Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Балбалан, ресми түрде Балбалан муниципалитеті – Филиппиннің Калинга провинциясындағы үшінші санаттағы муниципалитет. 2020 жылғы халық санауы бойынша, онда 12 914 адам тұрады.
Municipality in Kalinga, Philippines
Balbalan, officially the Municipality of Balbalan is a 3rd class municipality in the province of Kalinga, Philippines. According to the 2020 census, it has a population of 12,914 people.
Ерте басталуы
Бұл қаланың аты ежелгі ғұрыптан шыққан. Дәстүр бойынша, солтүстік Калингенің белгілі бір аймақтарынан (болжам бойынша, ежелгі Салегсег орны) келген соғыс жасаушылар тобы, белгілі бір ауылға шабуыл жасау жоспарын жасағанда немесе шабуылдан кейін қайта жиналғанда, өзеннің жанында кездесетін. Олар денелері мен қаруларындағы қанды іздерді өзенде жуып (жергілікті диалектте "бальбал" деп атайтын), содан кейін бұл жер мен оның төңірегі Бальбалан деп аталды. Зорлық-зомбылыққа толы тарихынан кейін, Бальбалан Калингенің ең бейбіт аймақтарының біріне айналды, бұл оның этностық топтарының бірі – Салегсегтің таңдалуынан көрініс табады.
This town draws its name from an ancient practice. It was said that war parties coming from certain areas in northern Kalinga (probably, the ancient place of Salegseg) used to meet by a creek when mapping out their plan of attack against or when regrouping after attacking a certain village. Since they would always wash (balbal, in the local dialect) their blood stained bodies and weapons in the creek, the place and its adjacent areas came to be known as Balbalan. Since its violent history, Balbalan has become one of the most peaceful places in Kalinga as dramatized by the selection of one of its ethnic sub groups, the Salegseg.
Испан дәуірі
Испандықтар 1600 жылдардың басынан 1800 жылдардың соңына дейін Калинга жеріне кем дегенде 10 рет жорық жасады, оның төртеуі батыстан (Абра) Банао және Гвинанг аймақтарына бағытталған. Олар 1800 жылдардың ортасында Балбаласангта телеграф стансасын құруға қол жеткізді (онда, айта кетейік, олар белгілі Банао көшбасшысы Хуан Пуяоны губернадорсильо немесе кеңесші етіп тағайындады) және содан кейін Илокос-Абра-Калинга-Кагаян жолын жасады, бірақ Калингада бекініп алуға асықпады. Америка билігі орнатылғанға дейін, Балбаланның қазіргі геосаяси құрамына кіретін этникалық топтар, сол кездегі басқа Калинга қауымдастықтары сияқты, жартылай тұрақты аумақтық шекарамен шектелген "екі тарапты туыстық топта" жұмыс істейтін жергілікті басқарудың дәстүрлі жүйесі немесе ұғымы бойынша ұйымдастырылған. Осы кезеңде Балбалан ауыз әдебиетінде жиі еске алынатын бірнеше қауымдық көшбасшылар пайда болды: Сагаок, Балуток, Масадао, Гадаван, Давегой, Ланг Аян, Байудан, Гаммонг және т.б.
The Spaniards made at least 10 incursions into the land of the Kalingas from the early 1600s to the late 1800s, four of which were made from the west (Abra) primarily targeting the regions of Banao and Guinaang. Although they succeeded around the mid 1800s in establishing a telegraph station in Balbalasang (where, incidentally, they appointed the noted Banao leader Juan Puyao as a gobernadorcillo or councilor) and subsequently hacking out an Ilocos Abra Kalinga Cagayan trail, they failed to establish a foothold in Kalinga. Prior to the establishment of American rule in Kalinga, the ethnic sub groups covered by the present geopolitical configuration of Balbalan were, like other Kalinga communities at that time, organized according to an indigenous system or concept of local governance operating within a “bilateral kinship group” circumscribed by semi permanent territorial boundary. This period saw the rise of several community leaders often mentioned in Balbalan orature: Sagaoc, Balutoc, Masadao, Gaddawan, Dawegoy, Lang ayan, Bayudang, Gammong, et al.
Америка дәуірі
Америкалықтар архипелагқа өздерінің басқару жүйесін енгізген кезде, Калинга жері олардың «бейбіт ету науқанының» маңызды орталықтарының бірі болды. 1907 жылдың 18 тамызында Лепанто-Бонтоктың сол кездегі субпровинциясы Калинга лейтенант-губернаторы Уолтер Франклин Хейлдің бақылауына өтті, ол өзінің үкімет орнын Лубуаган қаласында құрды, онда субпровинцияны төрт округке бөлді: Тинглайан-Танудан; Балбалан-Пасил; Пинукпук-Тобог (Табук) және Ливан (Ризал). Бір жылдан кейін Филиппин комиссиясының 1870 жылғы Актісі бойынша бұрынғы Тау провинциясы солтүстік Лузоннан бөлініп, Калинга оның бес субпровинциясының бірі болды. Калинга дереу бес муниципалды округке қайта ұйымдастырылды: Лубуаган (Танудан және Пасилді қоса алғанда), Балбалан (Балиньягаоды қоса алғанда), Табук (Ливан немесе Ризалмен), Тинглайан және Пинукпук, – әрқайсысы президенттер басқарды. Осы муниципалды басшылардың арасында Пуяо болды, ол бес субпровинциалдық басшының басшылығымен шамамен 24 жыл қызмет етті: Уолтер Ф. Хейл (1907–1915), Алекс Ф. Гилфилан (1915), Самуэль Э. Кейн (1915–1919), Томас Бланко (1918–1923) және Никасио Балинаг (1923–1936). Пуяо 1934 жылы аймақтағы алғашқы жергілікті сайлауда кандидат болған жоқ, оның орнын Авинган басты. Үш жылдан кейін муниципалды басшылар «Муниципалдық округ әкімдері» деп аталды.
When the Americans imposed their system of government over the archipelago, the land of the Kalingas became one of the highlights of their so called “pacification campaign.” On 18 August 1907, Kalinga, then a sub province of Lepanto Bontoc, came under the control of Lt. Gov. Walter Franklin Hale who established his seat of government in Lubuagan where he organized the sub province into four districts: Tinglayan Tanudan; Balbalan Pasil; Pinukpuk Tobog (Tabuk), and Liwan (Rizal). A year later, Act 1870 of the Philippine Commission carved the old Mountain Province out of northern Luzon with Kalinga as one of its five sub provinces. Kalinga was immediately reorganized into five municipal districts — Lubuagan (including Tanudan and Pasil), Balbalan (including Balinciagao), Tabuk (with Liwan or Rizal), Tinglayan, and Pinukpuk — each led by presidents. Among these municipal chiefs was Puyao who served in that capacity for close to 24 years under five subprovincial chief executives: Walter F. Hale (1907–1915), Alex F. Gilfilan (1915), Samuel E. Kane (1915–1919), Tomas Blanco (1918–1923), and Nicasio Balinag (1923–1936). Puyao did not run for office during the first local elections in the area in 1934, and was succeeded by Awingan. Three years later, municipal chief executives became known as “Municipal District Mayors.”
1942 жылы Балбалан қаласында жапон гарнизоны орналастырылды.
In 1942 a Japanese garrison was established in Balbalan.
Соғыстан кейінгі кезең
Ескі Таулы провинция 1959 жылы «бірінші сыныпты провинция» ретінде бекітілді, содан кейін жаңа жергілікті сайлаулар өтті. Балбалан қаласында Педро Сагалон (Суггияо, 23) мэр болып сайланды. 1988 жылдан қазіргі уақытқа дейін мемлекеттік тізілімдерде мыналар қала әкімдері ретінде тіркелген: Леонардо Банган (1988–1992), Эдвард Калумнаг (1992–1995), Росендо Дакиваг (1995–2001) және Аллен Дж. С. Мангаоанг (2001–2013). Балбаланның қазіргі басшылығы Хуан Пуяоның 1948 жылы қайтыс болуы оның саяси әулетінің аяқталуы деген қорқынышпен жүргендер үшін ерекше маңызға ие. Калинга тарихшысы Мигель Суггияоның (1990, 39) айтуынша:
The old Mountain Province was regularized as a “first class province” in 1959 and new local elections were subsequently held. In Balbalan, Pedro Sagalon was elected mayor (Sugguiyao, 23). From 1988 to the present, government records list the following as mayors: Leonardo Banganan (1988–1992), Edward Calumnag (1992–1995), Rosendo Dakiwag (1995–2001), and Allen J. C. Mangaoang (2001 to 2013). The present leadership of Balbalan has special significance to those who feared that the death of Juan Puyao in 1948 meant the end of his political bloodline. In the words of Kalinga historian Miguel Sugguiyao (1990, 39):
Демография
2020 жылғы санақта Балбаланның халқы 12 914 адамды құрады, халық тығыздығы .
In the 2020 census, the population of Balbalan was 12,914 people, with a density of .
Жергілікті билік
Балбалан, Калинга провинциясының жалғыз конгресс округіне кіретін, жергілікті басшы орган ретінде тағайындалған әкім мен жергілікті өзін-өзі басқару кодексіне сәйкес заң шығарушы орган ретінде муниципалдық кеңеспен басқарылады. Әкім, вице-әкім және кеңес мүшелері халық тарапынан тікелей сайлау арқылы сайланады, бұл сайлау үш жыл сайын өткізіледі.
Balbalan, belonging to the lone congressional district of the province of Kalinga, is governed by a mayor designated as its local chief executive and by a municipal council as its legislative body in accordance with the Local Government Code. The mayor, vice mayor, and the councilors are elected directly by the people through an election which is being held every three years.
Сайланған лауазымды адамдар
+ Кәсіби кеңес мүшелері (2022–2025) Лауазым аты Конгрессмен Аллен Джесси С. Мангаоанг Мэр Алмар П. Маланнаг Вице-мэр Ровина Элисон М. Дамиан Кеңесшілер Марк Алвин М. Пейдж Пол Б. Богокон Кларенс Д. Тонгдо Эдвин Брюс Б. Астудилло Рекс Л. Дуланси Бернабе С. Басинан Денис С. Баггас Джон Смит С. Гуллаян
+ Members of the Municipal Council(2022–2025) Position Name Congressman Allen Jesse C. Mangaoang Mayor Almar P. Malannag Vice Mayor Rowina Alison M. Damian Councilors Marc Alvin M. Page Paul B. Bog acon Clarence D. Tongdo Edwin Bruce B. Astudillo Rex L. Dulansi Bernabe C. Basingan Dennis C. Baggas John Smith S. Gullayan