Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Қанаандық таң құдайы
Израильдегі мошав
Canaanite dawn deity
the moshav in Israel
Шахар "Таң" – угарит және қанаандық діндеріндегі құдай, ол алғаш рет Угариттен (қазіргі Рас-Шамра, Сирия) табылған жазбаларда еске алынған. Уильям Ф. Олбрайт Шалимді қараңғылық құдайы, ал Шахарды таң құдайы деп атады. Шахар мен Сәлім – Елдің егіз ұлдары. Таң мен қараңғылықтың белгілері ретінде Шахар мен Шалим күннің уақыттық құрылымын көрсетеді. Шахар мен Шалим есімдері еркек, және құдайлардың өзі де еркек деп есептеледі.
Shahar "Dawn" is a god in Ugaritic and Canaanite religion first mentioned in inscriptions found in Ugarit (now Ras Shamra, Syria). William F. Albright identified Shalim as the god of the dusk and Shahar as the god of the dawn. Shahar and Salim are the twin children of El. As the markers of dawn and dusk, Shahar and Shalim also represented the temporal structure of the day. The names Shahar and Shalim are masculine, and it appears the gods are as well.
еврейше
Саттонның айтуынша, "Танах" кітабында "Шар" сөзі 43 рет кездеседі. Оның ішінде 23-і зат есім (таң, ертең, таңғы жұлдыз), 6-сы сын есім (қара), ал 12-сі піʿел етістігі ("іздеу, тілеу") немесе qal ("қараю" немесе "бел буу") түрінде қолданылған. "Бұл, еврей Киелі кітабындағы "Шар" сөзінің этимологиясы бойынша, ол негізінен Шахар құдайының немесе құдайының сипаттамалық негізгі есім ретінде қолданылатынын көрсетеді."
Sutton recently says the word שחר is used 43 times in the Tanakh. These include 23 as a noun (dawn, tomorrow, the morning star) 6 adjectivally (black) 12 as a piʿel verb ("to seek, to desire") or qal ("to become black" or "to be intent on"). "This indicates that within the etymology of שחר in the Hebrew Bible it is primarily used as a primary noun (sometimes) descriptive of the god or goddess Shachar."
Араб тілі
Араб тілінде таң деген сөз – сахар (سحر), және ол семит тілдерінің ортақ түбірінен шыққан. Осы түбір Рамазан айында мұсылмандар таң атпастан бұрын жейтін сухур (سحور) сөзінде де көрінеді.
In Arabic, the word for dawn is saḥar (سحر) and comes from the same Semitic root. This root is also visible in suhūr (سحور), the predawn meal Muslims eat during Ramadan.
Этимология
Еврейше шахар – бастапқы зат есім. Акад тіліндегі šēru(m) II және Ассириялық šiāru(m), «таң» деген мағынаны білдіреді, себебі pirâs есімдік түрі тек бастапқы зат есімдерді тудырады. Сонымен қатар, көне Оңтүстік Араб тіліндегі śaḥar, яғни «күн шығу» немесе «таң» мағынасын береді, себебі себептеуші форманы білдірмейді. Құмран мәтіндерінде кездесетін нұсқаларға орта еврейше шахар (1QH4:6: kšḥr, ‘таң сияқты’; 11QPsa 26:11: таңның орнауы [kwn hiphil]; 4Q487 36,1 lšḥr, белгісіз); еврей арамейше шахара', ‘таңғы таң, ертең’; Моав тілінде (әйелдік!) šḥrt, мысалы mbqʽ hšḥrt, ‘күн шығудан бастап’; Угарит тілінде шхр, ‘таң, күн шығу’ және шхр пар. qdm, ‘шығыс жел’; šḥr ʽlmt, ‘осы таңнан мәңгілікке дейін’; сондай-ақ екі құдай šḥr wšlm, ‘таң және кеш жұлдызы’, және ʽm šḥr wšlm šmmh, ‘көктегі šḥr және šlm’; арабша saḥar, ‘күн шығуға дейінгі уақыт, ертең, таң’. Ежелгі Араб құдайы сахар, ‘таң, күн шығу’, жылан басының бейнесімен бейнеленген рельефтерде көрсетілген. Шахар түрі жеке есімдерде де Құдайдың аты ретінде кездеседі, мысалы Угарит тіліндегі ìlšḥr, ‘šḥr – (менің) Құдайым’; Финикиялық ʽbdšḥr, šḥrbʽl.
Hebrew šaḥar is a primary noun. The Akkadian šēru(m) II and Assyrian šiāru(m), meaning ‘morning,’ argue against a verbal derivation since the substantival form pirâs only generates primary nouns. Furthermore, Old South Arabian śaḥar, which means ‘dawn’ or ‘daybreak,’ does not suggest a causative form. Variations found in Qumran include Middle Hebrew šaḥar (1QH4:6: kšḥr, 'like the dawn'; 11QPsa 26:11: establishment of the dawn [kwn hiphil]; 4Q487 36,1 lšḥr, uncertain); Jewish Aramaic šaḥarā', 'morning dawn, early morning'; Moabite (feminine!) šḥrt, compare mbqʽ hšḥrt, 'from daybreak'; Ugaritic šḥr, 'dawn, daybreak', and šḥr par. qdm, 'east wind'; šḥr ʽlmt, 'from this morning to eternity'; as well as the twin gods šḥr wšlm, 'morning and evening star', and ʽm šḥr wšlm šmmh, 'to šḥr and šlm in heaven'; Arabic saḥar, 'time before daybreak, early morning, dawn'. The ancient Arabic god saḥar, 'dawn, daybreak', is depicted in reliefs with the symbol of the dragon's head. The form šaḥar also appears as a divine name in personal names, including Ugaritic ìlšḥr, 'šḥr is (my) god'; Phoenician ʽbdšḥr, šḥrbʽl'.
Ишая 14: 12-15
Ишая 14:12–15 – Шайтанның құлаған періште болғаны және оны Люцифер деп те атауға болатындығы туралы сенімнің бастауы болды. Бұл өлең "Нұрлы, таңның ұлы!" деген сөздермен таңғы жұлдыз – Шұғыланың (Венера) көтерілісі мен жоғалуын сипаттайды (הֵילֵל בֶּן־שָׁחַר, Вулгатада Люцифер деп аударылып, Киелі кітаптың ерте ағылшын тіліндегі аудармаларында сақталған). Шахарға жасалған сілтеме ғалымдар үшін әлі де түсініксіз болып қалып, олар Ишаядағы бұл үзіндінің мифологиялық негізі мен бастаулары туралы түрлі теориялар ұсынады.
Isaiah 14:12–15 has been the origin of the belief that Satan was a fallen angel, who could also be referred to as Lucifer. It refers to the rise and disappearance of the morning star Venus in the phrase "O Shining One, son of Dawn!" (הֵילֵל בֶּן־שָׁחַר, translated as Lucifer in the Vulgate and preserved in the early English translations of the Bible.) The reference to Shāḥar remains enigmatic to scholars, who have a wide range of theories on the mythological framework and sources for the passage in Isaiah.
КАТ 1.23
Сондай-ақ, CTA 23 деп аталады. Шахар және Шалимнің тууы мен жаратылуы осы жерде сипатталған. Оқиға немесе бөлім (егер одан әрісі болса) бір тақтаға сыйымды, тығыз емес. Құдайларға қысқа дұға жасалған. "Муту ва Шарру" (бұл өте түсініксіз) қосылады. Фертильдік, кесу және қайғы-қасірет тақырыптары жүзім бақтарына сілтеме жасайды. Өмірлік күш, шаруашылық және өлімнің шатасуы иронияны, қайшылықты және біздің түсінігіміздің жетілмеуін көрсетеді. Парди басқалардың сүндеттеу бейнелері туралы ұсыныстарын қарастырады. Тағы бір дұға бар. Екі әйел, көрінетін адамдардың құдайға табынушылары, Эльді құдалайды. Ол оларды аулау салтынан кейін құдалайды, онда ол ауадан атып түсірген құсты пісіреді. Біраз уақыттан соң олар Шахар және Шалимді дүниеге әкеледі, оларды қасиетті әйел бағады. Олар ауыздарымен аспандағы құстар мен теңіздегі балықтарға қарайды: бұл ашкөздікке ұқсайды.
Also known as CTA 23, The conception and birth of Shakhar wa Shalim are found here. The story, or section (if more exists) fits on one tablet without being cramped. There is a short invocation of the gods. A "Mutu wa Sharru" (this is quite unclear) joins. The themes of fertility, pruning, and bereavement with vineyard references. The muddledness of vitality, fecundity, and necrocity could reflect ironies, contrasts, and our poor understanding. Pardee makes room for others' suggestions of circumcision imagery. There's another invocation. Two women, apparently human worshipers, entice El. He seduces them, after a hunting ritual in which he roasts a bird he shot out of the air. In time they give birth to Shakhar we Shalim, whom the goddess nurses. They have their lips at the birds of the sky and fish of the sea: it seems to mean greedy appetites.