Кіріспе

Зюрс (теңіз деңгейінен 1716 метр биіктікте) – Альп тауларындағы ең танымал қысқы спорт курорттарының бірі. Аустрияның батыс бөлігіндегі Воралберг штатында, Солтүстік Тирольмен шекараға жақын, Флексенпасс маңында орналасқан Зюрс, Лех, Оберлек, Цуг және Стубенбахты да қамтитын Арльберг аймағының бір бөлігі болып табылады. Бұл аймақта 87 шаңғы лифтісі, 200 километр терең қарлы беткейлер және 305 километр шаңғы жолдары бар. Мұнда бірнеше (көбінесе сәнді) қонақүйлер мен пансионаттар орналасқан, жалпы саны 1700-нен астам төсек орыны бар. Зюрс тау шаңғысымен сырға түсумен ғана емес, сонымен қатар тау шаңғысымен жүру және Олимпиадалық шаңғы чемпионаттарымен де танымал. Зюрстен солтүстікке қарай шамамен төрт километр жерде Лех-ам-Арльберг орналасқан, ол да шаңғы курорты. Зюрспен бұл курорт жолдың үстінен, сондай-ақ шаңғы лифттері мен шаңғы жолдары арқылы байланысқан.

Тарих

ХХ ғасырға дейін тау шаруалары жолдардың болмауынан қиын жағдайда өмір сүрді. Олар сыртқы әлемнен толық оқшауланды. 1897 жылы Флексенпас арқылы жол салынғаннан кейін ауыл үлкен Воррлберг/Австрия жол желісіне қосылды. Содан бері Зюрс шаңғышылар арасында күннен-күнге танымал бола берді. 1923-1931 жылдар аралығында бірнеше қонақ үй мен пансион салынды. 1938 жылға қарай ауылда 500 қонаққа арналған төсек орны болды. Сепп Бильдштейн Эмиль Доппельмайрмен бірлесіп аймақ үшін алғашқы шаңғы көтергішін жобалады. 1937 жылы Зюрс қаласындағы оқу алаңында Австрияның алғашқы Т-тұтқалы лифті орнатылды. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Лехке жақын Шлегелькопф тауына екінші лифт салынды. 1950 жылдары Лех-Зюрс шаңғы курорты креслолы лифттердің құрылысымен дами бастады. Крейгерхорн лифті 1951 жылы ашылды. 1957 жылы Рюфикопф канат жолы аяқталды, ол Лех пен Зюрс арасында шаңғымен байланыс жасауға мүмкіндік берді. Ақ сақина: Осы жаңа лифт жүйесінің арқасында Лех, Зюрс, Цуг және Оберлех ауылдарынан өтетін әйгілі "Ақ сақина" шаңғы маршруты құрылды. Жасыл сақина: Жасыл сақина – жергілікті халық, олардың дәстүрлі мәдениеті және ландшафты туралы баяндайтын үш күндік жаяу серуен жолы. Бұл LEADER жобасы, суретшілер Даниэла Эггер мен Даниэль Кохердің әңгіме және инсталляциялар тұжырымдамасымен жасалған. Жол бойында саяхатшылар осы көп қырлы табиғаттағы жергілікті тұрғындар мен оқиғалар туралы аңыздар мен әңгімелерді естиді. Отбасылар Лехтен Руд Альпіне дейін аймақ туралы жұмбақтарды шеше алады. Уақыт өте келе Зюрс қаласында заманауи лифттер мен қонақ үйлер салынды. Қазіргі таңда 17 қонақ үй мен пансион бар (көбінесе 4 және 5 жұлдызды қонақ үйлер). 1959 жылы Питер Александрдың қатысуымен "Питер шьетс ден Фогель аб" фильмі Зюрста түсірілді. 2018 жылы "Соңғы проблема" ("Das letzte Problem") телефильмі түсірілді.

Туризм және экономика

Зюрс Лех-ам-Арльберг муниципалитетіне кіреді және шаңғы спортының алғашқы ошақтарының бірі болып табылады. Алғашқы шаңғы курсы 1906 жылы Зюрсте өткізілді, ал 1937 жылы Зюрсте Австрияның алғашқы шаңғы көтергіші салынды. Зюрс қаласының негізгі табысы туризм есебінен түседі. 2000 метрден жоғары биіктікте орналасқандықтан, айналасында орман аз, сондықтан Альпі тауларының шаңырағына ашық көрініс ашылады. Сонымен қатар, Арльберг аймағында қар көп, бұл қысқы спорт түрлері үшін көркем жағдай жасайды. 1988 жылдан 1994 жылға дейін Лех-Зюрс шаңғы курортында FIS Альпілік шаңғыдан әлем кубогының көптеген жарыстары өтті. 2020 жылдың қараша айында, ұзақ үзілістен кейін Лех тағы да Альпілік шаңғыдан әлем кубогын қабылдады. Жарыстар 26 және 27 қарашада Флексенарена Зюрс-та өтті. Бүгінде Лех және Зюрс-ам-Арльберг қалаларында 1600-нан астам адам тұрады. Жыл сайын шамамен 1 миллион адам түндеп қалады, бірақ туризмнің сапасын сақтау және табиғатты мүмкіндігінше қорғау үшін Лех-Зюрс-тегі төсек орындарының саны 10 000-ға дейін шектелген. Оберлех аймағы табиғатты қорғауға ерекше назар аударады және 1997 жылдан бері көлік қозғалысы шектеулі аймақ болып табылады.

Мәдениет және туристік

Ханс Фесслер сәулетшісі жобалаған Мәсіх Патша шіркеуі 1935-1936 жылдары салынды және ауылдың шығысында орналасқан. Бұл Альпі аймағында 1930 жылдары салынған ең танымал қасиетті ғимараттардың бірі. Алтарь қабырғасындағы сурет, суретші Иоганнес Тройердің 1936 жылы салған, Мәсіхті билеуші ретінде бейнелейді. Витраждарды Мартин Хаусле жобалап, Тироль шыны сурет институтында жасаған. Әйгілі Венделиннің ағаш есік мүсінін Уолтер Куен жасаған.