Қызыл теңіздің билеушісі: Ежегіт Египетінің патшайымы Мернейт
Merneith
Ежелгі Египеттің бірінші әйел фараоны – Мернейт! 2950 ж. б.с. шамасында патшайым регент болып, мүмкін, тәуелсіз билеуші болған. Нармердің немере қызы, Деннің анасы.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Мернейт (Мерит нейт, Мерит нейт) – ежелгі Мысырдың бірінші династиясы кезінде әйел және регент болған. Бірнеше ресми жазбаларға қарағанда, ол Мысырды жеке билеген болуы мүмкін. Егер осылай болса және бұрынғы патша әйелі Нейтхотеп тәуелсіз регент ретінде билік етпеген болса, Мернейт тарихтағы алғашқы әйел перғауын және ең ерте патшайым болуы мүмкін. Оның билігі шамамен б.з.д. 2950 жылы болған. Бұл оның біріккен Мысырдың алғашқы перғауыны Нармердің шөбересі екенін көрсетеді. Ол сондай-ақ өзінің мұрагері Деннің анасы болды.
Merneith (also written Merit neith and Meryt Neith) was a consort and a regent of Ancient Egypt during the First Dynasty. She may have been a ruler of Egypt in her own right, based on several official records. If this was the case and the earlier royal wife Neithhotep never ruled as an independent regent, Merneith may have been the first female pharaoh and the earliest queen regnant in recorded history. Her rule occurred around 2950 BC The former meant that she would have been the great granddaughter of unified Egypt's first pharaoh, Narmer. She was also the mother of Den, her successor.
Отбасы
Мернейт патшалар Джер, Джет және Денмен түрлі мөр басымдары мен жазулы тостағандар арқылы байланыстырылған. Мернейт, мүмкін, Джердің қызы болған, бірақ оны нақты дәлелдейтін мәлімет жоқ. Деннің анасы болғандықтан, Мернейт Джеттің әйелі болған болуы ықтимал. Оның анасының кім екені туралы ешқандай мәлімет табылмаған.
Merneith is linked with the kings Djer, Djet and Den in a variety of seal impressions and inscribed bowls. Merneith may have been the daughter of Djer, but there is no conclusive evidence. As the mother of Den, it is likely that Merneith was the wife of Djet. No information about the identity of her mother has been found.
Өмірбаян
Мернейт Джет қайтыс болғаннан кейін билікке келді деп есептеледі. Дегенмен, оның қандай лауазымды атқарғаны күмәнді. Мүмкін, оның ұлы Ден Джет қайтыс болғанда билік жүргізуге тым жас болғандықтан, Ден патша болып өзі билей алатын жасқа жеткенше регенттік қызметін атқарған болуы мүмкін. Одан бұрын Нейтхотеп те күйеуі Нармер қайтыс болғаннан кейін осылай билік еткеніне сенушілер бар, себебі Нармердің ұлы билік ете алмайтын жаста болған. Оның аты серхтің ішіндегі Накада мөрінде жазылған, ол патшалардың есімдерін жазу тәсілі еді. Бұл Мернейт Мысырдың бірінші династиясында перғауын ретінде билік еткен екінші әйел болуы мүмкін екенін көрсетеді. Мернейт Мысырдың билеушісі болғанына ең сенімді дәлел – оның қабірі. Абидостағы бұл қабір (Y қабірі) әдетте тек еркектерге арналған қабірлердің арасында ерекше болып табылады. Мернейт Джет пен Деннің жанына жерленген. Оның қабірі сол дәуірдегі патшалардың қабірлерімен салыстырылатын көлемде. Оның аты жазылған екі қабір тасы қабірінің жанынан табылған. Мернейттің аты Жаңа Мемлекеттен келген патшалар тізімінде кездеспейді. Деннен кейін үшінші танымал перғауын болған Кааның қабірінен бірінші династия перғауындарының тізімі бар мөр табылды. Алайда, бұл тізімде Мернейттің билік ету кезеңі еске алынбаған. Саққарадағы үлкен мастабадан (Nr 3503, 16 x 42 м) алынған заттарда, оның аты тас ыдыстарда, құмыраларда және мөрлердегі жазуларда кездеседі. Атап айтқанда, Саққарадан табылған бір мөрде Мернейттің аты серхпен жазылған. Мернейттің аты Умм-эль-Каабтағы патша Джердің қабірінен де табылған.
Merneith is believed to have become ruler upon the death of Djet. The title she held, however, is debated. It is possible that her son Den was too young to rule when Djet died, so she may have ruled as regent until Den was old enough to be the king in his own right. Before her, Neithhotep is believed to have ruled in the same way after her husband King Narmer died, as Narmer's son was too young to rule. Her name was written on a Naqada seal inside a serekh, which was the way the kings' names were written. This would mean Merneith may have actually been the second female in Egypt's first dynasty to have ruled as pharaoh. The strongest evidence that Merneith was a ruler of Egypt is her tomb. This tomb in Abydos (Tomb Y) is unique among the otherwise exclusively male tombs. Merneith was buried close to Djet and Den. Her tomb is of the same scale as the tombs of the kings of that period. Two grave stelae bearing her name were discovered near her tomb. Merneith's name is not included in the king lists from the New Kingdom. A seal containing a list of pharaohs of the first dynasty was found in the tomb of Qa'a, the third known pharaoh after Den, her son. However, this list does not mention the reign of Merneith. Items from the great mastaba (Nr 3503, 16 x 42 m) in Saqqara, where her name has been found in inscriptions on stone vessels, jars, as well as seal impressions. In particular, there is one seal from Saqqara, which shows Merneith's name in a serekh. Merneith's name was found on objects in king Djer's tomb in Umm el Qa'ab.
Абидос пен Саккарадағы қабірлер
Абидос қаласында Мернейттің қабірі бірінші династияның басқа перғауындарымен байланысты Умм-эль-Кааб аймағында табылған. Оның қабірі екенін көрсететін екі тас стела осы жерден табылды. 1900 жылы Флиндэрс Петри Мернейттің қабірін тапты және оның ерекшелігіне байланысты, бұл бұрын белгісіз перғауынға тиесілі деп ойлады. Қабір қазылғаннан кейін, ішінде саз кірпішпен қапталған үлкен жер асты камерасы және оны қоршаған кішкентай жер асты қабірлерінің қатары, кем дегенде 40 қызметшінің қосымша қабірлері бар екені анықталды. Қызметшілердің билеушіге өлімнен кейінгі өмірде көмектесетіні болжамдалды. Перғауынның алғашқы бірінші династиясында билеушімен бірге қызметшілерді жерлеу кең таралған практика болған. Оның қабір кешенінде көптеген құрбандық мүліктері де жерленген, бұл перғауынға берілген тағы бір құрмет, ол билеушіге мәңгілік өмір үшін қуатты жануарлар сыйлаған. Бұл бірінші династиялық қабір кешені Мысыр діни дәстүрінде маңызды рөл атқарды және мәдениеттің дамуымен бірге оның маңызы артты. Оның қабірінің ішінде археологтар жерлеу кемесін тапты, ол оған күн құдайымен бірге өмірден кейінгі сапар жасауға мүмкіндік береді. Абидос көптеген ежелгі ғибадатханалардың орны болды, соның ішінде Умм-эль-Кааб – ежелгі перғауындардың жерленген патшалық некрополі. Бұл қабірлер өте маңызды жерлеу орындары ретінде қарастырыла бастады және кейінгі уақытта осы аймақта жерленуге ниет білдірушілер көбейді, бұл қаланың культ ортасы ретінде маңыздылығының артуына әкелді. Саққарада Мернейттің қабірінде үшінші династияның құрылысшыларының болашақ еңбектерін болжауға болатын белгілер бар. Саққарадағы Мернейттің қабірінің әдеттегі тіктөртбұрышты сарай фасадындағы мастабасының ішінде екі түрлі құрылыс әдісінің үйлесімі – баспалдақ құрылымның негізі жасырылған. Бұл, мүмкін, солтүстік және оңтүстік стильдердің бірігуінің көрсеткіші, ол ақырында Джосердің сатылы пирамидасына немесе үшінші династия құрылысының дизайнына әсер еткен болуы мүмкін.
At Abydos, the tomb belonging to Merneith was found in an area associated with other pharaohs of the first dynasty, Umm el Qa'ab. Two stelae made of stone, identifying the tomb as hers, were found at the site. In 1900 Flinders Petrie discovered Merneith’s tomb and, because of its nature, believed it belonged to a previously unknown pharaoh. The tomb was excavated and was shown to contain a large underground chamber, lined with mud bricks, which was surrounded by rows of small satellite burials, with at least 40 subsidiary graves for servants. The servants were thought to assist the ruler in the afterlife. The burial of servants with a ruler was a consistent practice in the tombs of the early first dynasty pharaohs. Large numbers of sacrificial assets were buried in her tomb complex as well, which is another honor afforded to pharaohs that provided the ruler with powerful animals for eternal life. This first dynasty burial complex was very important in the Egyptian religious tradition and its importance grew as the culture endured. Inside her tomb archaeologists discovered a funerary boat that would allow her to travel with the sun deity in the afterlife. Abydos was the site of many ancient temples, including Umm el Qa'ab, the royal necropolis, where early pharaohs were entombed. These tombs began to be seen as extremely significant burials and in later times it became desirable to be buried in the area, leading to the growth of the town's importance as a cult site. At Saqqara, Merneith's tomb exhibits features that possibly preview the builders of the Third Dynasty. Concealed within the normal rectangular palace façade mastaba of Merneith's tomb at Saqqara is the base of a stepped structure, a juxtaposition of two different methods of building. It is perhaps indicative of the fusion of northern and southern styles that was to lead, ultimately, to the Step Pyramid of Djoser, or influenced the design of the Third Dynasty structure.