Кіріспе

Думингаг, ресми түрде Думингаг муниципалитеті (; Subanen: Benwa Dumingag; Chavacano: Municipalidad de Dumingag;), Филиппиннің Замбоанга-дель-Сур провинциясындағы 2-сыныпты муниципалитет. 2020 жылғы халық санауы бойынша халқы 48 881 адамды құрайды.

Этимология

Жергілікті әңгімелерде оның атауы белгілі субанен басшысы "Думи" мен оның әйелі "Ингаг" есімдерінен шыққан делінеді. Атаудың тағы бір түбірі – үкіметтік өкіл әтеш-тоқаш ұрысын тамашалап тұрғанда, жергілікті тұрғынға осы жердің атын сұрағандағы оқиға. Ойын бітіскен соң, бейтаныс адам қайтадан атауын сұрады. Жергілікті тұрғын қысқа қайырып: "Думинаг!" деді, яғни "Мен жеңдім" деген мағынада. Бірақ үкіметтік өкіл сөзді қате түсініп, "Думинаг" орнына "Думингаг" деп жазып алды. Дегенмен, бұл әңгімелердің растығы күмәнді, себебі Думи мен Ингагтың бар болғанына ешқандай дәлел немесе жазба дерек жоқ. Думингагқа алғашқы субанен емес қоныс аударушылар Ило-Ило қаласының Думангас ауылынан келген Деколонгон әулеті болды, олар қала орталығын дамытқан. Сенімді деректерге сәйкес, ең алғашқы қоныс аударушылар Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін Думингагқа жаңа үмітпен келді және өмірін жаңадан бастап, бұл жерді "Кішкентай Думангас" деп атады. Содан кейін бұл атау уақыт өте "Думингаг" деп өзгерді.

Алғашқы тұрғындары

Думингагтың алғашқы тұрғындары Субанелер болды, олар бастапқыда провинцияның жағалау аймақтарынан және көршілес Мисамис-Окзидентал провинциясынан келген. Оған дейін бұл жер кең орманды және батпақты аймаққа толы болған.

Муниципалитет ретінде құрылу

Бастапқыда Думингаг барио болып есептелді және Молаве муниципалитетінің құрамына кірді. Ол 1950 жылы құрылған, ал сол кездегі алғашқы барио лейтенанты Хосе Монтуерто болды. 1957 жылдың 27 желтоқсанында президент Карлос П. Гарсияның №283 жарлығымен Думингаг муниципалитетке айналды. Муниципалитет мәртебесін алғаннан бері бес адам муниципалитет әкімінің лауазымын атқарды. Олар – Исидоро И. Реал, аға (1957-1978), Джулиан К. Хо (1978-1986), Домечиано Ю. Реал (1986-1998), Эдгардо Дж. Джамеро (1998-2007) және қазіргі әкім Нациансено М. Пакалиога, кіші. Лауазымға қызмет еткен барлық әкімдердің ішінде Исидоро Й. Реал, аға муниципалитеттің әкесі және салушысы ретінде кеңінен танылған, ол алғашқы әкім және ең ұзақ қызмет еткен адам.

Әскери заң дәуірі

1970 жылдары Минданао аралында, оның ішінде Думингаг және Замбоанга-дель-Сурда көптеген бір уақытта болған қақтығыстар туды. Бұл Лусон және Висаядан көшіп келгендердің көп болуынан туындаған жер дауы мен Маркос әкімшілігінің Илага сияқты жасақ топтарды қолдауынан туындаған қақтығыстарды қамтыды.

География

Думингаг – Замбоанга-дель-Сур провинциясының ең солтүстік қаласы және Замбоанга түбегінің орталық бөлігінде орналасқан. Ол құнарлы Салуг аңғарының солтүстік-батысында жатыр. Оның жер шекаралары: солтүстікте – Замбоанга-дель-Норте провинциясының Серхио Осмена ақсақалдық муниципалитеті, шығыста – Махаяг муниципалитеті, оңтүстікте – Соминот және Мидсалип муниципалитеттері, ал батыста – Сиаян муниципалитеті. Думингаг 3-ші сыныпты муниципалитет ретінде жіктеледі және 2007 жылғы тамыз айындағы халық санауы бойынша, оның халқы шамамен 46 039 адамды құрайды.