Кіріспе

Рауль Помпеяның кітабы "О Атену" (ағылшын тілінде: The Athenaeum) – бразилиялық автор Рауль Помпеяның 1888 жылы жазған романы. Бұл роман бразилиялық натурализм, импрессионизм және реализмнің ең маңызды үлгілерінің бірі саналады. Кітапта, он бір жасар Серджо атты ұл баласы әкесі тарапынан "Атенеу" деп аталатын, тек ұлдарға арналған, беделді интернатқа жіберіледі – кітаптың атауы осыдан шыққан. "Атенеу" мектебінің директоры Аристорко белгілеген өте қатаң ережелер студенттер арасында наразылық пен тәртіпсіздік тудырады. Студенттердің көпшілігінде гомосексуализм кең таралған, бұл мектептегі жалғыз әйел – Аристорконың әйелі, медбике Дона Эманың болуымен және сыртқы әлеммен байланыс жоқтығымен түсіндіріледі.

Сюжетке кіріспе

Романның жалпы идеясы – балалық шақ армандарынан айырылуды және өсіп, өмірмен бетпе-бет келудің салдарынан туындайтын жағдайларды бейнелеу. Басты кейіпкер Серджо, көпшілік пікір бойынша, Помпеяның жастық шағындағы өзінің екінші жағы деп есептеледі.

Сюжеттің қысқаша мазмұны

Серджоны он бір жасында әкесі Атенудің есігінің алдында қалдырады және ол алғаш рет мектепке кіреді. Кітаптың басында Серджионың әкесіне директордың айтқан сөзінен жыныстық қатынасқа қатысты сөздер бірден анық көрінеді: "Сен шаштарын қырқып, шаштарын кесуге барың керек. Мектептегі әдемі жігіттер бір-бірімен жақсы араласпайды". Кейіннен оған екі үлкен оқушы - Санчес пен Бенто Альвес келіп, гомосексуалды қарым-қатынас орнатуға тырысады, бірақ ол ұсынысты қабылдамайды. Серджо олардың қасынан қашу үшін Франко есімді бүлікшіл балаға жақындап келеді. Франконы мектеп директоры үнемі жазалап отыратындықтан, Серджио сол тағдырмен бетпе-бет келуден қорқып, жігітпен достығын үзді. Содан кейін ол Эгберт есімді жігітпен танысады және оған өте жақын болады; олардың қарым-қатынасы достықтан тыс дамымайды, негізінен Серджионың мектеп медбикесі Донна Эмаға деген жыныстық және эмоционалдық сезімдері. Кітаптың соңында бір студент "Атенеу" ғимаратына от қойып, бүкіл құрылысты өртеп жібереді. Өрт - Серджионың өміріндегі бір тараудың аяқталуын бейнелейтін метафора, ол жетілу жолына қарай өркендейді.

Таңдалған үзінділер

"Әлеммен кездесесің, – деді әкем, Атенейдің есігі алдында. Күреске батылдық керек! Кейіннен осы ескертудің шындығын сезіндім, ол мені бір сәтте, үйдегі махаббаттың жылыжайында ерекше тәрбиеленген балалық иллюзияларымнан айырды. Сырттағы әлем мүлдем басқа, соншалықты басқа, аналық қамқорлықтың поэзиясы – сезімталдық құралындай көрінеді, оның жалғыз пайдасы – жаратылысты алғашқы тәрбиенің қатаң әсеріне сезімтал ету, жаңа, қатал климаттың ықпалымен өмірлік күш табуға ұмтылу."