Гегельшілдердің оң қанаты: Саяси және діни консерватизмнің пайда болуы
Right Hegelians
Оң гегельшілдер: 19 ғасырда Гегель философиясын консервативтік бағытта түсінген жақтастары. Тарих пен дінге қатысты көзқарастары, жас гегельшілдермен салыстыру.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Оң Гегельдіктер (Rechtshegelianer), Ескі Гегельдіктер (Althegelianer) немесе Гегельдік оң (die Hegelsche Rechte) – 19 ғасырдың басында неміс философы Георг Вильгельм Фридрих Гегельдің ізбасарлары, олар оның философиясын саяси және діни тұрғыдан консервативті бағытқа бұрған. Олар көбінесе Гегельдің саяси философиясын солшыл және прогрессивті саясатты, сондай-ақ дінге қатысты көзқарастарды қолдайтын деп түсіндірген Жас Гегельдіктермен (Гегельдік солшылдар) қарама-қарсы қойылады.
The Right Hegelians (Rechtshegelianer), Old Hegelians (Althegelianer), or the Hegelian Right (die Hegelsche Rechte) were those followers of German philosopher Georg Wilhelm Friedrich Hegel in the early 19th century who took his philosophy in a politically and religiously conservative direction. They are typically contrasted with the Young Hegelians (Hegelian Left), who interpreted Hegel's political philosophy as supportive of left wing and progressive politics or views on religion.
Шолу
Гегельдің тарихилігі идеялар мен институттарды тек олардың тарихын түсіну арқылы ғана түсінуге болатынын айтады. Гегель өмірі бойы өзін православиелік лютеранмын деп айтқан. Ол Абсолютке көп көңіл бөлді, бұл сөзді ол шындықтың толықтығына жауапты шексіз Рухқа арнады. Бұл Рух өнерде, дінде және философияда толыққанды көрініс табады. Бірақ олардың объективтілігі – мемлекет, әсіресе қазіргі конституциялық монархия. Гегель өзінің «Құқық философиясында» былай деп жазады:
Hegel's historicism holds that both ideas and institutions can only be understood by understanding their history. Throughout his life, Hegel said he was an orthodox Lutheran. He devoted considerable attention to the Absolute, his term for the infinite Spirit responsible for the totality of reality. This Spirit comes to fullest expression in art, religion, and philosophy. But the objectivity of these is the State, specifically the modern constitutional monarchy. In his Philosophy of Right, Hegel writes that:
Гегельдік құқық осы мемлекеттік тұжырымды кеңейтіп, оны саяси құрылым мен ортодоксалды діннің бекітілуі ретінде қабылдады. Гегельдің тарихилігі қазіргі заманғы үкімет формаларының тарихи қажеттілігін растау үшін түсіндірілуі мүмкін. Оң гегельдіктер озық еуропалық қоғамдардың, XIX ғасырдың бірінші жартысында болған, барлық әлеуметтік дамудың шыңы және осы уақытқа дейінгі тарихи диалектиканың нәтижесі деп сенді. Көптеген адамдар Пруссия мемлекетін мақтап, оның кең ауқымды мемлекеттік қызмет жүйесі, жақсы университеттер, индустрияландыру және жоғары жұмыспен қамту деңгейі прогрестің ең жоғалғы нүктесі және замана рухының бейнесі екенін айтты. Гегельдік оңшылдардың көптеген өкілдері академиялық және лютерандық шіркеуде жоғары лауазымдарға ие болды. Олар Берлин университетімен тығыз байланыста болды және философия мен теология кафедраларының көпшілігін басқарды. Жалпы, гегельдік оң философтар көбінесе назардан тыс қалды; олардың даңқы, егер олардың есімі болмаса, Бруно Бауэр мен Карл Маркс сияқты жас гегельдіктермен басып тасталды. Олардың ең маңызды еңбектері теология саласында болды. Олардың күш-жігері тарихтың өнімі ретінде сенімнің қажеттілігін нығайтуға бағытталмады, керісінше, христиандықтың дамуына дәуірдің әсерін көрсету арқылы сынақты зерттеулерді енгізуге көмектесті. Гегельдік оңның басқа өкілдерінің арасында Эрланген неолютеран мектебі бар, оның ықпалы конфессиялық лютерандық ілімде бүгінге дейін сақталуда. Жақындағы зерттеулер сол және оң гегельдік парадигмасын күдікке түсірді. Бұл кезеңдегі ешбір гегельдік өзін «оң гегельдік» деп атаған жоқ, бұл термин өзін сол гегельдік деп санаған Дэвид Штраус тарапынан келтірілген. Сол гегельдіктердің Гегельге жасаған сындық ескертулері Гегельдің ойлауын жаңа бағыттарға бұрып, ақырында Гегель туралы әдебиеттің үлкен бөлігін құрады.
The Hegelian right expanded this conception of statism, seizing on it as an affirmation of establishment politics and orthodox religion. Hegel's historicism could be read to affirm the historical necessity of modern forms of government. The Right Hegelians believed that advanced European societies, as they existed in the first half of the nineteenth century, were the summit of all social development, the product of the historical dialectic that had existed thus far. Most praised the Prussian state, which enjoyed an extensive civil service system, good universities, industrialization, and high employment, as the acme of progress and the incarnation of the Zeitgeist. Many of the members of the Hegelian right went on to have distinguished careers in public academia or the Lutheran Church. As a school, they were closely associated with the University of Berlin, and held many of the chairs of philosophy and theology there. Generally, the philosophers of the Hegelian right have been neglected; their fame, if not their reputations, has been eclipsed by the Young Hegelians, including Bruno Bauer and Karl Marx. They left their mark chiefly in theology. Their efforts did not have the intended effect of bolstering a sense of the inevitability of faith as a product of history; rather, they pioneered the introduction of higher criticism by demonstrating the influence of an era on the development of Christianity. Other members of the Hegelian Right included the Erlangen School of Neo Lutherans, whose influence continues to the present day in confessional Lutheranism. Recent studies have questioned the paradigm of Left and Right Hegelianism. No Hegelians of the period ever referred to themselves as "Right Hegelians", which was a term of insult originated by David Strauss, a self styled Left Hegelian. Critiques of Hegel offered by the Left Hegelians radically diverted Hegel's thinking into new directions and eventually came to form a large part of the literature on and about Hegel.
Шекті теизм
Спекулятивті теизм – 1830-шы жылдардағы қозғалыс, ол Оң Гегельдікке тығыз байланысты болғанымен, одан ерекшеленеді. Оның жақтаушылары (Иммануэль Герман Фихте, Кристиан Герман Вайссе, Герман Ульричи) панологизмге негіделген гегелиандықтан кейін «жеке Құдайды» қайта жаңғыртуды талап етті. Бұл қозғалыста философия тарихындағы антипсихологизм элементтері кездеседі.
Speculative theism was an 1830s movement closely related to but distinguished from Right Hegelianism. Its proponents (Immanuel Hermann Fichte, Christian Hermann Weisse, Hermann Ulrici) were united in their demand to recover the "personal God" after panlogist Hegelianism. The movement featured elements of anti psychologism in the historiography of philosophy.