Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Голландия-испандық саяси авантюрист және Испания премьер-министрі Хуан Гильермо, Рипперда бароны, Рипперданың 1-ші герцогі (7 наурыз 1684 – 5 қараша 1737) саяси авантюрист және Испания премьер-министрі болған.
Dutch Spanish political adventurer and Spanish Prime Minister
Juan Guillermo, Baron de Ripperdá, 1st Duke of Ripperdá (7 March 1684 5 November 1737), was a political adventurer and Spanish Prime Minister.
Ерте өмір
Испаниядағы саяхаттары кезінде өзі айтқан әңгімеге сәйкес, оның отбасы испандық тектен шыққан. Дегенмен, бұл мәлімдемеге ешқандай негіз болмады, және бұл Испаниядағы өзінің беделін арттыру ниетімен туған болуы мүмкін. Шындығында, ол барон Йохан Виллем Рипперда, голландиялық әскери қолбасшы барон Людольф Люрдт Рипперда тот Винсум мен Мария Изабелла ван Деесттің ұлы ретінде дүниеге келді. Ол Риппердалар әулетінің мүшесі, Гронингендегі ең көне және беделді ақсүйек отбасыларының бірі, оның тамырлары Шығыс Фризияға дейін жетеді. Католик дінінде туып, Кёльндегі иезуит мектебінде білім алған ол, Гронингеннен штаттар генералына делегат болып сайлану үшін голланд кальвинизіміне бейімделді.
According to a story which he himself set going during his adventures in Spain, his family was of Spanish origin. However, there was no foundation for this assertion, which was likely driven by his desire to strengthen his position in Spain. In fact, he was born as Baron Johan Willem Ripperda, son of Baron Ludolph Luirdt Ripperda tot Winsum, a Dutch military commander, and Maria Isabella van Deest. He was a scion of the Ripperdas, one of the oldest and most influential noble families in Groningen, with origins going back to East Frisia. He was born a Catholic and attended a Jesuit School in Cologne, he conformed to Dutch Calvinism in order to obtain his election as delegate to the states general from Groningen.
Нидерландының Мадридтегі елшісі
1715 жылы Голландия үкіметі оны Мадридке елші ретінде жіберді. Сент-Симонның айтуынша, оның адалдығы сол кезде де күмәнді деп есептелген. Жан Ори, Джулио Альберони және басқа да шетелдіктердің Испаниядағы табысы Филипп V сарайының авантюристтерге мансап беруге дайын екенін көрсетті. Риперда, испандықтар оның есімін de Riperdá деп жазады, испан үкіметіне қызмет етуге бел буды және тағы да өзін католик деп жариялады. Ол бастапқыда Альберонимен байланыс жасады, ал сол министрдің құлауынан кейін Филипп V-нің мазасыз және хитролыққа құмар әйелі Элизабет Фарнезедің өкілі болды. Ақша мәселесінде принципсіз және өте мақтанғақ мінезді болғанымен, ол коммерциялық мәселелерді жақсы түсінді және Испанияның кедейлігі негізінен егіншілікке көңіл бөлмеуден туындағанын көрсеткені үшін мақтауға лайық болды. Бірақ оның байлығы ешқандай пайдалы қызметтерінің нәтижесі емес еді. Ол патшайымға, оның күйеуіне шексіз ықпалы бар еді, Парма мен Тоскананың мұрагерлігін ұлдарына қамтамасыз ету жоспарларында көмектесуге міндеттеніп, жоғары көтерілді.
In 1715 he was sent by the Dutch government as ambassador to Madrid. Saint Simon says that his character for probity was even then considered doubtful. The fortune of Jean Orry, Giulio Alberoni and other foreigners in Spain, showed that the court of Philip V offered a career to adventurers. Ripperda, whose name is commonly spelt de Riperdá by the Spaniards, devoted himself to the Spanish government, and again professed himself a Catholic. He first attached himself to Alberoni, and after the fall of that minister he became the agent of Elizabeth Farnese, the restless and intriguing wife of Philip V. Though perfectly unscrupulous in money matters, and of a singularly vain and blustering disposition, he did understand commercial questions, and he had the merit of having pointed out that the poverty of Spain was mainly due to the neglect of its agriculture. But his fortune was not due to any service of a useful kind he rendered his masters. He rose by undertaking to aid the queen, whose influence over her husband was boundless, in her schemes for securing the succession to Parma and Tuscany for her sons.
Испанияның Венадағы елшісі
1724 жылы Рипперда Венаға арнайы елші ретінде жіберілді және герцог дәрежесіне көтерілді. Ол ұятсыздықпен әрекет етті, бірақ өзінің жеке идеяларының ықпалында болған Австрия үкіметі оны қадірлі тұлға ретінде қарастырды. Он айлық ерекше дипломатияның нәтижесінде Вена шарты (1725) деп белгіленген келісімдер сериясы жасалды, онда император өте аз уәде берді, ал Остенд компаниясы Америкадағы испан колонияларында сауда құқықтарын алды. Испанияға зор субсидия төлеуге міндетті болды, бірақ оның қазынасы мұндай төлемдерге төтеп бере алмады. Император ақша табуды көздеді. Елизавета Фарнезе ұлдары үшін итальяндық герцогтықтарды қамтамасыз етуді үміттенеді, сондай-ақ Карл VI Испанияның Гибралтар мен Менорканы қайтарып алуына көмектесуі керек деген шарттар келтірілді. Рипперда 1725 жылдың соңында Мадридке оралғанда, императордың оны премьер-министр етілуін күткенін мәлімдеді. Бұл негізсіз мәлімдемеге қысым көрсеткен испан монархтары оны сыртқы істер министрі етіп тағайындауға рұқсат берді. Ол лауазымын жедел пайда табу үшін пайдаланды, сонымен қатар көптеген шетелдік және жергілікті тараптардан наразылық тудырды: австриялықтар жақындағы келісімдерде уәделенген өтемақыны талап етті, бірақ ұсынылған династиялық некелерге келіспеді. Англия мен Пруссия үкіметтері оның іс-қимылдары мен қаулыларынан қатты ашуланды. Испан халқы оның валютаны девальвациялауына наразылық білдірді.
Ripperda was sent as special envoy to Vienna in 1724 and was elevated to the rank of duke. He behaved outrageously, but the Austrian government, which was under the influence of its own fixed idea, treated him seriously. The result of ten months of very strange diplomacy was a series of agreements known collectively as the Treaty of Vienna (1725) by which the Emperor promised very little, and the Ostend Company received commercial rights in the Spanish colonies in the Americas. Spain was bound to pay heavy subsidies, which its exhausted treasury was quite unable to afford. The emperor hoped to obtain money. Elizabeth Farnese hoped to secure the Italian duchies for her sons, and some vague stipulations were made that Charles VI should give his aid for the recovery by Spain of Gibraltar and Menorca. When Ripperda returned to Madrid at the close of 1725, he asserted that the emperor expected him to be made prime minister. The Spanish sovereigns, who were overawed by this quite unfounded assertion, allowed him to be named minister of foreign affairs. He used his office for quick profit, but also excited animosity from numerous foreign and local sources: the Austrians who sought compensation promised in the recent agreements, but who demurred on the offered dynastic marriages. English and Prussian governments were highly alienated by his machinations and threats. The Spanish populace were alienated by his debasement of the coinage.
Испаниялық мансабының аяқталуы
Оның мансабы қысқа ғана болды. 1726 жылы уәде етілген жәрдемақыны төлеуді талап еткен австриялық елші испан монархтарымен түсіністікке келді. Рипперданың өкілеттігі болмаған уәделер бергені ғана емес, сонымен қатар үлкен сомадағы ақшаны жымқырғаны анықталды. Оны герцог және жоғары ақсүйек етіп тағайындаған монархтар, алданып қалғандарын жариялап, күлкіге қалғаннан сақтану үшін тартынды. Рипперда зейнетақы уәдесімен қызметтен босатылды. 1726 жылғы мамырда қызметтен босатылған кезде ол француз және британ үкіметтерімен күрделі интригаларға тартылған болатын. Ол Мадридтегі ағылшын елшісі, полковник Уильям Стэнхоуптың резиденциясында пана тапты, кейіннен ол лорд Харрингтон атанды. Британ елшісінің құрметін алу үшін ол өзінің үкіметінің құпияларын сатты. Стэнхоуп оны қорғай алмады, сондықтан ол Сеговия қамалына тұтқын ретінде жіберілді.
His career was short. In 1726 the Austrian envoy, who had vainly pressed for the payment of the promised subsidies, came to an explanation with the Spanish sovereigns. It was discovered that Ripperda had not only made promises that he was not authorized to make, but had misappropriated large sums of money. The sovereigns who had made him duke and grandee shrank from covering themselves with ridicule by revealing the way in which they had been deceived. Ripperda was dismissed with the promise of a pension. By the time of his dismissal in May of 1726, he had entered into a complication of intrigues with the French and British governments. He sought sanctuary in Madrid at the embassy of the English ambassador, Colonel William Stanhope, afterwards Lord Harrington,. To secure the favor of the British envoy, he betrayed the secrets of his government. Stanhope could not protect him, and he was sent as a prisoner to the castle of Segovia.
Соңғы жылдар
1728 жылы ол қашып кетті, бұл үкіметтің ықтияр бергендігінен болған болуы мүмкін, және Голландияға жол тартты. Оның соңғы жылдары жұмбақ. Ол протестантизмге қайта оралды деген әңгіме бар, содан кейін Мароккоға барып, мұсылмандыққа кірді және Сеутаға жасалған сәтсіз шабуылда мавр әскеріне басшылық етті. Дегенмен, бұл оқиға оның «Естеліктері» деп аталатын, шындығында 1740 жылы Амстердамда жарық көрген, қияли оқиғалар жинағына негізделген. Нақтысы, ол Мароккоға барды және 1737 жылы Тетуанда қайтыс болды.
In 1728 he escaped, most likely with the connivance of the government, and made his way to Holland. His last years are obscure. It is said that he reverted to Protestantism, and then went to Morocco, where he became a Muslim and commanded the Moors in an unsuccessful attack on Ceuta. However, this story is founded on his so called Memoirs, which are in fact a Grub Street tale of adventure published at Amsterdam in 1740. All that is really known is that he did go to Morocco, where he died at Tetuan in 1737.