Кіріспе
Миналин муниципалитеті (,) – Филиппиннің Пампанга провинциясындағы 4-ші сыныптағы муниципалитет. 2020 жылғы халық санауы бойынша, халқы 48 380 адамды құрайды. Алғашқыда Миналис деп аталған, оның жер аумағы шамамен 20,98 шаршы километрді құрайды және ол астана Сан-Фернандо қаласының оңтүстік-батысында орналасқан. "Миналин" муниципалитетінің аты "Миналис" немесе "Миналис ла дин дутунг" деген сөзден шыққан. Бұл атау Ста. Мария Табунгао шіркеуі салынып жатқан кезде пайда болды, сол кезде су тасқыны келіп, барлық құрылыс материалдарын, яғни "дутунг" деп аталатын ағаштарды жойып, Санта Моника шіркеуіне жеткізді. Қала 400 жылдық тарихы бар Санта Моника шіркеуімен танымал, оның ерекше дизайны колонияға дейінгі архитектуралық мотивтерді және еуропалық католик иконографиясын біріктіреді. Миналин "Агуман Сандук" Жаңа жыл тойымен де мәшһүр, онда қаланың ер адамдары сұлулық патшайымдары болып киініп, мерекелік платформаларда қала көшелерімен жүреді. Қала жұмыртқа мен тауық өндірісінің жоғары деңгейіне байланысты "Орталық Лузонның жұмыртқа себеті" деп аталады, осы себепті 2008 жылы Филиппинде алғашқы жұмыртқа фестивалі өткізілді.
Minalin, officially the Municipality of Minalin (; ), is a 4th class municipality in the province of Pampanga, Philippines. According to the 2020 census, it has a population of 48,380 people. Originally known as Minalis, it has a land area of about , and it is located south west of the capital city of San Fernando. The name of the Municipality "Minalin" came from the word "Minalis" or "Minalis la ding dutung". This got its name during the construction of the Sta. Maria Tabungao Church, when a flood came and wiped out all the materials or dutung meaning woods and carried them to Santa Monica Parish Church. The town is known for its 400 year old church, the Santa Monica Parish Church, with its unique design that incorporates pre colonial architectural motif alongside its European Catholic iconography. Minalin is also known for its "Aguman Sanduk" New Year's Celebration, where in which the town's straight men dress up as beauty queens and ride through town on festive floats. The town is also referred to as the "Egg Basket of Central Luzon" because of its large scale production of eggs and chickens, prompting the town to put up the Philippines' first egg festival in 2008.
Этимология
Пансомун (Капамбанган империясы мен Лусонның билеушісі, принц Балагтастың немересі) өсиетімен Манила мен Тондоның 1571 жылғы (Испанияның жаулауы) басшылары Раджа Солиман мен Лакандуланың туысы екенін айтты. Пансомун, христиан дініне өткен Фернандо Маланг Балагтас 1589 жылы Капамбанган аумағына қатысты өсиетке қол қойды. Пансомун/Балагтас Табунгаода (Миналиннің бұрынғы орналасқан жері Санта-Марияда) туғанын мәлімдеді. Миналин атауының пайда болуы "minalis la ding dutung, minalis ya ing pisamban" ("ағаш жылжыды, сондықтан шіркеу де жылжуы керек") деген аңызбен байланысты. Санта-Мариядағы шіркеу құрылысына арналған ағаш қорларын су тасқыны төбелі Бурольге жеткізді. Капитан Диего Толентино "minalis" деп жазды, осылайша Миналин атауы қалыптасты. Балагтас ханзадасының ұрпағы, хан Булаунның Малай қонысы да осы жерде болған, онда әдемі әйелдер көптеп кездесетін. Испандықтар бұл жерді "mina linda de las mujeres" ("әдемі әйелдердің кені") деп атады, бұл қаланың атына да себеп болуы мүмкін. Кейін қытай саудагерлері бұл сөздерді "Миналин" деп қысқартты. Миналин атауы "minalis" ("қозғалуға") деген сөзден де шыққан болуы мүмкін. "Мина" – кен, бұл сөзді испандық Хосе Эспелета 1700 жылы осы жерде қалдырған тасқа жазған, ал "Лин" – қаланың негізін қалаушының аты. Gobernadorcillo (мэр) Диего Толентино Миналин атауын Миналистің орнына жазды, ал 1839-1841 жылдар аралығындағы Calendario Manual y Guia de Forasteros Миналин деп жазды, осылайша Миналин атауы бекітілді. 1860 жылы Миналин күріш, жүгері, қант құмыршасы, какао, индиго (анил) және жеміс-жидектер, сондай-ақ бояу, нипа шарабы, сірке су және маталар (петат) өндірді.
Демография
2020 жылғы санақта Пампанга штатының Миналин қаласының халқы 48 380 адамды құрады.
Экономика
Миналин, су тасқынына бейімділігіне қарамастан, Пампангадағы ең қарқынды дамып келе жатқан экономикалардың бірі. Миналенос халқының күнкөрісі көбінесе сауда, егіншілік және балық аулау есебінен қамтамасыз етіледі. Қала "Орталық Лузонның жұмыртқа себеті" деп аталады, себебі осы аймақта жұмыртқа мен тауық өндірісі кең көлемде жүргізіледі. Тилапия, креветка және крабтар да қаланың маңызды өнімдері болып табылады.
Жергілікті билік
Муниципалдық үкімет үш тармаққа бөлінеді: атқарушы, заң шығарушы және сот. Сот тармағын Филиппиннің Жоғарғы соты ғана басқарады. Заң шығарушы тармаққа Сангунианг Баян (қалалық ассамблеясы), Сангунианг Барангай (барангай кеңесі) және жастар секторы үшін Сангунианг Кабатан кіреді. Қала әкімі мен вице-мэр үш жылдық мерзімге сайланады. Қала әкімі атқарушы биліктің басшысы болып табылады және қалалық департаменттерге жарлықтарды орындау және мемлекеттік қызметтерді жақсарту бойынша жетекшілік етеді. Вице-мэр барангайлар немесе бариолардан сайланған кеңесшілерден тұратын заң шығарушы кеңес (Сангунианг Баян) төрағасы болып табылады.
Көрнекі орындар мен жерлер
Қаланың танымал туристік орындарына "Агуман Сандок" Жаңа жыл тойы және Сан-Николас ауылындағы 400 жылдық Санта-Моника приход шіркеуі жатады.
"Ағуман сандуғы" фестивалі (Миналин жаңа жыл мерекесі)
Миналиннің басты туристік тартымдылықтарының бірі – "Агуман Сандук" жаңа жылдық тойы. Онда қаланың әйелдерге құштар емес ер адамдары сұлулық патшайымдары болып киініп, мерекелік көліктермен қала көшелерімен жүреді, бұл тек әзіл-қалжың ғана емес, сонымен қатар қауымдастық пен әр мүшенің қайырымдылығын көрсетеді.
Күн бату паркі
3896 шаршы метр аумақты алып жатқан Санта-Ритадағы Миналин Сансет паркі 2018 жылдың 14 шілдесінде ашылды. Ол бұрынғы "Табун жолы", қазіргі "Сансет бульвары" бойында, Миналин бөгетіне іргелес өзен жағасында салынған эспланада немесе серуендеу жолы сияқты.
Белгілі тұлғалар
Губернатор Эдди Т. Панлилио, Пампанга облысының бұрынғы әкімі.