Кіріспе

Өзен атауы дәстүрлі түрде фин тіліндегі Енойоки – негізгі өзен, ағыс сөзімен байланысты деп түсіндіріледі. Онега алабының тарихи және мәдени маңызы зор. Каргополь – Ресейдің солтүстігіндегі ең көне қалалардың бірі (дәстүрлі негізін қалау мерзімі 12 ғасырда, алғаш рет 14 ғасырда еске алынған), және онда әлі күнге дейін көптеген сәулет және тарихи ескерткіштер сақталған. Онеганың сол жағалауындағы Ошевенск қаласында бұрынғы Александр Ошевенский монастыры орналасқан. Онега алабындағы тағы бір тарихи маңызды монастырь – Кожеозерский монастыры, Кожеозер көліндегі аралда орналасқан. Онега бассейнінде солтүстік ағаш сәулетінің ең көрнекті ескерткіштерінің кейбіреулері орналасқан, оның ішінде Лядиный, Саунино Погост, Красная Ляга және Болшая Шалга ансамбльдері бар. Алайда, бұл ескерткіштердің көпшілігі қорғаудың жетіспеуінен зардап шегуде, және олардың саны үздіксіз азайып келеді. Шындығында, олардың көп бөлігі жоғалып кеткен. Өзен өзен сағасынан Үлкен Онега мен Кіші Онегаға бөлінеді, бірақ кейін бұл салалар қайтадан бірігіп, үлкен, жазық арал құрайды. Қазан айының соңында – желтоқсан айының басында мұз қатып, сәуірдің ортасы – мамырдың ортасына дейін мұз астында қалады. Бұрын ағаш ағызу үшін пайдаланылған. Онега көбінесе қылқан жапырақты ормандар (қарағай, шырша және қайраң ағашынан тұратын тайга) және батпақтар арасымен ағып өтеді. Онега арқылы барлығы төрт көпір салынған: біреуі Каргопольден Няндомаға баратын жолда, біреуі Сорокинская ауылында, Онежский трактында, Каргопольден Плесецк пен Еметскке баратын жолда, біреуі Оксовский мен Североонежскті байланыстыратын автомобиль және теміржол көпірі, және біреуі Архангельсктен Беломорскіге баратын теміржолдағы Порогта (автомобиль қозғалысы жоқ). Басқа жерлерде, соның ішінде бұрынғы аудан орталығы Коновода Онеганы тек пароммен ғана кесіп өтуге болады.