Кіріспе

Орани, ресми түрде Орани муниципалитеті, Филиппиннің Батан провинциясындағы бірінші санаттағы муниципалитет. 2020 жылғы халық санауы бойынша, оның халқы 70 342 адамды құрайды.

Халықтық этимология

Аңыз бойынша, бір испандық қазіргі Батан штатының Орани ауданындағы тығыз орманды зерттеп жүргенде, ірі ағашты кесіп жатқан жергілікті тұрғынға кездеседі. Испандық ағаштың атын сұрағанда, жергілікті тұрғын "нарра" деп жауап береді. Бірақ испандық оны қате түсініп, жергілікті тұрғын "no ira" дегенді айтқан деп ойлайды, бұл испан тілінде "өзімшіл емес" деген мағынаны білдіреді. Испандық осы сөздердің әріптерін өзгертіп, "Орани" деген атты құрады, ол кейіннен қаланың ресми атына айналды.

Тарих

1714 жылы Орани қаласы мен шіркеуі тәуелсіз миссионерлік орталық ретінде құрылды. Доминикан монахтары шіркеуді салған, ол Батандағы олардың тұрағы болды. Орани дамып, гүлденген қалаға айналды, бірақ 1852 жылдың 16 қыркүйегінде болған жер сілкінісі салдарынан көп зардап шекті, нәтижесінде шіркеу мен қалалық әкімшілік ғимараты қирады. 1891 жылы қайта құру жұмыстары басталды, алайда 1938 жылдың 16 наурызында болған ірі өрт осы процесті тоқтатты. Өрт қаланың көп бөлігін, соның ішінде мектептерді, шіркеуді және қалалық әкімшілікті өртеді. Екінші дүниежүзілік соғыс басталғаннан кейін қайта құру жұмыстары тоқтатылып, қала одан да қиын жағдайға түсті. Бірақ соғыс аяқталған соң, қала тағы да жаңаруға кірісті.

География

Орани Балангадан және Маниланың солтүстік-батысында орналасқан, Батан провинциялық тас жолының 20-шы шығу арқылы қолжетімді. Солтүстік жағынан Гермоса, оңтүстік жағынан Самал, батысынан Диналупихан және шығысынан Манила шығанағымен шектеседі. Оның жалпы жер ауданы 29 барангайды құрайды. Жер ауданының бір бөлігі шаруашылыққа, бір бөлігі орманға, орман қорына және Ұлттық саябаққа бөлінген. Қалған бөлігі батпақты жерлерге жатады. Филиппин статистика агенттігінің мәліметінше, муниципалитеттің жер ауданы Батанның жалпы ауданының бір бөлігін құрайды.

Барангай

Орани саяси тұрғыдан 29 барангайға бөлінген. Әр барангай пуроктардан құралады, ал кейбіреулерінде сайтолар да бар.

Демография

2020 жылғы санақта Орани қаласының халқы 70 342 адамды құрады. Халық тығыздығы болды .

Экономика

Басты өнім – палай, кофе, көкөністер, жаңғақ, цитрус ағаштары және жеміс ағаштары. Астер, хризантема және гербера сияқты гүлдер жергілікті жерде өсіріледі, ал бамбук пен орман өрімдерін Оранидың ормандық жерлерінен жинауға болады. Оранидың балық аулау алаптары мен балық шаруашылықтарында сүт балығы, тилапия, креветка, қызылша, мидия және устрица сияқты су ресурстары ауланады.

Жергілікті билік

Филиппиндегі жергілікті басқару туралы заңға сәйкес, муниципалитет үкіметінің саяси орталығы Муниципалдық залда орналасқан. Филиппин тарихында (1521–1898), Gobernadorcillo – Пресиденсияда қызмет атқарған Бас атқарушы болған. Америкалық үкімшілік кезінде (1898–1946) (Филиппин тарихы (1898–1946)), сайланған мэр және жергілікті шенеуніктер, соның ішінде тағайындалғандар Муниципалдық залда қызмет атқарды. Заң шығару және атқарушы органдар өз функцияларын Санггуниянг Баян (Сессиялар залы) мен Муниципалдық сотта орындайды, олар қалалық әкімшілік ғимаратында орналасқан.

Сайланған лауазымды адамдар

Орани қалалық кеңесінің мүшелері (2022-2025) Лауазымның атауы Ресми округтік өкіл (1-ші заңнамалық округ, Батан) Джеральдин Б. Роман Муниципальдық мэр Ефрен Доминик Е. Паскуал кенші Муниципальдық вице-мэр Эммануэль Р. Роман Муниципальдық кеңесшілер Мария Абба Н. Сикат Фрэнсис С. дела Торре Бонифасио Ф. Круз кенші Мейфейр Б. Сибуг Линдон Т. Паскуал Джун Энтони I. Рейес Джон Пол Г. Апостол Джун М. Флорес.

Орани, Батанның қазіргі сайланған лауазымды тұлғалары – мэр Ефрен Доминик Э. Паскуал кенші және вице-мэр Эммануэль Бати Роман, соның ішінде 8 кеңесші немесе Сангуни Баян мүшелері: Жозе Киамбо Паскуал, Мария Абба Нарцисо Сикат, Фрэнсис Севилья Дела Торре, Джун Энтони Игнасио Рейес, Мейфейр Бонгко Сибуг, Бонифасио Франсиско Круз кенші, Ренато Родригес Бугай, Мигель Салонга Паредес. Олар қалалық әкімшіліктің екінші қабатында, атап айтқанда, әкімнің кеңсесінде және Сангуни Баян отырыстар залында жұмыс істейді. Орани-Самал қалалық екінші аймақтық сотының судьясы Ма. Кристина Ж. Мендоза Пиццаро мэрияның арт жағындағы МТК ғимаратының екінші қабатында орналасқан кеңсесінде жұмыс істейді. Муниципалитет 2019 жылдың қаңтар айында мүгедектік, жас, отбасылық жағдай, денсаулық жағдайы, ұлты, діні, сексуалдық бағдары, гендерлік идентификация және өркендеуіне қатысты кемсітуден қорғайтын жарлықты қабылдады, бұл Батан облысының алғашқы әкімшілік бірлігі болды.