймақта жеке диск ретінде жарық көрді. 2023 жылдың наурызында бұл оқиға Blu-ray үшін жаңартылған форматта қайта шығарылды және "Doctor Who The Collection Box Set" жинағына 9-шы маусымдағы тағы төрт оқиғамен бірге енгізілді.
This story was released with Colony in Space in a VHS tin box set, The Master, in 2001. As of 5 August 2008, this serial has been offered for sale on iTunes. The Time Monster was released on 29 March 2010 in a Region 2 DVD box set named "Myths and Legends" along with Underworld and The Horns of Nimon. It was released as a stand alone disc in Region 1 on 6 July 2010. In March 2023, the story was released again in an upgraded format for Blu ray, being included with the four other stories from Season 9 in the Doctor Who The Collection Box Set.