Роскильде соборы: Дания монархтарының қабір орны және ЮНЕСКО мұрасы

Кіріспе

Роскилде соборы (Roskilde Domkirke) – Данияның шығысындағы Зеландия (Шеланд) аралында орналасқан Роскилде қаласындағы Лютеран шіркеуінің соборы. Бұл собор Даниядағы ең маңызды шіркеу, Дания монархтарының ресми корольдік бейітханасы және ЮНЕСКО-ның Дүниежүзілік мұралар тізіміне енген. Мұның себебі екі критерийге байланысты: собордың архитектурасы 800 жылдық еуропалық сәулет стилінің дамуын көрсетеді, сонымен қатар ол Скандинавияда кірпіштен салынған готикалық соборлардың ең алғашқы үлгілерінің бірі болып табылады; ол Солтүстік Еуропаға кірпіш готика стилін таратуға септігін тигізді. 12-13 ғасырларда салынған собордың дизайнында готикалық және романдық сәулет элементтері үйлесім тапқан. Собор 15 ғасырдан бері Дания монархтарының негізгі бейітханасы болып табылады. Осыған байланысты, ол ғасырлар бойы көптеген бейітханаларды орналастыру үшін кеңейтіліп, өзгертілді, ал қосылған көптеген бейітханалар әртүрлі сәулет стилінде салынған. Собор – маңызды туристік орталық, жыл сайын 165 000-нан астам келушіні қабылдайды. 1995 жылдан бері оның бірегей архитектурасы ЮНЕСКО-ның Дүниежүзілік мұрасы ретінде танылған. Собор құлшынып намаз оқылатын шіркеу ретінде жұмыс істеп қана қоймай, жыл бойы концерттер де өткізіледі.

Бұрынғы шіркеулер

Роскильде шамамен 960 жылы король Харальд Блутуз Данияның жаңа астанасы деп жариялады. Бұрын патша Джеллингте тұрған, онда шіркеу салып, Джеллинг тастарын орнатқан, бірақ даниялықтар мен норвегиялықтарды біріктірген соң, монархтың жаңа мемлекеттің билік орталығына жақын болуы үшін көшу қажет болды. Жазба деректерге сәйкес, Роскильдеге көшіп келгенде Блютуз патшалық шаруашылығын және оның жанына Киелі Үштікке арналған шағын ағаш шіркеуін салған. Үштік шіркеуі туралы көп мәлімет жоқ, тіпті оның сәулеті туралы да, бірақ тарихы қысқа болса да, кем дегенде екі оқиға болғаны белгілі. Адам Бременнің "Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum" еңбегінде патшаның ұлы Свейн Форкбардтың оған қарсы көтеріліс ұйымдастырып, Жомсборгқа қашуға мәжбүр еткені туралы айтылады. Блютуз 985/986 жылдары қайтыс болғаннан кейін, оған қарсы әскер оның денесін Роскильдеге алып келіп, салған шіркеуіне жерледі. 1026 жылы Рождество күні граф Ульфті Ұлы Кнуттың үй қызметкерінің бірі өлтірді. Көздердің мәліметтері әртүрлі болғанымен, бұл оқиға шіркеудің ішінде (Chronicon Roskildense) немесе патшалық шаруашылығында (Саксо Грамматикустың Gesta Danorum) болған. Ульф Ұлы Кнуттың қарындасы Эстридке үйленген еді, ол кісі өлтіруге ашуланып, өтемақы талап етті. Роскильде қашан Роскильде епископтығының орталығы болғаны туралы нақты мәлімет жоқ. 1013 жылы Свейн Форкбард Англияны бағындырғаннан кейін, ол Данияға ағылшын епископтарын жіберуді бастады, бұл процесті оның мұрагері Ұлы Кнут жалғастырды. Бұл Гамбург архиепископымен келіспеушілікке әкелді, ол Скандинавияны Бремен архиепископтығының құрамына кіретін деп есептеді. Роскильдедегі ең алғашқы белгілі епископ – Гербранд, ол Ұлы Кнуттың дін қызметкері болған және 1022 жылы Данияға жүзіп бара жатқанда Гамбург архиепискобы Бременнің адамдары ұстаған. Тек архиепископқа адал болуға ант берген соң ғана сапарын жалғастыруға рұқсат берілді. Архиепископтың күдікпен қарауы мүмкін, өйткені сол кездегі құжаттар Ұлы Кнут Роскильдеде Гербрандты архиепископ етіп архиепископтық құруды жоспарлаған болуы мүмкін. Эстрид Свендсдаттер алған өтемақы ақшасына ескі Үштік шіркеуі бұзылып, 1026 жыл шамасында қарапайым тас собордың құрылысы басталды. Бұл кейінірек травертиннен салынған собордың негізін құраған болуы мүмкін, бірақ екі собордың да сол жерде салынғанын анықтау қиын. Дегенмен, 1968 жылы жүргізілген археологиялық қазбалар екі ғимараттың негізінің де бірдей биіктікте екенін көрсетті, егер 50 жыл ішінде екі бөлек ғимарат салынған болса, мұндай нәрсе болуы мүмкін емес. Бірақ травертиннен собор салынғаны анық. Құрылысты 1060–1073 жылдары епископ Вильгельм бастап, оның мұрагері Свенд Нордманд шамамен 1080 жылы аяқтаған. Жаңа собор Роскильде фиордының айналасында көптеп кездесетін травертин тасынан салынған. Ол батыс жақтан екі мұнарасы бар, жалпақ ішкі төбеге тіреу беру үшін жартылай дөңгелек ішкі аркалары бар, роман стиліндегі базилика ретінде салынған. Солтүстік жағынан собормен байланысты монахтар мен басқа да адамдар үшін үш жақты тас монастырь салынды. Свенд Нордмандтың мұрагері Арнольд ғимараттың айналасына қабырға салды, ол соборға паналағандардың қауіпсіздігіне кепілдік беруге тиіс болды. Алайда, Арнольд Скандинавия архиепископтығын Лунд соборына жоғалтқан епископ деп есептелді, себебі оның жігері мен ынтасы жеткіліксіз болды. Жаңа собор аяқталғаннан кейін, оған реликвия алуға ниет білдірілді. Собордың екі канонигі (дін қызметкерлері) Римге лайықты нәрсе іздеуге жіберілді. Аңыз бойынша, олар келгеннен кейін демалып жатқанда, 253 жылдан 255 жылға дейін папа болған Луций олардың алдына пайда болып, Роскильдеге мәңгілікке қамқоршы болуға өзінің таңдалғанын айтқан. Келесі күні екі каноник Санта-Чечилияға (Трастевере) жеткізілді, онда көптеген реликвиялардың арасынан таңдау жасауға мүмкіндік берілді. Олар жарқырап тұрған бас сүйекті көрді – әулие Луцийдің бас сүйегі. Олар қайтып келгенде, үлкен белдеу арқылы жүзіп бара жатқанда, кемелеріне Дания суларында ұзақ уақыттан бері жасырынған күшті жын шабуыл жасады. Экипаж сабанға жеребе тастады, жеребе әулие Луцийдің бас сүйегін көтеріп жүретін каноникке түсті. Ол әулиеге дұға етіп, бас сүйекті үш рет жуды, суды мұхитқа лақтырып, суға секірді. Баршаның таңғалысына орай, каноник су бетінде жүре алды. Жын-шайтан айқайлап, тереңдікке қарай жоғалып кетті, енді көрінбеді. Реликвияның Роскильдеге қай жылы келгені нақты белгісіз, тек 25 тамыз күні белгілі болды, өйткені осы күні реликвияның келуі тойланды. Бұл реликвия туралы алғашқы жазба 1122 жылы Оденседегі монах Элноттың Ұлы Кануттың өмірі туралы еңбегінде кездеседі. Осы кезеңдегі тағы бір зат – морж сүйегінен жасалған мөр, онда собордың екі мұнарасы арасында әулие Луций бейнеленген, ол 12 ғасырдың басына жатқызылған. Реликвия Роскильде архиепископтық алуға көмектесу үшін алынған болуы мүмкін, ол 1103/1104 жылдары Лундқа берілді.

Roskilde was named the new capital of Denmark by King Harald Bluetooth around the year 960. The king had previously resided in Jelling, where he built a church and raised the Jelling stones, but after uniting the Danes and Norwegians, a move was necessary to enable the monarch to stay close to the centre of power in the new kingdom. According to written sources, when moving to Roskilde, Bluetooth built a royal farm and next to it, a small stave church, dedicated to the Holy Trinity. Little is known of the Trinity Church, let alone its architecture, but despite its brief history at least two events are known to have taken place. In Adam of Bremen's Gesta Hammaburgensis ecclesiae pontificum, there is an account of how the king's son, Sweyn Forkbeard, raised a rebellion against him, forcing him to flee to Jomsborg. When Bluetooth died in 985/986, the army that had been raised against him brought his body to Roskilde and buried him in the church he had built. At Christmas in 1026, Ulf the Earl was murdered by one of Cnut the Great's housecarls. Though the sources differ, this happened either inside the church (Chronicon Roskildense) or at the royal farm (Saxo Grammaticus's Gesta Danorum). Ulf had been married to Cnut the Great's sister Estrid, who was outraged by the murder and demanded a weregild. There is some doubt as to when Roskilde became the seat of the Bishop of Roskilde. When Sweyn Forkbeard conquered England in 1013, he began sending English bishops to Denmark, a process which was continued by his successor Cnut the Great. This caused some conflict with the Archbishop of Hamburg, who regarded Scandinavia as belonging to the Archdiocese of Bremen. The earliest known bishop of Roskilde was Gerbrand, who had been a cleric with Cnut the Great, and who was intercepted by the Archbishop of Hamburg Bremen's men when he sailed to Denmark in 1022. Only after swearing allegiance to the archbishop was he allowed to continue his journey. The archbishop may have had good reason to be suspicious, as documents of the time suggest that Cnut the Great may have planned to create an archdiocese in Roskilde, with Gerbrand as archbishop. Funded by the weregild Estrid Svendsdatter had received, the old Trinity Church was torn down and construction of a simple stone cathedral began around 1026. This may have formed the base of the later travertine cathedral, but it is difficult to tell, as two cathedrals have subsequently been built on the same site. However, an archaeological excavation in 1968 showed that the bases of both buildings were at the same height, which would not make sense if two separate buildings had been constructed in a 50 year span. It is, however, certain that a travertine cathedral was built at the location. Construction had been started by Bishop Wilhelm between 1060–1073 and was completed by his successor Svend Nordmand around 1080. The new cathedral was built using travertine, a stone found in abundance around Roskilde Fjord. It was constructed as a basilica in Romanesque style with half rounded interior arches to support the flat interior ceiling, with two towers flanking the west front entrance. To the north, a three sided stone monastery was constructed for monks and others associated with the cathedral. Svend Nordmand's successor, Arnold, added a wall around the building, which was to act as a guarantee of safety for anyone who sought sanctuary there. However, Arnold was also considered the bishop who lost the Archdiocese of Scandinavia to Lund Cathedral, as a result of his lack of drive and motivation. With the new cathedral completed, there was a desire to obtain a relic for it. Two canons (clerics of the cathedral) were dispatched to Rome to find something suitable. Legend holds that while they were resting after their arrival, St Lucius, who had been pope from 253 to 255, appeared before them and told them that he had been chosen to be the patron saint of Roskilde until the end of time. The next day, the two canons were taken to Santa Cecilia in Trastevere to choose amongst the many relics there. They saw a skull shining brightly, the skull of St Lucius. On their return, while the canons were sailing through the Great Belt, their ship came under attack by a powerful demon that had long lurked in Danish waters. The crew drew straws and the lot fell on the canon carrying the skull of St Lucius. He offered a prayer to the saint, washed the skull three times, threw the water in the ocean, and jumped overboard. To everyone's surprise, the canon was able to walk on the water. The demon disappeared screaming into the depths, never to be seen again. It is not known for certain which year the relic arrived in Roskilde, only the date, August 25, as it was on that date that the relic's arrival was always celebrated. The first written mention of the relic dates to Ælnoth, a monk in Odense, who described it in a work on the life of Canute the Holy in 1122. Another item of the period, a seal carved from a walrus tusk, depicting St Lucius between the twin towers of the cathedral, has been dated to the early 12th century. The relic may have been acquired to help win Roskilde the archdiocese, which was given to Lund in 1103/1104.

Қазіргі собор

1157 жылы Роскилде епископы болғаннан кейін Абсалон травертиннен жасалған соборды кеңейте бастады. 1160 жылы Италиядан монахтар Данияға кірпіштерді қалай пісіруді білуді әкелді, және бұл жаңа материал қолданылды. Зерттеушілер жаңа соборды ескі собордың айналасына салуды шешті, бұл құрылыс кезінде қызметтерді жалғастыруға мүмкіндік берді. Епископ Абсалон құрылысты бастады деп ұзақ уақыттан бері сеніп келді, және Абсалон 1191 жылы Роскилде епископы лауазымынан бас тартуға мәжбүр болғанда, апсиданың екі қабаты, хор мұнаралары және трансепттің бір бөлігі ғана аяқталды. Абсалонның ізбасары Педер Сунесен жаңа француз готикалық стилін қабылдап, кейіннен жоспарларға маңызды өзгерістер енгізді, хор мұнараларын бұзып, трансепттің енін азайтты. Бірақ жаңа зерттеулер Педер Сунесенді негізгі бастамашы ретінде көрсетеді, сондықтан оны қайта құрудың орнына, романдық және готикалық стильдердің арасындағы кезеңде соборда екі стильдің де элементтері сақталған. Хор 1225 жылы аяқталып, ашылды, бұл жерде қызметтер бастауға мүмкіндік берді, ал ескі травертин собор бұзылды. Келесі 55 жыл бойы кеме жұмысы жалғасты, бірақ қаржы, кірпіштерді пісіруге қажет пештердің жетіспеуі және қыс мезгілімен шектелді. Батыс фасадындағы екі мұнараны қоспағанда, собор 1280 жылы аяқталды, ал ішкі жұмыстар 1282 жылы болған өрттен кейін баяулады, ол аймақтағы бірнеше канондық үйлерді де қиратты. Соборға бірнеше шіркеулер қосылды, ал 1405 жылы мұнаралар бойынша жұмыстар аяқталды. 1412 жылы Маргрета I қайтыс болғаннан кейін, ол Сёре монастырь шіркеуіндегі отбасылық шіркеуде жерленді. Бірақ келесі жылы королеваның канцлері және діни кеңесшісі болған епископ Педер Йенсен Лодехат оның денесін Роскилде соборына әкелді. Сёредегі монахтар ашуланды, ең алдымен, королеваның жер бетіндегі қалдықтарын жоғалту реквиемдерден түсетін табыстың маңызды жоғалуын білдіреді, өйткені сол кезде монахтар мен дін қызметкерлеріне өлген адам үшін реквием жәдігерлерін оқу үшін ақы төленеді, ал королева үшін мұндай жәдігерлер мәңгілікке үнемі оқылатын, әрқайсысы үшін ақы төленетін еді, сондай-ақ беделін жоғалту. Көбінесе епископты кінәлағанмен, бұл әрекет королеваның асырап алған ұлы Эрик Померанияның ұйымдастырған болуы мүмкін. Бұл саркофагтағы жазуда 1423 жылы жаңа король Эрик VII оны қалай сыйлағаны жазылған. Немецтің тарихшысы Герман Корнер өзінің "Хроника нова" еңбегінде король Эрик VII, бірнеше дворяндар, Лунд архиепископы және барлық Дания епископтары қатысқан үш күндік үлкен жерлеу рәсімін сипаттаған. Олардың әрқайсысы собордағы 50 құрбандық үстеліне мол сый-сыйлықтар берген. Бірінші күні король жұбы әр құрбандық үстеліне алтын әшекей, алтын алтарь және күміс тостаған берді; ақсүйектер әрқайсысы құрбандық үстелдеріне флорин берді; ал рыцарьлар, шәкірттер және сыйлық беруге ниетті кез келген адам әр құрбандық үстеліне Любектен күміс монеталар берді. Екінші және үшінші күндері король жұбы әр құрбандық үстеліне екі ақсүйекті сыйлады, ақсүйектер оларға бір флорин сыйлады, ал процессияның қалған бөлігі күміс монеталарды өздері қалағандай сыйлады. Ал күміс ақшаның қалған бөлігі Роскилдедегі кедейлерге таратылатын ыдысқа салынады. 1443 жылы 14 мамырда Роскилдеде өрт шығып, қаланың көп бөлігі және діни қызметкерлердің үш үйінен басқалары жойылды. Өрт соншалықты қатты болғандықтан, терезелер жарылып, төбелердің қорғасын жабындары еріді. Собор қатты зақымдалды, және 1463 жылы ғана епископ Олуф Мортенсен оны қайта бағыштады. Оны қайта құруға көмектесу үшін Дания епископтары әрқайсысы оның құнын өтеуге ниет білдіргендерге 40 күндік кешірім беретін хатқа қол қойды. Қайта құруға Кристиан I соборда шіркеу салу туралы шешім де көмектескен болуы мүмкін. Магтар шіркеуі 1460 жылдары салынған, және Маргрета I саркофагымен және бұрынғы шіркеулердің қалдықтарымен бірге ол ең алғашқы патшалық жерлеуді белгілейді. 1536 жылы Реформация Роскилде соборына күрт теріс өзгеріс әкелді. Роскилде епискобы Иоахим Рённов Копенгаген қамауында қамалды, епархия Копенгагенге көшірілді және Педер Палладий Зеландияның жаңа суперинтенданты, кейіннен епископ болды. Реформацияны кеңінен қолдауға талпынып жүрген Ханс Таусен 1538 жылы Роскилдеге жаңа идеяларға қарсы шыққан дін қызметкерлерін қайтадан дінге айналдыру үшін жіберілді. 1540 жылы реформация жиналысында епископтың барлық мүлігі енді корольге тиесілі деп шешілді, бұл символикалық және іс жүзінде Дания шіркеуінің басшысы. Собор графтардың қақтығысы кезінде өзінің кейбір мүліктерін беруге мәжбүр болған, бірақ шешімнен кейін және шведиялықтарға қарсы соғыс жақындағанда, шіркеу мүліктерін тартып алу күшейді. Собордың ең бағалы мүліктерінің бірі – алтынмен және асыл тастармен жабылған Святой Луцийдің ағаштан жасалған мүсіні болды. Капитул мүлкін сақтап қалу үшін күшпен күресті, бір кезде тартып алынған тауарлардың кейбіреулері үшін түбіртек сұрады, бірақ корольдің адамы оған король өзіне тиесілі нәрсе үшін түбіртек беруге міндетті емес деп жауап берді. Реформациядан кейін собор қарапайым жұртшылыққа ашылды, бұл жаңа жиһаз сатып алуды қажет етті, әсіресе орындықтарды. Басқа бұрынғы католик соборларындағыдай, хор, алтарь қабырғаға орналасқан, кемеден үлкен қабырғамен бөлінген. Собор қаржылық қиындықтарға тап болса да, барлық мүлігін беруге мәжбүр болған (сол кезде Зеландиядағы әр төрт шаруашылықтың бірі мен 30 ірі меншік кірген), ол Кристиан IV-тен түрлі сыйлықтармен марапатталды: алтарь (1555-1623 жылдар аралығында), шамамен 1600 жылғы корольдық ложа, 1610 жылғы мінбар, 1614 жылғы оның жеке жерлеу шіркеуі, 1633 жылы екі мұнараның құрылысы және соңында 1635 жылы тамаша Ренессанс стильіндегі құмтас кіреберіс порталы. 1658 жылдың 26 ақпанында Роскилде шарты соборда қол қойылды. Шведиялықтар собордан алған олжалардың ішінде Маргрета I-нің алтын көйлегі болды, ол оның саркофагының жанындағы шкафта ілінген. Көйлек швед патшайымы Хедвиг Элеонорамен алынып, қазір Уппсала соборында сақталады. 1690 жылы Кристиан V ескі католик хорын тазалауға бұйрық берді, оның астында оның әйелі Софи Амалиядан туған балалары үшін склеп жасау үшін. Бұл алтарьды қазіргі орнына жылжытуға да мүмкіндік берді. 1774 жылы үшінші патшалық жерлеу шіркеуі, Фредерик V шіркеуінің құрылысы бұрынғы Әйелдер шіркеуін алып тастаумен басталды. Ақша тез бітіп қалды, және жұмыс 1825 жылға дейін аяқталмады. Сонымен қатар, 1806 жылы собор католик дәуірінен қалған мүліктерін жағымсыз аукционда сатты. Сатылған заттардың арасында жергілікті мыс шеберіне тиген үлкен крест болды. Ол крестті отынға аралағанда, Иисус басы жарылып, кішкентай алтын патриархалдық крест құлап кетті. Жақын қарап көргенде, кресттің іші қуыс екені және Христиан кресінен алынған сынық жасырылғаны анықталды. Табылған туралы хабар тез Корольдік өнер жинағына, кейіннен Дания Ұлттық мұражайына жетті, ол оны дереу сатып алды. 1871 жылы кіреберіс порталы собордың қалған бөлігімен сәйкес келетін жаңасына ауыстырылды, ал ескі портал Холмен шіркеуіне сыйланды. Бірақ жаңа портал келгенде, шіркеудің қараушысы оның ескі стильдің нашар көшірмесі екенін көргенде қорқып қалды. Бірақ оның басқа амалы болмады, ол оны орнатуға мәжбүр болды. Төртінші патшалық жерлеу шіркеуінің құрылысы 1915 жылы басталды, және 1924 жылы аяқталғанға дейін Роскилде қайтадан епархия болды. 1968 жылдың 27 тамызында Маргрета мұнарасының қалпына келтіру жұмысы аяқталуға жақын болғанда, мұнара б...

It has been accepted, that soon after he became Bishop of Roskilde in 1157, Absalon began to expand the travertine cathedral. In 1160, the art of firing bricks was brought to Denmark from Italy by monks, and the new material was employed. Researchers decided to build a new cathedral around the existing one, allowing services to continue during construction. It has long been believed that bishop Absalon began construction, and when Absalon was forced to surrender his position as Bishop of Roskilde in 1191, only the two floors of the apse, the choir towers and part of the transept had been completed. Absalon's successor, Peder Sunesen, embracing the new French Gothic style, later made significant changes to the plans, tearing down the choir towers and reducing the width of the transept. But new research points to Peder Sunesen as the main initiator and hence instead of rebuilding it, it was constructed in the transition period between Romanesque and Gothic show elements from both styles in the cathedral. The choir was completed and inaugurated in 1225, allowing services to begin there, and the old travertine cathedral was torn down. Work on the nave continued for the next 55 years, limited by funds, lack of kilns to fire the bricks, and the winters. With the exception of the two towers on the west facade, the cathedral was completed by 1280, and work on the interior proceeded, slowed by a fire in 1282 which also destroyed several of the canons' houses in the area. Several chapels were also added to the cathedral, and in 1405, work on the towers was completed. When Margrethe I died in 1412, she was buried in her family's chapel at Sorø Klosterkirke. But the following year bishop Peder Jensen Lodehat, who had been the queen's chancellor and religious advisor, brought her body to Roskilde Cathedral. The monks in Sorø were outraged, above all because the loss of the queen's earthly remains would mean a significant loss in income from requiems — at that time monks and clergy would typically have been paid to say requiem masses for a dead person, and for a queen such masses would likely have been said on a regular basis in perpetuity, each one incurring a fee — as well as a loss of prestige. Though often blamed on the bishop, it is quite possible that the move was orchestrated by the queen's adoptive son, Eric of Pomerania. This is reinforced by the inscription on the sarcophagus, which describes how it was given by the new king, Eric VII, in 1423. In his "Chronica novella", German chronicler :de:Hermann Korner describes the vast, three day long burial ceremony involving King Eric VII, several noblemen, the Archbishop of Lund, and all of the Danish bishops. There is an account of how the procession granted substantial gifts to each of the 50 altars in the cathedral. On the first day, the royal couple would give each altar a golden ornament, a golden antependium and a silver chalice; the noblemen would each bestow a florin on the altars; and the knights, squires, and anyone else who wished to bestow gifts would provide each altar with silver coins from Lübeck. On the second and third days, the royal couple would bestow two nobles on each altar, the noblemen would bestow a florin on them, and the rest of the procession would bestow silver coins as they wished. What was left of silver coins were then put in a bowl, to be cast among the poor in Roskilde? On 14 May 1443, a fire swept through Roskilde, destroying most of the city and all but three of the clergy's houses. The fire was so intense that the glass windows cracked, and the lead roofing melted. The cathedral was badly damaged and it was not until 1463 that the bishop, Oluf Mortensen, could rededicate it. To help with its reconstruction, the bishops of Denmark each signed a letter granting 40 days of indulgence to whoever would contribute to its cost. The reconstruction could also have been helped by the decision of Christian I to build a chapel at the cathedral. The Chapel of the Magi was built during the 1460s, and together with the sarcophagus of Margrethe I and the remains from the previous churches, it marks the earliest royal burials. The Reformation arrived in 1536, marking a sharp negative turn for Roskilde Cathedral. Not only was the Bishop of Roskilde, Joachim Rønnow, jailed in Copenhagen Castle, the diocese was moved to Copenhagen and Peder Palladius, became the new Superintendent of Zealand and later a bishop. Hans Tausen, who had sought to encourage wide adoption of the Reformation, was sent to Roskilde in 1538 to help convert the clergymen who were opposed to the new ideas. At a Reformation meeting in 1540, it was decided that all of the bishop's property was now to belong to the king, both symbolically and in reality the head of the Church of Denmark. The cathedral had already been forced to hand over some of its property during the Count's Feud, but following the decision and with an impending war against the Swedes, the confiscation of church property was stepped up. Among the cathedral's most prized possessions was a wooden statue of St Lucius, covered in gold and gems. The chapter fought hard to try and retain its property, at one point asking for a receipt for some of the confiscated goods, to which the king's men replied that the king did not need to hand out a receipt for something that already belonged to him. After the Reformation, the cathedral was opened up to the ordinary congregation, necessitating the purchase of new furniture, especially pews. As in other former Catholic cathedrals, the choir, which had been separated from the nave by a large wall, was left intact with the altar placed against the wall. While the cathedral suffered financial hardship, having been forced to give away all its property (which at the time included one in every four farms on Zealand and 30 large estates), it was endowed with a variety of gifts from Christian IV: The altarpiece (between 1555 and 1623), a royal box ca 1600, the pulpit in 1610, his own burial chapel in 1614, the construction of the iconic twin spires in 1633 and finally a grand Renaissance sandstone entrance portal in 1635. On 26 February 1658, the Treaty of Roskilde was signed in the cathedral. In the loot the Swedes took from the cathedral, was the golden dress of Margrethe I, which had hung in a closet near her sarcophagus. The dress was taken by the Swedish queen consort Hedwig Eleonora and is now located at Uppsala Cathedral. In 1690, Christian V ordered the old Catholic choir cleared, so he could create a crypt beneath it for the children he had had with his mistress Sophie Amalie. This also allowed for the altar to be moved to its present position. In 1774, work on the third royal burial chapel, Frederick V's chapel, began with the removal of the pre existing Chapel of Our Lady. Money soon ran out, and it was not until 1825 that the work was completed. In the meantime, in 1806, the cathedral sold its inventory from its Catholic days at a notorious auction. Among the items sold was a grand crucifix which went to a local coppersmith. While he was sawing the crucifix into firewood, the head of Jesus split open and a small, golden patriarchal cross fell out. Upon closer inspection, it was revealed that the cross was hollow and that a splinter from Christ's cross was hidden inside. Rumour of the find quickly reached the Royal Art Collection, later the National Museum of Denmark, which immediately purchased it. In 1871, the entrance portal was replaced with one that matched the rest of the cathedral, while the old portal was donated to Holmen Church. However, when the new portal arrived, the churchwarden was horrified to see it was a poor copy of the old style. But he had no choice but to erect it. Work on the fourth royal burial chapel began in 1915, and prior to its completion in 1924, Roskilde was once again made a diocese. On 27 August 1968, as restoration work on the Margrethe spire was nearing completion, the spire burned, threatening to collapse into the choir. During firefighting operations, members of the civil defense and church staff covered the canons' chairs, the altar, and the sarcophagi in the retrochoir with damp fire blankets, hoping to prevent damage to the invaluable items. The Defence Minister of Denmark ordered a complete ban on jet operations in the area, pending investigations into whether the vaults were in danger of collapsing. It was later discovered, that despite a total ban on any heat sources in the area where the restoration was taking place, the craftsmen had been smoking and using blowtorches in the loft. The latest addition to the cathedral was in 1985, when the New Burial Ground, also known as Frederik IX's Burial Ground, was inaugurated. In 2018, the future resting place and monument for the former Queen of Denmark Queen Margrethe II (1972–2024) were placed in the chapel of St. Brigitte. The design is made by a Danish sculptor Bjørn Nørgaard. A model is at display in the cathedral alongside an exhibition on the tradition of royal burials.

Магтар шіркеуі (Христиан І шіркеуі)

1448 жылы Кристофер III патша баласыз қайтыс болғаннан кейін, оның жесірі Доротея Бранденбургтік жаңадан таңдалған патша Кристиан I-ге қайта үйленді. Бірнеше жыл ішінде ол Дания, Норвегия және Швецияның патшасы болды, ал Доротея болашақ патша Джонды дүниеге әкелді, осылайша Олденбург әулеті құрылды. Осы оқиғалардың аясында Кристиан I соборда әсем капелла салдыруды шешті. Құрылыс жөніндегі жарлық 1459 жылғы 28 сәуірде қол қойылды, ол капелланың салынуын ғана емес, сонымен қатар шіркеуге үлкен жер участаларын беруді де бекітті. 1462 жылдың көктемінде патша капелла салынғаны үшін Папа Пий II-ге кешірім сұрап өтініш жасады, ол 1474 жылы Римде Папа Сикст IV-тің алдына барғанда берілді. Қалған собормен үйлесімді готика стилінде салынған капелла екі қабаттан тұрады: төменгі қабаты Кристиан I-нің жерлеу капелласы ретінде, ал жоғарғы қабаты патшаның жаңа құрылған Құдай Анасының Достастығының мүшелері үшін Ұлы зал ретінде жоспарланған. Екі қабатты ғимараттың ортасында орналасқан гранитті бағана – «Патша бағанасы» – көптеген патшалардың бойын өлшеуге пайдаланылды. Өлшенген патшалардың ішінде 1716 жылы өлшенген Ұлы Петр ең биік, ал 1907 жылы өлшенген Сиамның Чулалонгкорны ең кішкентайы болды. Кристиан I-нің бойы өлшенгендегі көрсеткіш техникалық қате болуы мүмкін, өйткені патшаның бойы биік болғанмен, белгі көрсеткендей алып емес. Кристиан I мен Королева Доротеяның жерлеу орындары қарапайым тастармен белгіленген, өйткені капелланың өзі олардың қабір ескерткіші саналды, ал Кристиан III және Фредерик II-нің қабір ескерткіштері төменгі қабатта орналасқан. Кристиан III-нің алабастр, Руж Бельге және Ноар Бельге ескерткіші 1574–75 жылдары антверпендік мүсінші Корнелис Флорис жасаған. Мүсінші 1575 жылдың қазанында қайтыс болғанда, ескерткіш дайын болды, тек қару-жарақтары мен жазулары ғана жетіспеді, оларды геральдист Ян Баптист Гидетти қосуы керек еді. Бірақ олар ешқашан қосылмады, ал 1576 жылдың қарашасында испандықтар Антверпенді тонағанда, ескерткіш Корнелис Флористің жесірі құны төленгенше ұсталды. Жесір Дания сарайына хабар жіберіп, ескерткішті қайтаруды және оның үлесін жабуды өтінді, бірақ бұл 1578 жылға дейін істелмеді. Ескерткіш Елсинорға жеткенде, екі жергілікті тас қалаушы оны аяқтау жұмысына кірісті, ал 1580 жылдың жазында ол ақыры капеллаға орналастырылды. Фредерик II-нің ескерткіші 1594–1598 жылдары Корнелис Флористің шәкірті және Елсинор тұрғыны фламанд мүсіншісі Герт ван Эген жасаған. Екі ескерткіш те бос, өйткені табыттар капелла еденінің астында жерленген. Король Джон да капеллада жерленуі керек еді, бірақ өмірінің соңғы жылдары ол әйелімен бірге Оденсе қаласына жақын орналасқан Несбихед қамалында өмір сүруді қатты ұнатқандықтан, қаладағы францискандық соборда жерленуге ниет білдірді. Алайда, Роскилдедегі епископ пен канондар король Роскилдеде жерленуі керек деп шешкенін мәлімдеді. Патшаның жесірі Саксониялық Кристина Папа Лев X-ке көмек сұрап хат жолдады, ал папаның жауабында адамның соңғы тілегі әрқашан орындалуы керек екені айтылды, сондықтан король Оденседе жерленді. Капелланың күмбездері мен қабырғалары 1460 жылдарға дейін, Кристиан I және оның әйелі капелланы салған кезде жасалған фрескалармен әсем безендірілген. Бұрын ақ түспен боялған, олар 1826 жылы қайта ашылды. Патша мен патшайымның гербтері капелланың шығыс қабырғасын безендіреді. Жоғарғы қабат қазіргі уақытта мұражай ретінде пайдаланылады, онда әртүрлі артефакттар, мысалы, ескі түрлі-түсті шыны терезелер қойылған және собор тарихы туралы толық мәлімет беріледі.

When King Christopher III died childless in 1448, his widow Dorothea of Brandenburg remarried the newly chosen king, Christian I. Within a few years, he became king of Denmark, Norway, and Sweden, and Dorothea had given birth to the future king John, thus establishing the House of Oldenburg. Against this background of events, the Christian I decided to build a grand chapel at the cathedral. The instrument of foundation was signed on April 28, 1459, which not only ordered the construction of the chapel but also granted large tracts of land to the church. In the spring of 1462, the king applied to Pope Pius II for indulgence for having constructed the chapel, which was finally granted upon his visit to Pope Sixtus IV in Rome in 1474. Built in Gothic style, in line with the rest of the cathedral, the chapel consists of two floors, the lower floor intended as a burial chapel for Christian I and the upper floor as Great Hall for the members of the king's newly created Fellowship of the Mother of God, the precursor to the modern day Order of the Elephant. The two floors rest on a central granite pillar, the so called King's Pillar, where numerous kings have had their height measured over the years. Amongst the kings measured, Peter the Great, measured in 1716, stands tallest, while Chulalongkorn of Siam, measured in 1907, is the smallest. The height mark for Christian I is believed to be a technical error, as the king may have been tall, but not the giant the marker would suggest. The burials of Christian I and Queen Dorothea are marked with a pair of simple stones, as the chapel itself was to be considered their sepulchral monument, while the sepulchral monuments of Christian III and Frederick II dominate the lower floor. Christian III's alabaster, Rouge Belge and Noir Belge monument was created 1574–75 by Antwerpian sculptor Cornelis Floris. When the sculptor died in October 1575, the monument was more or less complete, lacking only its weapons and inscriptions, which were to be added by the herald Jan Baptist Guidetty. In fact, they were never added, and when the Spanish sacked Antwerp in November 1576, the monument was held until the widow of Cornelis Floris paid a ransom. The widow then sent word to the Danish court, requesting that the monument be retrieved and her contribution covered, which was not done until 1578. When the monument arrived in Elsinore, two local stonemasons set to work completing the monument, and in the summer of 1580 it was finally placed in the chapel. Frederick II's monument, crafted from the same materials, was built 1594–1598 by the Flemish sculptor Gert van Egen, who was a pupil of Cornelis Floris and was a resident of Elsinore. Both monuments are empty, however, as the coffins have been buried below the floor of the chapel. King John was also supposed to have been buried in the chapel, but in his later years, he and his wife enjoyed living in Næsbyhoved Castle near Odense so much, that he expressed a preference to be buried in the town's Franciscan cathedral. However, the bishop and canons in Roskilde claimed that the King had determined that he was to be buried in Roskilde. The king's widow, Christina of Saxony, sent a letter to Pope Leo X asking for assistance, and in his reply, the pope stated that a man's last wish must always be followed, and the king was therefore buried in Odense. The chapel's vaults and walls are richly decorated with frescos, dating from the 1460s when the chapel was created by Christian I and his wife. Once whitewashed over, they were rediscovered in 1826. The arms of the king and queen decorate the chapel's east wall. The upper floor is currently used as a museum, displaying various artifacts such as old coloured stained glass windows and giving a thorough walkthrough of the history of the cathedral.

Фредерик V шіркеуі

Неоклассикалық стильдегі екі капелладан тұратын құрылыс 51 жылға созылды (1774–1825) және бұрынғы капелланы, Әулие Мария капелласын алып тастауды қажет етті. Капелланың құрылысын 1774 жылы С. Ф. Харсдорф бастады, мүмкін Римге 1762–1764 жылдары жасаған саяхаттарында салған алғашқы эскиздерін пайдаланды, бірақ қаржы жетіспеуіне байланысты жұмыс 1779 жылы тоқтап қалды. Оны 1820 жылы оның шәкірті К. Ф. Хансен жалғастырып, 1825 жылы аяқтады. Капелла солтүстік және оңтүстік жағында орналасқан екі бөлмелі вестибюльден тұрады, ол әдетте Кристиан VI капелласы деп аталады, сондай-ақ Фредерик V капелласы деп аталатын крест тәрізді күмбезді залдан тұрады. Ғимараттың ішкі жағы классикалық стильде аққа боялған қабырғалармен жасалса, сыртқы жағы собордың қалған бөлігіне тән қызыл кірпіштен салынған. 1825 жылдың қыркүйегінде капелла ашылғанда, IV Кристиан капелласында уақытша сақталған табыттар жаңа капеллаға көшірілді, ал корольдік отбасының мүшелері қайтыс болған сайын олардың саны көбейді. Нәтижесінде, бес мәрмәр саркофагқа арналған капеллада 1912 жылы 17-ден астам табыт болды. Алайда, Кристиан IX капелласының қосылуы, кейбір табыттардың криптке көшірілуі және табыттардың қайта орналастырылуы қазіргі жағдайға әкелді, онда бар болғаны 12 табыт және саркофаг қалды. Бірақ бұл жағдай шатасуға себеп болды, себебі кейбір табыттар олардың өмір бойындағы қарым-қатынастарын көрсететін жұптарға тиісінше орналастырылмаған. Капеллада мәрмәр саркофагтардан қарапайым, барқытпен қапталған табыттарға, ал Фредерик VII жағдайында ағаш табытқа көшудің бірте-бірте тенденциясы байқалады.

Кристиан IX шіркеуі

1915 жылы Дания Конституциясы қайта қаралып жатқанда, Фолкетинг корольдік отбасын құрметтеу үшін, король Христиан X-тің тілегін орындап, соборда жаңа шіркеу салуға шешім қабылдады. Бұл шіркеу 1863 жылдан бері таққа отырған Глюксбург үйіне арналды. Шіркеу жобасын сол кездегі собор архитекторы Андреас Клеменсен жасады. Шледерман бақылауымен 1919 жылы басталып, 1924 жылы аяқталған құрылыс, бұрынғы солтүстік-батыс қару-жарақ сарайының орнына салынды, ол енді жеке ғимарат ретінде болмай қалды. Шіркеу сұр қабырғалары мен күмбезді шатыры бар, крест тәрізді құрылымға ие. Құрылысы аяқталғаннан кейін Дания газеттерінде қызу пікірталас болды, кейбіреулер шіркеудің собордың басым стилінен мүлдем бөлек екенін айтты. Солтүстік бөлігінде Христиан IX және оның әйелі Луизаның екі саркофагы орналасқан. Хак Кампманның жобалауымен салынған саркофаг бастапқыда Фредерик V шіркеуінің шығыс бөлігіне орнатылуы жоспарланған. Саркофагтың айналасында Эдвард Эриксеннің жасаған үш әйел мүсіні тұр. "Қайғы", "Естелік" және "Махаббат" деп аталатын мүсіндер Италияның Каррара тас қазылымдарынан алынған ақ мәрмәрдан жасалған. "Қайғы" мүсіні Копенгагендегі Кішкентай теңіз қызының мүсініне ерекше ұқсайды, бұл бекер емес. Эдвард Эриксен Кішкентай теңіз қызының мүсінін 1911 жылы, шіркеудегі мүсіндерді жасаудан екі жыл бұрын жасаған, ал оның әйелі Элин Эриксен екеуінің де үлгісі болған. Батыс бөлігінде Фредерик VIII және оның әйелі Луизаның екі саркофагы орналасқан, олар Утзон Франк жобалаған. Шығыс бөлігінде Христиан X және оның әйелі Александриннің қарапайым мәрмәрдан жасалған табыттары тұр. Бұл табыттарды Кааре және Наур Клинт жасаған, олар норвегиялық мәрмәрдан жасалған, ал қақпағы мен бүйірлері стильді Даннеброгпен жабылған. Мария Федоровна 1928 жылы қайтыс болғаннан кейін, Копенгагендегі Александр Невский шіркеуінде және Роскилдедегі орыс православиелік рәсімнен кейін, жесір императордың табыты ата-анасының, ағасы мен қарындасының қабіріне жақын шіркеуге орналастырылды. 1957 жылы табыт шіркеудің астындағы склепке қойылды, 2006 жылдың қыркүйегіне дейін ол Ресейге қайтарылды. Жесір императордың тілегі, мүмкін болса, күйеуі Александр III-нің қасына, Санкт-Петербургтағы Петр мен Павел соборында жерлену болған. Бұл патшайым Маргрете II және президент Путин арасындағы ұзақ келіссөздерден кейін мүмкін болды. 1972 жылы Фредерик IX қайтыс болғаннан кейін оның табыты шіркеуге қойылды, оның Патшалық туымен жабылған, Дания Коронасының үш күміс арыстанымен күзетілген және екі жағында екі шамдандырғыш орнатылған. 1985 жылы корольдің табыты жерленгеннен кейін шіркеуде тек шамдандырғыштар қалды.

When the Constitution of Denmark was revised in 1915, the Folketing decided to honour the royal family, granting King Christian X's wish, by constructing a new chapel at the cathedral, dedicated to the House of Glücksburg which had held the throne since Christian IX became king in 1863. The chapel was designed by then cathedral architect, Andreas Clemmensen. Construction of the chapel, overseen by a master builder Schledermann, began in 1919 and was completed in 1924, built in a Byzantine Revival style, with a Roman inspiration. Built as an extension of the northwestern weaponporch, which then ceased to exist as an independent building, the chapel is cruciform with grey walls and a domed roof. Upon its completion, there was a heavy debate in the Danish newspapers, with some believing that the chapel was completely removed from the prevailing style of the cathedral. In the northern arm stands the double sarcophagus of Christian IX and his Queen Louise. Designed by Hack Kampmann, the sarcophagus was originally to have stood in the eastern arm of Frederick V's chapel. Surrounding the sarcophagus are three statues of female figures, designed by Edvard Eriksen. The statues are named "Grief", "Memory", and "Love" and were cut from white marble from Carrara in Italy. The statue of "Grief" bears a notable resemblance to the statue of the Little Mermaid in Copenhagen, which is not without reason. Edvard Eriksen had created the statue of the Little Mermaid in 1911, two years before he created the statues in the chapel, and his wife Eline Eriksen was model for both. In the western arm stands the double sarcophagus of Frederik VIII and his Queen Louise, designed by Utzon Frank. The eastern arm houses the simple marble coffins of Christian X and his Queen Alexandrine. The coffins were designed by Kaare and Naur Klint, made from Norwegian marble, and have a stylized Dannebrog covering the lid and sides. Following the death of Maria Feodorovna in 1928, and following a short ceremony in the Alexander Nevsky Church in Copenhagen and a Russian Orthodox ceremony in Roskilde, the coffin of the dowager empress was placed in the chapel close to the tomb of her parents and brother and sister in law. In 1957, the coffin was placed in the crypt under the chapel, until September 2006, when it was returned to Russia. It had been the wish of the dowager empress to be buried when possible next to her husband Alexander III in the Peter and Paul Cathedral. This was possible after extensive negotiations between Queen Margrethe II and President Putin. Following Frederik IX's death in 1972, his coffin was placed in the chapel, draped with his Royal Standard, guarded by three silver lions from the Danish Crown Regalia, and flanked by a pair of candelabra in the shape of anchors. After the king's coffin was buried in 1985, only the candelabra remain in the chapel.

Әндір және Бриджит шіркеулері

Собордың солтүстік жағындағы осы екі шапель – бастапқы соборға қосылған көптеген ортағасырлық шапельдердің жалғыз қалдықтары. Әулие Андрей шапелі 1396 жылы, ал Әулие Бриджит шапелі 1485 жылы салынған. 2010 жылы суретші Питер Брандес Әулие Андрей шапелін толығымен қайта безендірді, ол жаңа алтарь және шапельді нефеден бөлетін торлы конструкция орнатты. Приход кеңесінің ниеті бойынша, болашақта шапель собордағы кейбір діни рәсімдерге, мысалы, үйлену тойы мен крещениеге арналған, көбірек жеке орын болады. Осы рәсімдер үшін шапельде кішкентай орган да бар. Реформациядан бері Әулие Бриджит шапелі көбінесе католик кезеңінен қалған, лютерандық дәуірде қажеттілігі болмаған шіркеу мүлкінің әртүрлі заттарын сақтау үшін пайдаланылып келді. Оларға үш отыратын дін қызметшісінің креслосы, әншінің креслосы және канон хаттарының жәшігі кіреді. Шапельде собордағы ең көне қабір тасы да бар, ол шамамен 1250 жылға дейін сақталып келген. Королева Маргрете II өзінің болашақ жерлеу орны ретінде Әулие Биргитта шапелін таңдады, ал суретші Бьорн Нёргорд жасаған саркофаг орнатылған, бірақ регент қайтыс болғанға дейін жабылып тұрады.

Фредерик IX-тің жерленген жері

1985 жылғы 23 қыркүйекте ашылған бұл, собордың өзінен тыс алғашқы жерлеу орны болды. Құрылыстың себебі екі еді: Фредерик IX Роскильде фьордына көрініп, собордан тыс жерге көмілуді қалаған (патша жақын теңізші және теңіз күштерімен тығыз байланыста болған), сондай-ақ Кристиан IX қапшығында орын қалмаған. Тек 1972 жылдың қаңтарында патша қайтыс болғаннан кейін ғана оның тілегін қалай орындау керектігі талқыланды. Сол жылдың мамырында муниципалитет, шіркеу кеңесі, Дания Ұлттық мұражайы және құрылыс және ландшафт мәдениеті қоры қатысқан отырыс өтті. 1974 жылы аумақты қалай сақтау және жаңа жерлеу орнын қалай құру туралы баяндама ұсынылды. Шіркеу кеңесінің кейбір мүшелері монархтарды собор ішінде жерлеу дәстүрін сақтау қажеттігін айтып, қарсылық білдірді. Аймақтың жоспарлау жобасы 1982 жылы аяқталды және жерлеу орнын салу жұмыстары басталды. Жерлеу орны архитектор Вильгельм Волерт Ингер және Йоханнес Экнермен бірлесіп жобаланған, ол Свен Хавстин Миккельсен салған қола қақпасы бар қарапайым, жабылмаған кірпіштен тұрғызылған сегізбұрыштан тұрады. Қабір тасы Гренландия гранитінен мүсінші Эрик Хайде жасаған, бірақ 2000 жылы королева Ингридті жерлегенге дейін қабір толығымен жабылмады. Королева Ингридтің тілегі бойынша, жерлеу орнының айналасы бүкіл елден әкелінген жабайы жүзімдер мен өсімдіктермен жабылған.

Хор

Маргрете I (1412 ж. қайтыс болды): жоғары алтарьдың тікелей артында.

Апсиданы жан-жақтан қоршап тұрған іргетастар

Харальд Блуттут (985–986 ж. ш.): солтүстік-батыс тіреуде жерленген деген болжам бар, бірақ қабір немесе қалдықтары табылған жоқ.
Суэйн II Эстридсен (1076 ж.) оңтүстік-шығыс тіреуде.

Эстрид Свендсдаттер (1057 мен 1073 жылдар аралығында қайтыс болды) солтүстік-шығыс тіреуде жерленген деп кеңінен сенеді, бірақ 2003 жылы жасалған ДНК-тесті осы мифті жоққа шығарды, себебі қалдықтар Эстрид Свендсдаттер болу үшін тым жас әйелге тиесілі болды. Жаңа теория бойынша, тіреудегі белгі Маргарета Хасбьорнсдаттерге қатысты, ол сондай-ақ Эстрид деп те белгілі болған және Суэйн Эстридсеннің ұлы Харальд III Хенге үйленген. Оңтүстік-батыс тіреуде Ассер мен Вильгельм есімді екі епископтың қалдықтары жатыр.

Апсида

Баварияның Кристофер III (1448 ж.ө.)
Кристиан V (1699 ж.ө.) және Гессен-Кассель королевасы Шарлотта Амалия (1714 ж.ө.)
Фредерик IV (1730 ж.ө.) және Мекленбург-Гюстров королевасы Луиза (1721 ж.ө.)

Магтар шіркеуі (Христиан І шіркеуі)

Кристиан I (1481 ж.ө.) және Бранденбургтың патшайымы Дороти (1495 ж.ө.)
Кристиан III (1559 ж.ө.) және Саксония-Лауенбургтың патшайымы Дороти (1571 ж.ө.)
Фредерик II (1588 ж.ө.) және Мекленбург-Швериннің патшайымы София (1631 ж.ө.)

Фредерик V шіркеуі

Кристиан VI (1746 ж. қайтыс болған) және Бранденбург-Кулмбахтың королевасы София Магдалина (1770 ж. қайтыс болған)
Фредерик V (1766 ж. қайтыс болған) және королевалар: Ұлыбританияның Луизасы (1751 ж. қайтыс болған) және Брансвик-Вольфенбюттельдің Джулиана Мариясы (1796 ж. қайтыс болған)
Кристиан VII (1808 ж. қайтыс болған)
Фредерик VI (1839 ж. қайтыс болған) және Гессен-Кассельдің королевасы Мария (немесе Гессен-Кассель) (1852 ж. қайтыс болған)
Кристиан VIII (1848 ж. қайтыс болған) және Шлезвиг-Гольштейннің королевасы Каролина Амалия (1881 ж. қайтыс болған)
Фредерик VII (1863 ж. қайтыс болған)

IV Кристианның шіркеуі

Кристиан, сайланған ханзаде (1647 ж.ө.)
Кристиан IV (1648 ж.ө.) және королева Анна Екатерина Бранденбургтік (1612 ж.ө.)
Фредерик III (1670 ж.ө.) және королева София Амалия Брансвик-Каленбергтік (1685 ж.ө.)

Мария Федоровнаның жерленген жері

Мария Федоровна (1847–1928), Дания принцессасы және патша Александр III-тің әйелі ретінде Ресей императрицасы, 1928 жылы қайтыс болғаннан бастап, 2006 жылдың 23-28 қыркүйегі аралығында бірнеше салтанатты рәсімдер арқылы Ресейге қайта жерленгенге дейін осы жерде жерленген. Осыдан кейін оның мәйіті Санкт-Петербургтегі Петр мен Павел соборында күйеуінің қасында қалды.

Ұлдар хоры

1987 жылдан бері собор Данияның жетекші ұлдар хорларының бірі – Роскилде соборы ұлдар хорына мекенжай болып табылады. Хор, қауымдық жастар жұмысының маңызды құралы. Барлық хоршылар қалыпты мектепке барады, бірақ аптасына 2-3 рет репетицияға жиналады. Екі жыл сайын хор Жаңа Зеландия, Скандинавия, Англия, Гренландия, Франция және Канада сияқты түрлі елдерге шетелдік сапарға шығады.

Ағза

1554 жылы Герман Рафаэлис (Герман Роденстин деп те аталады) жасаған жаңа орган шіркеуге қызметтер үшін сыйға берілді. Ол 1611, 1654, 1690 жылдары (нақты жылдары белгісіз), 1833, 1926 және 1950 жылдары жаңартылып, кеңейтілді. 1980 жылдары дыбыстық және техникалық мәселелер анықталды. Мұқият зерттеулер – және аспапта 16 және 17 ғасырға тән көптеген құбырлардың болуы – 17 ғасырдың классикалық даниялық органының қайта құрылуы туралы шешімге әкелді. Бұл жұмысты Marcussen & Søn компаниясы орындады және 1991 жылы аяқталды.