Кіріспе

Жануарлар құқықтары жасағы (ЖҚЖ) – жануарлар құқықтарын қорғайтын белсенділер қолданатын ту, олар адам өміріне зиян келтірмеу үшін барлық қажетті сақтық шараларын қабылдау саясатын елемей, түрлі тактикаларды қолдана отырып, тікелей әрекеттерге қатысады.

Тарих

Ұлыбританияда алғаш пайда болған кезде «Жануарлар құқығын қорғаушы әскері» заңсыз тікелей әрекеттерге баса назар аударды. Мүлікті жою, қорқыту және зорлық-зомбылық сияқты тактикаларды пайдалана отырып, «Жануарлар құқығын қорғаушы әскері» хат-бомбалар жіберді, көліктер мен ғимараттардың астына өртке қаудыратын құрылғылар орналастырды, тағам өнімдерін ластады, өліммен қорқытты және қабірді қиратты. 1982 жылдан 1986 жылға дейінгі Англиядағы бірқатар әрекеттерден кейін бұл ұйым туралы сегіз жыл бойы ешқандай ақпарат болған жоқ. Философ Питер Сингер 1986 жылы «Жануарлар құқығын қорғаушы әскері» шын мәнінде болмауы мүмкін деп жазды. «Жануарлар құқығын қорғаушы әскері» бір жылдан кейін Калифорнияда өртке қаудырғанын мәлімдеді, ал 1990 жылдары өртке қаудырулар, жалған бомбалар мен қауіп-қорқытулар қайтадан пайда болды, әсіресе Уайт аралында, Кембриджде, Солтүстік Йоркширде және Оксфордта. Өрт салдарынан әрбір жерде шамамен 2 миллион фунт стерлингтік зиян келді. «Жануарлар құқығын қорғаушы әскері» белсенділері Еуропа елдері, Солтүстік Америка және Австралиядағы әрекеттері туралы хабарлауды жалғастыруда. АЛФ сияқты, белсенділер де жануарларды азат ету қозғалысын және оның тұтқындарын қолдайтын «Bite Back Magazine» сайтына анонимді түрде жауапкершілікті қабылдайды.

Құрылымы

ARM Жануарларды азат ету майданы сияқты көшбасшысыз қарсылық моделін қалыптастырды. Ұяшық бір адамнан ғана тұруы мүмкін. Өздерін «Жануар құқығын қорғаушылар бригадасы» немесе «Әділет департаменті» деп атаған белсенділердің болуы, Жануарларды азат ету майданы және жалпы жануар құқығы қозғалысы ішінде зорлық-зомбылықты қолдауға болатынына сенетіндер мен қозғалыстың оны қабылдамай, зорлықсыз қарсылықты таңдауын қажет ететіндер арасындағы күресті көрсетеді.

Философия

Философ Стивен Бест жануарларды қорғау үшін прокси-агенттер ретінде әрекет ететін адамдар жасаған әрекеттерді сипаттау үшін "көлемдік өзін-өзі қорғау" терминін енгізді. Ол, көлемдік өзін-өзі қорғау актілерін орындау кезінде, белсенділердің саботажға немесе тіпті зорлық-зомбылыққа баруға моральдық құқығы бар деп санайды. Бесттің сөзіне göre, кейбір африкалық елдерде мүйіз бұғыларын, пілдерді және басқа да жоғалуға жақын жануарларды өлтіретін браконьерлерге қарсы қарулы сақшылар көбінесе өлімге әкеп соқтыратын күш қолданады, бұл "көлемдік өзін-өзі қорғау" практикасы болып табылады. 2005 жылы Сенатта куәлік берген Джерри Власак Хантингдон Life Sciences-ке қарсы зорлық-зомбылықты көлемдік өзін-өзі қорғаудың мысалы деп қарастырғанын айтты.

2010-2012 жылдар

ARM Швецияда жасалған шабуылдарды өз мойнына алды, бұл бұқаралық ақпарат құралдарында негізінен тірідей зерттеулермен айналысатын қызметкерлерге және тері фермаларының иелеріне қарсы жасалған қылмыстардың қазіргі толқыны деп сипатталды. Осы әрекеттерге 2011 жылы Гетеборгтегі McDonald's мейрамханасына өрт шашу, бомбалау қаупі, хат-бомбалар жіберу және тері компанияларына, сондай-ақ тірідей зерттеулермен айналысатын қызметкерлерге қарсы вандализм кірді. 2012 жылы көптеген шабуылдар үшін сотталып, түрмеге кесілген жас жануарлар құқығын қорғаушы ұсталғаннан кейін 2011-2012 жылдары Швецияда ARM жасаған шабуылдардың толқыны болды.