Кіріспе
Дүниежүзілік Тәблiгi Жаматының 1-ші Әмирі (Дауа және Тәблiгiнiң ұлы негізін қалаушысы) Мұхаммед Ильяс ибн Мұхаммед Исмаил Кандхлави Дихлави (1885 – 13 шілде 1944) – 1925 жылы Меват провинциясында Тәблiгi Жаматы исламдық қайта жаңғыру қозғалысын құрған үндістандық ислам ғалымы.
Muḥammad Ilyās ibn Muḥammad Ismā‘īl Kāndhlawī Dihlawī (1885 – 13 July 1944) was an Indian Islamic scholar who founded the Tablighi Jamaat Islamic revivalist movement, in 1925, in Mewat province.
Ерте өмір және білім
Мұхаммед Ілияс 1303 жылы хижра бойынша (1885/1886) Британдық Үндістанның Солтүстік-Батыс провинцияларындағы Мүзәффарнагар ауданындағы Кандхла ауылында (қазіргі Уттар-Прадеш штатының Шамли ауданында) дүниеге келген. Оның туған жылы "Ахтар Ілияс" (اختر الیاس) атты тарихи (хронограммалық) есім арқылы абджад сандарымен есептеледі. Ол жергілікті мектепте Құранның бір жарым бөлігін жаттап алды, ал әкесінің жетекшілігімен Делидегі Низамуддин ауданында Құранды толық жаттады. Содан кейін ол негізінен әкесінен араб және парсы тілдерінің негізгі кітаптарын оқыды. Кейін ол Рашид Ахмад Гангохипен бірге тұрып, одан білім алды. 1905 жылы Рашид Ахмад Гангохи қайтыс болды, ол кезде Мұхаммед Ілияс 20 жаста болған. 1908 жылы Мұхаммед Ілияс Дарул Улум Деобандқа қабылданды. Ол сондай-ақ Махмуд Хасан Деобандиден де білім алды.
Таблиғи жамағат ұйымының құрылуы
1920-жылдардың басында ол Деобанд пен Сахаранпурдан медресе бітірген жас түлектерді дайындап, мешіттер желісін және ислам мектептері қозғалысын құру үшін Меватқа жіберді. Ол бірде, егер өзінің қозғалысына ат қоюға тура келсе, оны "Техрик е Иман" ("Иман/Дін қозғалысы") деп атаған болар дейді. Оңтүстік Азия халқы осы қозғалыстың ізбасарларын "Таблиғи" деп атай бастады, және бұл ат қарапайым халық арасында кеңінен танымал болды. Содан бері "Таблиғи Жамаат" Канада, Оңтүстік Африка және Ұлыбритания сияқты көптеген елдерде өкілдігі бар, әлемдегі ең кең таралған халықтық ислам қозғалыстарының біріне айналды.
Мұра
Әбул Хасан Әли Хасани Надви Мұлалана Мұхаммед Ілиястың өмірі мен миссиясы туралы өмірбаян жазды.