Ромблон провинциясының Калатрава муниципалитетінің тарихы
Calatrava, Romblon
Калатрава, Филиппин: тарихы, халқы (11,342), географиясы. Бұрынғы Андагао ауылы, Ромблон провинциясының 5-ші класс муниципалитеті. Ауыл шаруашылығы үшін қолайлы жерлер іздеген қоныс-тендер.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ромблон провинциясындағы муниципалитет, Филиппин
Municipality in Romblon, Philippines
Калатрава, ресми түрде Калатрава муниципалитеті (Ази: Banwa it Calatrava, Филиппин: Bayan ng Calatrava, бұрынғысы – Андагао), Филиппиннің Ромблон провинциясындағы 5-ші санаттағы муниципалитет. 2020 жылғы халық санауы бойынша, халқы 11 342 адамды құрайды.
Calatrava, officially the Municipality of Calatrava (Asi: Banwa it Calatrava, Filipino: Bayan ng Calatrava, formerly Andagao), is a 5th class municipality in the province of Romblon, Philippines. According to the 2020 census, it has a population of 11,342 people.
Ерте тарих
Калатрава, бұрын Таблас аралындағы Сан-Агустин (сол кезде Бадахос деп аталған) қалашығындағы барио. Испандықтар келгенге дейін бұл жер "Андагао" деп аталып, жергілікті жерде, әсіресе жағалау бойында көптеп өсетін емдік шөптің атымен аталған. 1810 жыл шамасында Андагаоға алғашқы қоныс аударушылар Бантон және Ромблон аралдарынан, сондай-ақ Таблас аралының орталық бөліктерінен ауыл шаруашылығы үшін жарамды жерлерді іздеп келді. Симаранхон, Сибаленхон және Бантоанон халқы муниципалитеттің алғашқы қоныстанғандары болды, кейіннен оларға Одионганнан келгендер қосылды, олар да өздері сияқты Аси тілінде сөйледі. Бүгінде осы топ тұрғындарының көп бөлігін құрайды, ал Линао, Пангуло және Талисайдың солтүстік барангайларында Ромбломанон тұрғындары көптеп қоныстанған. Таблас аралының орталық бөлігінен келген Онхан қоныс аударушылары Балого барангайының оңтүстігіне қоныстанды. 1838 жыл шамасында Андагао испан отаршыларының билігімен Бантон пуэблосының астындағы Одионган визитасына (ауылға) қарасты fundacion (қоныс) ретінде ұйымдастырылды. Келесі жылы Бантон шіркеуінен келген испан монахы Хосе Азнар бұл жерге келіп, ағаш пен әк тастан салынған алғашқы Рим-католик шіркеуін салуды жоспарлады. Барионың қабылдауы Элеутерио Асунсьон оның құрылысын бастап кетті. Шіркеу салынғаннан кейін Андагао бірден дамып, өркендеді. 1850 жылы испан генерал-губернаторы Нарсисо Клаверияның 1848 жылдың 21 қарашасындағы жарлығымен "F" әрпімен басталатын тегін қолдану басталды. 1853 жылы Ромблон округі құрылғаннан кейін 17 жаңа қала құрылды, олардың ішінде Андагао да болды. Бұл Калатраваның муниципалитет ретінде алғашқы рет жариялануы болды. Алайда, Ромблон округі толыққанды провинция мәртебесіне көтерілгеннен кейін, барлығы 15 қала таратылды, олардың ішінде Андагао да болды. 1868 жылдың 11 қаңтарында Ромблон толыққанды провинцияға айналды және Андагао бұрынғы статусына оралып, Гинтигуан қаласына (1868 жылдың 28 тамызында Бадахос деп аталды, қазір Сан-Агустин) қосылды. 1881 жылдың 14 маусымында Андагао Ромблонның даулы әскери губернаторы Дон Хосе Фернандес де Терранның (1880–1883) кезінде Калатрава әскери орденінің құрметіне аталды. Бұл орден цистерлік монах әулие Раймонд де Фитэромен құрылған және Калатрава қамалын және Андалусия аймағындағы басқа да маңызды қалаларды маврлардың шабуылдарынан қорғау міндеті жүктелген.
Calatrava, once a barrio in the town of San Agustin (then called Badajoz) in Tablas Island. During pre Spanish period, the place was called "Andagao", named after a medicinal plant growing in abundance everywhere in the locality especially in places along the shore. Around 1810, the first settlers in Andagao migrated from Banton and Romblon islands, as well as in central parts of Tablas Island, in search of lands more suitable for agriculture. The Simaranhons, Sibalenhons and Bantoanons were the first settlers of the municipality and joined later by migrants from Odiongan of which, like them, spoke Asi. Today, this group of people made up the great portion of its residents, while the northern barangays of Linao, Pangulo and Talisay have significant Romblomanon residents. Onhan settlers originally from central Tablas decided to settle in the southern barangay of Balogo. Around 1838, Andagao was organized into a fundacion (settlement) attached to visita (village) of Odiongan under the pueblo of Banton by the Spanish colonial authorities. The following year, a Spanish friar named Padre Jose Aznar from the parish of Banton visited the place and planned the construction of its first Roman Catholic church made of wood and limestone. Eleuterio Asuncion, the barrio's cabeza de barangay spearheaded its construction. After the church was completed, Andagao immediately progressed and developed. In 1850, people started using family names beginning with letter "F" as decreed by Spanish Governor General Narciso Claveria issued on 21 November 1848. In 1853, after the creation of the District of Romblon, 17 new towns were created which included Andagao. This was Calatrava's first proclamation as a municipality. However, when the District of Romblon was elevated into a full pledge province a total of 15 towns were abolished, including Andagao. On 11 January 1868, Romblon became a fully pledged province and Andagao reverted to its former status as a visita and it was annexed to the town of Guintiguian (renamed Badajoz on August 28, 1868, now San Agustin). On 14 June 1881, Andagao was renamed Calatrava during the term of the controversial military governor of Romblon, Don Jose Fernandez de Terran (1880–1883), after the Military Order of Calatrava, which was founded by the Cistercian monk St. Raymond of Fitero and tasked to defend the castle of Calatrava and other crucial towns and cities in the Andalucian region from invasions and attacks from the Moors.
Қазіргі тарих
Калатрава американдық отаршылдық кезеңінде 1940 жылдың 4 маусымына дейін Бадахоз муниципалитетіне қарасты болды. 1940 жылы 4 маусымда конгрессмен Леонардо Фестин авторлық құқығымен 581-ші Заң қабылданды, ол Одионган орталығы болған Таблас арнайы муниципалитетін құрды. Бадахоз қаласы жаңа муниципалитеттің құрамына кірді және Одионган муниципалдық кеңесінде бір арнайы муниципалдық кеңесшімен өкілдік етілді. Калатрава сол кезде Бадахоздың бариосы болғандықтан, өкілдік етілмеді. 1943 жылдың 4 маусымында, Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде, Филиппин Революциялық Республикасының партизандық қозғалысының қолдауымен Калатрава арнайы муниципалитеті құрылды. Сол кездегі алғашқы және жалғыз мэрі Бенито Фамини аға болды, ол азаттық кезеңіне дейін қызмет етті. Бұл Калатраваның муниципалитет ретінде екінші рет жариялануы болды. 1946 жылдың 1 қазанында конгрессмен Модесто Формиллезаның қолдауымен 38-ші Республикалық заң арқылы 581-ші Заң күштен шығарылды. Бадахоз тәуелсіз муниципалды мәртебесін қайта алды және Калатрава Бадахоз муниципалитетіне барио ретінде қайта қосылды. Сол жылы Калатравадан Пабло Феталино, Лауриано Фалькутила аға және Хосе Кападан тұратын үш адамнан құралған делегация Калатраваны тәуелсіз муниципалитет ретінде құру туралы заң жобасын қолдау үшін Манилаға барды, бірақ ол іске аспады. 1968 жылдың 15 маусымында конгрессмен Хосе Мореноның қолдауымен 5317-ші Республикалық заң жобасы әзірленіп, бекітілді, ол Калатраваны тәуелсіз муниципалитет ретінде орнатып берді. Осылайша Калатрава муниципалдық округ санатындағы Ромблонның 15-ші тәуелсіз сайлау округіне айналды. Бұл Калатраваның муниципалитет ретінде үшінші рет жариялануы болды.
Calatrava remained part of Badajoz municipality throughout the American colonial period until 4 June 1940, when Commonwealth Act No. 581 (authored by Congressman Leonardo Festin) was passed and created the special municipality of Tablas, with its seat at Odiongan. The town of Badajoz became part of the new municipality and was represented with one special municipal councilor at the municipal council in Odiongan. Calatrava, being a barrio of Badajoz then, was not represented. On 4 June 1943, during the Second World War, the special municipality of Calatrava was created upon the sponsorship of the guerrilla movement regime under the Revolutionary Republic of the Philippines. Its first and only mayor then was Benito Famini, Sr. who served up to the liberation period. This was Calatrava's second proclamation as a municipality. On 1 October 1946 Commonwealth Act No. 581 was repealed through the passage of Republic Act No. 38 sponsored by Congressman Modesto Formilleza. Badajoz regained back its independent municipal status and Calatrava was annexed back to Badajoz municipality as a barrio. The same year, a three man delegation composed of Pablo Fetalino, Lauriano Falcutila, Sr. and Jose Capa from Calatrava went to Manila to lobby for a bill in Congress that will establish Calatrava as an independent municipality but it didn't push through. On 15 June 1968, through the sponsorship Congressman Jose Moreno, Republic Act No. 5317 was drafted and approved which finally established Calatrava as an independent municipality. Thus Calatrava became Romblon's 15th independent constituency under the category of municipal district. This was Calatrava's third proclamation as a municipality.
География
Калатрава Таблас аралының солтүстік жағалау жазықтары мен таулы аймақтарында орналасқан. Солтүстік жағынан Таблас бұғазымен, шығысынан Сан-Агустин муниципалитетімен, оңтүстік және батысынан Сан-Андрес муниципалитетімен шектеседі. Муниципалитеттің жалпы жер ауданы Ромблонның жер аумағының 6,39% құрайды.
Calatrava is situated along the northern coastal plains and rugged terrain of Tablas Island. It is bounded on the north by Tablas Strait, on the east by municipality of San Agustin, on the south and west by the municipality of San Andres. The municipality has a total land area of constituting 6.39% of Romblon's land area.
Демография
2015 жылғы санақ бойынша Калатраваның халқы 10 275 адамды құрайды. Аси тілі Барангай Побласион, Пасангахан және Сан-Роке ауылдарының негізгі тілі болып табылады, ал Аси және Ини тілдері Барангай Талисай, Линао және Пангуло ауылдарында қолданылады. Барангай Балого ауылының көпшілігі Онхан тілін қолданады, бірақ оның кейбір шағын ауылдарында (ситиоларында) Аси және Ини тілдері де жергілікті тұрғындар тарапынан үнемі қолданылады.
According to the 2015 census, Calatrava has a population of 10,275 people. Asi is the native language of Barangay Poblacion, Pagsangahan and San Roque, while both Asi and Ini are used in Barangay Talisay, Linao and Pangulo. Onhan is used by majority of Barangay Balogo's inhabitants, however in some of its sitios, both Asi and Ini are also being used regularly by its native residents.
Жергілікті билік
Ромблон провинциясындағы муниципалитет ретінде, қала тұрғындары провинциялық деңгейдегі мемлекеттік лауазым иелеріне дауыс береді. Облыстық үкімет муниципалдық үкіметтің жергілікті іс-әрекеттеріне саяси құқықтарды жүзеге асырады. Республиканың 7160-заңының ІІ тарауы, ІІ аталымы, ІІІ кітабы, немесе 1991 жылғы Жергілікті Өзін-Өзі Басқару Кодексіне сәйкес, муниципалдық үкімет мэрден (алкалде), вице-мэрден (бисе алкалде) және заң шығарушы органның мүшелерінен (кагавад) тұрады. Сондай-ақ, Санггуниянг Баян заң шығарушы органның хатшысы бар, олардың барлығы үш жылдық мерзімге сайланады және үш рет қатарынан сайлануға құқылы. 2019–2022 жылдар аралығындағы мердің және вице-мердің өкілдері – LAKAS CMD партиясынан Мариета Бабера және PDP–Laban партиясынан Дишан Серванез и Фондевилла. Барангайлар да сайланған лауазым иелерімен басқарылады: Барангай капитаны, Барангай кеңесі, оның мүшелері Барангай кеңесшілері деп аталады. Барангайларда SK федерациясы бар, ол барангайды ұсынады, оны SK төрағасы басқарады және оның мүшелері SK кеңесшілері деп аталады. Барлық лауазым иелері де үш жыл сайын сайланады.
As a municipality in the Province of Romblon, government officials in the provincial level are voted by the electorates of the town. The provincial government have political jurisdiction over local transactions of the municipal government. Pursuant to Chapter II, Title II, Book III of Republic Act 7160 or the Local Government Code of 1991, the municipal government is composed of a mayor (alkalde), a vice mayor (bise alkalde) and members (kagawad) of the legislative branch Sangguniang Bayan alongside a secretary to the said legislature, all of which are elected to a three year term and are eligible to run for three consecutive terms. The incumbent mayor and vice mayor for the 2019–2022 term are Marieta Babera from LAKAS CMD and Dishan Servañez y Fondevilla from PDP–Laban party, respectively. Barangays are also headed by elected officials: Barangay Captain, Barangay Council, whose members are called Barangay Councilors. The barangays have SK federation which represents the barangay, headed by SK chairperson and whose members are called SK councilors. All officials are also elected every three years.