Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Саксофон отбасындағы төмен дыбысты аспап.
Low pitched instrument in the saxophone family
Контрабас саксофоны – саксофон отбасының қазіргі кезде сақталған екінші ең төмен дыбысты мүшесі. Ол баритон саксофонынан бір октава төмен E♭ дыбысында реттелген, бұл түтіктің ұзындығы мен диаметрін екі есеге арттырады. Бұл аспапты өте үлкен және ауыр жасайды, шамамен биіктігіне жетеді және салмағы шамамен килограммды құрайды. Бұған қарамастан, ол 20 ғасырдың басында әскери оркестрлерде қолданылған.
The contrabass saxophone is the second lowest pitched extant member of the saxophone family proper. It is pitched in E♭ one octave below the baritone saxophone, which requires twice the length of tubing and bore width. This renders a very large and heavy instrument, standing approximately tall and weighing around Despite this, it was used in marching bands in the early 20th century.
Тарих
Контрабас саксофоны Адольф Сакс ойлап тапқан саксофон отбасының бастапқы құрамының бір бөлігі болды және 1846 жылғы саксофон патентіне, сондай-ақ Кастнердің сол кезде жарияланған саксофонға арналған әдістемесіне енгізілген. 1849 жылға қарай Сакс контрабас саксофонынан сопранино саксофонына дейін түрлі аспаптарды көрмелерде көрсетіп жүрді. Патрик Гилмордың танымал американдық оркестрінің 1892 жылғы тізімінде контрабас саксофоны болды, ал 20 ғасырдың басында Evette & Schaeffer компаниясы АҚШ әскери оркестрлері үшін кем дегенде екі десятка осындай аспаптар жасады. Олардың үлкендігіне қарамастан, оларды белдік арқылы жүріп ойнауға болады. Сол кезде саксофон ансамбльдері де танымал болды, ал контрабас саксофоны оны алуға мүмкіндік алған топтар үшін қызығушылық тудырды. Ұлы депрессия басталғанда саксофонға деген қызығушылық азайды, ал контрабас, бұрыннан сирек кездесетін, көзден мүлдем жоғалып кетті. 2000 жылдардың басында контрабас саксофонына қызығушылық қайта оянды. Қазірге дейін бұл аспапты үш өндіруші шығарады: Бенедикт Эппельсхайм (тубакс аспабын ойлап тапқан және өндірген), Милан қаласындағы аспап жасаушы Ромео Орси (тапсырыс бойынша) және Бразилиялық саксофон жасаушы Желле Стайнер.
The contrabass saxophone was part of the original saxophone family as conceived by Adolphe Sax, and is included in his saxophone patent of 1846, as well as in Kastner's concurrently published Méthode for saxophone. By 1849, Sax was displaying contrabass through sopranino saxophones at exhibitions. Patrick Gilmore's famous American band roster included a contrabass saxophone in 1892, and at least two dozen of these instruments were built by the Evette & Schaeffer company for the US military bands in the early 20th century which, despite their size, were able to played while marching using a strap. Saxophone ensembles were also popular at this time, and the contrabass saxophone was an eye catching novelty for the groups that were able to obtain one. By the onset of the Great Depression, the saxophone craze had ended, and the contrabass, already rare, almost disappeared from public view. In the early 2000s, the contrabass saxophone experienced a resurgence in interest. Although still rare and expensive, three manufacturers now produce contrabass saxophones: Benedikt Eppelsheim (inventor and producer of the tubax), Milan based instrument maker Romeo Orsi (on request), and Brazil saxophone maker J’Élle Stainer.
Репертуар және орындау
Үлкен корпусы мен кең аузының арқасында контрабас саксофонның дыбысы зор акустикалық әсерге ие және өте бай үн береді. Оның дыбысы ойнау стиліне, сондай-ақ ауыздық пен қамыстың үйлесіміне байланысты жұмсақ немесе қатал, шулы бола алады. Оның орта және жоғарғы регистрлері жылы, толық және көркемдікпен ерекшеленеді. Ең төменгі дыбыстары өте баяу дірілдейтіндіктен (контрабас немесе органның педальдық ноталары сияқты), тыңдаушыларға оның диапазонының төменгі шегіндегі жеке ноталарды анықтау қиын болуы мүмкін; нақты әуен естімесе, тыңдаушылар биіктігі анық емес, сыңғырлаған дыбыстарды ести алады. Бірақ, егер осы дыбыстар октава немесе квинтада басқа аспаппен күшейтілсе, олар анық естіліп, зор резонанс пен күшті дыбысқа ие болады. Кейбір заманауи джаз/классикалық ансамбльдерде контрабас саксофоны музыканың регистріне қарай, баритон саксофонды бірдей нотада немесе октава төмен қайталайды.
Due to its large body and wide bore, the sound of the contrabass saxophone has great acoustical presence and a very rich tone. It can be smooth and mellow, or harsh and buzzy depending on the player, and on the mouthpiece and reed combination used. Its middle and upper registers are warm, full, and expressive. Because its deepest tones vibrate so slowly (as with the contrabassoon or pedal notes on a pipe organ) it can be difficult for listeners to perceive individual pitches at the bottom of its range; instead of hearing a clearly delineated melody, listeners may instead hear a series of rattling tones with little pitch definition. However, when these tones are reinforced by another instrument playing at the octave or fifteenth, they sound clearly defined and have tremendous resonance and presence. In some contemporary jazz/classical ensembles the contrabass saxophone doubles the baritone saxophone either at the same pitch or an octave below, depending on the register of the music.
Классикалық музыкада
Контрабас саксофонына арналған оркестрлік шығармалар көп болмаса да, контрабас саксофонистердің санының артуы нәтижесінде, соло және камералық музыка репертуары кеңейді. Бұл аспап, әсіресе, ірі саксофон ансамбльдері үшін берік негіз болып табылады. Мысалы, көрнекті саксофонист Сигурд Рашер (1907-2001) өзінің «Рашер саксофон ансамблінде» осы аспапта орындаған, ал «Nuclear Whales Saxophone Orchestra» тобының көптеген альбомдарында оның үні естіледі. Испан композиторы Луис Де Пабло 1988 жылы «Une Couleur» атты шығармасын, контрабас және сопранино саксофоны қоса алғанда, алты саксофонда ойнайтын орындаушыға арнап жазды. Шотландиялық композитор Алистер Хинтон 2005 жылы аяқтаған 22 аспапқа арналған концертіне сопрано, альт, баритон және контрабас саксофондарына партиялар қосты.
While there are few orchestral works that call specifically for the contrabass saxophone, the growing number of contrabass saxophonists has led to the creation of an increasing body of solo and chamber music literature. It is particularly effective as a foundation for large ensembles of saxophones. As an example, the eminent saxophonist Sigurd Raschèr (1907 2001) played the instrument in his Raschèr Saxophone Ensemble, and it is featured on most of the albums by the Nuclear Whales Saxophone Orchestra. Spanish composer Luis De Pablo wrote Une Couleur in 1988 for a single performer playing six saxophones, including contrabass and sopranino. The Scottish composer Alistair Hinton has included parts for soprano, alto, baritone and contrabass saxophones in his Concerto for 22 Instruments, completed in 2005.
Рок және джаз музыкасында
2004 жылдан бері Violent Femmes рок тобы контрабас саксофонын топтың тікелей концерттеріне де, сондай-ақ олардың ең жаңа альбомдарына да енгізді. Блэйз Гарзаның контрабас саксофоны көбінесе бас гитарамен үнқатар ойнайды және олардың тоғызыншы студиялық альбомы «We Can Do Anything»-де кеңінен қолданылады. Америкалық көп құралды музыкант Энтони Бракстон джаз және импровизациялық музыкада контрабас саксофофонын пайдаланды. Оны «The Aggregate» (1988), «Dortmund (Quartet) 1976» (алғаш рет 1991 жылы жарық көрді) және «Four Compositions (GTM) 2000» (2003 жылы жарық көрді) альбомдарында ойнағанын естуге болады.
Since 2004, the rock group Violent Femmes have incorporated the contrabass saxophone into the band's live performances as well as their newest albums. Blaise Garza's contrabass saxophone often plays in unison with the bass guitar, and is featured heavily on their ninth studio album, We Can Do Anything. American multi instrumentalist Anthony Braxton has used contrabass saxophone in jazz and improvised music. He can be heard playing the instrument on the albums The Aggregate (1988), Dortmund (Quartet) 1976 (first released in 1991), and Four Compositions (GTM) 2000 (released 2003).
Орындаушылар
Контрабас саксофоны көбінесе джаз және импровизациялық музыка жанрындағы ағаш үрлемелі аспаптарды ойнаушылардың экстремалды немесе әлемнен тыс дыбыс іздеуімен соло аспап ретінде қолданылады. Аспапты ұстап, басқарудың қиындығы (оны ойнауды тіпті айтпағанда) осы аспапта орындауды өзінен-өзі театрлық тәжірибеге айналдырады. Ескі аспаптарда ойнау да қиын, төменгі регистрдегі ноталарды шығару үшін көп мөлшерде ауа қажет. Акустикалық дизайны мен клавишалардың жақсартуының арқасында, қазіргі заманғы контрабас саксофондарын ойнау басқа саксофондардан гөрі қиын емес. Энтони Бракстон, Пол Коэн, Дэвид Брутти, Джей Си Истон, Рэнди Эмерик, Блез Гарза, Марсель В. Хелланд, Роберт Дж. Верди, Джозеф Дональд Бейкер, Томас К. Дж. Меджер, Дуглас Пифер, Скотт Робинсон, Клас Хекман, Дэниел Гордон, Дэниел Киенци және Тодд А. Уайт сияқты орындаушылар мен жазушылардың саны артып келеді. Ол сондай-ақ Рашер саксофон оркестрі, Саксофон Синфония, Ұлыбританияның Ұлттық саксофон хоры, Цюрих саксофон ұжымы, Нортстар саксофон квартеті, Кёльн саксофон мафиясы, Торонтодағы Allsax4tet және Nuclear Whales Saxophone Orchestra сияқты саксофон ансамбльдері тарапынан да қолданылады.
The contrabass saxophone has most frequently been used as a solo instrument by woodwind players in the genres of jazz and improvised music who are searching for an extreme or otherworldly tone. The difficulty of holding and controlling the instrument (let alone playing it) makes performing on the instrument a somewhat theatrical experience in and of itself. On older instruments, playing is difficult too; it takes an enormous amount of air to sound notes in the low register. Thanks to refinements in their acoustical designs and keywork, modern contrabass saxophones are no more difficult to play than most other saxophones. An increasing number of performers and recording artists are making use of the instrument, including Anthony Braxton, Paul Cohen, David Brutti, Jay C. Easton, Randy Emerick, Blaise Garza, Marcel W. Helland, Robert J. Verdi, Joseph Donald Baker, Thomas K. J. Mejer, Douglas Pipher, Scott Robinson, Klaas Hekman, Daniel Gordon, Daniel Kientzy, and Todd A. White. It is also used by saxophone ensembles including the Raschèr Saxophone Orchestra, Saxophone Sinfonia, National Saxophone Choir of Great Britain, Zurich Saxophone Collective, Northstar Saxophone Quartet, Koelner Saxophone Mafia, Toronto based Allsax4tet and the Nuclear Whales Saxophone Orchestra.